{"id":104581,"date":"2025-11-16T18:57:17","date_gmt":"2025-11-16T18:57:17","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/104581\/"},"modified":"2025-11-16T18:57:17","modified_gmt":"2025-11-16T18:57:17","slug":"miliony-polakow-w-potrzasku-my-juz-od-lat-nie-obchodzimy-swiat-ani-urodzin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/104581\/","title":{"rendered":"Miliony Polak\u00f3w w potrzasku. &#8222;My ju\u017c od lat nie obchodzimy \u015bwi\u0105t ani urodzin&#8221;"},"content":{"rendered":"<p class=\"ods-c-paragraph \">Ub\u00f3stwo wyklucza, wypycha poza ramy &#8222;zwyk\u0142ego&#8221;, sytego spo\u0142ecze\u0144stwa, wymusza trwanie w odrzucanym &#8222;czwartym \u015bwiecie&#8221;. To sformu\u0142owanie zapo\u017cyczone od Mi\u0119dzynarodowego Ruchu ATD Czwarty \u015awiat, aktywnego w Polsce od ponad dw\u00f3ch dekad w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny. To z ludzi najubo\u017cszych organizacja stara si\u0119 uczyni\u0107 najwa\u017cniejszych partner\u00f3w w walce z n\u0119dz\u0105, u\u0142atwi\u0107 im dzielenie si\u0119 do\u015bwiadczeniami w debacie publicznej, umo\u017cliwi\u0107 wsp\u00f3\u0142decydowanie w sprawach, kt\u00f3re ich dotycz\u0105 \u2014 w poczuciu godno\u015bci i partnerstwa.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Stan ub\u00f3stwa w naszym kraju po raz kolejny zbada\u0142a za\u015b platforma European Anti-Poverty Network Polska, wnioski spisuj\u0105c w raporcie Poverty Watch 2025.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Zasi\u0142ek rodzinny nie zmienia si\u0119 od 2016 r., kiedy wszed\u0142 w \u017cycie program &#8222;Rodzina 500+&#8221;. Wynosi 95 z\u0142 miesi\u0119cznie na dziecko do 5 lat, 124 z\u0142 na dziecko w wieku 5-18 lat i 135 z\u0142 na dziecko do uko\u0144czenia 24. roku \u017cycia. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Spo\u0142ecznej uwa\u017ca, \u017ce nie trzeba go podwy\u017csza\u0107, bo jest 800+ (tzw. \u015bwiadczenie wychowawcze), 300+ (\u015bwiadczenie &#8222;Dobry Start&#8221;), a ostatnio program &#8222;Aktywny Rodzic&#8221;. I wystarczy.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Skrajne ub\u00f3stwo oznacza wydatki poni\u017cej minimum egzystencji \u2014 dla samotnej osoby to 913 z\u0142, a dla czteroosobowej rodziny \u2014 2465 z\u0142 miesi\u0119cznie. \u017bycie poni\u017cej tego poziomu mo\u017ce by\u0107 niebezpieczne dla zdrowia fizycznego, je\u015bli taki stan trwa ponad dwa miesi\u0105ce. Ub\u00f3stwo zaciska p\u0119tl\u0119 w r\u00f3\u017cnych sferach \u017cycia, takich jak mieszkanie, transport, dochody, \u017cywno\u015b\u0107. Niewidocznie dotyka ub\u00f3stwo energetyczne, n\u0119dzny dost\u0119p do us\u0142ug medycznych i lek\u00f3w, do kontakt\u00f3w spo\u0142ecznych. Ub\u00f3stwo wyklucza na wielu przenikaj\u0105cych si\u0119 poziomach, ma p\u0142e\u0107 i wiek, nie tylko senioralny.<\/p>\n<p>Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n<p> Ile procent Polak\u00f3w \u017cyje w skrajnym ub\u00f3stwie? <\/p>\n<p> Jakie s\u0105 kryteria dochodowe uznawane za ub\u00f3stwo? <\/p>\n<p> Jakie wsparcie otrzymuj\u0105 osoby z chorymi dzie\u0107mi? <\/p>\n<p> Dlaczego reporta\u017c koncentruje si\u0119 na ub\u00f3stwie \u017cywno\u015bciowym? <\/p>\n<p>  Wykluczenie transportowe wielko\u015bci Moskwy<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Ub\u00f3stwo transportowe wed\u0142ug raportu EAPN Polska to nie tylko brak infrastruktury, ale i &#8222;kluczowa bariera uniemo\u017cliwiaj\u0105ca pe\u0142n\u0105 partycypacj\u0119 w \u017cyciu spo\u0142ecznym i gospodarczym&#8221;. Z jednej strony, gospodarstw domowych nie sta\u0107 na ponoszenie koszt\u00f3w transportu, z drugiej \u2014 nie ma dost\u0119pu do transportu publicznego. Kiedy niskie dochody nak\u0142adaj\u0105 si\u0119 na s\u0142aby dost\u0119p \u2014 ub\u00f3stwo transportowe dotyka prawie 2,5 mln os\u00f3b (6,6 proc. populacji). Je\u015bli zliczy\u0107 wszystkie obszary w Polsce o s\u0142abym dost\u0119pie do transportu \u2014 mo\u017ce to wykluczy\u0107 z pe\u0142ni \u017cycia ponad 8 mln os\u00f3b, czyli ok. 22 proc. spo\u0142ecze\u0144stwa! To tak, jakby odci\u0105\u0107 Moskw\u0119 albo Szanghaj od reszty \u015bwiata.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Szczeg\u00f3lnie \u017ale jest &#8222;wzd\u0142u\u017c wschodniej granicy z Ukrain\u0105, Bia\u0142orusi\u0105 i Rosj\u0105, na obszarach g\u00f3rskich (Karpaty i Sudety) oraz na \u00bbwewn\u0119trznych peryferiach\u00ab wojew\u00f3dztw&#8221;. Skutki to tzw. przymusowa motoryzacja, tanie samochody, techniczne &#8222;trupy&#8221; na drogach, przymus wyboru mi\u0119dzy wydatkami na paliwo, op\u0142aty, naprawy a innymi istotnymi \u017cyciowo.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Wykluczenie transportowe to nieobecno\u015b\u0107 na szerszym rynku pracy, oferuj\u0105cym lepsze zarobki \u2014 38 proc. mieszka\u0144c\u00f3w obszar\u00f3w dotkni\u0119tych wykluczeniem rezygnuje z mo\u017cliwo\u015bci zatrudnienia, 71 proc. ogranicza wizyty u specjalist\u00f3w medycznych, a 11 proc. rezygnuje z nich \u2014 czyli choroby post\u0119puj\u0105, ludzie cierpi\u0105, umieraj\u0105.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \"><a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/kraj\/mlodzi-polacy-w-pulapce-psycholozka-rodzi-sie-frustracja-i-wstyd\/hcyydy4\" id=\"9a3d3fb5-f9ee-4ebd-82ac-d49a24a633cd\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Perspektywy \u017cyciowe m\u0142odzie\u017cy a ub\u00f3stwo transportowe?<\/a> Jest ono &#8222;kluczowym mechanizmem mi\u0119dzypokoleniowej transmisji niekorzystnej sytuacji \u017cyciowej&#8221;, czyli przekazujemy bied\u0119 kolejnym pokoleniom. Dla 44 proc. uczni\u00f3w szk\u00f3\u0142 \u015brednich dost\u0119pno\u015b\u0107 by\u0142a decyduj\u0105cym czynnikiem przy wyborze szko\u0142y \u2014 cz\u0119sto rezygnowali z marze\u0144, ograniczali si\u0119 do wyboru szko\u0142y w pobli\u017cu. Prawie po\u0142owa m\u0142odych ludzi musi rezygnowa\u0107 z kina, koncert\u00f3w, spotka\u0144 z przyjaci\u00f3\u0142mi, co dalej ogranicza rozw\u00f3j i niezale\u017cno\u015b\u0107.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">29 proc. m\u0142odych uwa\u017ca, \u017ce te bariery negatywnie wp\u0142ywaj\u0105 na ich relacje i liczb\u0119 przyjaci\u00f3\u0142. Dodatkowo wprowadzenie unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji dwutlenku w\u0119gla dla transportu (EU ETS2) mo\u017ce pog\u0142\u0119bi\u0107 wykluczenie najubo\u017cszych. Nier\u00f3wno\u015bci si\u0119 powi\u0119ksz\u0105.<\/p>\n<p>Alarmuj\u0105ca skala niedo\u017cywienia<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Wprowadzenie wspomnianej op\u0142aty klimatycznej EU ETS2 najprawdopodobniej w 2028 r. oznacza wzrost koszt\u00f3w ogrzewania w\u0119glem i gazem. Raport informuje, \u017ce krajowy wska\u017anik ub\u00f3stwa energetycznego wzro\u015bnie o 1,5 pkt proc. do 2032 r. i utrzyma si\u0119 \u2014 nawet przy realizacji inwestycji w termomodernizacj\u0119. Pomo\u017ce Spo\u0142eczny Fundusz Klimatyczny, kt\u00f3ry przeznaczy ok. 45 mld z\u0142 w latach 2026-2032 na z\u0142agodzenie negatywnych skutk\u00f3w. Pomoc trafi na pocz\u0105tek do ok. 2,5 mln gospodarstw domowych o niskich dochodach.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Wi\u0119ksze wydatki na energi\u0119 wp\u0142yn\u0105 m.in. na ub\u00f3stwo \u017cywno\u015bciowe. Raport podkre\u015bla zani\u017con\u0105 skal\u0119 skrajnego ub\u00f3stwa \u017cywno\u015bciowego, ta za\u015b jest niepokoj\u0105ca. To kwestie metodologiczne, ale je\u015bli oprze\u0107 si\u0119 na badaniach precyzyjniej oddaj\u0105cych wydatki niezb\u0119dne do prze\u017cycia, zasi\u0119g skrajnego ub\u00f3stwa w Polsce podni\u00f3s\u0142 si\u0119 &#8222;z oficjalnych 6,6 proc. do 12 proc. w 2023 r.&#8221;.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">A\u017c 88 proc. os\u00f3b uznanych za skrajnie ubogie cierpi z powodu skrajnego ub\u00f3stwa \u017cywno\u015bciowego \u2014 nie ma mo\u017cliwo\u015bci &#8222;poniesienia wydatk\u00f3w na \u017cywno\u015b\u0107 na poziomie zapewniaj\u0105cym biologiczne przetrwanie&#8221; \u2014 a w\u015br\u00f3d ma\u0142\u017ce\u0144stw z co najmniej trojgiem dzieci wska\u017anik skrajnego ub\u00f3stwa \u017cywno\u015bciowego si\u0119ga niemal 70 proc.; w gospodarstwach domowych utrzymuj\u0105cych si\u0119 ze \u015bwiadcze\u0144 spo\u0142ecznych zbli\u017ca si\u0119 do 60 proc. Pomimo wsparcia socjalnego bezpiecze\u0144stwo \u017cywno\u015bciowe wielu polskich rodzin jest powa\u017cnie zagro\u017cone. Ponad 1 mln dzieci i m\u0142odych ludzi poni\u017cej 18. roku \u017cycia \u017cyje w gospodarstwach domowych ubogich lub wykluczonych. Nie jest rzadko\u015bci\u0105, \u017ce rodzice nie dojadaj\u0105 na rzecz dzieci. To nie literatura.<\/p>\n<p>   <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/9CAk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy8zY2IzODFiMjBmODcwOWEzYzRlYTI3OGFiNzU2YTY4Yy5wbmeSlQMAA.jpeg\" height=\"969\" width=\"940\" loading=\"lazy\" class=\"ods-c-image__img ods-c-image__img--vertical\"\/><\/p>\n<p>Mateusz Krymski \/ PAP<\/p>\n<p> Ludzie sobie ju\u017c nie radz\u0105<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Powiatowe centra pomocy rodzinie, PCPR, s\u0105 w Polsce wa\u017cnym elementem w \u0142a\u0144cuchu pomocowym, a przy tym lustrem rzeczywistej sytuacji mieszka\u0144c\u00f3w danego terenu. W Polsce \u015bwiadczy tak\u0105 pomoc 314 centr\u00f3w, wspieraj\u0105c integracj\u0119 os\u00f3b z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w wykluczonych: m\u0142odych z dom\u00f3w dziecka i innych plac\u00f3wek lub osadzonych wracaj\u0105cych z zak\u0142ad\u00f3w karnych, os\u00f3b z niepe\u0142nosprawno\u015bciami. Zajmuj\u0105 si\u0119 przeciwdzia\u0142aniem przemocy w rodzinie, anga\u017cuj\u0105 w sytuacj\u0119 dzieci na swoim terenie. Przygotowuj\u0105 i realizuj\u0105 celowane, powiatowe strategie i programy pomocy spo\u0142ecznej, a jako\u015b\u0107 tych program\u00f3w zale\u017cy od poziomu i determinacji pracownik\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">W Prudniku na Opolszczy\u017anie PCPR dzia\u0142a pr\u0119\u017cnie, tak\u017ce dzi\u0119ki energii wicedyrektorki Gra\u017cyny Ho\u0142dy.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">To osoba o nerwie spo\u0142ecznikowskim i wieloletniej praktyce zawodowej na najwy\u017cszych szczeblach ZUS, praktyczka, nieustraszona dzia\u0142aczka spo\u0142eczna od czasu strajk\u00f3w w latach 80. Ho\u0142da widzi ubo\u017cenie przez nieco inny pryzmat: \u2014 Ludzie coraz bardziej nie radz\u0105 sobie finansowo z obci\u0105\u017ceniami, zwracaj\u0105 si\u0119 do nas o dotacje, np. na pieluchomajtki dla os\u00f3b starszych czy tych z niepe\u0142nosprawno\u015bciami (to 135 z\u0142 miesi\u0119cznie, a ma znaczenie), o dodatek energetyczny, kt\u00f3ry rozdzielili\u015bmy b\u0142yskawicznie \u2014 z kwoty ponad 400 tys. z\u0142 zosta\u0142o kilkana\u015bcie tysi\u0119cy. Nie sta\u0107 ludzi na samodzielne przystosowanie \u0142azienek dla os\u00f3b ze specjalnymi potrzebami, na schodo\u0142azy, drobniejsze sprz\u0119ty. Piszemy do PFRON, sk\u0142adamy aplikacje do unijnych projekt\u00f3w, \u017ceby m\u00f3c jeszcze bardziej wspiera\u0107 np. dzieci w szko\u0142ach specjalnych, wnioski o dodatkowe zaj\u0119cia, asystent\u00f3w. Jest wi\u0119cej takich potrzeb, bardzo si\u0119 rozrastaj\u0105. To na pewno sygna\u0142 ubo\u017cenia spo\u0142ecze\u0144stwa, ale i tego, \u017ce ludzie ju\u017c sami sobie nie radz\u0105.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">W G\u0142ucho\u0142azach, kojarzonych od ubieg\u0142orocznej powodzi z ogromnymi stratami materialnymi i problemami mieszkaniowymi w mie\u015bcie i gminie, w pomocy spo\u0142ecznej sytuacja wydaje si\u0119 stabilna. Pracownicy socjalni, obarczeni rok temu niepor\u00f3wnywalnymi do wcze\u015bniejszych obowi\u0105zkami, nowymi zadaniami, w stresie, czasem sami b\u0119d\u0105cy ofiarami powodzi, uwa\u017caj\u0105 teraz, \u017ce statystyki udzielanej pomocy nieco si\u0119 poprawi\u0142y. To pojedyncze przypadki \u2014 z tych &#8222;zbyt bogatych&#8221; na otrzymanie pomocy spo\u0142ecznej, &#8222;daj\u0105cych sobie jako\u015b rad\u0119&#8221;, a faktycznie \u017cyj\u0105cych w ub\u00f3stwie.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">W gminie z ponad 22 tys. mieszka\u0144c\u00f3w zmala\u0142a w 2024 r. liczba \u015bwiadcze\u0144 wyp\u0142acanych z powodu ub\u00f3stwa, bezrobocia, alkoholizmu, ale przybywa \u015bwiadcze\u0144 z powodu d\u0142ugotrwa\u0142ych, ci\u0119\u017ckich chor\u00f3b, niepe\u0142nosprawno\u015bci czy bezradno\u015bci, co wskazuje sprawozdanie miejscowego OPS za rok 2024.<\/p>\n<p>   W czterech \u015bcianach<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Skrajne ub\u00f3stwo dotyka 5,2 proc. populacji, ale tylko 2,6 proc. uznawano wed\u0142ug raportu za ubogich, bo tak wskazywa\u0142y ustawowe kryteria dochodowe. Oko\u0142o 975 tys. os\u00f3b \u017cyj\u0105cych poni\u017cej minimum egzystencji nie kwalifikowa\u0142o si\u0119 do pomocy spo\u0142ecznej. System je wykluczy\u0142. Jest jeszcze co\u015b, na co zwraca uwag\u0119 raport i jego autor, dr hab. Ryszard Szarfenberg \u2014 to godno\u015b\u0107, kt\u00f3rej si\u0119 odmawia dotkni\u0119tym ub\u00f3stwem czy bezdomno\u015bci\u0105. Odczuwalny czynnik, kt\u00f3ry czasem ka\u017ce zamkn\u0105\u0107 si\u0119 w czterech \u015bcianach i o nic nie prosi\u0107.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Nie mog\u0105 by\u0107 bezradne samotne (i samodzielne) matki, szczeg\u00f3lnie kiedy maj\u0105 dziecko trac\u0105ce wzrok, praktycznie niewidz\u0105ce, czy dziecko z epilepsj\u0105. Te mamy odk\u0142adaj\u0105 wszystko i walcz\u0105 o prawo do jego godnego dzieci\u0144stwa, o swoj\u0105 godno\u015b\u0107 jako opiekunek, kiedy w przedszkolu czy szkole zderzaj\u0105 si\u0119 z brakiem wsp\u00f3\u0142pracy, szydzeniem z ich biedy czy troski.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Justyna Augusty\u0144ska ma c\u00f3reczk\u0119 Maj\u0119, zdoln\u0105 dziewczynk\u0119 w wieku szkolnym, i synka Bartusia, trac\u0105cego wzrok z powodu jaskry \u2014 ch\u0142opczyk chodzi ju\u017c z bia\u0142\u0105 lask\u0105. Na pierwszy rzut oka ich finanse wygl\u0105daj\u0105 nie\u017ale: dwa razy 800+, \u015bwiadczenie piel\u0119gnacyjne 3287 z\u0142, zasi\u0142ek piel\u0119gnacyjny 215,84 z\u0142, tylko \u017ce choroba Bartusia jest powa\u017cna i poci\u0105ga ogromne wydatki. Dwa zasi\u0142ki rodzinne po 124 z\u0142 oraz dodatek z tytu\u0142u kszta\u0142cenia i rehabilitacji dziecka z niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105 w wysoko\u015bci 110 z\u0142 (sic!) nie za\u0142atwiaj\u0105 sprawy. Pani Justyna otrzymuje jeszcze po 400 z\u0142 aliment\u00f3w na ka\u017cde z dzieci.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">\u2014 \u017badnych innych dodatk\u00f3w. Op\u0142acam dzieciom obiady, mam dosy\u0107 chodzenia i proszenia w OPS, panie patrz\u0105 na cz\u0142owieka z g\u00f3ry. Z ironi\u0105 odpowiadaj\u0105, \u017ce 500+ wzros\u0142o do 800 z\u0142, a &#8222;jeszcze nam ma\u0142o&#8221;. Ano ma\u0142o, ja nie prosz\u0119 o co\u015b &#8222;ponad&#8221;, bo \u017cyjemy skromnie, prosz\u0119 tylko o godne \u017cycie, czyli takie, bym pod koniec miesi\u0105ca nie musia\u0142a wylicza\u0107 co do z\u0142ot\u00f3wki i zastanawia\u0107 si\u0119, co zrobi\u0107 na obiad, \u017ceby wysz\u0142o najtaniej. Gdyby nie pomoc obcych, pana Marcina i siostry Pii, do dzisiaj nie mieliby\u015bmy lod\u00f3wki, \u0142\u00f3\u017cka, sto\u0142u do jedzenia, pralki, tylko to mamy w mieszkaniu. Co miesi\u0105c co\u015b wyskakuje: choroba, leki i nag\u0142e wypadki, zaczyna si\u0119 my\u015blenie, &#8222;czy starczy&#8221;, i skurcz w \u017co\u0142\u0105dku \u2014 m\u00f3wi pani Justyna.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">W mieszkaniu socjalnym trzeba du\u017co poprawi\u0107, np. \u015bwiat\u0142o, bo ka\u017cde przej\u015bcie synka do kuchni czy toalety jest problemem, boi si\u0119, trzeba chodzi\u0107 z nim z latark\u0105. Toaleta, wanna, umywalka si\u0119 zapychaj\u0105.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">\u2014 Zepsu\u0142a si\u0119 pralka i to du\u017cy k\u0142opot, \u017co\u0142\u0105dek z nerw\u00f3w zn\u00f3w si\u0119 \u015bciska. To dobrze znane mi uczucie, cz\u0142owiek walczy o ka\u017cdy miesi\u0105c, \u017ceby przetrwa\u0107 \u2014 m\u00f3wi kobieta po trzydziestce. Nie da\u0142aby sobie rady, gdyby nie samoorganizacja: wyznaczanie cel\u00f3w na ca\u0142y miesi\u0105c, rozpisywanie obiad\u00f3w, list zakup\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">\u2014 Na co mog\u0119 wyda\u0107, na czym zaoszcz\u0119dzi\u0107. Nasze wydatki, opr\u00f3cz \u017cycia, zakup\u00f3w, to: telewizja i telefon \u2014 120 z\u0142, czynsz \u2014 630 z\u0142, pr\u0105d \u2014 ok. 900 z\u0142 (ogrzewanie jest elektryczne), leki \u2014 ok. 600 z\u0142. Obiady w szkole dla dw\u00f3jki dzieci \u2014 dziennie 16 z\u0142, sk\u0142adki w szkole, np. na rad\u0119 rodzic\u00f3w po 70 z\u0142 miesi\u0119cznie, czyli 140 z\u0142. Najwi\u0119cej pieni\u0119dzy idzie na ubrania i buty, rozmiary zmieniaj\u0105 si\u0119 u dzieci nawet co dwa miesi\u0105ce, kupuj\u0119 najta\u0144sze, wi\u0119c szybko s\u0105 do niczego, ale nie sta\u0107 mnie na dobre jako\u015bciowo \u2014 przyznaje.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Osoby niedowidz\u0105ce i niewidome szybciej niszcz\u0105 buty i odzie\u017c \u2014 bo kraw\u0119\u017cniki, r\u00f3\u017cne przeszkody, w kt\u00f3re uderzaj\u0105\u2026 Tu solidne rzeczy maj\u0105 znaczenie. Szk\u0142a, okularki Bartka musz\u0105 by\u0107 wymieniane co pewien czas \u2014 to 1,7-2,5 tys. z\u0142. Wizyty u specjalist\u00f3w, wyjazdy do okulist\u00f3w do Katowic, konsultacje\u2026 Wszystko kosztuje, tak jak sprz\u0119t r\u00f3\u017cnego rodzaju do rehabilitacji i nauki, maszyna brajlowska to wiele tysi\u0119cy z\u0142otych, specjalne przys\u0142ony na okna \u2014 listy potrzeb s\u0105 d\u0142ugie. Nie ma na kino, teatr, wyjazdy turystyczne, wakacje.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">\u2014 My ju\u017c od lat nie obchodzimy \u015bwi\u0105t ani urodzin. To te\u017c du\u017cy koszt, jeste\u015bmy tylko we tr\u00f3jk\u0119 i dzieci si\u0119 nauczy\u0142y, \u017ce nie robimy sobie prezent\u00f3w. W zamian w inny dzie\u0144, gdy wiem, \u017ce b\u0119dzie mnie sta\u0107, robi\u0119 im niespodziank\u0119 i zabieram do sklepu, daj\u0119 koszyki do r\u0105czek i pozwalam wybra\u0107 tyle s\u0142odyczy, \u017ceby im si\u0119 koszyki nape\u0142ni\u0142y. Dzieci wtedy wpadaj\u0105 w wielk\u0105 rado\u015b\u0107 i biegaj\u0105 po sklepie jak mr\u00f3weczki. Maj\u0105 swoje szuflady na s\u0142odycze i chowaj\u0105 sobie, oszcz\u0119dzaj\u0105 \u2014 dodaje pani Justyna.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">\u2014 Tak, jestem za bogata na pomoc pa\u0144stwa, a za biedna, by godnie \u017cy\u0107. Uciu\u0142a\u0142am na auto ze wzgl\u0119du na Bartka, na dojazdy na rehabilitacj\u0119, lekarza w innym mie\u015bcie, w gorszych przypadkach wizyty w Katowicach w szpitalu, bo ci\u015bnienie w oczach bardzo skacze, ale trefne, popowodziowe auta pad\u0142y. Jestem teraz zdana z dzie\u0107mi na autobusy. Ostatnio lekarka stwierdzi\u0142a jaskr\u0119 u c\u00f3reczki, to by\u0142 szok dla nas. C\u00f3\u017c, swojej sytuacji finansowej i \u017cycia si\u0119 nie wstydz\u0119, jest prawdziwe, a prawdy si\u0119 nie wstydz\u0119. Ju\u017c nie zostawiam jej &#8222;w czterech \u015bcianach&#8221; \u2014 stwierdza Justyna Augusty\u0144ska.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/d7Uk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy8zYWNlZGM1OTNhZGVjZDk5ZWMyM2NiYzk4ZjY5YmZhZi5qcGeSlQMAA.jpeg\" height=\"529\" width=\"940\" loading=\"lazy\" class=\"ods-c-image__img ods-c-image__img--vertical\"\/><\/p>\n<p>Tygodnik Przegl\u0105d<\/p>\n<p> To jest megawysi\u0142ek<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Inna, kt\u00f3ra s\u0142yszy, jaka to jest dzielna, Sabina, mama pi\u0119ciorga dzieci: nastoletnich i maluszka przedszkolnego, nie ma szans na prac\u0119 w niewielkim mie\u015bcie, a ch\u0119tnie by jak\u0105\u015b podj\u0119\u0142a.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">\u2014 Dla opieki bywam za bogata, ale za\u0142atwi\u0142am dzieciom obiady w szkole i w przedszkolu darmowe, zmie\u015bci\u0142am si\u0119 w kryteriach. Dostaj\u0119 800+ i alimenty z funduszu, w sumie 2,5 tys. z\u0142, zasi\u0142ki rodzinne, tyle na nasz\u0105 sz\u00f3stk\u0119. Ma\u0142a od trzech tygodni chodzi do przedszkola, by\u0142a ju\u017c chora; dzieci doje\u017cd\u017caj\u0105 do szk\u00f3\u0142, bilety po 200 z\u0142 na same dojazdy, a gdzie reszta? Ka\u017cde chcia\u0142oby si\u0119 ubra\u0107, maj\u0105 potrzeby, nale\u017cy je wyposa\u017cy\u0107. Maj\u0105 praktyki, w opiece spo\u0142ecznej doliczaj\u0105 mi dochody z ich praktyk, a to przecie\u017c ich pieni\u0105dze, nigdy bym nie si\u0119gn\u0119\u0142a po nie. Przedszkole na dzie\u0144 dobry 500 z\u0142, od po\u0142udnia mam godziny symbolicznie liczone z kart\u0105 miejsk\u0105. Ubezpieczenia dzieciom, r\u00f3\u017cne sk\u0142adki, ale dostali\u015bmy dodatek mieszkaniowy, nie przekroczyli\u015bmy progu dochodowego, to co chwil\u0119 si\u0119 zmienia, co chwil\u0119 trzeba podawa\u0107 wszystkie dane od nowa \u2014 wylicza Sabina.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Nie zawsze im wystarcza, zw\u0142aszcza je\u015bli wizyta z dzieckiem przewlekle chorym mia\u0142a by\u0107 na NFZ, a okazuje si\u0119, \u017ce nie ma jeszcze kontraktu i trzeba zap\u0142aci\u0107 300 z\u0142, a dziecko nie mo\u017ce czeka\u0107. Albo \u017ce wzrok synkowi si\u0119 pogarsza, ale komisja lekarska uwa\u017ca, \u017ce minus 7,5 dioptrii to wzrok idealny, i zabiera dodatek piel\u0119gnacyjny, trzeba kupowa\u0107 okulary bez najmniejszego wsparcia. \u2014 Wtedy po\u017cyczam. I tak si\u0119 kr\u0119ci. Bo na pewno mamy za ma\u0142o. Staram si\u0119 ci\u0105gn\u0105\u0107 to wszystko, \u017ceby mia\u0142o r\u0119ce i nogi, bo innego wyj\u015bcia nie ma.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Przyjemno\u015bci Sabiny, tak dla niej samej: kino, kawa na mie\u015bcie, jakie\u015b wytchnienie? \u2014 Nie wiem, kiedy by\u0142am w kinie czy knajpce. Latem zafundowa\u0142am ca\u0142ej mojej bandzie lody, a to 60 z\u0142 minimum. A tak c\u00f3rka mi robi w\u0142osy, paznokcie, na urodziny dosta\u0142am od dzieci kwiatki \u2014 opowiada. Nie narzeka.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Do biedy pchaj\u0105 te matki ojcowie ich dzieci, m\u0119\u017cowie, cz\u0119sto oprawcy. Nie p\u0142ac\u0105 aliment\u00f3w. Te kobiety, czasem r\u00f3wnie\u017c samotni ojcowie, kt\u00f3rzy wygl\u0105daj\u0105 \u0142adnie, schludnie \u2014 jakim kosztem naprawd\u0119 radz\u0105 sobie sami z dzie\u0107mi, niekiedy na granicy ub\u00f3stwa? Czy czuj\u0105 si\u0119 wykluczeni, biedni, gorsi? Jak czuj\u0105 si\u0119 ich dzieci?<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">\u2014 To jest megawysi\u0142ek. Staram si\u0119 od lat dawa\u0107 rad\u0119, \u017ceby nie by\u0142o tego wida\u0107. No ale c\u00f3rka przychodzi ze szko\u0142y, a kole\u017canka ma iPhone\u2019a, a to, a tamto, ciuchy, nie ma w co si\u0119 ubra\u0107 jedno z drugim. Ju\u017c nie wiadomo, jak to przet\u0142umaczy\u0107, te dzieci s\u0105 teraz straszne wobec siebie, a nas nie sta\u0107 na wiele rzeczy. Staram si\u0119, \u017ceby te\u017c je\u017adzili na wycieczki ze szko\u0142y, \u017ceby nie czuli si\u0119 gorsi \u2014 Sabina u\u015bmiecha si\u0119 smutno.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Ub\u00f3stwo, trudne wybory to tak\u017ce odk\u0142adanie opieki medycznej i kupna lek\u00f3w. Albo \u2014 dzieciom tak, sobie \u2014 nie. A te samodzielne mamy, ojcowie musz\u0105 dba\u0107 i o siebie. U Sabiny wykryto guzki, torbiel, jest pod opiek\u0105 lekarza. I ju\u017c m\u00f3wi to s\u0142ynne polskie: trzeba by\u0142o nigdzie nie i\u015b\u0107, tobym nie wiedzia\u0142a. Ale zaraz to odrzuca.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph \">Ub\u00f3stwa jest wi\u0119cej wok\u00f3\u0142 nas, ni\u017c nam si\u0119 wydaje. 53 tys. bezdomnych to liczba oficjalna. Czyja\u015b bieda to dla wielu pow\u00f3d, by go nie szanowa\u0107. Ale to pow\u00f3d, by si\u0119 przyjrze\u0107, co mo\u017cna poprawi\u0107, jak pom\u00f3c.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ub\u00f3stwo wyklucza, wypycha poza ramy &#8222;zwyk\u0142ego&#8221;, sytego spo\u0142ecze\u0144stwa, wymusza trwanie w odrzucanym &#8222;czwartym \u015bwiecie&#8221;. To sformu\u0142owanie zapo\u017cyczone od&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":104582,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[3487,32,33,36,37,27,49,34,35,28,31,48,25,46,42,38,40,39,41,3488,47,29,30,26],"class_list":{"0":"post-104581","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-polska","8":"tag-bieda","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-featured-news","12":"tag-featurednews","13":"tag-headlines","14":"tag-kraj","15":"tag-latest-news","16":"tag-latestnews","17":"tag-naglowki","18":"tag-najwazniejsze-artykuly","19":"tag-nat_styl","20":"tag-news","21":"tag-omp","22":"tag-pl","23":"tag-poland","24":"tag-polish","25":"tag-polska","26":"tag-polski","27":"tag-pomoc_spoleczna","28":"tag-screening_general","29":"tag-top-stories","30":"tag-topstories","31":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115560909661335214","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104581","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=104581"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104581\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/104582"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=104581"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=104581"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=104581"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}