{"id":128016,"date":"2025-12-01T20:34:15","date_gmt":"2025-12-01T20:34:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/128016\/"},"modified":"2025-12-01T20:34:15","modified_gmt":"2025-12-01T20:34:15","slug":"gruzja-bron-chemiczna-z-pierwszej-wojny-swiatowej-uzyta-na-ulicach-bbc-onz-zaniepokojone","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/128016\/","title":{"rendered":"Gruzja. Bro\u0144 chemiczna z pierwszej wojny \u015bwiatowej u\u017cyta na ulicach &#8211; BBC. ONZ zaniepokojone"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" alt=\"Protest w Gruzji \" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/WEBP_LANDSCAPE_480.webp\" class=\"sc-1hpi2ez-6 hIHHkJy\"\/><\/p>\n<p>Starcia protestuj\u0105cych z\u00a0policj\u0105 w\u00a0Tbilisi <\/p>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o: ReutersGruzi\u0144skie w\u0142adze prawdopodobnie u\u017cy\u0142y broni chemicznej z czas\u00f3w pierwszej wojny \u015bwiatowej do t\u0142umienia antyrz\u0105dowych protest\u00f3w w ubieg\u0142ym roku &#8211; donosi BBC. Wskazywa\u0107 na to maj\u0105 dowody zebrane w ramach dziennikarskiego \u015bledztwa. Na ustalenia te odpowiedzia\u0142 rz\u0105d w Tbilisi.<\/p>\n<p>Kluczowe fakty:<\/p>\n<ul part=\"List\" class=\"sc-fqbHDXy sc-jLTGeuy giDqagy gGBfaAy List\">\n<li class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-hJnXKgy fwHCxy TextBox\" part=\"TextBox\">W listopadzie 2024 roku rz\u0105d Gruzji og\u0142osi\u0142 zawieszenie procesu akcesyjnego do Unii Europejskiej.<\/li>\n<li class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-hJnXKgy fwHCxy TextBox\" part=\"TextBox\">Po tej decyzji w kraju wybuch\u0142y ogromne demonstracje t\u0142umione przez gruzi\u0144sk\u0105 policj\u0119.<\/li>\n<li class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-hJnXKgy fwHCxy TextBox\" part=\"TextBox\">Specjalna sprawozdawczyni ONZ ds. tortur Alice Jill Edwards okre\u015bli\u0142a nowe ustalenia BBC jako &#8222;niepokoj\u0105ce&#8221;.<\/li>\n<\/ul>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">BBC opisa\u0142o spraw\u0119 w poniedzia\u0142ek, kilka dni po rocznicy <a href=\"https:\/\/tvn24.pl\/swiat\/protesty-w-gruzji-starcia-i-barykady-w-centrum-mowia-o-trzeciej-rewolucji-st8203816\" target=\"_blank\" class=\"ds-link\" rel=\"nofollow noopener\">protest\u00f3w przeciwko zawieszeniu procesu akcesyjnego Gruzji do Unii Europejskiej<\/a>. W\u015br\u00f3d demonstrant\u00f3w, kt\u00f3rzy wyszli w\u00f3wczas na ulice Tbilisi, by\u0142 pediatra Konstantine Czachunaszwili. M\u0119\u017cczyzna zosta\u0142 spryskany nieznan\u0105 substancj\u0105 z armatek wodnych. Zaniepokojony objawami &#8211; przez kilka dni nie by\u0142 w stanie z\u0142agodzi\u0107 pieczenia sk\u00f3ry &#8211; za po\u015brednictwem medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do innych protestuj\u0105cych z pytaniem, czy mieli podobne problemy. <\/p>\n<p>BBC: bro\u0144 chemiczna przeciw protestuj\u0105cym<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Z lekarzem skontaktowa\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas prawie 350 os\u00f3b, &#8222;a blisko po\u0142owa z nich stwierdzi\u0142a, \u017ce przez ponad 30 dni odczuwa\u0142a jeden lub wi\u0119cej skutk\u00f3w ubocznych&#8221; kontaktu z substancj\u0105 rozpylan\u0105 przez policj\u0119 &#8211; pisze portal BBC. Te d\u0142ugotrwa\u0142e objawy to b\u00f3le g\u0142owy, kaszel, duszno\u015bci, zm\u0119czenie i wymioty.\u00a0Ustalenia Czachunaszwilego zosta\u0142y spisane, poddane recenzji i przyj\u0119te do publikacji w mi\u0119dzynarodowym czasopi\u015bmie &#8222;Toxicology Reports&#8221;.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/1764621255_891_WEBP_LANDSCAPE_320.webp\"   alt=\"29.11.2024 r.\" loading=\"lazy\" class=\"sc-eqUAAyy sc-fqkvVRy rseJJy gAuUMIy Picture Picture--16x9\" part=\"Picture Picture--16x9\"\/><\/p>\n<p>Zamieszki w Tbilisi w Gruzji <\/p>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o: Irakli Gedenidze \/ Reuters \/ Forum<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Gruzi\u0144ski pediatra potwierdzi\u0142 w nich niezale\u017cne ustalenia lokalnych dziennikarzy oraz organizacji pozarz\u0105dowych, wed\u0142ug kt\u00f3rych s\u0142u\u017cby w czasie protest\u00f3w u\u017cy\u0142y armatek wodnych rozpylaj\u0105cych substancj\u0119 chemiczn\u0105. Gruzi\u0144skie MSW odm\u00f3wi\u0142o poinformowania, co to za substancja.<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">BBC zauwa\u017ca, \u017ce zgodnie z prawem mi\u0119dzynarodowym si\u0142y policyjne maj\u0105 prawo u\u017cywa\u0107 \u015brodk\u00f3w chemicznych przeciwko protestuj\u0105cym, o ile ich u\u017cycie pozostaje adekwatne do sytuacji, a u\u017cyte \u015brodki powoduj\u0105 jedynie kr\u00f3tkotrwa\u0142e dolegliwo\u015bci. <\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Brytyjski publiczny nadawca uzyska\u0142 jednak kopi\u0119 wykazu sporz\u0105dzonego przez gruzi\u0144ski departament zada\u0144 specjalnych w 2019 roku. W dokumencie znalaz\u0142y si\u0119 m.in. substancje okre\u015blone jako &#8222;p\u0142yn chemiczny UN1710&#8221; i &#8222;proszek chemiczny UN3439&#8221; z do\u0142\u0105czon\u0105 instrukcj\u0105, jak nale\u017cy je miesza\u0107.\u00a0<\/p>\n<p>Mo\u017ce by\u0107 u\u017cyty jako bro\u0144 chemiczna <\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Dziennikarze BBC ustalili, \u017ce pierwsza z wymienionych substancji &#8211; UN171 &#8211; to rozpuszczalnik. &#8222;UN3439 by\u0142o znacznie trudniejsze do zidentyfikowania, poniewa\u017c jest to kod zbiorczy dla ca\u0142ej gamy przemys\u0142owych substancji chemicznych, z kt\u00f3rych wszystkie s\u0105 niebezpieczne&#8221; &#8211; czytamy. <\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Jedyna z potencjalnych substancji, kt\u00f3ra mog\u0142a kry\u0107 si\u0119 pod tym kodem i kt\u00f3ra kiedykolwiek by\u0142a u\u017cywana do t\u0142umienia protest\u00f3w, to bromocyjanek benzalu, znany tak\u017ce jako kamit, opracowany podczas pierwszej wojny \u015bwiatowej. By\u0142 to jeden z chemicznych \u015brodk\u00f3w bojowych, u\u017cywanych na froncie przez Francj\u0119 przeciwko <a href=\"https:\/\/tvn24.pl\/tagi\/niemcy\" target=\"_self\" data-salt=\"1\" class=\"ds-link\" rel=\"nofollow noopener\">Niemcom<\/a>. Jak podkre\u015bla BBC, zachowa\u0142o si\u0119 ma\u0142o dokument\u00f3w na temat wykorzystania kamitu po 1918 roku, &#8222;ale uwa\u017ca si\u0119, \u017ce zosta\u0142 wycofany z u\u017cycia w latach 30. XX wieku z powodu obaw o powodowane d\u0142ugotrwa\u0142e skutki&#8221;. <\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Polskie Rz\u0105dowe Centrum Bezpiecze\u0144stwa wymienia bromocyjanek benzalu w\u015br\u00f3d dra\u017cni\u0105cych \u015brodk\u00f3w chemicznych, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 zastosowane jako bro\u0144 chemiczna. Zestawienie znajduje si\u0119 w <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/rcb\/zagrozenia-chemiczne\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\" class=\"ds-link\">zak\u0142adce &#8222;Zagro\u017cenia chemiczne&#8221;<\/a> rz\u0105dowego portalu gov.pl.<\/p>\n<p>&#8222;Niepokoj\u0105ce&#8221; ustalenia <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/1764621255_636_WEBP_LANDSCAPE_320.webp\"   alt=\"30.11.2024\" loading=\"lazy\" class=\"sc-eqUAAyy sc-fqkvVRy rseJJy gAuUMIy Picture Picture--16x9\" part=\"Picture Picture--16x9\"\/><\/p>\n<p>Antyrz\u0105dowa demonstracja w Gruzji<\/p>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o:  EPA\/DAVID MDZINARISHVILI<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">O ustalenia BBC i zebrane relacje gruzi\u0144skich demonstrant\u00f3w spytany zosta\u0142 prof. Christopher Holstege, \u015bwiatowy ekspert w dziedzinie toksykologii i broni chemicznej. Stwierdzi\u0142, \u017ce objawy, z kt\u00f3rymi mierzyli si\u0119 demonstranci, &#8222;s\u0105 zgodne z dzia\u0142aniem bromocyjanku benzalu&#8221;. &#8211; Trwa\u0142o\u015b\u0107 objaw\u00f3w klinicznych nie jest zgodna z typowymi \u015brodkami stosowanymi do rozpraszania t\u0142umu, takimi jak CS (gaz \u0142zawi\u0105cy &#8211; red.) &#8211; oceni\u0142 prof. Holstege. <\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Specjalna sprawozdawczyni <a href=\"https:\/\/tvn24.pl\/tagi\/organizacja-narodow-zjednoczonych\" target=\"_self\" data-salt=\"1\" class=\"ds-link\" rel=\"nofollow noopener\">ONZ<\/a> ds. tortur Alice Jill Edwards oceni\u0142a, \u017ce ustalenia BBC s\u0105 &#8222;niepokoj\u0105ce&#8221;. <\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Do doniesie\u0144 brytyjskiego nadawcy odnios\u0142y si\u0119 tak\u017ce w\u0142adze Gruzji. Okre\u015bli\u0142y je jako &#8222;g\u0142\u0119boko lekkomy\u015blne&#8221; i &#8222;absurdalne&#8221;, stwierdzaj\u0105c, \u017ce gruzi\u0144skie organy \u015bcigania dzia\u0142a\u0142y &#8222;w granicach prawa i konstytucji&#8221;, reaguj\u0105c na &#8222;nielegalne dzia\u0142ania brutalnych przest\u0119pc\u00f3w&#8221;. <\/p>\n<p>Gruzini chc\u0105 do Unii<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Gruzi\u0144ski premier Irakli Kobachidze 28 listopada 2024 roku poinformowa\u0142, \u017ce <a href=\"https:\/\/tvn24.pl\/swiat\/premier-gruzji-zawieszamy-rozmowy-o-czlonkostwie-w-ue-st8200067\" target=\"_blank\" class=\"ds-link\" rel=\"nofollow noopener\">Gruzja zawiesza do 2028 roku rozmowy z Uni\u0105 Europejsk\u0105<\/a> o cz\u0142onkostwie w tej organizacji. Wed\u0142ug szefa rz\u0105du rozmowy o wst\u0105pieniu do UE by\u0142y wykorzystywane jako instrument szanta\u017cu kraju i &#8222;kategorycznie nie mo\u017cna rozpatrywa\u0107 integracji z UE jako (gestu) lito\u015bci&#8221;.<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Decyzja gruzi\u0144skiego rz\u0105du wywo\u0142a\u0142a fal\u0119 protest\u00f3w, kt\u00f3re trwa\u0142y kilka tygodni. Policja rozp\u0119dza\u0142a demonstracje z u\u017cyciem si\u0142y. Wobec niekt\u00f3rych zatrzymanych wszczynane by\u0142y sprawy s\u0105dowe na podstawie artyku\u0142\u00f3w kodeksu karnego, dotycz\u0105cych organizacji grupowej przemocy albo udzia\u0142u w niej, uszkodzenia mienia, napa\u015bci na policjant\u00f3w i przygotowania \u0142adunk\u00f3w wybuchowych. Wed\u0142ug gruzi\u0144skiego MSW w trakcie protest\u00f3w zatrzymano ponad 400 demonstrant\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy Paragraph TextBox\" part=\"Paragraph TextBox\" data-paragraph=\"\">Jak pisze agencja AFP w pierwsz\u0105 rocznic\u0119 rozpocz\u0119cia protest\u00f3w, kandydatura Gruzji do cz\u0142onkostwa w UE jest nadal zapisana w konstytucji tego kraju i wed\u0142ug <a href=\"https:\/\/tvn24.pl\/tagi\/sondaze\" target=\"_self\" data-salt=\"1\" class=\"ds-link\" rel=\"nofollow noopener\">sonda\u017cy<\/a> cieszy si\u0119 poparciem 80 proc. spo\u0142ecze\u0144stwa. <\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy sc-eRdibty sc-dTciy iXTDvxy bKTejPy ArticleMetaItem Paragraph TextBox\" part=\"ArticleMetaItem Paragraph TextBox\">Autorka\/Autor: wac\/\/mm<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy sc-eRdibty sc-dTciy iXTDvxy bKTejPy ArticleMetaItem Paragraph TextBox\" part=\"ArticleMetaItem Paragraph TextBox\">\u0179r\u00f3d\u0142o: BBC, PAP, tvn24.pl<\/p>\n<p class=\"sc-aXZVgy sc-gEvEery ldavXXy dUmtgUy sc-gHCuMny sc-dkkA-Dcy chcjuDy iqYeLUy sc-eRdibty sc-dTciy iXTDvxy bKTejPy ArticleMetaItem Paragraph TextBox\" part=\"ArticleMetaItem Paragraph TextBox\">\u0179r\u00f3d\u0142o zdj\u0119cia g\u0142\u00f3wnego: PAP\/EPA\/DAVID MDZINARISHVILI<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Starcia protestuj\u0105cych z\u00a0policj\u0105 w\u00a0Tbilisi \u0179r\u00f3d\u0142o: ReutersGruzi\u0144skie w\u0142adze prawdopodobnie u\u017cy\u0142y broni chemicznej z czas\u00f3w pierwszej wojny \u015bwiatowej do t\u0142umienia&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":128017,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[27058,27060,9595,1433,27071,27057,7076,6398,6448,14647,27065,27062,27068,6354,27070,27059,6402,27067,2943,14695,1472,27072,27069,1476,6450,6405,16666,1499,12970,11673,27061,27066,9657,27063,6430,7021,27064,9193,5405,32,33,27,34,35,1369,28,31,25,40,41,80,29,30,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-128016","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-keywordbenzal","9":"tag-keywordbromocyjanek","10":"tag-keywordbron","11":"tag-keywordczas","12":"tag-keywordczlonkostwo","13":"tag-keyworddemonstrant","14":"tag-keyworddokument","15":"tag-keyworddzialanie","16":"tag-keyworddzien","17":"tag-keyworddziennikarz","18":"tag-keywordkamit","19":"tag-keywordkod","20":"tag-keywordkonstytucja","21":"tag-keywordkraj","22":"tag-keywordnadawca","23":"tag-keywordobjaw","24":"tag-keywordorganizacja","25":"tag-keywordpediatra","26":"tag-keywordpolicja","27":"tag-keywordportal","28":"tag-keywordprawo","29":"tag-keywordprotest","30":"tag-keywordrocznica","31":"tag-keywordrozmowa","32":"tag-keywordrzad","33":"tag-keywordsila","34":"tag-keywordskutek","35":"tag-keywordsprawa","36":"tag-keywordsrodek","37":"tag-keywordsrodki","38":"tag-keywordsubstancja","39":"tag-keywordtlumiec","40":"tag-keywordulica","41":"tag-keywordun3439","42":"tag-keywordunia","43":"tag-keywordustalenie","44":"tag-keyworduzyc","45":"tag-keywordwladza","46":"tag-keywordwojna","47":"tag-breaking-news","48":"tag-breakingnews","49":"tag-headlines","50":"tag-latest-news","51":"tag-latestnews","52":"tag-maintrue","53":"tag-naglowki","54":"tag-najwazniejsze-artykuly","55":"tag-news","56":"tag-polish","57":"tag-polski","58":"tag-swiat","59":"tag-top-stories","60":"tag-topstories","61":"tag-wiadomosci","62":"tag-world","63":"tag-world-news","64":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":"Validation failed: Text character limit of 500 exceeded"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/128016","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=128016"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/128016\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/128017"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=128016"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=128016"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=128016"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}