SPIS TREŚCI
- Kawa i herbata z kofeiną uodparniają na demencję? Ciekawe wyniki badań
- Ile kawy pić, by ochronić mózg? Naukowcy ostrzegają
- Kawa i choroby neurodegeneracyjne — co już udało się ustalić?
- Jak kofeina i ryzyko demencji — nadal potrzebne badania. Naukowcy mówią dlaczego
W skrócie:
- Osoby spożywające najwięcej kofeiny miały o 18 proc. niższe ryzyko demencji niż osoby pijące jej niewiele lub wcale
- Kawa bezkofeinowa nie dawała podobnych efektów, co sugeruje kluczową rolę kofeiny
- Największe korzyści zaobserwowano u osób pijących do dwóch filiżanek herbaty dziennie. Są też konkretne liczby, jeśli chodzi o ilośc kawy
- Naukowcy podkreślają, że potrzebne są dalsze badania, a umiarkowane spożycie kofeiny to tylko jeden z elementów ochrony mózgu
- Zmień swoje zdrowie na lepsze. Weź udział w badaniu
Kawa i herbata z kofeiną uodparniają na demencję? Ciekawe wyniki badań
W badaniu, które 9 lutego ukazało się na łamach „Jama” przeanalizowano dane niemal 132 tys. uczestników, których obserwowano nawet przez 43 lata. Pod uwagę wzięto dane zdrowotne 86 606 kobiet i 45 215 mężczyzn, gromadzone od lat 80. XX wieku w ramach dwóch dużych projektów: Nurses’ Health Study oraz Health Professionals Follow-up Study. Spożycie kofeiny oceniano na podstawie regularnych ankiet, a uczestnicy byli pytani o zmiany w pamięci, koncentracji i innych umiejętnościach poznawczych. Około 17 tys. osób przeszło także telefoniczne testy sprawności umysłowej.
Wyniki są jednoznaczne: osoby, które spożywały najwięcej kofeiny, miały aż o 18 proc. niższe ryzyko rozwoju demencji w porównaniu z tymi, którzy pili jej niewiele lub wcale. Co więcej, osoby regularnie pijące kawę lub herbatę z kofeiną osiągały lepsze wyniki w testach poznawczych (oceniających m.in. pamięć, logiczne myślenie, uwagę, koncentrację).
Co ciekawe, badacze nie zaobserwowali podobnych efektów u osób pijących kawę bezkofeinową. To sugeruje, że to właśnie kofeina może odgrywać kluczową rolę w ochronie funkcji poznawczych.
Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo
Jakich napojów dotyczy badanie?
Ile filiżanek kawy dziennie zaleca się dla ochrony mózgu?
Jakie jest ryzyko demencji przy wysokim spożyciu kofeiny?
Czy kawa bezkofeinowa ma podobne korzyści zdrowotne?
Ile kawy pić, by ochronić mózg? Naukowcy ostrzegają
Specjaliści podkreślają, że kluczowy jest umiar. Największe korzyści odnotowano u osób pijących od dwóch do trzech filiżanek kawy lub jednej do dwóch filiżanek herbaty dziennie. Nawet umiarkowane spożycie kofeiny nie jest jednak cudownym środkiem na zachowanie sprawności umysłowej.
— Choć nasze wyniki są obiecujące, trzeba pamiętać, że efekt jest niewielki, a istnieje wiele innych ważnych sposobów ochrony funkcji poznawczych w miarę starzenia się — wyjaśnia Daniel Wang, dietetyk z Mass General Brigham w Bostonie. — Nasze badania wskazują, że spożywanie kawy lub herbaty zawierającej kofeinę może być jednym z elementów tej układanki — dodaje.
Warto podkreślić, że wyższe spożycie kofeiny nie wiązało się z negatywnymi skutkami zdrowotnymi, choć korzyści się wypłaszczały — wyższa dawka dawała podobny efekt, co umiarkowane spożycie. Wyniki te różnią się od innych badań, które sugerowały, że picie więcej niż sześciu filiżanek kawy dziennie może zwiększać ryzyko demencji.
Kawa i choroby neurodegeneracyjne — co już udało się ustalić?
Nowe wyniki potwierdzają wcześniejsze doniesienia naukowców. Analiza danych ponad 200 tys. osób z brytyjskiej bazy UK Biobank wykazała, że osoby pijące kawę miały o 34 proc. niższe ryzyko rozwoju choroby Alzheimera i o 37 proc. niższe ryzyko choroby Parkinsona — pod warunkiem, że była to kawa z kofeiną, bez dodatku cukru.
Inne badania sugerują, że picie trzech filiżanek kawy dziennie może wydłużyć życie średnio o prawie dwa lata. Z kolei osoby z nadciśnieniem, które piły cztery do pięciu filiżanek herbaty dziennie, miały najniższe ryzyko rozwoju demencji.
Jak kofeina i ryzyko demencji — nadal potrzebne badania. Naukowcy mówią dlaczego
Naukowcy podkreślają, że badania obserwacyjne, takie jak to, mogą wskazywać na związki, ale nie pozwalają jednoznacznie stwierdzić, że picie kawy zmniejsza ryzyko demencji.
MedonetPRO OnetPremiumMedonet
Warto podkreślić, że w analizie uwzględniono także inne czynniki związane ze stylem życia, dietę oraz historię medyczną i rodzinną uczestników. Nadal jednak potrzebne są dalsze badania, by lepiej zrozumieć, jak kofeina wpływa na ryzyko demencji i jakie mechanizmy za tym stoją.
Jesteś dobry w logicznym myśleniu? 11 szybkich pytań pokaże twój poziom
— Porównaliśmy także osoby o różnym genetycznym ryzyku rozwoju demencji i uzyskaliśmy podobne wyniki, co sugeruje, że kawa lub kofeina może być równie korzystna dla osób zarówno z wysokim, jak i niskim ryzykiem genetycznym — podsumowuje Yu Zhang, główny autor badania.