Uk\u0142ad V\u00a0Sagittae tworz\u0105 bia\u0142y karze\u0142 i\u00a0gwiazda ci\u0105gu g\u0142\u00f3wnego. Ca\u0142y uk\u0142ad znajduje si\u0119 ok. 10 tys. lat \u015bwietlnych od Ziemi w\u00a0kierunku gwiazdozbioru Strza\u0142y. Najnowsze analizy wskazuj\u0105, \u017ce bia\u0142y karze\u0142 obecnie intensywnie poch\u0142ania materi\u0119 ze swojego gwiezdnego towarzysza. Oba komponenty uk\u0142adu zreszt\u0105 znajduj\u0105 si\u0119 na tyle blisko siebie, \u017ce pe\u0142ny obieg wsp\u00f3lnego \u015brodka masy zajmuje zaledwie 12,3 godziny. Co wa\u017cne, z\u00a0ka\u017cdym obiegiem gwiazdy stopniowo zbli\u017caj\u0105 si\u0119 do siebie.<\/p>\n
Zesp\u00f3\u0142 kierowany przez astronom\u00f3w z\u00a0Uniwersytetu w\u00a0Turku przeanalizowa\u0142 promieniowanie docieraj\u0105ce do nas z\u00a0tego uk\u0142adu i\u00a0odbierane przez spektrograf X-Shooter zainstalowany na Bardzo Du\u017cym Teleskopie ESO w\u00a0Chile. Dane z\u00a0120 dni obserwacji pozwoli\u0142y doprecyzowa\u0107 parametry uk\u0142adu. Wed\u0142ug autor\u00f3w ca\u0142kowita masa obu sk\u0142adnik\u00f3w \u0142\u0105cznie mo\u017ce nie przekracza\u0107 2,1 masy S\u0142o\u0144ca, co wskazywa\u0142oby na to, \u017ce ka\u017cdy z\u00a0nich ma mas\u0119 zbli\u017con\u0105 do S\u0142o\u0144ca.<\/p>\n
Badacze klasyfikuj\u0105 V\u00a0Sagittae jako obiekt emituj\u0105cy mi\u0119kkie promieniowanie rentgenowskie. Ci\u0105g\u0142y dop\u0142yw gazu z\u00a0gwiazdy na powierzchni\u0119 bia\u0142ego kar\u0142a inicjuje sta\u0142e reakcje termoj\u0105drowe, co czyni system wyj\u0105tkowo jasnym. Nawet w\u00a0s\u0142abszych fazach V\u00a0Sagittae jest ok. 100 razy ja\u015bniejszy ni\u017c inne uk\u0142ady zmienne.<\/p>\n
Wed\u0142ug zespo\u0142u cz\u0119\u015b\u0107 materii nie trafia na kar\u0142a i\u00a0tworzy wok\u00f3\u0142 obu gwiazd gazowy pier\u015bcie\u0144, tzw. dysk oko\u0142opodw\u00f3jny. Zmienna pr\u0119dko\u015b\u0107 opadania materii w\u00a0dysku potrafi skokowo si\u0119 zmienia\u0107 w\u00a0skali dni, co utrudnia precyzyjne wyznaczenie mas i\u00a0ruch\u00f3w orbitalnych sk\u0142adnik\u00f3w.<\/p>\n
Jedno jest pewne: nagromadzona na powierzchni bia\u0142ego kar\u0142a materia prawdopodobnie w\u00a0ci\u0105gu kilku najbli\u017cszych lat doprowadzi do eksplozji nowej. Warto jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce b\u0119dzie to jedynie preludium do czego\u015b znacznie bardziej spektakularnego.<\/p>\n
Obliczenia z\u00a02020 r. przeprowadzone przez naukowc\u00f3w w\u00a0Uniwersytetu Stanu Luizjana bazuj\u0105ce na skracaniu okresu orbitalnego, wskazuj\u0105 na to, \u017ce gwiazdy ostatecznie si\u0119 ze sob\u0105 zderz\u0105 prowokuj\u0105c eksplozj\u0119 supernow\u0105. Kiedy do tego dojdzie? Tego nie spos\u00f3b obecnie ustali\u0107, ale naukowcy zak\u0142adaj\u0105, \u017ce nie wcze\u015bniej ni\u017c w\u00a02067 r., aczkolwiek najprawdopodobniej dojdzie do tego w\u00a0ci\u0105gu najbli\u017cszych stu lat. Wtedy obiekt ten b\u0119dzie widoczny nawet go\u0142ym okiem. Jest zatem na co czeka\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Uk\u0142ad V\u00a0Sagittae tworz\u0105 bia\u0142y karze\u0142 i\u00a0gwiazda ci\u0105gu g\u0142\u00f3wnego. Ca\u0142y uk\u0142ad znajduje si\u0119 ok. 10 tys. lat \u015bwietlnych od…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":142922,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-142921","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115695291867549944","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/142921","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=142921"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/142921\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/142922"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=142921"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=142921"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=142921"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}