{"id":14136,"date":"2025-09-24T21:39:14","date_gmt":"2025-09-24T21:39:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/14136\/"},"modified":"2025-09-24T21:39:14","modified_gmt":"2025-09-24T21:39:14","slug":"dom-dobry-film-wojciech-smarzowskiego-boli-i-nie-pozwala-zapomniec-recenzja-film","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/14136\/","title":{"rendered":"„Dom dobry”: film Wojciech Smarzowskiego boli i nie pozwala zapomnie\u0107 [RECENZJA] – Film"},"content":{"rendered":"

\"MAGAZYN_FPFF\" <\/a><\/p>\n

Na pierwszy rzut oka pocz\u0105tek filmu jest bajk\u0105. Go\u015bka (Agata Turkot), radosna, pracowita, wierzy, \u017ce los wreszcie da\u0142 jej „tego jedynego”. Wybrankiem jest Grzesiek (Tomasz Schuchardt), inteligentny i zabawny facet z internetu. Najpierw obsypuje j\u0105 kwiatami, potem uwalnia od mieszkania pod jednym dachem z trudn\u0105 matk\u0105 (Agata Kulesza), nast\u0119pnie o\u015bwiadcza si\u0119 w Wenecji. Zasadniczo kreuje obraz m\u0119\u017cczyzny idealnego. Idylla jednak szybko zaczyna p\u0119ka\u0107. Z romantycznej historii rodzi si\u0119 opowie\u015b\u0107 o opresji, a wsp\u00f3lny dom zamienia si\u0119 w najgro\u017aniejsze miejsce dla kobiety. Re\u017cyser nie opowiada o marginesie, lecz zagl\u0105da za drzwi zwyk\u0142ego domu, kt\u00f3ry z zewn\u0105trz wygl\u0105da na przyk\u0142adny, a wewn\u0105trz kryje piek\u0142o przemocy.<\/p>\n

Smarzowski w „Domu dobrym” ods\u0142ania mechanizm podw\u00f3jnej to\u017csamo\u015bci. Ludzie, kt\u00f3rzy na zewn\u0105trz uchodz\u0105 za czaruj\u0105cych, dowcipnych i otwartych, w zaciszu w\u0142asnych czterech \u015bcian przeobra\u017caj\u0105 si\u0119 w despot\u00f3w. Tomasz Schuchardt genialnie pokazuje kolejne etapy tej metamorfozy, od uwodzicielskiego u\u015bmiechu po lodowate spojrzenie tyrana. Ka\u017cdy ruch staje si\u0119 narz\u0119dziem dominacji, a relacja jest toksyczn\u0105, chor\u0105 form\u0105 mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra wi\u0119zi, zamiast dawa\u0107 wolno\u015b\u0107. Partneruje mu Agata Turkot. Aktorka tworzy przejmuj\u0105cy obraz kobiety tkwi\u0105cej w b\u0142\u0119dnym kole przemocy, wci\u0105\u017c wracaj\u0105cej do oprawcy, zderzaj\u0105cej si\u0119 z jego agresj\u0105 psychiczn\u0105 i fizyczn\u0105.<\/p>\n

Agata Turkot i Tomasz Schuchardt w filmie „Dom dobry” <\/p>\n

\"Agata <\/p>\n

Lucky Bob, Warner Bros. Entertainment Inc., Pawe\u0142 Tybora \/ mat. prasowe<\/p>\n

„Dom dobry” nie zatrzymuje si\u0119 na jednym uj\u0119ciu historii. Smarzowski korzysta\u0142 z konsultacji z terapeutkami i rozm\u00f3w z ofiarami, by stworzy\u0107 opowie\u015b\u0107 o niewydolnym systemie, zmowie milczenia i lokalnych uk\u0142adach. Pokazuje mechanizm przemocy, kt\u00f3ry dzia\u0142a, bo instytucje zawodz\u0105, a otoczenie milczy. Widz ma poczucie, \u017ce ogl\u0105da sytuacj\u0119, kiedy tragedia ju\u017c si\u0119 wydarzy\u0142a.<\/p>\n

Nie znajdziecie tu prostych \u017cart\u00f3w, groteskowej i ironicznej stylistyki (opr\u00f3cz kilku zabawnych scen z w\u00f3dk\u0105 i siekier\u0105) znanej z „Wesela”, „Drog\u00f3wki czy „Kleru”. Kamera nie b\u0142\u0105dzi po t\u0142umie, lecz skupia si\u0119 na klaustrofobicznych detalach: trzaskaj\u0105cych drzwiach, spojrzeniach, dr\u017c\u0105cych d\u0142oniach. Zamiast satyry mamy naturalizm, kt\u00f3ry d\u0142awi i nie daje wytchnienia.<\/p>\n

Tym, co na mnie zrobi\u0142o najwi\u0119ksze wra\u017cenie, jest rozwi\u0105zanie formalne. Re\u017cyser si\u0119ga po achronologi\u0119, oddaj\u0105c\u0105 wewn\u0119trzny chaos bohaterki, a elementy subiektywne sprawiaj\u0105, \u017ce rzeczywisto\u015b\u0107 nieustannie przeplata si\u0119 z jej wewn\u0119trznymi prze\u017cyciami. Ca\u0142o\u015b\u0107 przywodzi na my\u015bl motyw p\u0119tli znany z dzie\u0142a Hasa, metafor\u0119 uwi\u0119zienia i braku wyj\u015bcia.<\/p>\n

Ka\u017cde pomieszczenie staje si\u0119 tu kolejnym kr\u0119giem piek\u0142a: kuchnia, w kt\u00f3rej s\u0142owo potrafi zadzia\u0142a\u0107 jak detonator; sypialnia, zamiast intymno\u015bci nios\u0105ca przemoc; telefon, przekszta\u0142cony z narz\u0119dzia komunikacji w instrument nadzoru. Smarzowski buduje \u015bwiat, w kt\u00f3rym nie istnieje ucieczka, a fina\u0142, podobnie jak w „P\u0119tli” Hasa, wydaje si\u0119 nieuchronny.<\/p>\n

Film wpisuje si\u0119 w tradycj\u0119 kina o przemocy domowej: od „\u017bony policjanta” Philipa Gr\u00f6ninga po „Biedroneczko, biedroneczko” Kena Loacha. Podobnie jak Loach, Smarzowski unika publicystyki, koncentruj\u0105c si\u0119 na jednostce. Dodaje jednak polski kontekst: transgeneracyjno\u015b\u0107 przemocy. To, co dzieje si\u0119 za zamkni\u0119tymi drzwiami, powtarza si\u0119 w kolejnych pokoleniach, ucz\u0105c dzieci r\u00f3l kata i ofiary. W tym sensie film dialoguje z „Pr\u0119gami” Magdaleny Piekorz, ale tak\u017ce z „R\u00f3\u017c\u0105”, gdzie wojna i gwa\u0142t by\u0142y systemowym do\u015bwiadczeniem kobiet. W „Domu dobrym” prywatna wojna toczy si\u0119 codziennie.<\/p>\n

Nie spos\u00f3b te\u017c nie zestawi\u0107 nowego filmu z „Domem z\u0142ym”<\/a>. Tam Smarzowski opowiada\u0142 o zbrodni i degrengoladzie ludzkiej natury w \u015bwiecie PRL-u, podaj\u0105c widzom histori\u0119 niczym kryminaln\u0105 uk\u0142adank\u0119. Z\u0142o stawa\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnym bohaterem filmu, wszechobecne, wszechogarniaj\u0105ce. „Dom dobry” jest bardziej kameralny, lecz r\u00f3wnie bezwzgl\u0119dny: tutaj z\u0142o ma twarz najbli\u017cszej osoby, a ofiar\u0105 jest kto\u015b, kto mia\u0142 by\u0107 kochany.<\/p>\n

„\u015awiata nie zmieni\u0119, ale tr\u0105bi\u0107 mog\u0119” \u2014 ten cytat ze Stachury, kt\u00f3ry Smarzowski przywo\u0142uje, staje si\u0119 mottem filmu. „Dom dobry” nie proponuje rozwi\u0105za\u0144. Jest aktem demaskacji, burz\u0105cym mit o bezpiecznych czterech \u015bcianach. To kino, kt\u00f3re odbiera komfort i serwuje obrazy nie do zapomnienia. Kobiety w filmie pr\u00f3buj\u0105 pomaga\u0107 g\u0142\u00f3wnej bohaterce, szukaj\u0105 sposob\u00f3w na jej wsparcie, ale re\u017cyser pokazuje, jak trudna i niejednoznaczna jest droga do wyzwolenia z przemocowego kr\u0119gu.<\/p>\n

Po obejrzeniu ka\u017cdego filmu re\u017cysera „Wesela” zostaj\u0105 ze mn\u0105 powidoki. Tak by\u0142o w przypadku „Domu z\u0142ego”, tak by\u0142o w „R\u00f3\u017cy”, tak jest i teraz. Smarzowski, jak nikt inny, zmusza nas do patrzenia w oczy temu, co najtrudniejsze. To bezkompromisowe kino ogl\u0105da si\u0119 z zaci\u015bni\u0119tym gard\u0142em. „Dom dobry” to jedno z najwa\u017cniejszych osi\u0105gni\u0119\u0107 re\u017cysera \u2014 opowie\u015b\u0107, kt\u00f3ra zostawi\u0142a mnie z bolesn\u0105 zadr\u0105, tkwi\u0105c\u0105 g\u0142\u0119boko niczym niewypowiedziane s\u0142owo.<\/p>\n

„Dom dobry” bierze udzia\u0142 w Konkursie G\u0142\u00f3wnym podczas 50. Festiwalu Polskich Film\u00f3w Fabularnych w Gdyni. Film w kinach od 7 listopada.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Na pierwszy rzut oka pocz\u0105tek filmu jest bajk\u0105. Go\u015bka (Agata Turkot), radosna, pracowita, wierzy, \u017ce los wreszcie da\u0142…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":14137,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22],"tags":[122,5233,816,919,48,46,42,38,40,39,41,2320,2747,123,47,5231,5232],"class_list":{"0":"post-14136","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-rozrywka","8":"tag-entertainment","9":"tag-festiwal_polskich_filmow_fabularnych_w_gdyni","10":"tag-film","11":"tag-najnowsze_wiadomosci_kultura","12":"tag-nat_styl","13":"tag-omp","14":"tag-pl","15":"tag-poland","16":"tag-polish","17":"tag-polska","18":"tag-polski","19":"tag-przemoc_domowa","20":"tag-recenzje","21":"tag-rozrywka","22":"tag-screening_general","23":"tag-tomasz_schuchardt","24":"tag-wojciech_smarzowski"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14136","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14136"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14136\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14137"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14136"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14136"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14136"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}