PPWR już obowiązuje: zmienią się jeszcze piktogramy na opakowaniach i wygląd butelek
Teerasak Ladnongkhun / Shutterstock
Od 12 sierpnia weszła w życie większość przepisów unijnego PPWR o opakowaniach i odpadach. To m.in. zakaz PFAS w opakowaniach do żywności, nowe wymogi dokumentacyjne oraz start zasad minimalizacji i klas recyklingowalności. Ale kolejne zmiany już są na horyzoncie. Dotyczą m.in. oznaczeń dla opakowań oraz udziału recyklatu.
- Od 12 sierpnia obowiązuje większość przepisów PPWR, w tym zakaz PFAS w opakowaniach do kontaktu z żywnością oraz nowe obowiązki dokumentacyjne dla opakowań.
- Unijny system ma objąć nie tylko producentów opakowań, ale też marki, importerów, e-commerce i logistykę, a kolejne wymagania będą wdrażane stopniowo do 2040 r.
- W planach są nowe etykiety i ujednolicone oznakowanie odpadów oraz rosnący udział recyklatu od 2030 r, co może zmienić kolor butelek i innych opakowań.
12 sierpnia zaczęła obowiązywać większość przepisów PPWR, czyli unijnego rozporządzenia o opakowaniach i odpadach opakowaniowych. Te zmiany to:
- zakaz używania substancji per- i polifluoroalkilowych w opakowaniach mających kontakt z żywnością,
- wymóg przygotowania i posiadania dokumentacji technicznej oraz deklaracji zgodności dla wprowadzanych typów opakowań,
- początek stosowania zasad minimalizacji masy i objętości opakowań oraz unijnych klas recyklingowalności.
To dopiero początek PPWR. Będą nowe obowiązki
Jednak jest to dopiero początek wdrażania większego systemu, którego celem jest zmiana zasad odpowiedzialności za opakowania. Nowe przepisy obejmą nie tylko producentów opakowań, ale również producentów sprzedających towary w opakowaniach, importerów, dystrybutorów, właścicieli marek, firmy e-commerce, a w wielu przypadkach także operatorów logistycznych.
Kolejne obowiązki będą wprowadzane stopniowo aż do 2040 r. Obejmą m.in. dalsze wymagania dotyczące projektowania opakowań, recyklowalności, zawartości materiałów z recyklingu oraz oznakowania.
Nowe etykiety na opakowaniach: wspólne zasady segregacji w UE
Czego możemy się spodziewać?
Po pierwsze lepszego oznaczania opakowań, tak by dla wszystkich obywateli państw członkowskich zasady były wspólne i przejrzyste. W 2028 roku ma obowiązywać spójny system; na opakowaniu zobaczymy, z czego zostało zrobione i do jakiego pojemnika ma trafić.
Propozycja etykiet w tej sprawie na początku roku została zaproponowana przez europejskie centrum badawcze. W raporcie Joint Research Centre (JRC), powstałym w wyniku procesu, w który zaangażowano ponad 25 tys. obywateli UE i ponad 250 ekspertów i interesariuszy, zaproponowano harmonizację systemu znakowania opakowań i pojemników na odpady pod kątem ich selektywnej zbiórki. Proponuje się 11 kolorów oznaczeń na opakowaniach – w tym np. na tekstylia, ceramikę, metal i drewno. Symbole miałyby się znaleźć i na opakowaniach, i na pojemnikach (po kilka symboli na jednym pojemniku). Propozycja jest w tej chwili dyskutowana.
Więcej recyklatu w opakowaniach od 2030 r. i zmiana koloru butelek
Kolejna zmiana, jakiej możemy się spodziewać w perspektywie lat, to zwiększanie ilości recyklatu w opakowaniach. Według unijnych wytycznych minimalna zawartość materiału pochodzącego z recyklingu w opakowaniach z tworzyw sztucznych wynosić będzie od 1 stycznia 2030 r.:
- 30 proc. dla opakowań do kontaktu z produktami wrażliwymi wykonanych z politereftalanu etylenu (PET) jako głównego składnika (oprócz butelek jednorazowych),
- 10 proc. dla opakowań do kontaktu z produktami wrażliwymi wykonanych z tworzyw sztucznych innych niż PET (oprócz butelek jednorazowych),
- 30 proc. w przypadku butelek jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych na napoje,
- 35 proc. dla pozostałych opakowań z tworzyw sztucznych.
Do 1 stycznia 2040 r. mają one osiągnąć poziom:
- 50 proc. dla opakowań z PET do kontaktu z produktami wrażliwymi,
- 25 proc. dla pozostałych do żywności,
- 65 proc. w przypadku butelek jednorazowego użytku,
- 65 proc. dla pozostałych opakowań
Efektem zwiększenia ilości recyklatu będzie zmiana koloru opakowań z tworzyw. Będą one bardziej mętne, mniej przejrzyste.
System kaucyjny i cel 90 proc. zbiórki do 2029 r.
PPWR zobowiązuje państwa członkowskie UE do zapewnienia selektywnej zbiórki co najmniej 90 proc. masy rocznie butelek jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych na napoje o pojemności do 3 litrów oraz metalowych pojemników jednorazowego użytku na napoje do 3 litrów do roku 2029. Przed osiągnięciem tego celu państwa członkowskie muszą objąć te opakowania systemem kaucyjnym. Państwa mogą włączyć do systemu kaucyjnego także inne opakowania, np. szklane butelki jednorazowego użytku czy kartony na napoje.
Materiał chroniony prawem autorskim – zasady przedruków określa regulamin.