Kiedy Gadi Eisenkot wkracza na ogromną scenę swojej imprezy wyborczej w Tel Awiwie, już sam jego strój wskazuje, że wierzy, iż staje przed swoimi zwolennikami jako przyszły premier. Były generał, który zazwyczaj ubiera się swobodnie, z rozpiętym kołnierzykiem koszuli, w noc wyborczą nosi do garnituru bordowy krawat.
Według nauki o komunikacji politycznej kolor ten ma symbolizować władzę i determinację. Zgodnie z tym motywem Eisenkot formułuje przy mównicy swoje roszczenia do władzy: — Musimy poczekać na faktyczne wyniki wyborów. Jedno jest jednak już jasne: Binjamin Netanjahu stoi dziś wieczorem w obliczu syjonistycznej, narodowej większości, która jest większa i silniejsza od jego własnej — mówi Eisenkot, by następnie wezwać premiera do natychmiastowej dymisji: — Polityk godny miana przywódcy zaakceptowałby wolę narodu i jeszcze dzisiaj ogłosiłby swoje wycofanie się z polityki.

Gadi Eisenkot
NIR KEIDAR / ANADOLU / ANADOLU VIA AFP / AFP
Następnego ranka Eisenkot zapewne odebrał zaktualizowane wyniki jak lodowaty prysznic. Nagle na czele znalazł się nie obóz opozycyjny skupiony wokół jego partii Jaszar, lecz blok Netanjahu. Ta tendencja utrwala się w miarę dalszego liczenia głosów. Nawet jeśli Netanjahu nie zdoła uzyskać niezbędnej większości 61 mandatów w parlamencie, aby kontynuować swoją koalicję rządową, odnosi zaskakujący sukces. Prawie wszystkie instytuty sondażowe kompletnie nie doceniły jego partii Likud przed wyborami, a większość sondaży powyborczych też się pomyliła.
Bycie niedocenianym i powrót do gry z pozornie beznadziejnej sytuacji to stały element kariery Netanjahu.
Kiedy po raz pierwszy pełnił funkcję premiera, w 1999 r. poniósł druzgocącą porażkę w wyborach z Ehudem Barakiem. Zrezygnował ze stanowiska przewodniczącego Likudu i ogłosił wycofanie się z polityki. Trzy lata później powrócił, świętując powrót na stanowisko ministra spraw zagranicznych, a następnie ministra finansów. W 2005 r. ponownie został przewodniczącym Likudu, by w 2006 r. ponieść kolejną upokarzającą porażkę wyborczą. Likud zdobył zaledwie dwanaście ze 120 mandatów w Knesecie. Mimo to w 2009 r. Netanjahu znów został premierem.
W 2019 r. postawiono mu zarzuty dotyczące przekupstwa, oszustwa i nadużycia zaufania. Mimo to Netanjahu udało się po wyborach w 2020 r. uzgodnić utworzenie rządu jedności narodowej i pozostać jego szefem. W 2021 r. stracił urząd, a w 2022 r. ponownie został premierem. Netanjahu rządzi Izraelem już łącznie 19 lat — i ma spore szanse, by tak pozostało.
Wysoka frekwencja wyborcza wśród ludności arabskiej
W tej kampanii wyborczej po raz kolejny wykazał się połączeniem instynktu politycznego i umiejętności strategicznych. Konsekwentnie stawiał na temat bezpieczeństwa. Nie jest to pozbawione ironii.
Chociaż opozycja zarzuca mu, że w okresie poprzedzającym atak terrorystyczny Hamasu z 7 października 2023 r. nie potraktował ostrzeżeń wystarczająco poważnie, a w dniu masakry zareagował zbyt późno, Netanjahu zdołał przedstawić się jako gwarant bezpieczeństwa narodowego.
Tylko on, zgodnie z jego głównym przesłaniem, może chronić Izrael przed zagrożeniami ze strony Iranu, Libanu, Jemenu i Strefy Gazy. Tylko on dysponuje niezbędnym doświadczeniem — oraz niezastąpionymi relacjami z najważniejszym międzynarodowym sojusznikiem. Na swoich plakatach wyborczych premier przedstawiał się wraz z prezydentem USA, w otoczeniu myśliwca. Oficjalne poparcie wyborcze Donalda Trumpa mogło dać mu dodatkowy impuls w gorącej fazie kampanii wyborczej.
Do mobilizacji wyborców przyczyniło się zapewne również ostrzeżenie Netanjahu przed rosnącym wpływem partii arabskich. Przewodniczący arabskiej partii Raam, Mansur Abbas, odmówił uznania Hamasu za organizację terrorystyczną. Gdyby taki człowiek zasiadał przy stole rządowym, stanowiłoby to zagrożenie dla bezpieczeństwa Izraela — tak brzmiało przesłanie Netanjahu. W dniu wyborów po Jerozolimie jeździły samochody z flagą Likudu, odtwarzając — jakby w celu odstraszenia — islamskie wezwanie do modlitwy i wzywając do głosowania na Netanjahu, ponieważ Arabowie udali się do urn.
Strategia ta wprawdzie się sprawdziła, ale przyniosła również efekt odwrotny do zamierzonego. Ludność arabska udała się do urn w niezwykle dużej liczbie — między innymi w proteście przeciwko rządowi Netanjahu i jego kontrowersyjnemu ministrowi bezpieczeństwa Itamarowi Ben-Gwirowi. Partie arabskie osiągnęły najlepszy wynik w historii. Teraz mogą stać się decydującym czynnikiem w tworzeniu rządu.
Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo”Wielka koalicja” dla Izraela?
W dniach po wyborach Likud wysunął poważne zarzuty pod adresem partii arabskich. — Wybory w Izraelu zostały sfałszowane — oświadczyła partia. Chodziło o „atak na demokrację”, którego celem były „islamizacja Izraela i obalenie prawicowego rządu”. Głównym zarzutem było to, że partia Raam otrzymała fundusze z Kataru w celu sfinansowania kupowania głosów. W związku z tym komisja wyborcza wezwała krajowe służby wywiadowcze Szin Bet do przeprowadzenia dochodzenia.
Abbas odrzucił te zarzuty. Również Katar nazwał je „śmiesznymi i niebezpiecznymi”. Szin Bet potwierdził, że śledztwo trwa, ale podkreślił, że nie chodzi o „oskarżanie całej społeczności, która została wybrana w sposób demokratyczny i zgodny z prawem”. Izraelska policja i komisja wyborcza jak dotąd odrzuciły zarzuty dotyczące oszustw wyborczych.
Niemniej jednak zarzuty te mogą utrudnić blokowi opozycyjnemu włączenie partii arabskich do koalicji lub uzyskanie od nich poparcia w ramach rządu mniejszościowego. Zwiększa to szanse Netanjahu na utworzenie rządu. — W ostatnich dniach premier spędził wiele godzin na naradach ze swoimi najbliższymi współpracownikami, aby przeanalizować wszystkie możliwe scenariusze — powiedział w rozmowie z Weltem informator z kręgów władzy Netanjahu.
Jego zdaniem obecnie najbardziej prawdopodobne są dwa warianty. — Netanjahu mógłby utworzyć rząd jedności narodowej z Gadim Eisenkotem, czyli wielką koalicję — mówi. W tym modelu Netanjahu i Eisenkot zmienialiby się na stanowisku po upływie połowy kadencji. Eisenkot powinien jednak zachować czujność, ponieważ w 2020 r. jego dawny sojusznik Benny Gantz zgodził się na podobną umowę. Zanim jednak Gantz mógł zgodnie z ustaleniami objąć stanowisko premiera, koalicja się rozpadła.
Gdyby wszystkie próby utworzenia rządu zakończyły się niepowodzeniem, Izrael musiałby ponownie przeprowadzić wybory. — Dla Netanjahuu powtórne wybory byłyby najlepszym scenariuszem. Liczy on bowiem na to, że opozycja nie zdoła ponownie zmobilizować tak dużej liczby wyborców. Jego własne zaplecze okazało się natomiast niezwykle lojalne — twierdzi informator. Netanjahu jest mistrzem przetrwania. Musiał się o tym przekonać również Gadi Eisenkot, pretendent w bordowym krawacie.