
Akademia Sztuk Pięknych w Gdańsku rozpisała konkurs na projekt muralu, który ma upamiętnić 80-lecie uczelni i przypomnieć o roli artystów związanych z ASP w powojennej odbudowie miasta. Praca miałaby powstać na elewacji kamienicy przy ul. Chlebnickiej 43/44. Ostateczna decyzja jest uzależniona od charakteru zwycięskiego projektu oraz porozumienia z mieszkańcami i konserwatorem.
Mural – owszem, ale nie na ścianie z oknami
popieram, jeśli projekt będzie subtelny i dopasowany
56%
nie popieram, lepiej po prostu odnowić fasadę w jednym kolorze
44%
O sprawie poinformował nas jeden z czytelników, który zwraca uwagę, że planowana lokalizacja znajduje się w ścisłym historycznym centrum Gdańska.
– Nie mam nic przeciwko muralom jako takim, bo to fajna forma sztuki w mieście. Mam jednak wątpliwości co do tej konkretnej lokalizacji. Przyjęło się raczej, że murale powstają na tzw. ślepych ścianach, a tutaj mówimy o miejscu w ścisłym, zabytkowym centrum Gdańska. Wydaje mi się, że przed podjęciem decyzji warto byłoby zapytać o opinię konserwatora zabytków – napisał do naszej redakcji czytelnik.
Mural ma przypominać o odbudowie Gdańska
Mural często kojarzy się z ogromnym malowidłem mocno zmieniającym wymowę płaszczyzny, na której powstaje. Tutaj będzie inaczej.
Z opublikowanego regulaminu wynika, że projekt nie ma być jedynie jubileuszową dekoracją. Autorzy prac muszą nawiązać do 80-lecia ASP, ale także podkreślić wkład artystów i projektantów związanych z uczelnią w powojenną odbudowę Gdańska.
Organizatorzy oczekują odniesień do osób, które po II wojnie światowej uczestniczyły w tworzeniu charakteru Głównego Miasta poprzez dekoracje fasad, sgraffita, rzeźby czy inne elementy wystroju architektonicznego. Wśród rekomendowanych postaci wymieniono m.in. Jacka Żuławskiego, Hannę Żuławską, Stanisława Horno-Popławskiego, Józefę Wnukową, Barbarę Massalską, Alfreda Wiśniewskiego i Franciszka Duszeńkę.
Nie każdy projekt będzie dopuszczony
Regulamin określa również szereg wymagań, które musi spełnić mural.
Nie może mieć charakteru reklamowego ani zawierać logotypów czy treści promocyjnych, poza elementami związanymi z jubileuszową identyfikacją wizualną ASP.
Autorzy muszą także uwzględnić techniczne realia wykonania pracy. Mural powinien być możliwy do namalowania przy użyciu farb elewacyjnych i zachowywać trwałość w warunkach zewnętrznych.
Istotny jest również sam budynek. Projektanci mają obowiązek dostosować kompozycję do istniejących elementów elewacji, takich jak okna, obróbki czy instalacje techniczne. Część tych elementów może zostać wyłączona z malowania lub wymagać odpowiedniego wkomponowania w projekt.
Prace będą oceniane pod kątem jakości artystycznej, oryginalności, dopasowania do miejsca, zgodności z wymogami formalnymi oraz wykonalności technicznej.

Król i dwaj fotoreporterzy. Nowy mural w centrum Gdańska
Wygrana nie gwarantuje, że projekt zostanie zrealizowany
Wyłonienie zwycięskiego projektu nie przesądza jeszcze o jego wykonaniu – ASP zastrzegła w regulaminie, że zdobycie pierwszego miejsca nie gwarantuje powstania muralu na ścianie kamienicy.
Organizator wskazuje wprost, że przedsięwzięcie może nie dojść do skutku między innymi w przypadku braku wymaganych pozwoleń, uzgodnień konserwatorskich lub zgody wspólnoty mieszkaniowej.
To oznacza, że kluczowe decyzje zapadną dopiero po zakończeniu konkursu i wyborze projektu.
Konserwator nie ocenia wizji, tylko chroni historię
Decydujący głos będzie należał do konserwatora zabytków.
– Na obecnym etapie nie wiadomo jeszcze, jak będzie wyglądał zwycięski projekt muralu. Dopiero po jego wyłonieniu będzie możliwa ocena, czy realizacja może powstać na elewacji kamienicy przy ul. Chlebnickiej 43/44 – informuje Marcin Tymiński, rzecznik Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. – Konserwator nie pełni roli cenzora sztuki i nie ingeruje w wizję artystyczną twórców. Jego zadaniem jest natomiast ocena, czy planowana realizacja pozostaje w zgodzie z wartościami historycznymi i przestrzennymi obszaru objętego ochroną konserwatorską.
Jak podkreśla, ewentualna zgoda na wykonanie muralu przy ul. Chlebnickiej będzie mogła zostać wydana dopiero po zapoznaniu się ze zwycięskim projektem i przeprowadzeniu przewidzianej prawem procedury.
– Tak dzieje się w przypadku każdej tego typu realizacji na terenie objętym ochroną konserwatorską – dodaje Tymiński. – Kluczowe jest znalezienie równowagi pomiędzy wolnością twórczą artysty a koniecznością ochrony historycznego charakteru miejsca. Wizja artysty powinna spotkać się z zasadami ochrony zabytków tak, aby nowa realizacja harmonijnie wpisywała się w historyczną tkankę Głównego Miasta.
Mural pdf