W 2021 r. Kreml og\u0142osi\u0142 kolejny etap „gazyfikacji”. W 2023 r. administracja Pskowa po raz ostatni z\u0142o\u017cy\u0142a sprawozdanie z jego wynik\u00f3w \u2014 wynika\u0142o z niego, \u017ce proces ten zosta\u0142 zrealizowany w zaledwie 13 proc. Je\u015bli wierzy\u0107 informacjom zamieszczonym na oficjalnej stronie Gazpromu, nale\u017cy stwierdzi\u0107, \u017ce na dzi\u015b z 46 planowanych obiekt\u00f3w zbudowano i oddano do u\u017cytku zaledwie trzy. <\/p>\n
Wiele budynk\u00f3w wielorodzinnych w obwodzie pskowskim jest wyposa\u017conych w instalacje gazowe, do kt\u00f3rych gaz dostarczany jest specjalnym transportem. W mniejszych domach u\u017cywa si\u0119 zwyk\u0142ych butli gazowych.<\/p>\n
Od 2020 r. w obwodzie pskowskim dzia\u0142a tylko jedna firma zajmuj\u0105ca si\u0119 dostaw\u0105 butli gazowych mieszka\u0144com \u2014 Pskowtransgaz. W tym roku og\u0142osi\u0142a jednak, \u017ce od 1 stycznia 2026 r. przestanie prowadzi\u0107 t\u0119 dzia\u0142alno\u015b\u0107. Wszystko przez dotacje.<\/p>\n
Na przyk\u0142adzie obwodu pskowskiego przyjrzyjmy si\u0119 temu, jak dzia\u0142a system zapewniania Rosjanom podstawowych d\u00f3br konsumpcyjnych.<\/p>\n
W\u0105tpliwa rekompensata<\/p>\n
Cena gazu w Rosji<\/a> nie jest ustalana przez wolny rynek na podstawie zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy popytem a pora\u017c\u0105 \u2014 ustala j\u0105 odg\u00f3rnie pa\u0144stwo. Jest to korzystne dla mieszka\u0144c\u00f3w, bo mog\u0105 kupowa\u0107 gaz po preferencyjnych cenach. Jednocze\u015bnie jednak uzale\u017cnia to firmy od urz\u0119dnik\u00f3w pa\u0144stwowych.<\/p>\n Ka\u017cdego roku w\u0142adze region\u00f3w obliczaj\u0105 stawk\u0119, kt\u00f3r\u0105 lokalni mieszka\u0144cy b\u0119d\u0105 p\u0142aci\u0107 firmom dostarczaj\u0105cym gaz. W istocie cena stanowi cz\u0119sto kompromis pomi\u0119dzy rzeczywistymi kosztami zakupu i dostawy skroplonego gazu do konsumenta a cen\u0105, kt\u00f3ra nie wywo\u0142a niepokoj\u00f3w spo\u0142ecznych w regionie.<\/p>\n Je\u015bli jej wysoko\u015b\u0107 nie pokrywa wszystkich koszt\u00f3w dostawcy, w\u0142adze obwodu pskowskiego przyznaj\u0105 firmom dotacje, by te nie zbankrutowa\u0142y. Proces ten jest nieprzejrzysty \u2014 obw\u00f3d pskowski nie ujawnia przyk\u0142adowo informacji o tym, ile pieni\u0119dzy faktycznie otrzymuje Pskowtransgaz za dostarczone mieszka\u0144com butle.<\/p>\n Dotacja pokrywa koszty ponoszone przez firm\u0119, ale uzale\u017cnia j\u0105 od lokalnych w\u0142adz. \u2014 Kompensacja preferencyjnej taryfy to prawdziwa przygoda: urz\u0119dnicy p\u0142ac\u0105 s\u0142abo i nieregularnie. Najpierw trzeba sprzeda\u0107 gaz, a rekompensat\u0119 otrzymuje si\u0119 w nast\u0119pnym roku \u2014 i to pod warunkiem, \u017ce rozliczenie jest idealne, a urz\u0119dnicy podpisz\u0105 wszystkie dokumenty \u2014 m\u00f3wi anonimowo pracownik Pskowtranazu. Wed\u0142ug niego w\u0142a\u015bciciel firmy zainwestowa\u0142 w ten biznes w\u0142asne pieni\u0105dze \u2014 i w rezultacie po prostu straci\u0142 cierpliwo\u015b\u0107.<\/p>\n Poniewa\u017c cena i inne warunki dostaw gazu mieszka\u0144com regionu s\u0105 przedmiotem nieprzejrzystych porozumie\u0144 mi\u0119dzy urz\u0119dnikami a dostawcami, trudno nazwa\u0107 ten rynek konkurencyjnym.<\/p>\n W obwodzie pskowskim istnieje tylko jeden dostawca, kt\u00f3ry dostarcza gaz w butlach do wszystkich, nawet najbardziej oddalonych gmin. Podobna sytuacja ma miejsce w s\u0105siednim obwodzie leningradzkim.<\/p>\n Sztuczki dostawc\u00f3w<\/p>\n Monopolistyczna pozycja dostawc\u00f3w daje im jednak pewne korzy\u015bci. Po pierwsze, mog\u0105 wywiera\u0107 presj\u0119 na urz\u0119dnik\u00f3w i grozi\u0107 pozostawieniem mieszka\u0144c\u00f3w ca\u0142kowicie bez gazu. Do tego maj\u0105 te\u017c inne nieformalne sposoby na czerpanie zysk\u00f3w \u2014 nie musz\u0105 ulepsza\u0107 us\u0142ug, wystarczy nawi\u0105za\u0107 odpowiednie relacje z urz\u0119dnikami.<\/p>\n Pskowtransgaz nie po raz pierwszy grozi w\u0142adzom zaprzestaniem dzia\u0142alno\u015bci. Ju\u017c w 2020 r. w\u0142a\u015bciciel firmy Andriej Zeliutkow skar\u017cy\u0142 si\u0119 na niskie ceny gazu i op\u00f3\u017anienia w wyp\u0142acaniu dotacji \u2014 urz\u0119dnicy poszli w\u00f3wczas na ust\u0119pstwa, byle firma pozosta\u0142a na rynku.<\/p>\n S\u0105 te\u017c inne sztuczki, po kt\u00f3re si\u0119gaj\u0105 dostawcy. Pskowtransgaz otrzymuje przydzia\u0142y gazu i dotacje z uwzgl\u0119dnieniem liczby mieszka\u0144c\u00f3w zameldowanych w obwodzie pskowskim. Wielu z nich nie mieszka jednak w miejscu zameldowania, wi\u0119c rzeczywista liczba odbiorc\u00f3w gazu, kt\u00f3rzy mog\u0105 go otrzymywa\u0107 po preferencyjnej cenie, jest mniejsza ni\u017c na papierze.<\/p>\n \u2014 Zgodnie z normami przydzielano wystarczaj\u0105c\u0105 ilo\u015b\u0107 [gazu], by zaspokoi\u0107 potrzeby wszystkich potrzebuj\u0105cych. [Jednocze\u015bnie] rzeczywista liczba mieszka\u0144c\u00f3w obwodu pskowskiego jest znacznie mniejsza ni\u017c nominalna \u2014 wielu mieszka\u0144c\u00f3w Pskowa mieszka w Petersburgu i obwodzie leningradzkim \u2014 m\u00f3wi anonimowo prawnik zaznajomiony z sytuacj\u0105 w firmie. \u2014 Na dotacjach nie zarobi si\u0119 zbyt wiele, wi\u0119c pozosta\u0142\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 gazu Pskowtransgaz sprzedawa\u0142 na stacjach benzynowych \u2014 dodaje. Tam ten sam gaz mo\u017cna sprzeda\u0107 po znacznie wy\u017cszych, rynkowych cenach.<\/p>\n Przedmiotem nieformalnych porozumie\u0144 mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wnie\u017c inne kontrakty, korzystniejsze od tych otrzymywanych od administracji obwodu pskowskiego. Od 2019 r. firma regularnie otrzymuje kontrakty pa\u0144stwowe. Ich warto\u015b\u0107 nie stanowi istotnej cz\u0119\u015bci przychod\u00f3w Pskowtransgazu, ale \u2014 wed\u0142ug os\u00f3b zaznajomionych z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 firmy \u2014 wykonuje ona r\u00f3wnie\u017c wiele prac jako podwykonawca pa\u0144stwowej korporacji odpowiedzialnej za dostarczanie gazu w korzystnych cenach do instytucji miejskich.<\/p>\n Trudne zimy bez pieca<\/p>\n W obecnej sytuacji mieszka\u0144cy obwodu pskowskiego przygotowuj\u0105 si\u0119 do ogrzewania dom\u00f3w drewnem i gotowania na piecach elektrycznych. Z tym r\u00f3wnie\u017c mog\u0105 by\u0107 jednak problemy.<\/p>\n Jewgienij mieszkaj\u0105cy w jednej z gmin okr\u0119gu pskowskiego opowiada, \u017ce tamtejsza spo\u0142eczno\u015b\u0107 ju\u017c dawno przyzwyczai\u0142a si\u0119 do przerw w dostawach gazu. \u2014 Praktycznie co roku jest tak samo. Dostawca grozi, \u017ce przestanie dostarcza\u0107 gaz, potem w\u0142adze co\u015b decyduj\u0105 i wszystko si\u0119 uk\u0142ada. Zawsze ko\u0144czy si\u0119 to podwy\u017ck\u0105 cen \u2014 m\u00f3wi.<\/p>\n Jewgienij ma w zapasie dwie butle: jedna jest pe\u0142na, w drugiej pozosta\u0142o oko\u0142o po\u0142owy gazu \u2014 do ko\u0144ca roku planuje j\u0105 nape\u0142ni\u0107. \u2014 Na razie nie boimy si\u0119 zimy: codziennie palimy w piecu. Gotujemy na piecu zar\u00f3wno dla zwierz\u0105t, jak i dla siebie, wi\u0119c do ko\u0144ca wiosny nie b\u0119dzie problem\u00f3w. Pod koniec wiosny sytuacja stanie si\u0119 jednak powa\u017cna \u2014 stwierdza.<\/p>\n \u2014 Chodzili\u015bmy, skar\u017cyli\u015bmy si\u0119 do rady wiejskiej, ale nie dostawali\u015bmy \u017cadnej konkretnej odpowiedzi. Najprawdopodobniej b\u0119dziemy musieli kupi\u0107 kuchenk\u0119 elektryczn\u0105 \u2014 m\u00f3wi Julia, mieszkanka rejonu gdowskiego.<\/p>\n Rzeczywi\u015bcie mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 du\u017ce problemy. Nie chodzi tylko o wysokie ceny energii elektrycznej, ale o to, \u017ce w obwodzie pskowskim regularnie dochodzi do przerw w dostawach<\/a> \u2014 dzieje si\u0119 to praktycznie przy ka\u017cdym ulewnym deszczu lub przymrozkach. Tylko w tym roku niekt\u00f3re wioski czeka\u0142y na pr\u0105d oko\u0142o tygodnia lub nawet d\u0142u\u017cej.<\/p>\n Modernizacja sieci elektrycznych przeci\u0105ga si\u0119 tak samo, jak gazyfikacja. Jeszcze cztery lata temu lokalne w\u0142adze, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na energetyk\u00f3w, informowa\u0142y, \u017ce na przebudow\u0119 starych linii energetycznych w obwodzie pskowskim potrzeba 7,5 mld rubli (356 mln z\u0142). Takich pieni\u0119dzy w regionie jednak nie ma.<\/p>\n Narodowe bogactwo nie dla (ca\u0142ego) narodu<\/p>\n
![\"Stoisko](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/Btqk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy80NDdkNWRjMzg1MGExNWE2ODFmNmEzYzNkMDdlNmU5MC5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n