Nie tylko Heweliusz. Zatoni\u0119cie promu Estonia na Ba\u0142tyku<\/p>\n Katastrofy i\u00a0zatoni\u0119cia statk\u00f3w na Ba\u0142tyku<\/a>\u00a0–\u00a0\u00a0prom „Jan Heweliusz”, swoisty symbol ba\u0142tyckich tragedii, nie by\u0142 jedyny. Okazuje si\u0119, \u017ce zaledwie p\u00f3\u0142tora po katastrofie Heweliusza, wydarzy\u0142a si\u0119 kolejna tragedia. W nocy z 27 na 28 wrze\u015bnia 1994 roku pogoda nad Ba\u0142tykiem by\u0142\u0105 wyj\u0105tkowa ci\u0119\u017cka. Chocia\u017c fale mia\u0142y 5-10 metr\u00f3w wysoko\u015bci, a sztormowy wiatr osi\u0105ga\u0142 przera\u017caj\u0105c\u0105 pr\u0119dko\u015b\u0107, prom „Estonia” wyp\u0142yn\u0105\u0142 z Tallinna do Sztokholmu. Na pok\u0142adzie mia\u0142 989 pasa\u017cer\u00f3w. Ok. godziny godziny 1:50 na „Estonii”\u00a0dosz\u0142o do blackoutu, kt\u00f3ry unieruchomi\u0142 systemy elektryczne, \u0142\u0105czno\u015b\u0107 i o\u015bwietlenie.\u00a0Wtedy w radiu po raz ostatni us\u0142yszano pro\u015bb\u0119 o ratunek.<\/p>\n Tagaranna, pomnik ku pami\u0119ci ofiar z promu Estonia Zatoni\u0119cie promu „Estonia” (M\/S Estonia) to\u00a0najwi\u0119ksza katastrofa morska w Europie w czasie pokoju\u00a0po II wojnie \u015bwiatowej\u00a0i druga najtragiczniejsza w historii europejskiej \u017ceglugi cywilnej po Titanicu<\/a>. Prom „Estonia” do dzi\u015b spoczywa na g\u0142\u0119boko\u015bci 80 metr\u00f3w. Razem z nim\u00a0na dnie Ba\u0142tyku pozostaj\u0105 te\u017c mroczne tajemnice?\u00a0Co wiemy o tej tragedii po ponad 30 latach?\u00a0Cz\u0119\u015b\u0107 dokument\u00f3w dotycz\u0105cych katastrofy pozostaje\u00a0utajniona do 2069 roku.<\/p>\n \tZatoni\u0119cie promu „Estonia”. Horror i akcja ratunkowa<\/p>\n Oko\u0142o godziny 1:00 w nocy „pasa\u017cerowie promu Estonia poczuli dr\u017cenie i us\u0142yszeli g\u0142o\u015bne uderzenia”. O 1:22 nadano sygna\u0142 alarmowy. By\u0142o ju\u017c jednak za p\u00f3\u017ano. Za\u0142oga statku pr\u00f3bowa\u0142a ustawi\u0107 przechylaj\u0105cy si\u0119 prom, by wiatr i fale napiera\u0142y z prawej strony, przywracaj\u0105c go do pionu. Wykonuj\u0105c ten ostatni manewr, chc\u0105c ratowa\u0107 prom, nie\u015bwiadomie wt\u0142aczali do jego wn\u0119trza wi\u0119cej wody.\u00a0Nie wiedzieli, \u017ce\u00a0oderwa\u0142a si\u0119 furta dziobowa.\u00a0<\/p>\n Statek przechyli\u0142 si\u0119 tak szybko, \u017ce wiele os\u00f3b nie zd\u0105\u017cy\u0142o nawet wyj\u015b\u0107 z kabin.\u00a0Prom by\u0142 wyposa\u017cony w \u0142odzie ratunkowe i pontony, ale warunki by\u0142y zbyt trudne, by ich bezpiecznie u\u017cywa\u0107. Pasa\u017cerowie walczyli o \u017cycie w lodowatej wodzie, w\u015br\u00f3d fal i ciemno\u015bci. W relacjach czytamy o „tratwach pe\u0142nych bezw\u0142adnych cia\u0142” i „ludziach tratuj\u0105cych si\u0119 na klatkach schodowych”.<\/p>\n wrak promu Estonia Liczba ofiar katastrofy promu „Estonia”<\/p>\n Podj\u0119to akcj\u0119 ratunkow\u0105, ale utrudnia\u0142 j\u0105 sztorm. Statki wy\u0142owi\u0142y z wody 34 osoby. Helikoptery uratowa\u0142y 104 osoby. Pozosta\u0142e osoby uton\u0119\u0142y lub umar\u0142y z wych\u0142odzenia.<\/p>\n Prom \u201eEstonia\u201d przewr\u00f3ci\u0142 si\u0119 i zaton\u0105\u0142 w ok. 30 minut.\u00a0Zgin\u0119\u0142y 852 osoby.<\/p>\n Temperatura Ba\u0142tyku tej nocy wynosi\u0142a jedynie 10-11 stopni Celsjusza. To ma\u0142o, cho\u0107 wci\u0105\u017c wi\u0119cej ni\u017c w styczniu 1993 roku, kiedy zaton\u0105\u0142 polski „Jan Heweliusz”. Woda mia\u0142a wtedy oko\u0142o 2-3 stopnie- przypomina Newsweek.\n <\/p><\/blockquote>\n Dlaczego zaton\u0105\u0142 prom „Estonia”?<\/p>\n Jaka by\u0142a przyczyna zatoni\u0119cia promu „Estonia”? Mi\u0119dzynarodowa komisja badaj\u0105ca katastrof\u0119 ustali\u0142a, \u017ce dosz\u0142o do awarii furty dziobowej, kt\u00f3ra chroni\u0142a wn\u0119trze statku przed wod\u0105. Zdaniem ekspert\u00f3w z komisji, zamek furty p\u0119k\u0142 z powodu napieraj\u0105cego sztormu i \u201efale oderwa\u0142y furt\u0119 od konstrukcji\u201d. Pok\u0142ad samochodowy zosta\u0142 zalany w ok. 5 minut. W minut\u0119 wlewa\u0142o si\u0119 nawet 500 tysi\u0119cy ton wody. W raporcie wskazano r\u00f3wnie\u017c b\u0142\u0119dy za\u0142ogi, zbyt p\u00f3\u017ane rozpocz\u0119cie ewakuacji, wady konstrukcyjne i problemy z bezpiecze\u0144stwem. Niemiecka stocznia Meyer Werft (producent statku)\u00a0we w\u0142asnym dochodzeniu dowodzi\u0142a, \u017ce ewentualne\u00a0wady konstrukcyjne nie mog\u0142y by\u0107 przyczyn\u0105 zatoni\u0119cia „Estonii”.<\/p>\n Raport wskazywa\u0142 tak\u017ce na b\u0142\u0119dy proceduralne: zbyt p\u00f3\u017ane og\u0142oszenie alarmu, brak wyra\u017anych polece\u0144 z mostka oraz nieuruchomienie cz\u0119\u015bci flar sygna\u0142owych. Mimo to \u015bledczy uznali katastrof\u0119 za wynik po\u0142\u0105czenia wad konstrukcyjnych i z\u0142ych warunk\u00f3w pogodowych, a nie sabota\u017cu czy kolizji- informuje polskieradio24.\n <\/p><\/blockquote>\n 2022, badanie wraku promu Estonia Czy prom „Estonia” przewozi\u0142 bro\u0144 i dosz\u0142o do wybuchu?<\/p>\n Tak jak w przypadku promu \u201eJan Heweliusz\u201d, wok\u00f3\u0142 promu \u201eEstonia\u201d wci\u0105\u017c pozostaje wiele spekulacji i niewiadomych. Jak przypomina polskieradio24, „w kolejnych latach g\u0142os zabierali ocala\u00adli, kt\u00f3rzy kwestionowali cz\u0119\u015b\u0107 ustale\u0144 raportu. Wielu z nich twierdzi\u0142o, \u017ce\u00a0katastrofa rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 od pot\u0119\u017cnego uderzenia, a nie od powolnego przecieku”. Dosz\u0142o do wybuchu?\u00a0W 2004 roku szwedzka telewizja publiczna SVT opublikowa\u0142a reporta\u017c o sprz\u0119cie wojskowym, kt\u00f3ry „Estoni\u0105” przewo\u017cono z by\u0142ych sowieckich baz. Ruszy\u0142o \u015bledztwo, kt\u00f3re szybko umorzono.\u00a0<\/p>\n Co ciekawe, szwedzkie w\u0142adze potwierdzi\u0142y, \u017ce „Estonia” rzeczywi\u015bcie kilkukrotnie transportowa\u0142a wojskow\u0105 elektronik\u0119, ale mia\u0142a ona by\u0107 niewybuchowa.\u00a0\u00a0<\/p>\n A mo\u017ce prom zderzy\u0142 si\u0119 z innym statkiem lub \u0142odzi\u0105 podwodn\u0105? Czy utajniono informacje o uszkodzeniach promu sugeruj\u0105cych kolizj\u0119? W filmie dokumentalnym z 2020 roku mowa jest o 4-metrowej dziurze w kad\u0142ubie promu \u201eEstonia\u201d, o kt\u00f3rej nie wspomniano w oficjalnych raportach. Wyja\u015bniono, \u017ce mog\u0142a powsta\u0107 podczas uderzenia o dno w trakcie toni\u0119cia. Jak podaje portal\u00a0Gospodarka Morska<\/a>,\u00a0profesor Martin Jakobsson z Instytutu Nauk Geologicznych Uniwersytetu Sztokholmskiego, wsp\u00f3\u0142autor przedstawionego raportu, argumentowa\u0142, \u017ce wrak „spoczywa na zboczu, kt\u00f3re jest pokryte osadami. Natomiast w pobli\u017cu zaobserwowanych w kad\u0142ubie dziur i wgniece\u0144 znajduj\u0105 si\u0119 ska\u0142y”.<\/p>\n szcz\u0105tki promu Estonia Prom Estonia i badania furty dziobowej<\/p>\n Jak zwraca uwag\u0119 National Geographic, zbadano zawiasy i mechanizmy blokuj\u0105ce furty dziobowej. Jak wynika z analizy metalurgicznej, spawy by\u0142y s\u0142abe i nie wytrzyma\u0142y naporu fal. Jednak 56-tonowej furty nie znaleziono przy wraku. By\u0107 mo\u017ce urwa\u0142a si\u0119, gdy prom szed\u0142 na dno. Gdyby jednak zaton\u0119\u0142a wraz z promem, spocz\u0119\u0142aby tu\u017c obok niego. Nie mog\u0142y porwa\u0107 jej pr\u0105dy morskie, a jednak esto\u0144ska stra\u017c przybrze\u017cna znalaz\u0142a j\u0105 p\u00f3\u0142tora kilometra od wraku.<\/p>\n Co ciekawe, pasa\u017cerowie kt\u00f3rzy ocaleli, m\u00f3wili o rytmicznych, metalicznych uderzeniach. To mog\u0142y by\u0107 w\u0142a\u015bnie zrywaj\u0105ce si\u0119 zawiasy furty dziobowej.\u00a0<\/p>\n Istnieje tylko jedno wyt\u0142umaczenie. Dzi\u00f3b musia\u0142 odpa\u015b\u0107 zanim statek poszed\u0142 na dno- dowiadujemy si\u0119 z filmu dokumentalnego National Geographic.\n <\/p><\/blockquote>\n Wrak promu \u201eEstonia\u201d. Tajemnica na dnie Ba\u0142tyku<\/p>\n Wrak promu \u201eEstonia\u201d nadal spoczywa w Ba\u0142tyku,\u00a035 km od fi\u0144skiej wyspy Ut\u00f6. Teren katastrofy uznano za \u201emiejsce spoczynku\u201d i nie wolno tam nurkowa\u0107 ani wydobywa\u0107 cia\u0142.\u00a0Wszelkie prace nurkowe w tym rejonie mog\u0105 by\u0107 uznane za przest\u0119pstwo zagro\u017cone wi\u0119zieniem.<\/p>\n pomnik w Tallinie ku czci ofiar katastrofy promu Estonia Czy kiedy\u015b poznamy prawd\u0119 o tej katastrofie morskiej? By\u0142y szef esto\u0144skiej komisji \u015bledczej\u00a0Margus Kurm ujawni\u0142, \u017ce tajne dokumenty o katastrofie promu „Estonia” znajduj\u0105 si\u0119 w ameryka\u0144skich archiwach. Zostan\u0105 odtajnione w 2069 roku.<\/p>\n Katastrofa „Estonii” w konsekwencji doprowadzi\u0142a jednak do znacznej poprawy bezpiecze\u0144stwa podr\u00f3\u017cy morskich na Ba\u0142tyku.\u00a0Wprowadzono surowe mi\u0119dzynarodowe przepisy dotycz\u0105ce bezpiecze\u0144stwa prom\u00f3w – wzmocniono klapy dziobowe, dodano grodzie wodoszczelne i ulepszono systemy drena\u017cowe- podaje portal Gospodarka Morska.\n <\/p><\/blockquote>\n \u0179r\u00f3d\u0142o: National Geographic<\/a> \/ Polskie Radio \/ EBSCO<\/a>\u00a0\/ BBC<\/a>\u00a0\/ The Guardian<\/a>\u00a0\/ Portal Morski<\/a><\/p>\n![\"Tagaranna,](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Tagaranna-pomnik-ku-pamieci-ofiar-z-promu-Estonia.png\" "\\"Tagaranna,")
<\/p>\n
\n Fot:
\n Shutterstock\/SariMe <\/p>\n![\"wrak](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/wrak-promu-Estonia.png\" "\\"wrak")
<\/p>\n
\n Fot:
\n Rex Features\/East News <\/p>\n\n
\n
![\"2022,](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/2022-badanie-wraku-promu-Estonia.png\" "\\"2022,")
<\/p>\n
\n Fot:
\n Rex Features\/East News <\/p>\n![\"szcz\u0105tki](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/szczatki-promu-Estonia.jpg\" "\\"szcz\u0105tki")
<\/p>\n
\n Fot:
\n MAGNUS LEJHALL\/AFP\/East News <\/p>\n\n
![\"pomnik](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/pomnik-w-Tallinie-ku-czci-ofiar-katastrofy-promu-Estonia.png\" "\\"pomnik")
<\/p>\n
\n Fot:
\n Shutterstock\/M.Pakats <\/p>\n\n