Jeszcze kilka lat temu Krajowa Administracja Skarbowa prowadzi\u0142a wyrywkowe kontrole podatkowe, oparte g\u0142\u00f3wnie na intuicji swoich pracownik\u00f3w. Przeczucie urz\u0119dnika, zgadywanie czy \u017cmudne przeszukiwanie deklaracji w poszukiwaniu \u015blad\u00f3w oszustw podatkowych to dzi\u015b relikt przesz\u0142o\u015bci. Wsp\u00f3\u0142czesny fiskus opiera si\u0119 na analizie danych, sztucznej inteligencji i zaawansowanych algorytmach, kt\u00f3re potrafi\u0105 w kilka sekund wychwyci\u0107 nieprawid\u0142owo\u015bci tam, gdzie kiedy\u015b potrzeba by\u0142o tygodni pracy. Cyfryzacja administracji skarbowej diametralnie zmieni\u0142a charakter kontroli podatkowych. S\u0105 one precyzyjniejsze, szybsze i skuteczniejsze ni\u017c kiedykolwiek wcze\u015bniej. Ma\u0142gorzata Bie\u0144, w\u0142a\u015bcicielka Biura Rachunkowego<\/p>\n
rozwi\u0144 ><\/p>\n
Uczciwi i kompetentni nie maj\u0105 si\u0119 czego ba\u0107?<\/p>\n
Ma\u0142gorzata Bie\u0144 zrzeszonego w OSCBR zauwa\u017ca: Uczciwi przedsi\u0119biorcy i kompetentne biura rachunkowe nie maj\u0105 powodu, \u017ceby si\u0119 ba\u0107. Z perspektywy biura rachunkowego zmiany ostatnich lat, takie jak comiesi\u0119czna wysy\u0142ka JPK_VAT, przynios\u0142y wi\u0119cej korzy\u015bci ni\u017c problem\u00f3w. W praktyce oznacza to mniej kontroli skarbowych i lepsze wsparcie ze strony system\u00f3w, kt\u00f3re coraz cz\u0119\u015bciej \u201enie puszczaj\u0105\u201d b\u0142\u0119d\u00f3w.<\/p>\n
Cyfryzacja podatk\u00f3w post\u0119puje i fiskus wie o podatnikach coraz wi\u0119cej<\/p>\n
Zmiany zwi\u0105zane z cyfryzacj\u0105 rozlicze\u0144 podatkowych, od elektronicznego obiegu dokument\u00f3w i e-deklaracji, po planowane na 2026 rok obowi\u0105zkowe e-faktury sprawiaj\u0105, \u017ce fiskus wie o podatnikach coraz wi\u0119cej. Zgodnie z za\u0142o\u017ceniami \u201ePlanu wdra\u017cania us\u0142ug dla klient\u00f3w KAS na lata 2024\u20132028\u201d, proces ten b\u0119dzie konsekwentnie rozwijany. Ju\u017c w 2025 roku e-Urz\u0105d Skarbowy zyska\u0142 dodatkowe funkcjonalno\u015bci, kt\u00f3re u\u0142atwiaj\u0105 obs\u0142ug\u0119 podatnik\u00f3w i ograniczaj\u0105 koszty administracyjne.<\/p>\n
Nowe rozwi\u0105zania przede wszystkim usprawniaj\u0105 kontakt z urz\u0119dem i pozwalaj\u0105 za\u0142atwi\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 spraw online. Jednak cyfryzacja ma te\u017c drugie oblicze: administracja skarbowa dysponuje coraz wi\u0119ksz\u0105 ilo\u015bci\u0105 danych, kt\u00f3re w formie elektronicznej mo\u017ce b\u0142yskawicznie analizowa\u0107, zestawia\u0107 i wyci\u0105ga\u0107 z nich wnioski.<\/p>\n
Dowodem na rosn\u0105ce mo\u017cliwo\u015bci fiskusa jest rozw\u00f3j Centrum Informatyki Resortu Finans\u00f3w (CIRF), jednostki odpowiedzialnej m.in. za analiz\u0119 danych, przeciwdzia\u0142anie oszustwom podatkowym i usprawnienie proces\u00f3w weryfikacji rozlicze\u0144. To w\u0142a\u015bnie tam powstaj\u0105 narz\u0119dzia analityczne umo\u017cliwiaj\u0105ce KAS coraz precyzyjniejsze typowanie podmiot\u00f3w do kontroli.<\/p>\n
Typowanie do kontroli skarbowej dzi\u0119ki narz\u0119dziom AI<\/p>\n
Nowoczesne platformy analityczne, w tym systemy wykorzystuj\u0105ce sztuczn\u0105 inteligencj\u0119, wspieraj\u0105 urz\u0119dy skarbowe w walce z nieuczciwymi podatnikami. Potrafi\u0105 nie tylko wychwyci\u0107 drobne uchybienia, np. b\u0142\u0119dy w wyliczeniach czy op\u00f3\u017anienia w z\u0142o\u017ceniu deklaracji, lecz tak\u017ce wykry\u0107 powi\u0105zania mi\u0119dzy podmiotami i dokona\u0107 analizy schemat\u00f3w ich dzia\u0142a\u0144. Dzi\u0119ki temu wykrywanie fikcyjnych transakcji gospodarczych czy przest\u0119pstw ekonomicznych sta\u0142o si\u0119 znacznie prostsze i szybsze.<\/p>\n
Proces typowania przedsi\u0119biorc\u00f3w do kontroli obejmuje kilka etap\u00f3w: gromadzenie danych, tworzenie profili ryzyka, analiz\u0119 powi\u0105za\u0144 oraz formu\u0142owanie rekomendacji dla urz\u0119dnik\u00f3w. Ostateczna decyzja o wszcz\u0119ciu post\u0119powania nadal nale\u017cy do cz\u0142owieka, jednak tak zaawansowana analityka znacz\u0105co ogranicza ryzyko b\u0142\u0119du. Co wi\u0119cej, kontrole zainicjowane na podstawie wskaza\u0144 algorytm\u00f3w cz\u0119sto dostarczaj\u0105 dodatkowych dowod\u00f3w potwierdzaj\u0105cych trafno\u015b\u0107 wcze\u015bniejszych prognoz.<\/p>\n
STIR jako dodatkowe narz\u0119dzie weryfikacji<\/p>\n
Jednym z narz\u0119dzi wspieraj\u0105cych analityk\u0119 KAS jest system STIR (System Teleinformatyczny Izby Rozliczeniowej). Umo\u017cliwia on bie\u017c\u0105ce monitorowanie przep\u0142yw\u00f3w finansowych mi\u0119dzy firmami i bankami, aby wykrywa\u0107 podejrzane transakcje mog\u0105ce wskazywa\u0107 na wy\u0142udzenia VAT lub pranie pieni\u0119dzy. Dane z systemu STIR trafiaj\u0105 do algorytm\u00f3w KAS, kt\u00f3re analizuj\u0105 powi\u0105zania mi\u0119dzy podmiotami i pomagaj\u0105 typowa\u0107 firmy do kontroli.<\/p>\n
Obawy przedsi\u0119biorc\u00f3w zwi\u0105zane z reform\u0105 KSeF<\/p>\n
Informacje pozyskane z tak licznych \u017ar\u00f3de\u0142 dostarczaj\u0105 organom skarbowym cennych danych na temat przedsi\u0119biorc\u00f3w. Dodatkowo w 2026 roku wchodzi w \u017cycie reforma KSeF, zobowi\u0105zuj\u0105ca firmy do przesy\u0142ania e-faktur do centralnego rejestru Ministerstwa Finans\u00f3w. B\u0119dzie to jednocze\u015bnie spos\u00f3b na monitorowanie przep\u0142yw\u00f3w finansowych w firmach. Czy uczciwi przedsi\u0119biorcy powinny si\u0119 ba\u0107 tych zmian? Na to pytanie odpowiada Ma\u0142gorzata Bie\u0144 z biura rachunkowego zrzeszonego w OSCBR:
– Krajowy System e-Faktur to kolejne narz\u0119dzie, kt\u00f3re s\u0142u\u017cy powszechnej cyfryzacji administracji skarbowej. Pocz\u0105tkowo korzystanie z niego mo\u017ce sprawia\u0107 przedsi\u0119biorcom trudno\u015bci, ale dzi\u0119ki integracji z programem do fakturowania, np. mOrganizerem finans\u00f3w, \u0142atwo b\u0119dzie mo\u017cna je pokona\u0107. Natomiast obawy wynikaj\u0105ce z tego, \u017ce fiskus otrzyma wi\u0119cej informacji podatkowych w postaci natychmiastowego dost\u0119pu faktur, s\u0105 s\u0142uszne, ale nawet bez KSeFu Urz\u0105d Skarbowy stale gromadzi informacje o podatnikach i przej\u015bcie na ten system nie stanowi w tym obszarze \u017cadnej rewolucji. Jest po prostu kontynuacj\u0105 dotychczasowych dzia\u0142a\u0144 zmierzaj\u0105cych w stron\u0119 uszczelnienia systemu podatkowego. Dla uczciwych przedsi\u0119biorc\u00f3w nie stanowi \u017cadnego zagro\u017cenia, a nawet mo\u017ce pom\u00f3c w starciu z fiskusem, np. dostarczaj\u0105c dowodu na terminowe wystawienie faktury.<\/p>\n
Dalszy ci\u0105g materia\u0142u pod wideo<\/p>\n
Czyste zasady gry czy totalna inwigilacja?<\/p>\n
Cyfrowe narz\u0119dzia KAS zwi\u0119kszaj\u0105 skuteczno\u015b\u0107 kontroli, ale jednocze\u015bnie rodz\u0105 w\u0105tpliwo\u015bci przedsi\u0119biorc\u00f3w o brak wp\u0142ywu na to, jakie dane s\u0105 analizowane i jak je interpretuj\u0105 algorytmy fiskusa. Obawy dotycz\u0105 zasadno\u015bci tak szerokiego monitoringu dokumentacji podatkowej, a czasami nawet prywatnej aktywno\u015bci przedsi\u0119biorc\u00f3w online. Z punktu widzenia RODO, takie przetwarzanie jest zgodne z prawem, poniewa\u017c odbywa si\u0119 w ramach realizacji obowi\u0105zk\u00f3w publicznych. Jednak eksperci zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce zakres i spos\u00f3b wykorzystywania danych powinny by\u0107 proporcjonalne do celu kontroli, a podatnik powinien mie\u0107 prawo wiedzie\u0107, jakie informacje o jego dzia\u0142alno\u015bci s\u0105 analizowane przez organy skarbowe.<\/p>\n
Je\u015bli jednak wezwanie do kontroli si\u0119 pojawi, warto zachowa\u0107 spok\u00f3j, przygotowa\u0107 dokumentacj\u0119, sprawdzi\u0107 zgodno\u015b\u0107 danych z JPK i fakturami oraz skorzysta\u0107 z prawa do wyja\u015bnienia w\u0105tpliwo\u015bci. Transparentno\u015b\u0107 i wsp\u00f3\u0142praca z urz\u0119dem to dzi\u015b najlepsza tarcza w cyfrowej rzeczywisto\u015bci podatkowej.<\/p>\n
Autorzy:
Ma\u0142gorzata Bie\u0144, Biuro Rachunkowe Ma\u0142gorzata Bie\u0144
OSCBR – Og\u00f3lnopolska Sie\u0107 Certyfikowanych Biur Rachunkowych<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jeszcze kilka lat temu Krajowa Administracja Skarbowa prowadzi\u0142a wyrywkowe kontrole podatkowe, oparte g\u0142\u00f3wnie na intuicji swoich pracownik\u00f3w. Przeczucie…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":114919,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[113,112,10390,20473,20472,42,38,40,39,41,2876],"class_list":{"0":"post-114918","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-biznes","8":"tag-biznes","9":"tag-business","10":"tag-fiskus","11":"tag-kontrola-podatkowa","12":"tag-kontrola-skarbowa","13":"tag-pl","14":"tag-poland","15":"tag-polish","16":"tag-polska","17":"tag-polski","18":"tag-skarbowka"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115600589032902467","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/114918","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=114918"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/114918\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/114919"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=114918"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=114918"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=114918"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}