Warto ju\u017c teraz zapozna\u0107 si\u0119 nowym komunikatem, aby przed zbli\u017caj\u0105cymi si\u0119 \u015bwi\u0119tami Bo\u017cego Narodzenia nie by\u0107 rozczarowanym. Chodzi o zmiany dla senior\u00f3w od 1 grudnia 2025 r., ale tylko na 3 miesi\u0105ce. Co dalej z emeryturami i rentami i nowymi progami? Od pocz\u0105tku grudnia ZUS wprowadzi nowe kwoty prog\u00f3w, kt\u00f3re obowi\u0105zuj\u0105 przez trzy miesi\u0105ce \u2014 do ko\u0144ca lutego. Cho\u0107 operacja ma charakter techniczny, w praktyce dla cz\u0119\u015bci emeryt\u00f3w i rencist\u00f3w mo\u017ce oznacza\u0107 ni\u017csze, a nawet wstrzymane wyp\u0142aty ju\u017c od najbli\u017cszego przelewu. Naj\u0142atwiej o pomy\u0142k\u0119 w okresie grudzie\u0144\u2013luty, gdy systemy ZUS i fiskusa „zderzaj\u0105” dane o przychodach, weryfikuj\u0105c zgodno\u015b\u0107 i wykrywaj\u0105c nawet niewielkie nadwy\u017cki. Oto, jak zrozumie\u0107 nowe limity i unikn\u0105\u0107 pu\u0142apek.<\/p>\n
Seniorze: od 1 grudnia 2025 r. zmiany w wyp\u0142atach emerytur i rent [dot. wybranych]<\/p>\n
Od pocz\u0105tku grudnia ZUS wprowadzi nowe kwoty prog\u00f3w dorabiania, kt\u00f3re obowi\u0105zuj\u0105 przez trzy miesi\u0105ce \u2014 do ko\u0144ca lutego. Cho\u0107 operacja ma charakter techniczny, w praktyce dla cz\u0119\u015bci emeryt\u00f3w i rencist\u00f3w mo\u017ce oznacza\u0107 ni\u017csze, a nawet wstrzymane wyp\u0142aty ju\u017c od najbli\u017cszego przelewu. Naj\u0142atwiej o pomy\u0142k\u0119 w okresie grudzie\u0144\u2013luty, gdy systemy ZUS i fiskusa zderzaj\u0105 dane o przychodach, weryfikuj\u0105c zgodno\u015b\u0107 i wykrywaj\u0105c nawet niewielkie nadwy\u017cki. Oto, jak zrozumie\u0107 nowe limity i unikn\u0105\u0107 pu\u0142apek.<\/p>\n
Podstawa prawn\u0105 dla powy\u017cszego jest oczywi\u015bcie ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1631). Przepisy w tej materii s\u0105 napisane skomplikowanym j\u0119zykiem, bo wynika z nich m.in to, \u017ce: art. 104 [Zawieszenie prawa do emerytury i renty] 1. Prawo do emerytury lub renty ulega zawieszeniu lub \u015bwiadczenia te ulegaj\u0105 zmniejszeniu, na zasadach okre\u015blonych w ust. 3-8 oraz w art. 105, w razie osi\u0105gania przychodu z tytu\u0142u dzia\u0142alno\u015bci podlegaj\u0105cej obowi\u0105zkowi ubezpieczenia spo\u0142ecznego, o kt\u00f3rej mowa w ust. 2 oraz z tytu\u0142u s\u0142u\u017cby wymienionej w art. 6 ust. 1 pkt 4 i 6. Dalej ust. 1a. Dla emeryt\u00f3w i rencist\u00f3w prowadz\u0105cych pozarolnicz\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 za przych\u00f3d, o kt\u00f3rym mowa w ust. 1, przyjmuje si\u0119 przych\u00f3d stanowi\u0105cy podstaw\u0119 wymiaru sk\u0142adki na ubezpieczenia spo\u0142eczne w rozumieniu przepis\u00f3w o systemie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych. Jest ich znacznie wi\u0119cej i „im dalej w las” tym kolejne przepisy s\u0105 bardziej skomplikowane. Na tym tle i dalszych przepis\u00f3w pojawia si\u0119 wiele spor\u00f3w s\u0105dowych, i wcale nie jest oczywistym, \u017ce seniorzy wygraj\u0105. Orzeczenia s\u0105 r\u00f3\u017cne, bo dura lex sed lex.<\/p>\n
Seniorze: od 1 grudnia 2025 r. zmiany w wyp\u0142atach emerytur i rent [dot. wybranych]. Zasady zmniejszenia emerytury. Wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Krakowie – III Wydzia\u0142 Pracy i Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych z dnia 12 stycznia 2021 r., III AUa 14\/18, teza:<\/p>\n
Zasady zmniejszenia emerytury dotycz\u0105 r\u00f3wnie\u017c tych emeryt\u00f3w, kt\u00f3rzy wykonuj\u0105 dwa lub wi\u0119cej rodzaj\u00f3w dodatkowej pracy, chocia\u017c obowi\u0105zkowi ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych podlegaj\u0105 tylko z jednego tytu\u0142u. Przy ustalaniu przychodu tych os\u00f3b, uwzgl\u0119dnia si\u0119 przych\u00f3d uzyskany z ka\u017cdej z tych dzia\u0142alno\u015bci, a wi\u0119c zar\u00f3wno ten, od kt\u00f3rego odprowadzane s\u0105 sk\u0142adki na ubezpieczenie spo\u0142eczne, jak i ten, od kt\u00f3rego takiego obowi\u0105zku nie ma.<\/p>\n
Seniorze: od 1 grudnia 2025 r. zmiany w wyp\u0142atach emerytur i rent [dot. wybranych]. Sytuacja prawna emeryta podejmuj\u0105cego aktywno\u015b\u0107 zawodow\u0105. Wyrok Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 maja 2021 r., IV SA\/Po 1935\/20, teza:<\/p>\n
Sytuacja prawna emeryta jest stanem trwa\u0142ym i stabilnym w czasie. Ubezpieczony nie mo\u017ce zrezygnowa\u0107 z uprawnienia do emerytury, a co najwy\u017cej mo\u017ce wnioskowa\u0107 o zawieszanie prawa do emerytury lub zmniejszenie \u015bwiadcze\u0144 na warunkach okre\u015blonych w art. 103 i nast\u0119pnych, ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 291). Wyp\u0142acane emerytowi \u015bwiadczenia stanowi\u0105 co do zasady ekonomiczne zabezpieczenie potrzeb bytowych w ramach powszechnego systemu ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych. S\u0105 te\u017c obj\u0119te mechanizmem waloryzacyjnym, gwarantuj\u0105cym stopniowy wzrost ich wysoko\u015bci. Sytuacja emeryta podejmuj\u0105cego aktywno\u015b\u0107 zawodow\u0105 jest odmienna od sytuacji osoby w wieku produkcyjnym, kt\u00f3ra nie ma gwarantowanych sta\u0142ych \u015bwiadcze\u0144 z systemu emerytalnego.<\/p>\n
Seniorze: od 1 grudnia 2025 r. zmiany w wyp\u0142atach emerytur i rent [dot. wybranych]. Okoliczno\u015bci maj\u0105ce wp\u0142yw na zawieszenie lub zmniejszenie emerytury wojskowej. Wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Szczecinie – III Wydzia\u0142 Pracy i Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych z dnia 14 pa\u017adziernika 2020 r., III AUa 177\/20. Teza<\/p>\n
1. Og\u00f3ln\u0105 przes\u0142ank\u0105 brania pod uwag\u0119 przychod\u00f3w, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na zawieszenie lub zmniejszenie emerytury jest wykonywanie dzia\u0142alno\u015bci podlegaj\u0105cej obowi\u0105zkowi ubezpiecze\u0144 \u2013 emerytalnego i rentowych. W konsekwencji, nie jest istotne to, czy dany \u015bwiadczeniobiorca podlega obowi\u0105zkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniom spo\u0142ecznym, lecz fakt, \u017ce przychody uzyskiwane s\u0105 z dzia\u0142alno\u015bci obj\u0119tej obowi\u0105zkiem ubezpieczenia, a przych\u00f3d \u015bwiadczeniobiorcy osi\u0105gany za granic\u0105 z tytu\u0142u dzia\u0142alno\u015bci wymienionej w art. 104 ust. 1 \u2013 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych. Zgodnie z zamiarem ustawodawcy tylko ta ostatnia okoliczno\u015b\u0107 wp\u0142ywa na zawieszenie lub zmniejszenie emerytury b\u0105d\u017a renty (vide: art. 104 ust. 3 ww. ustawy).<\/p>\n
2. Zarobek emeryta z tytu\u0142u zatrudnienia w Niemczech stanowi przych\u00f3d z tytu\u0142u dzia\u0142alno\u015bci wykonywanej za granic\u0105, kt\u00f3ry wp\u0142ywa na zawieszenie lub zmniejszenie jego emerytury w Polsce (vide: art. 104 ust. 1, 2 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Dyspozycja art. 104 ust. 3 ustawy emerytalnej wcale nie wymaga, i\u017cby przynosz\u0105ca przych\u00f3d dzia\u0142alno\u015b\u0107 wykonywana za granic\u0105 podlega\u0142a ubezpieczeniom spo\u0142ecznym, obowi\u0105zkowym albo dobrowolnym w Polsce.<\/p>\n
3. Artyku\u0142 40 ust. 1 wojskowej ustawy emerytalnej stanowi o dzia\u0142alno\u015bci podlegaj\u0105cej obowi\u0105zkowi ubezpieczenia spo\u0142ecznego, lecz nie definiuje co ona oznacza i w tym zakresie odsy\u0142a do przepisu art. 104 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Sens normatywny zawarty w art. 104 ust. 1 w istocie znajduje si\u0119 w art. 40 ust. 1 wojskowej ustawy emerytalnej, za\u015b art. 104 ust. 2 i 3 ustawy stanowi samodzieln\u0105 i wystarczaj\u0105c\u0105 definicj\u0119 dzia\u0142alno\u015bci podlegaj\u0105cej obowi\u0105zkowi ubezpieczenia spo\u0142ecznego.<\/p>\n
Co zatem jest istot\u0105 zawieszenia czy obni\u017cenia \u015bwiadcze\u0144 w grudniu 2025 r., styczniu 2026 r., i w lutym 2026 r.? Poni\u017cej opis zagadnienia. Zacznijmy od przyk\u0142adu seniora:<\/p>\n
Historia pana Kazimierza z Wa\u0142brzycha, 57-latek, rencista, samotnie gospodaruj\u0105cy, szcz\u0119\u015bliwy dziadek dw\u00f3ch wnuk\u00f3w, kt\u00f3rym chce zrobi\u0107 prezenty na \u015bwi\u0119ta. Dorabia jako ochroniarz, zwykle uwa\u017ca na progi, bo kadrowa z pracy, poinformowa\u0142a go kiedy\u015b o tym. W listopadzie otrzyma\u0142 premi\u0119 1000 z\u0142 brutto – taki bon, za ca\u0142y rok nienagannej pracy. Pan Kazimierz bardzo si\u0119 ucieszy\u0142, bo wie, \u017ce sprawi wnukom pi\u0119kne podarunki. Ale uwaga, przecie\u017c od 1 grudnia s\u0105 nowe, wy\u017csze limity dorabiana. Ca\u0142y problem w tym, \u017ce premia by\u0142a za listopad, wi\u0119c ZUS liczy\u0142 j\u0105 do poprzednich, ni\u017cszych prog\u00f3w. Rezultat: rozczarowanie Pana Kazimierza, przekroczenie prog\u00f3w i obni\u017cona wyp\u0142ata, decyzja o zwrocie nadp\u0142aty. To cz\u0119sto spotykany wzorzec: premia za miesi\u0105c poprzedni potrafi zmieni\u0107 dotychczasowe ustalenia.<\/p>\n
ZUS oblicza nadwy\u017ck\u0119 prosto: je\u015bli doch\u00f3d przekroczy pr\u00f3g o okre\u015blon\u0105 kwot\u0119, \u015bwiadczenie zostanie pomniejszone o t\u0119 sam\u0105 kwot\u0119. Istnieje jednak haczyk, o kt\u00f3rym warto pami\u0119ta\u0107: ZUS rozlicza ka\u017cdy miesi\u0105c oddzielnie, wi\u0119c sytuacja z poprzedniego miesi\u0105ca nie \u201eznosi\u201d rozliczenia bie\u017c\u0105cego. To szczeg\u00f3lnie wa\u017cne przy roz\u0142o\u017conych w czasie premiach lub przychodach o charakterze jednorazowym – takim jak w przypadku Pana Kazimierza.<\/p>\n
Dalszy ci\u0105g materia\u0142u pod wideo<\/p>\n
Dlaczego tak si\u0119 dzieje? ZUS: zmiany dla senior\u00f3w od 1 grudnia 2025 r., ale tylko na 3 miesi\u0105ce. Co dalej z emeryturami i rentami i nowymi progami?<\/p>\n
Chodzi o to, \u017ce to nie jest reforma ani nowa ustawa \u2014 ZUS dokonuje rutynowej aktualizacji prog\u00f3w dorabiania dla os\u00f3b, kt\u00f3re nie osi\u0105gn\u0119\u0142y jeszcze powszechnego wieku emerytalnego, a wi\u0119c dla cz\u0119\u015bci emeryt\u00f3w oraz dla wi\u0119kszo\u015bci rencist\u00f3w. Limity s\u0105 wyznaczane na podstawie przeci\u0119tnego wynagrodzenia z trzeciego kwarta\u0142u danego roku, kt\u00f3re publikuje GUS. Tym razem by\u0142o to 8771,70 z\u0142, co powoduje, \u017ce w okresie grudzie\u0144\u2013luty progi wzrosn\u0105. Niestety wielu senior\u00f3w nie ma w pami\u0119ci, \u017ce limity aktualizuje si\u0119 cztery razy w roku, i zak\u0142ada, \u017ce skoro wcze\u015bniej \u201ezawsze by\u0142o bez zmian\u201d, to teraz te\u017c nic pilnowa\u0107 nie trzeba. W\u0142a\u015bnie dlatego grudzie\u0144 jest newralgiczny \u2014 to pocz\u0105tek trzymiesi\u0119cznego okna z wy\u017csz\u0105 aktywno\u015bci\u0105 weryfikacyjn\u0105. Uszczeg\u00f3\u0142awiaj\u0105c:<\/p>\n
Jak czytamy w innym artykule na Infor.pl: „Bezpieczny pr\u00f3g przychodu (do kt\u00f3rego mo\u017cna zarabia\u0107 bez obawy o zmniejszenie lub zawieszenie emerytury lub renty) wzro\u015bnie o 16,10 z\u0142, do kwoty 6 140,20 z\u0142 brutto. A g\u00f3rna granica zwi\u0119kszy si\u0119 o 30 z\u0142 i wyniesie 11 403,30 z\u0142 brutto. Zarobki powy\u017cej tej kwoty w grudniu 2025 r., styczniu i lutym 2026 r. sprawi\u0105, \u017ce ZUS zawiesi emerytur\u0119 lub rent\u0119.” – zob. tutaj.<\/a> Wniosek?<\/p>\n S\u0105 dwie kluczowe kwoty od 1 grudnia 2025 r.<\/p>\n Co istotne, ZUS w grudniu zwi\u0119ksza liczb\u0119 automatycznych por\u00f3wna\u0144 z bazami fiskusa, wi\u0119c ryzyko szybkiego wykrycia niezgodno\u015bci ro\u015bnie \u2014 i to nawet dla drobnych kwot przekroczenia. Najpierw pojawiaj\u0105 si\u0119 naj\u015bwie\u017csze dane o przychodach, potem miesi\u0119czne deklaracje, a w ko\u0144cu ZUS \u201eprzeczesuje\u201d rozliczenia i reaguje na rozbie\u017cno\u015bci. W tym samym czasie wielu senior\u00f3w dorabia wi\u0119cej \u2014 w zwi\u0105zku z premiami przed\u015bwi\u0105tecznymi, dy\u017curami czy dodatkowymi umowami \u2014 co wzmacnia ryzyko przekroczenia progu.<\/p>\n Kogo dotycz\u0105 zasady?<\/p>\n Kogo nie dotycz\u0105 zasady? Lista wyj\u0105tk\u00f3w<\/p>\n\n
\n