\n
![\"Plejady](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/53be12c5c07ef50d4c90da67403e.jpeg\")
\n<\/p>\n
\nPlejady to\u00a0grupa gwiazd \u2013\u00a0jasnych punkt\u00f3w dobrze widocznych na\u00a0zimowym niebie, niezbyt \u201ezanieczyszczonym\u201d \u015bwiat\u0142em. Plejady znajduj\u0105 si\u0119 w\u00a0gwiazdozbiorze Byka, w\u00a0odleg\u0142o\u015bci oko\u0142o 444 lat \u015bwietlnych od\u00a0Ziemi. Jest to\u00a0grupa wielu gwiazd, spo\u015br\u00f3d kt\u00f3rych szczeg\u00f3lnie widocznych jest dziesi\u0119\u0107, kt\u00f3re otrzyma\u0142y w\u0142asne nazwy: Taygeta, Maja, Asterope, Sterope II, Merope, Plejone, Alkione, Atlas, Celaeno i\u00a0Elektra. W\u00a0wi\u0119kszo\u015bci s\u0105 to\u00a0b\u0142\u0119kitne olbrzymy typu widmowego B.
\n<\/p>\n
Wi\u0119cej ni\u017c\u00a0otwarta gromada gwiazd<\/p>\n
\nAstronomowie z\u00a0Uniwersytetu P\u00f3\u0142nocnej Karoliny podali, \u017ce\u00a0znana wszystkim, dobrze widoczna, otoczona b\u0142\u0119kitn\u0105 mg\u0142awic\u0105 gromada Plejad stanowi tak naprawd\u0119 jedynie najg\u0119stsze i\u00a0najja\u015bniejsze j\u0105dro kolosalnej rodziny gwiazd. Tw\u00f3r ten nazwano Wielkim Kompleksem Plejad. Jego rozmiary przekraczaj\u0105 dwudziestokrotnie granice, jakie przez dziesi\u0119ciolecia przypisywano tej grupie. Badania udowadniaj\u0105, \u017ce\u00a0tysi\u0105ce \u201esiostrzanych\u201d gwiazd, kt\u00f3re do\u00a0tej pory uwa\u017cano za\u00a0obiekty odosobnione lub\u00a0obiekty t\u0142a Drogi Mlecznej, maj\u0105 wsp\u00f3lne pochodzenie z\u00a0Plejadami, tworz\u0105c z\u0142o\u017con\u0105 sie\u0107, kt\u00f3ra rozprzestrzenia si\u0119 po\u00a0ca\u0142ym sklepieniu niebieskim.
\n<\/p>\n
\nOdkrycie to\u00a0wprowadza kompletnie inn\u0105 perspektyw\u0119 do\u00a0bada\u0144 nad jednym z\u00a0najlepiej znanych obiekt\u00f3w na\u00a0niebie. Aby\u00a0doj\u015b\u0107 do\u00a0przedstawionych przez astronom\u00f3w wniosk\u00f3w trzeba by\u0142o po\u0142\u0105czy\u0107 dane zdobyte w\u00a0dw\u00f3ch najnowocze\u015bniejszych obserwatoriach kosmicznych: TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) nale\u017c\u0105cego do\u00a0NASA oraz\u00a0sondy kosmicznej Gaia nale\u017c\u0105cej do\u00a0Europejskiej Agencji Kosmicznej.
\n<\/p>\n
\nDzi\u0119ki por\u00f3wnaniu danych dotycz\u0105cych obrot\u00f3w gwiazd z\u00a0niespotykanym dot\u0105d katalogiem pozycji, ruch\u00f3w i\u00a0odleg\u0142o\u015bci tych cia\u0142 niebieskich udost\u0119pnionych przez misj\u0119 Gaia, zesp\u00f3\u0142 z\u00a0Uniwersytetu P\u00f3\u0142nocnej Karoliny by\u0142 w\u00a0stanie prze\u015bledzi\u0107 i\u00a0zidentyfikowa\u0107 tysi\u0105ce gwiazd, kt\u00f3re pomimo szerokiego rozproszenia w\u00a0przestrzeni kosmicznej, zachowa\u0142y charakterystyczny \u015blad rotacyjny i\u00a0wsp\u00f3lny ruch, co\u00a0wskazuje na\u00a0ich wsp\u00f3lne pochodzenie.
\n<\/p>\n
\n
\n<\/p>\n
\nBadania te\u00a0redefiniuj\u0105 zatem natur\u0119 grupy: \u201ez\u00a0typowej gromady otwartej w\u00a0g\u0119st\u0105 sie\u0107 gwiazd w\u00a0zaawansowanym stanie rozpadu; to\u00a0naturalny proces, w\u00a0kt\u00f3rym si\u0142y p\u0142ywowe galaktyki ostatecznie oddzielaj\u0105 gwiazdy, kt\u00f3re narodzi\u0142y si\u0119 razem\u201d.
\n<\/p>\n
\nJakie s\u0105 skutki tego odkrycia? Plejady od\u00a0dawna s\u0142u\u017c\u0105 nie\u00a0tylko jako punkt orientacyjny na\u00a0niebie, ale\u00a0tak\u017ce jako \u201epoligon\u201d astrofizyczny, czyli naturalne laboratorium do\u00a0badania m\u0142odych gwiazd i\u00a0kr\u0105\u017c\u0105cych wok\u00f3\u0142 nich egzoplanet. \u201eNaukowcy przewiduj\u0105, \u017ce\u00a0t\u0119 sam\u0105 zasad\u0119 mo\u017cna zastosowa\u0107 do\u00a0innych pozornie zwartych i\u00a0odizolowanych gromad gwiazd, z\u00a0kt\u00f3rych wiele mog\u0142oby ostatecznie okaza\u0107 si\u0119, w\u00a0przysz\u0142ych analizach, jedynie lokalnymi skupiskami w\u00a0znacznie wi\u0119kszych i\u00a0bardziej rozproszonych asocjacjach gwiezdnych, kt\u00f3rych prawdziwy zasi\u0119g jak dot\u0105d pozostawa\u0142 ukryty. Systematyczne zastosowanie tej techniki mog\u0142oby nawet umo\u017cliwi\u0107 astronomom prze\u015bledzenie najg\u0142\u0119bszych pocz\u0105tk\u00f3w naszego Uk\u0142adu S\u0142onecznego, odpowiadaj\u0105c na\u00a0pytanie, czy\u00a0S\u0142o\u0144ce w\u00a0m\u0142odo\u015bci by\u0142o cz\u0119\u015bci\u0105 rodziny gwiazd o\u00a0rozmiarach por\u00f3wnywalnych z\u00a0t\u0105 odkryt\u0105 obecnie dla\u00a0Plejad\u201d.
\n<\/p>\n
\nPlejady s\u0105 jednym z\u00a0najbardziej rozpoznawalnych punkt\u00f3w \u015bwietlnych na\u00a0niebie. Maj\u0105 du\u017ce znaczenie kulturowe, wielokrotnie by\u0142y wspominane w\u00a0\u017ar\u00f3d\u0142ach historycznych. O\u00a0Plejadach wzmiankuje si\u0119 w\u00a0ksi\u0119gach Starego Testamentu oraz\u00a0w\u00a0Talmudzie. Gwiazdy te\u00a0by\u0142y czczone jako Matariki w\u00a0kulturze Maorys\u00f3w w\u00a0Nowej Zelandii. Pojawiaj\u0105 si\u0119 te\u017c w\u00a0mitologii greckiej. Dla\u00a0Grek\u00f3w ich pojawienie si\u0119 na\u00a0niebie zapowiada\u0142o wiosn\u0119 oraz\u00a0pocz\u0105tek okresu bezpiecznej \u017ceglugi.
\n<\/p>\n
\n Wszystkie cytaty pochodz\u0105 z\u00a0artyku\u0142u G. Carvajala, \u201eThe Pleiades Cluster Is\u00a0Twenty Times Larger Than Previously Thought, and\u00a0It\u2019s Made Up of\u00a0Thousands of\u00a0Lost Sister Stars Spread Across the\u00a0Entire Sky\u201d, www.labrujulaverde.com
\n<\/p>\n
\nCzytaj te\u017c:
Pierwsze takie zdj\u0119cie w\u00a0historii. Przygotowania trwa\u0142y bardzo d\u0142ugo<\/a>Czytaj te\u017c:
Skarby z\u00a0Ostrowa Lednickiego. Czego\u015b takiego nie\u00a0znaleziono tu od\u00a0lat<\/a>Czytaj te\u017c:
Manipulacje Kremla. Sowieci twierdzili, \u017ce\u00a0wcale nie\u00a0prowadz\u0105 wy\u015bcigu zbroje\u0144<\/a>
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Plejady to\u00a0grupa gwiazd \u2013\u00a0jasnych punkt\u00f3w dobrze widocznych na\u00a0zimowym niebie, niezbyt \u201ezanieczyszczonym\u201d \u015bwiat\u0142em. Plejady znajduj\u0105 si\u0119 w\u00a0gwiazdozbiorze Byka,…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":105913,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[4624,10611,208,98,23525,291,23526,4626,10670,120,118,119,42,23524,38,40,39,41,116,114,115,6962,121,117],"class_list":{"0":"post-105912","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-anna-szczepanska","9":"tag-astronomia","10":"tag-ciekawostki","11":"tag-dorzeczy","12":"tag-gromada-gwiazd","13":"tag-historia","14":"tag-historia-astronomii","15":"tag-historia-wspolczesna","16":"tag-ludzie","17":"tag-nauka","18":"tag-nauka-i-technika","19":"tag-naukatechnika","20":"tag-pl","21":"tag-plejady","22":"tag-poland","23":"tag-polish","24":"tag-polska","25":"tag-polski","26":"tag-science","27":"tag-science-and-technology","28":"tag-sciencetechnology","29":"tag-starozytnosc","30":"tag-technika","31":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115566076690697382","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105912","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=105912"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105912\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/105913"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=105912"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=105912"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=105912"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}