![\"\"](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/AFP__20191029__1LT9IN__v2__HighRes__BelgiumEuVenezuelaDiplomacyAidRefugee.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Prawa autorskie: Fot. JOHN THYS \/ AFPFot. JOHN THYS \/ AFP<\/p>\n
Prawa autorskie: Fot. JOHN THYS \/ AFPFot. JOHN THYS \/ AFP<\/p>\n
Zaloguj si\u0119, aby zapisa\u0107 na p\u00f3\u017aniej<\/p>\n
04 grudnia 2025<\/p>\n
Google News<\/a>Udost\u0119pnij na FacebookuUdost\u0119pnij na TwitterzeUdost\u0119pnij w mailu<\/p>\n Jak to si\u0119 sta\u0142o, \u017ce presti\u017cowa europejska uczelnia zarz\u0105dzana przez by\u0142\u0105 szefow\u0105 unijnej dyplomacji Federik\u0119 Mogherini wygrywa wielomilionowy przetarg zorganizowany przez jej poprzedniego pracodawc\u0119?<\/p>\n Google News<\/a>Udost\u0119pnij na FacebookuUdost\u0119pnij na TwitterzeUdost\u0119pnij w mailu<\/p>\n Na zdj\u0119ciu: Federica Mogherini podczas konferencji prasowej w Brukseli, 29 pa\u017adziernika 2019. Fot. JOHN THYS\/AFP <\/p>\n Aktualizacja: W czwartek przed po\u0142udniem Federica Mogherini zrezygnowa\u0142a ze stanowiska rektora Kolegium Europejskiego. <\/p>\n Znane nazwiska, presti\u017cowa uczelnia kszta\u0142c\u0105ca europejskie kadry, unijny przetarg i konflikt interes\u00f3w widoczny na pierwszy rzut oka. <\/p>\n Afera korupcyjna z by\u0142\u0105 szefow\u0105 unijnej dyplomacji, a obecnie rektork\u0105 Kolegium Europejskiego Federik\u0105 Mogherini w roli g\u0142\u00f3wnej, k\u0142adzie si\u0119 cieniem na zarz\u0105dzanej dzi\u015b przez Kaj\u0119 Kallas europejskiej s\u0142u\u017cbie dyplomatycznej. A tak\u017ce szerzej \u2013 na ca\u0142ej Komisji Europejskiej, a nawet UE. <\/p>\n To jedna z kilku afer korupcyjnych na szczytach w\u0142adzy w UE, kt\u00f3re wybuch\u0142y w ostatnich latach. Czy UE jest wyposa\u017cona w wystarczaj\u0105co mocne mechanizmy kontroli, by eliminowa\u0107 korupcj\u0119? Czy z kolejnych afer korupcyjnych wyci\u0105ga si\u0119 wnioski? <\/p>\n By\u0142a szefowa unijnej dyplomacji Federica Mogherini, wysoki rang\u0105 urz\u0119dnik Komisji Europejskiej Stefano Sannino i Cesare Zegretti, jeden z pracownik\u00f3w Kolegium Europejskiego \u2013 to osoby, kt\u00f3re us\u0142ysza\u0142y zarzuty w prowadzonej przez Europejsk\u0105 Prokuratur\u0119 (EPPO) sprawie o nadu\u017cycia przy przetargu publicznym. <\/p>\n Chodzi o przetarg Europejskiej S\u0142u\u017cby Dzia\u0142a\u0144 Zewn\u0119trznych (ESDZ), czyli urz\u0119du unijnej s\u0142u\u017cby dyplomatycznej, z lat 2021-2022 na utworzenie Europejskiej Akademii Dyplomatycznej, czyli plac\u00f3wki, kt\u00f3ra zaj\u0119\u0142aby si\u0119 szkoleniem m\u0142odych europejskich dyplomat\u00f3w. <\/p>\n Akademia Dyplomatyczna<\/a> dzia\u0142a od jesieni 2022 roku, kiedy na szkolenie przyj\u0119\u0142a pierwszych 40 os\u00f3b w ramach programu pilota\u017cowego. Druga cz\u0119\u015b\u0107 programu pilota\u017cowego odby\u0142a si\u0119 na prze\u0142omie 2023 i 2024 roku. <\/p>\n Od tego czasu Akademia dzia\u0142a w normalnym trybie, a jej oficjalne powo\u0142anie sta\u0142o si\u0119 faktem w maju 2024, gdy Rada UE przyj\u0119\u0142a odpowiednie prawo<\/a>. Roczny bud\u017cet Akademii to 1 milion euro. \u015arodki pochodz\u0105 z bud\u017cetu UE. <\/p>\n Europejska prokuratura (EPPO) uwa\u017ca, \u017ce podejrzani brali udzia\u0142 w zmowie, kt\u00f3rej celem by\u0142o ustawienie przetargu.<\/p><\/blockquote>\n Przetarg mia\u0142 by\u0107 ustawiony tak, by zlecenie utworzenia Akademii Dyplomatycznej otrzyma\u0142o dzia\u0142aj\u0105ce od 1949 roku i zajmuj\u0105ce si\u0119 studiami nad integracj\u0105 europejsk\u0105 presti\u017cowe Kolegium Europejskie. <\/p>\n We wrze\u015bniu 2020 roku na czele tej uczelni, zaledwie rok po opuszczeniu urz\u0119du Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpiecze\u0144stwa, stan\u0119\u0142a by\u0142a w\u0142oska minister spraw zagranicznych, bardzo kr\u00f3tko premierka W\u0142och Federika Mogherini. <\/p>\n Mogherini nale\u017cy do centrolewicowej w\u0142oskiej Partii Demokratycznej, w latach 2014-2019 pe\u0142ni\u0142a funkcj\u0119 szefowej unijnej dyplomacji, a wi\u0119c sta\u0142a na czele ESDZ. <\/p>\n W czasie, gdy dosz\u0142o do rzekomych nieprawid\u0142owo\u015bci, Mogherini kierowa\u0142a ju\u017c Kolegium Europejskim, a Stefano Sannino, by\u0142y ambasador W\u0142och w Hiszpanii, od 2025 dyrektor generalny Komisji Europejskiej ds. Bliskiego Wschodu, Afryki P\u00f3\u0142nocnej i Zatoki Perskiej, pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 sekretarza generalnego ESDZ. <\/p>\n Trzeci podejrzany, Cesare Zegretti, od stycznia 2022 roku zajmowa\u0142 stanowisko wicedyrektora Biura ds. Kszta\u0142cenia Kadry Kierowniczej, Szkole\u0144 i Projekt\u00f3w Kolegium Europejskiego. <\/p>\n \u015aledczy EPPO podejrzewaj\u0105, \u017ce mi\u0119dzy organizatorem przetargu, czyli ESDZ, a zarz\u0105dzanym przez Mogherini Kolegium Europejskim dosz\u0142o do nieuczciwej wymiany informacji. <\/p>\n Kolegium Europejskie zosta\u0142o rzekomo poinformowane o kryteriach oceny, aby odpowiednio przygotowa\u0107 ofert\u0119 przetargow\u0105.<\/p><\/blockquote>\n To niezgodne z prawem faworyzowanie jednego z uczestnik\u00f3w przetargu i nieuczciwa konkurencja. \u015aledczy nie ujawniaj\u0105, czy dosz\u0142o tak\u017ce do przekazania korzy\u015bci finansowej. <\/p>\n We wtorek 2 grudnia 2025 belgijska policja federalna na zlecenie prokuratury europejskiej dokona\u0142a nalot\u00f3w i przeszuka\u0144 w siedzibie Europejskiej S\u0142u\u017cby Dzia\u0142a\u0144 Zewn\u0119trznych w Brukseli, kilku budynkach nale\u017c\u0105cych do Kolegium Europejskiego w Brugii oraz w domach podejrzanych. <\/p>\n Mogherini, Sannino i Zegretti zostali zatrzymani celem przes\u0142uchania. <\/p>\n Po niemal 10-godzinnych przes\u0142uchaniach we wtorek 2 grudnia ca\u0142ej tr\u00f3jce postawiono zarzuty konfliktu interes\u00f3w, ustawienia przetargu, defraudacji funduszy unijnych oraz naruszenia tajemnicy zawodowej. Podejrzani nie przyznaj\u0105 si\u0119 do winy. <\/p>\n W \u015brod\u0119 3 grudnia g\u0142os w mediach zabra\u0142 jedynie prawnik reprezentuj\u0105cy Federik\u0119 Mogherini. Podkre\u015bli\u0142, \u017ce jego klientka wsp\u00f3\u0142pracuje z wymiarem sprawiedliwo\u015bci, a jej przes\u0142uchanie przebieg\u0142o \u201ebardzo dobrze\u201d. Jak pisze belgijski dziennik \u201eLe Soir\u201d<\/a>, adwokat Mogherini nie chcia\u0142 jednak komentowa\u0107 postawionych jej zarzut\u00f3w. <\/p>\n Jak wynika z informacji przekazanych AFP przez rzecznika Europejskiej Prokuratury, <\/p>\n podejrzani zostali zwolnieni z aresztu za kaucj\u0105 w nocy z 2 na 3 grudnia po przes\u0142uchaniach.<\/p><\/blockquote>\n Prokuratura uwa\u017ca, \u017ce nie ma ryzyka ucieczki przed wymiarem sprawiedliwo\u015bci lub mataczenia w \u015bledztwie.<\/p>\n \u017badna ze wspomnianych w sprawie unijnych instytucji, opr\u00f3cz Kolegium Europejskiego, nie komentuje sprawy oficjalnie. <\/p>\n Od skandalu odci\u0105\u0107 pr\u00f3buje si\u0119 obecna szefowa Europejskiej S\u0142u\u017cby Dzia\u0142a\u0144 Zagranicznych Kaja Kallas. Nie wyda\u0142a \u017cadnego publicznego o\u015bwiadczenia, ale wys\u0142a\u0142a list do pracownik\u00f3w ESDZ. <\/p>\n W li\u015bcie, kt\u00f3rego tre\u015b\u0107 ujawni\u0142 portal Politico<\/a>, Kallas podkre\u015bla, \u017ce doniesienia o rzekomej korupcji w ESDZ s\u0105 \u201eg\u0142\u0119boko szokuj\u0105ce\u201d, ale do rzekomych nieprawid\u0142owo\u015bci dosz\u0142o w okresie poprzedniej administracji, zanim Kallas przej\u0119\u0142a kierowanie plac\u00f3wk\u0105. <\/p>\n Funkcj\u0119 wysokiego przedstawiciela UE ds. polityki zagranicznej i bezpiecze\u0144stwa pe\u0142ni\u0142 w\u00f3wczas Hiszpan Josep Borrell, kt\u00f3ry obj\u0105\u0142 stanowisko 1 grudnia 2019 i piastowa\u0142 je do 1 grudnia 2024. Podejrzany o udzia\u0142 w zmowie sekretarz generalny ESDZ Stefano Sannino odpowiada\u0142 bezpo\u015brednio przed Borrellem. <\/p>\n Kallas podkre\u015bli\u0142a tak\u017ce w li\u015bcie, \u017ce odk\u0105d przej\u0119\u0142a kierowanie ESDZ, podj\u0119\u0142a szereg dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3rych celem by\u0142o wzmocnienie mechanizm\u00f3w antykorupcyjnych. Zaktualizowana zosta\u0142a strategia zwalczania nadu\u017cy\u0107 finansowych, podj\u0119to \u015bci\u015blejsz\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z OLAF\u2013em (organem UE ds. zwalczania nadu\u017cy\u0107 finansowych) oraz Europejsk\u0105 Prokuratur\u0105. <\/p>\n \u201eZabezpieczenia s\u0105 wdro\u017cone i dzia\u0142aj\u0105\u201d \u2013 pisze Kallas w li\u015bcie. I obiecuje: \u201eMog\u0119 zapewni\u0107, \u017ce pod moim nadzorem uczciwo\u015b\u0107 i odpowiedzialno\u015b\u0107 ulegn\u0105 poprawie\u201d. <\/p>\n Tak\u017ce Komisja Europejska, kt\u00f3rej nadzoruj\u0105cy dzia\u0142alno\u015b\u0107 ESDZ Wysoki Przedstawiciel UE ds. Polityki Zagranicznej i Bezpiecze\u0144stwa jest cz\u0142onkiem, nie wyda\u0142a \u017cadnego o\u015bwiadczenia w sprawie. <\/p>\n Rzecznik Komisji potwierdzi\u0142 jedynie, \u017ce \u201ctoczy si\u0119 \u015bledztwo\u201d oraz \u017ce \u201edotyczy ono aktywno\u015bci, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce w poprzedniej kadencji\u201d. <\/p>\n Samo Kolegium Europejskie wyda\u0142o kr\u00f3tkie o\u015bwiadczenie<\/a>. Podkre\u015bli\u0142o, \u017ce \u201eb\u0119dzie w pe\u0142ni wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z organami \u015bcigania\u201d oraz \u017ce \u201epozostaje zaanga\u017cowane w przestrzeganie najwy\u017cszych standard\u00f3w (\u2026) zar\u00f3wno w sprawach akademickich, jak i administracyjnych\u201d. Uczelnia podkre\u015bli\u0142a te\u017c, \u017ce kontynuuje dzia\u0142alno\u015b\u0107. <\/p>\n Federica Mogherini nie zrezygnowa\u0142a z funkcji. W czwartek 4 grudnia na stronie internetowej Kolegium Europejskiego pojawi\u0142o si\u0119 jej kr\u00f3tkie o\u015bwiadczenie w sprawie<\/a>. Mogherini zapewni\u0142a, \u017ce wszelkie dzia\u0142ania Kolegium zwi\u0105zane z utworzeniem Akademii Dyplomatycznej by\u0142y \u201epoprawne\u201d. Zapewni\u0142a o gotowo\u015bci wsp\u00f3\u0142pracy z w\u0142adzami i swoim zaufaniu do belgijskiego wymiaru sprawiedliwo\u015bci. <\/p>\n Szybko po ujawnieniu afery ze stanowiska dyrektora generalnego Komisji Europejskiej ds. Bliskiego Wschodu, Afryki P\u00f3\u0142nocnej i Zatoki Perskiej zrezygnowa\u0142 za to Stefano Sannino.<\/p>\n Podejrzenie zmowy w Kolegium Europejskim to kolejny z serii skandali, kt\u00f3re w ostatnich latach wstrz\u0105sn\u0119\u0142y Bruksel\u0105 i sta\u0142y si\u0119 wod\u0105 na m\u0142yn si\u0142 eurosceptycznych i antyeuropejskich. Zdaniem prawicy Komisja Europejska nie ma mandatu do stania na stra\u017cy praworz\u0105dno\u015bci w pa\u0144stwach cz\u0142onkowskich, skoro na szczytach w\u0142adzy w unijnych instytucjach dochodzi do korupcyjnych afer. <\/p>\n Sprawa Federiki Mogherini rozgrza\u0142a m.in. w\u0119gierskie media prorz\u0105dowe i polityk\u00f3w Fideszu, partii Viktora Orb\u00e1na. D\u0142ugi wpis w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych na ten temat opublikowa\u0142 Zoltan Kovacs<\/a>, rzecznik w\u0119gierskiego rz\u0105du. <\/p>\n Kovacs kreuje w nim wizj\u0119 pot\u0119\u017cnej struktury korupcyjnej oplataj\u0105cej Bruksel\u0119 i… powi\u0105zanej z Ukrain\u0105. Ta ma sta\u0107 za \u201eizolowaniem i oczernianiem Rosji\u201d i \u201eb\u0142\u0119dnym przekonaniem\u201d, \u017ce nale\u017cy bezwzgl\u0119dnie wspiera\u0107 Kij\u00f3w w walce z rosyjsk\u0105 agresj\u0105. <\/p>\n \u201eKolejny cios w Mafi\u0119 Wojenn\u0105: Liderzy prominentnej, prowojennej Europejskiej S\u0142u\u017cby Dzia\u0142a\u0144 Zewn\u0119trznych aresztowani z powodu korupcji\u201d \u2013 og\u0142osi\u0142 na X Kovacs. <\/p>\n \u201ePrzez lata Europejska S\u0142u\u017cba Dzia\u0142a\u0144 Zewn\u0119trznych funkcjonowa\u0142a jako faktyczna siedziba prowojennej, proukrai\u0144skiej elity politycznej UE. Jej kierownictwo propagowa\u0142o b\u0142\u0119dn\u0105 wizj\u0119, zgodnie z kt\u00f3r\u0105 wojna wymaga\u0142a bezwarunkowego, d\u0142ugoterminowego wsparcia finansowego i politycznego dla Kijowa, a tak\u017ce ca\u0142kowitej izolacji i oczerniania Rosji (…). Jednak dzisiaj to prowojenne centrum polityki zagranicznej zosta\u0142o przeszukane przez policj\u0119. <\/p>\n To kolejny cios dla mafii wojennej \u2013 sieci, kt\u00f3rej wp\u0142ywy si\u0119gaj\u0105 nie tylko Ukrainy, ale r\u00f3wnie\u017c g\u0142\u0119boko Brukseli\u201d \u2013 napisa\u0142 Kovacs.<\/p><\/blockquote>\n Takie uj\u0119cie tego tematu to ogromna manipulacja. Europejska S\u0142u\u017cba Dzia\u0142a\u0144 Zewn\u0119trznych od lat stoi na stanowisku, \u017ce nale\u017cy wspiera\u0107 Ukrain\u0119 przeciwko rosyjskiej agresji, bo imperialne d\u0105\u017cenia Rosji na kontynencie s\u0105 zagro\u017ceniem dla Europy. <\/p>\n Ten kierunek europejskiej polityki zagranicznej i bezpiecze\u0144stwa jest odbiciem woli lider\u00f3w pa\u0144stw cz\u0142onkowskich, kt\u00f3rzy regularnie na szczytach UE okre\u015blaj\u0105 kierunek europejskiej polityki wobec Ukrainy i Rosji. <\/p>\n Brukselska \u201e\u017c\u0105dza wojny\u201d, o kt\u00f3r\u0105 europejskich polityk\u00f3w regularnie oskar\u017caj\u0105 pos\u0142owie skrajnej prawicy oraz \u2013 z nieco inn\u0105 argumentacj\u0105 \u2013 lewicy, to wyraz tego, jak obecnie postrzegany jest interes UE. Unia uwa\u017ca, \u017ce lepszym pomys\u0142em jest wesprze\u0107 w obronie przed Rosj\u0105 Ukrain\u0119 i nie dopu\u015bci\u0107 Rosji do osi\u0105gni\u0119cia swoich cel\u00f3w w tej wojnie, ni\u017c za jaki\u015b czas odpiera\u0107 rosyjskie ataki na kt\u00f3re\u015b z pa\u0144stw UE lub NATO. <\/p>\n Spraw\u0119 podchwycili te\u017c politycy polskiej opozycji. Tak\u017ce oni pisz\u0105 o \u201esystemowej korupcji\u201d w Brukseli, przywo\u0142uj\u0105 inne afery korupcyjne dotycz\u0105ce unijnych instytucji oraz \u0142\u0105cz\u0105 posta\u0107 Federiki Mogherini z premierem Donaldem Tuskiem. <\/p>\n W latach, gdy Mogherini sta\u0142a na czele ESDZ, Tusk by\u0142 szefem Rady Europejskiej. Ze wzgl\u0119du na charakter ich obowi\u0105zk\u00f3w i uprawnie\u0144, politycy cz\u0119sto ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowali. <\/p>\n \u201eMamy bardzo powa\u017cny problem przest\u0119pczo\u015bci korupcyjnej na szczytach Unii Europejskiej (\u2026). Do tej pory nie rozliczono afery katarskiej, mamy spraw\u0119 by\u0142ego komisarza do spraw sprawiedliwo\u015bci Didiera Reyndersa, podejrzanego o pranie brudnych pieni\u0119dzy i to w okresie, kiedy pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 komisarza do spraw sprawiedliwo\u015bci. Od wczoraj mamy spraw\u0119 by\u0142ej wiceprzewodnicz\u0105cej Komisji Europejskiej pani Mogherini (…) Korupcja to wielki problem Brukseli\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142 w \u015brod\u0119 3 grudnia w Parlamencie Europejskim europose\u0142 PiS Mariusz Kami\u0144ski (b. szef CBA za czas\u00f3w PiS)<\/a>. <\/p>\n Kami\u0144ski zabra\u0142 g\u0142os podczas wys\u0142uchania kandydat\u00f3w do roli europejskiego prokuratora generalnego, kt\u00f3ry stanie na czele EPPO. W pa\u017adzierniku 2026 ko\u0144czy si\u0119 bowiem siedmioletnia kadencja pierwszej europejskiej prokurator generalnej Laury Kovesi. <\/p>\n By\u0142a premier PiS Beata Szyd\u0142o opublikowa\u0142a<\/a> w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych zdj\u0119cie Federiki Mogherini z prezydentem Rosji W\u0142adimirem Putinem i zarzuci\u0142a jej prorosyjskie pogl\u0105dy. O zbyt \u0142agodny stosunek do Rosji Putina Mogherini by\u0142a oskar\u017cana ju\u017c przed 11 laty, gdy rozwa\u017cano jej kandydatur\u0119 na szefow\u0105 unijnej dyplomacji UE. <\/p>\n Mogherini by\u0142a w\u00f3wczas wschodz\u0105c\u0105 gwiazd\u0105 w\u0142oskich socjaldemokrat\u00f3w, a stanowisko Wysokiego Przedstawiciela Unii ds. Polityki Zagranicznej i Bezpiecze\u0144stwa przypad\u0142o grupie S&D, bo Europejska Partia Ludowa bardzo chcia\u0142a obsadzi\u0107 Donalda Tuska w roli szefa Rady UE. <\/p>\n \u201eMogherini zapisa\u0142a si\u0119 w historii jako osoba prowadz\u0105ca skrajnie uleg\u0142\u0105 polityk\u0119 wobec Rosji i Putina. W 2015 \u2013 ju\u017c po zagarni\u0119ciu Krymu przez Rosj\u0119, w trakcie walk o Donbas, proponowa\u0142a Unii wsp\u00f3\u0142prac\u0119 gospodarcz\u0105 z Rosj\u0105. Tacy ludzie jak Mogherini nigdy nie powinni mie\u0107 wp\u0142ywu na europejsk\u0105 polityk\u0119, tymczasem Mogherini pozostawa\u0142a niezmiennie w centrum brukselskiej elity\u201d \u2013 napisa\u0142a Szyd\u0142o. <\/p>\n \u201eWspania\u0142y wz\u00f3r\u201d \u2013 doda\u0142a ironicznie<\/a>, odnosz\u0105c si\u0119 do obecnej funkcji Mogherini jako rektorki Kolegium Europejskiego. <\/p>\n Sprawy nie zd\u0105\u017cy\u0142a jeszcze jako\u015b szczeg\u00f3lnie podchwyci\u0107 Konfederacja. Cho\u0107 figura prze\u017cartej korupcj\u0105 Brukseli jest obecna w jej dyskursie. W mediach spo\u0142eczno\u015bciowych Konfederacji wida\u0107 na razie kilka wpis\u00f3w w tej sprawie, m.in. pos\u0142a Bart\u0142omieja Peji. <\/p>\n \u201eTo zatrzymanie obna\u017ca s\u0142abo\u015b\u0107 systemu, kt\u00f3ry bardziej dba o w\u0142asny wizerunek ni\u017c o odpowiedzialno\u015b\u0107. Brukselskie elity dzia\u0142aj\u0105 w przekonaniu, \u017ce mog\u0105 wszystko, bo nikt ich realnie nie rozlicza\u201d \u2013 napisa\u0142<\/a> pose\u0142 Konfederacji na X. <\/p>\n Do wpisu doda\u0142 zdj\u0119cie Tuska i Mogherini z konferencji prasowej w 2014 roku.<\/p>\n Afery korupcyjne, kt\u00f3re wybuchaj\u0105 w samym sercu UE, czyli w unijnych instytucjach, niezwykle szkodz\u0105 wizerunkowi ca\u0142ej Unii. S\u0105 te\u017c wod\u0105 na m\u0142yn partii eurosceptycznych i antyeuropejskich, kt\u00f3rych celem jest os\u0142abianie zaufania do Unii, a z czasem zaw\u0119\u017cenie katalogu kompetencji wsp\u00f3lnotowych. Tymczasem ich ujawnianie i \u015bciganie \u015bwiadczy raczej o tym, \u017ce unijne instytucje dzia\u0142aj\u0105. Przynajmniej do pewnego stopnia. <\/p>\n Od czasu utworzenia w 2017 Europejskiej Prokuratury oraz osi\u0105gni\u0119cia przez ni\u0105 pe\u0142nej sprawno\u015bci operacyjnej w 2021 roku po powo\u0142aniu pierwszej europejskiej prokurator generalnej Laury Kovesi, sprawy korupcji przy wykorzystaniu funduszy unijnych zacz\u0119\u0142y by\u0107 wykrywane i \u015bcigane cz\u0119\u015bciej. <\/p>\n Wcze\u015bniej sprawami tego rodzaju nadu\u017cy\u0107 zajmowa\u0142y si\u0119 jedynie prokuratury krajowe nierzadko dzia\u0142aj\u0105ce na zlecenie Europejskiego Urz\u0119du ds. Zwalczania Nadu\u017cy\u0107 Finansowych (OLAF). OLAF nie mia\u0142 jednak wielu uprawnie\u0144, kt\u00f3re ma prokuratura. <\/p>\n Rocznie EPPO udaje si\u0119 wykrywa\u0107 nadu\u017cycia o warto\u015bci kilkudziesi\u0119ciu miliard\u00f3w euro (w 2024 roku by\u0142o to niemal 25 mld euro). To wci\u0105\u017c ma\u0142o. Szacuje si\u0119, \u017ce przest\u0119pstw finansowych z wykorzystaniem \u015brodk\u00f3w z bud\u017cetu UE jest znacznie wi\u0119cej. <\/p>\n Najbardziej newralgiczne obszary dzia\u0142alno\u015bci UE to przetargi publiczne i nielegalny lobbying. Np. ujawniona w 2022 roku afera katarska pokaza\u0142a, \u017ce regulacje antykorupcyjne Parlamentu Europejskiego s\u0105 niewystarczaj\u0105ce. <\/p>\n Wed\u0142ug ustale\u0144 belgijskich prokurator\u00f3w, rz\u0105dy pa\u0144stw Zatoki Perskiej \u2013 g\u0142\u00f3wnie Katar \u2013 mia\u0142y przekazywa\u0107 du\u017ce sumy pieni\u0119dzy oraz luksusowe prezenty politykom, asystentom europos\u0142\u00f3w i lobbystom, by wywiera\u0107 wp\u0142yw na decyzje w Parlamencie Europejskim<\/a>. <\/p>\n W\u015br\u00f3d zatrzymanych byli m.in. europos\u0142anka i wiceprzewodnicz\u0105ca PE Eva Kaili, by\u0142y eurodeputowany i wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cyciel organizacji lobbystycznej Fight Impunity \u2013 Pier Antonio Panzeri oraz by\u0142y asystent w PE \u2013 Francesco Giorgi. Zarzuty w sprawie postawiono w sumie 20 osobom. Ale \u015bledztwo wci\u0105\u017c trwa. <\/p>\n Wielkim szokiem by\u0142o te\u017c ujawnienie w marcu 2025 afery Huawei<\/a>. Belgijska prokuratura podejrzewa, \u017ce chi\u0144ski gigant technologiczny poprzez swoich lobbyst\u00f3w oferowa\u0142 pieni\u0105dze, prezenty i inne korzy\u015bci europos\u0142om oraz ich asystentom, by wp\u0142ywa\u0107 na decyzje Parlamentu Europejskiego na korzy\u015b\u0107 firmy. W sprawie postawiono ju\u017c zarzuty o\u015bmiu osobom. S\u0105 one podejrzane o korupcj\u0119, pranie brudnych pieni\u0119dzy, fa\u0142szerstwo i udzia\u0142 w zorganizowanej grupie przest\u0119pczej. <\/p>\n Wed\u0142ug doniesie\u0144<\/a> \u0142ap\u00f3wki mia\u0142y przyjmowa\u0107 form\u0119 got\u00f3wki, luksusowych prezent\u00f3w, op\u0142aconych podr\u00f3\u017cy, posi\u0142k\u00f3w, zaprosze\u0144 na mecze. W maju 2025 prokuratorzy za\u017c\u0105dali uchylenia immunitetu pi\u0119ciu europos\u0142om<\/a> \u2013 trzem z Europejskiej Partii Ludowej, jednemu z grupy Socjalist\u00f3w i Demokrat\u00f3w i jednemu z Odnowi\u0107 Europ\u0119.<\/p>\n Tego rodzaju skandale ujawniaj\u0105 s\u0142abo\u015b\u0107 unijnych regulacji dotycz\u0105cych lobbingu, przejrzysto\u015bci i etyki. <\/p>\n Wed\u0142ug raport\u00f3w i analiz biura Europejskiej Prokuratury (EPPO) oraz niezale\u017cnych watchdog\u00f3w, nadu\u017cycia funduszy unijnych \u2013 oszustwa, fikcyjne faktury, nepotyzm, \u201efa\u0142szywe etaty\u201d, lobbing ukryty pod p\u0142aszczykiem konsultacji z NGO-sami s\u0105 bardziej rozpowszechnione, ni\u017c si\u0119 powszechnie zak\u0142ada. <\/p>\n Europos\u0142owie sk\u0142adaj\u0105 regularnie o\u015bwiadczenia maj\u0105tkowe, ale ich prawdziwo\u015bci nikt nie weryfikuje. Niedostateczne s\u0105 te\u017c regulacje dotycz\u0105ce przeciwdzia\u0142aniu konfliktom interes\u00f3w. Znane s\u0105 przypadki europos\u0142\u00f3w zasiadaj\u0105cych w komisjach parlamentarnych i jednocze\u015bnie pe\u0142ni\u0105cych funkcj\u0119 doradc\u00f3w albo nawet cz\u0142onk\u00f3w zarz\u0105d\u00f3w firm lub instytucji, kt\u00f3rych regulacj\u0105 rynku zajmuje si\u0119 dana komisja. <\/p>\n Przyk\u0142adem nadu\u017cy\u0107 s\u0105 tak\u017ce tzw. fikcyjne etaty \u2013 stanowiska dla asystent\u00f3w, kt\u00f3rzy nie wykonuj\u0105 realnej pracy, a s\u0105 jedynie sposobem na transfer pieni\u0119dzy do partii politycznej. <\/p>\n Za takie nadu\u017cycia pod koniec marca 2025 skazana zosta\u0142a Marine Le Pen<\/a>, liderka skrajnie prawicowej francuskiej partii Zjednoczenie Narodowe. S\u0105 te\u017c sytuacje, gdy lobbying zagranicznych rz\u0105d\u00f3w lub korporacji odbywa si\u0119 przez organizacje pozarz\u0105dowe, co u\u0142atwia ukrywanie \u015brodk\u00f3w i wp\u0142yw\u00f3w. <\/p>\n Parlament Europejski w grudniu 2022 uchwali\u0142 rezolucj\u0119 pot\u0119piaj\u0105c\u0105 pr\u00f3by korupcji oraz domagaj\u0105c\u0105 si\u0119 wi\u0119kszej przejrzysto\u015bci i kontroli nad lobbingiem, immunitetami, finansowaniem NGO i funduszami UE. <\/p>\n Jednak kolejne afery pokazuj\u0105, \u017ce regulacje wci\u0105\u017c maj\u0105 istotne luki. <\/p>\n Cz\u0119\u015b\u0107 komentator\u00f3w w Brukseli zwraca te\u017c uwag\u0119 na to, \u017ce belgijska prokuratura nierzadko zbyt szybko w trakcie budowania sprawy decyduje si\u0119 na podj\u0119cie najbardziej pokazowych dzia\u0142a\u0144, po czym \u015bledztwa ci\u0105gn\u0105 si\u0119 i mijaj\u0105 lata, zanim sprawa trafi do s\u0105du. Taka sytuacja dotyczy m.in. afery katarskiej.<\/p>\n ; Dziennikarka dzia\u0142u politycznego OKO.press. Absolwentka studi\u00f3w podyplomowych z zakresu nauk o polityce Instytutu Studi\u00f3w Politycznych PAN i Collegium Civitas, oraz dziennikarstwa na Uniwersytecie Wroc\u0142awskim. Stypendystka ameryka\u0144skiego programu dla dziennikarzy Central Eastern Journalism Fellowship Program oraz laureatka nagrody im. Leopolda Ungera. Pisze o demokracji, sprawach mi\u0119dzynarodowych i Unii Europejskiej. Publikowa\u0142a m.in. w Tygodniku Powszechnym, portalu EUobserver, Business Insiderze i Gazecie Wyborczej.<\/p>\n Dziennikarka dzia\u0142u politycznego OKO.press. Absolwentka studi\u00f3w podyplomowych z zakresu nauk o polityce Instytutu Studi\u00f3w Politycznych PAN i Collegium Civitas, oraz dziennikarstwa na Uniwersytecie Wroc\u0142awskim. Stypendystka ameryka\u0144skiego programu dla dziennikarzy Central Eastern Journalism Fellowship Program oraz laureatka nagrody im. Leopolda Ungera. Pisze o demokracji, sprawach mi\u0119dzynarodowych i Unii Europejskiej. Publikowa\u0142a m.in. w Tygodniku Powszechnym, portalu EUobserver, Business Insiderze i Gazecie Wyborczej.<\/p>\n Copyright \u00a9 2016 – 2025. Made with love by OKO.press team. All Rights Reserved.<\/p>\n<\/a>Paulina Pacu\u0142a <\/a><\/p>\n