Co wa\u017cniejsze \u2014 najbardziej znacz\u0105cy wzrost (si\u0119gaj\u0105cy ponad 50 proc.) odnotowano w\u015br\u00f3d gospodarstw domowych o ni\u017cszych dochodach. Spadek dochod\u00f3w w uj\u0119ciu realnym (o ponad 10 proc.) cz\u0119\u015bciej dotyczy\u0142 za\u015b gospodarstw zamo\u017cniejszych. Czyli biedni staj\u0105 si\u0119 bogaci, a bogaci biedniej\u0105. Czy\u017c dla zwyk\u0142ego cz\u0142owieka nie jest to pow\u00f3d do rado\u015bci?<\/p>\n
\u2014 Nie rozumiesz, ludzie naprawd\u0119 maj\u0105 wi\u0119cej pieni\u0119dzy \u2014 przekonywa\u0142a mnie przyjaci\u00f3\u0142ka, kt\u00f3ra przyjecha\u0142a z Moskwy. Co prawda ona podwy\u017ck\u0119 dosta\u0142a dopiero niedawno i tylko po gro\u017abie odej\u015bcia z pracy, ale wierz\u0119 jej w to, \u017ce og\u00f3lnie dochody wzros\u0142y.<\/p>\n
I to nie tylko w Moskwie. Krewni mojej znajomej, emigrantki, kt\u00f3ra mieszka\u0142a na rosyjskiej prowincji, chwal\u0105 jej si\u0119 zdj\u0119ciami z Bali. Wcze\u015bniej sta\u0107 ich by\u0142o tylko na wyjazd do Turcji.<\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi, widz\u0105c takie statystyki, wierzy w to, \u017ce w Rosji naprawd\u0119 nasta\u0142a era dobrobytu. Tak, zbudowanego na wojnie i krwi, ale co zrobi\u0107 \u2014 taki mamy kraj, takie imperium, \u017ce \u015bmier\u0107 innych jest dla nas \u015bwietn\u0105 spraw\u0105. Nawet cz\u0119\u015b\u0107 ekonomist\u00f3w uwa\u017ca, \u017ce rosyjska gospodarka, je\u015bli nie prosperuje, to jest silna i przychylna ubogim. Nie ka\u017cdy jest got\u00f3w przyjrze\u0107 si\u0119 obrazowi namalowanemu przez propagand\u0119 z wi\u0119ksz\u0105 uwa\u017cno\u015bci\u0105.<\/p>\n
A szkoda.<\/p>\n
Zale\u017cy, jak liczy\u0107<\/p>\n
Zacznijmy od Rosstatu. Wynagrodzenia w Rosji<\/a> rzeczywi\u015bcie wzros\u0142y, ale Instytut Ekonomiczny Rosyjskiej Akademii Nauk przyjrza\u0142 si\u0119 zmianom udzia\u0142u wynagrodze\u0144 w PKB i odkry\u0142, \u017ce… zmniejszy\u0142 si\u0119 on w por\u00f3wnaniu z latami 2016-17. Wtedy wynosi\u0142 prawie 48 proc., obecnie \u2014 43,9 proc. Owszem, od 2022 r. udzia\u0142 ten wzr\u00f3s\u0142, ale jest to wzrost regeneracyjny po silnym spadku w latach 2020\u20132022. Obecnie udzia\u0142 wynagrodze\u0144 w PKB dor\u00f3wna\u0142 poziomowi z 2011 r. M\u00f3wi\u0105c pro\u015bciej, zwracaj\u0105 to, czego wcze\u015bniej nie wyp\u0142acili \u2014 ale nie wszystko i nie wszystkim.<\/p>\n Teraz przyjrzyjmy si\u0119 \u015bredniej wysoko\u015bci wynagrodzenia. 96 tys. 182 rubli (4543 z\u0142) \u2014 to du\u017co czy ma\u0142o? Oto dane z raportu firmy Nielsen badaj\u0105cej sektor konsumencki \u2014 27 proc. os\u00f3b o dochodach 90\u2013150 tys. rubli (4251-7085 z\u0142) miesi\u0119cznie (a w Moskwie 37 proc. takich rodzin) przyznaje, \u017ce robi zakupy w superdyskontach typu Swetofor lub Fix Price. Innymi s\u0142owy \u2014 \u015brednia pensja wyznacza poziom, przy kt\u00f3rym ludzie musz\u0105 kupowa\u0107 \u017cywno\u015b\u0107 w sklepach z paletami zamiast p\u00f3\u0142ek, a po ubrania „nurkowa\u0107” w metalowych koszykach.<\/p>\n Kiedy\u015b za „biedny” uwa\u017cano Auchan, kt\u00f3ry w por\u00f3wnaniu z tymi sklepami wygl\u0105da po prostu jak segment premium. Jeszcze bardziej wymowna jest mapa wydatk\u00f3w Rosjan w poszczeg\u00f3lnych regionach \u2014 nier\u00f3wno\u015bci s\u0105 absolutnie potworne.<\/p>\n O tym, \u017ce z dochodami nie jest najlepiej, \u015bwiadczy r\u00f3wnie\u017c fakt, \u017ce od 2021 r. udzia\u0142 wydatk\u00f3w na \u017cywno\u015b\u0107 w og\u00f3lnych dochodach Rosjan pozostaje niezmienny \u2014 si\u0119ga blisko jednej trzeciej. Koszty opieki zdrowotnej rosn\u0105, a wydatki na cele inne ni\u017c \u017cywno\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d najbiedniejszych w latach 2014\u20132023 spada\u0142y. Gdzie tu sprawiedliwo\u015b\u0107?<\/p>\n Patrz\u0105c na inne dane Rosstatu \u2014 bezrobocie w latach 2022\u20132025 rzeczywi\u015bcie znacznie spad\u0142o. Zar\u00f3wno prokremlowskie centrum analityczne CMAKP, jak i portal rekrutacyjny HeadHanter oraz przedstawiciele du\u017cych firm zauwa\u017caj\u0105 jednak, \u017ce „przegrzanie” rynku pracy dobieg\u0142o ko\u0144ca i powr\u00f3ci\u0142 rynek pracodawcy. A to nie jest zbyt dobra wiadomo\u015b\u0107 dla pracownik\u00f3w.<\/p>\n Du\u017ce w\u0105tpliwo\u015bci istniej\u0105 nawet w stosunku do malowanego przez w\u0142adze obrazu inflacji<\/a>. Ju\u017c od pa\u017adziernika dane Rosstatu i Sberindeksu (mierz\u0105cego aktywno\u015b\u0107 konsumenck\u0105 na podstawie rzeczywistych zakup\u00f3w Rosjan) zacz\u0119\u0142y si\u0119 zdecydowanie rozbiega\u0107. Centrum Analiz Makroekonomicznych i Prognoz Kr\u00f3tkoterminowych zauwa\u017ca za\u015b, \u017ce rosyjski bank centralny st\u0142umi\u0142 inflacj\u0119 poprzez os\u0142abienie popytu konsumenckiego i zamro\u017cenie wzrostu w sektorach niepriorytetowych.<\/p>\n Jest pewien niuans<\/p>\n Do danych Rosstatu nie od dzi\u015b podchodz\u0119 z rezerw\u0105 \u2014 przytaczam je, bo po prostu nie ma innych tak kompleksowych statystyk. Czy bank centralny nie zosta\u0142 ju\u017c przy\u0142apany na nieuczciwo\u015bci? Tak by\u0142o \u2014 ale s\u0105 pewne niuanse.<\/p>\n Przyjrzyjmy si\u0119 jeszcze raz uwa\u017cnie sporz\u0105dzonemu przeze\u0144 raportowi. „Spadek dochod\u00f3w w uj\u0119ciu realnym (o ponad 10 proc.) cz\u0119\u015bciej dotyczy\u0142 zamo\u017cnych gospodarstw domowych” \u2014 tak mo\u017cna w nim przeczyta\u0107. Kto jednak w Rosji jest zamo\u017cny? To rodziny o dochodach od 315 tys. rubli (14,9 tys.) miesi\u0119cznie. Rozumiecie?<\/p>\n Nie chodzi o naprawd\u0119 bogatych \u2014 oni nigdy nie wezm\u0105 udzia\u0142u w jakich\u015b badaniach. W rzeczywisto\u015bci chodzi o klas\u0119 \u015bredni\u0105. O drobnych przedsi\u0119biorc\u00f3w czy wysoko wykwalifikowanych specjalist\u00f3w \u2014 ale nie o szef\u00f3w ani mened\u017cerow\u00f3w najwy\u017cszego szczebla, nie m\u00f3wi\u0105c ju\u017c o naprawd\u0119 bogatych ludziach. To ci pierwsi tak naprawd\u0119 odnotowuj\u0105 spadek dochod\u00f3w. Co wi\u0119c w rzeczywisto\u015bci odnotowa\u0142 rosyjski bank centralny? Wygl\u0105da na to, \u017ce redystrybucj\u0119 dochod\u00f3w od \u015brednio wykszta\u0142conej klasy do najbiedniejszych, najbardziej marginalizowanych warstw spo\u0142ecznych. Co\u015b mi to przypomina.<\/p>\n „Kto by\u0142 nikim, ten stanie si\u0119 wszystkim” i „\u015bmier\u0107 bur\u017cuazji!” \u2014 has\u0142a, pod kt\u00f3rymi w latach 20. XX w. realizowano podobn\u0105 redystrybucj\u0119 \u2014 od „bur\u017cuazji”, czyli \u00f3wczesnej klasy \u015bredniej do „proletariatu”. To, co odebrano najbogatszym, nie trafi\u0142o do nikogo \u2014 w pa\u0142acach szlachty urz\u0105dzi\u0142o si\u0119 kierownictwo kraju, a nale\u017c\u0105ce do\u0144 obrazy i klejnoty trafi\u0142y do zagranicznych nabywc\u00f3w. Pami\u0119tamy, jak zako\u0144czy\u0142a si\u0119 ta redystrybucja.<\/p>\n Trzeba by\u0142o pilnie wprowadzi\u0107 NEP [Now\u0105 Polityk\u0119 Ekonomiczn\u0105, program og\u0142oszony w Rosji w 1921 r. w odpowiedzi na katastrofaln\u0105 sytuacj\u0119 gospodarcz\u0105 i spo\u0142eczn\u0105], aby st\u0142umi\u0107 fal\u0119 g\u0142odowych bunt\u00f3w w ca\u0142ym kraju oraz sprowadzi\u0107 „spec\u00f3w”, zar\u00f3wno krajowych, jak i zagranicznych. \u015awiadomo\u015b\u0107 proletariacka nie wystarczy\u0142a bowiem do budowania fabryk i przeprowadzania modernizacji technicznej.<\/p>\n Zem\u015bci\u0107 si\u0119, ale po nowemu<\/p>\n Obecnie czasy s\u0105 oczywi\u015bcie bardziej humanitarne \u2014 przeciwnik\u00f3w nie rozstrzeliwuje si\u0119, nie wysy\u0142a si\u0119 na ulice, aby si\u0119 zem\u015bci\u0107. Po prostu sprawia si\u0119, \u017ce ich pensje rosn\u0105 znacznie wolniej od inflacji. Ale znowu: ci, kt\u00f3rzy pracuj\u0105 w przemy\u015ble obronnym (lub w produkcji \u015brodk\u00f3w inwigilacji obywateli) albo w propagandzie, maj\u0105 „pe\u0142en zestaw” przywilej\u00f3w. Wysokie pensje, zwolnienie z mobilizacji i cokolwiek tylko zechc\u0105. Najwa\u017cniejsze, \u017ceby pomogli zapewni\u0107 Rosji zwyci\u0119stwo nad Ukrain\u0105 i nad niezadowolonymi obywatelami. Na nich nie wydaje si\u0119 wi\u0119cej pieni\u0119dzy \u2014 wr\u0119cz przeciwnie. Przypomn\u0119 \u2014 udzia\u0142 wynagrodze\u0144 w PKB spad\u0142 w por\u00f3wnaniu z czasami prosperity.<\/p>\n Ze wzbogaconymi „proletariuszami” te\u017c jednak nie wszystko jest w porz\u0105dku. Ponownie zacytuj\u0119 raport rosyjskiego banku centralnego: „w grupie gospodarstw domowych o najwy\u017cszym tempie wzrostu dochod\u00f3w gwa\u0142townie wzros\u0142o zapotrzebowanie na dobra trwa\u0142e, a tak\u017ce wzr\u00f3s\u0142 odsetek gospodarstw domowych z zad\u0142u\u017ceniem z tytu\u0142u kredyt\u00f3w hipotecznych”. Oznacza to, \u017ce po otrzymaniu dodatku w wysoko\u015bci \u2014 powiedzmy \u2014 100 tys. rubli (4,7 tys. z\u0142), najbiedniejsze gospodarstwa domowe natychmiast zaci\u0105gaj\u0105 kredyty. Kupuj\u0105 za to iPhone’y i samochody, sprz\u0119t AGD, elektronik\u0119 i mieszkania.<\/p>\n Oznacza to, \u017ce nie tylko wydaj\u0105 swoje obecne dochody, ale licz\u0105 te\u017c na to, \u017ce nie spadn\u0105 one w przysz\u0142o\u015bci. Je\u015bli zaci\u0105gn\u0119li kredyt hipoteczny, to wierz\u0105 w to, \u017ce b\u0119d\u0105 zarabia\u0107 mniej wi\u0119cej tyle samo przez kolejne 20-30 lat.<\/p>\n Rosyjski bank komercyjny z siedzib\u0105 w Petersburgu, 2023 r.SOPA Images \/ Contributor \/ Getty Images<\/p>\n Trudno wini\u0107 ludzi za nieprzemy\u015blane zachowanie \u2014 ni\u017csze warstwy spo\u0142eczne by\u0142y przez d\u0142ugi czas pozbawione nie tylko przedmiot\u00f3w luksusowych, ale tak\u017ce tych zapewniaj\u0105cych warunki \u017cycia, kt\u00f3re mia\u0142a klasa \u015brednia, w tym mowa o przyzwoitych mieszkaniach. W Rosji istnieje ogromna nier\u00f3wno\u015b\u0107 w zakresie mieszkalnictwa: 10 proc. najbogatszych Rosjan posiada prawie po\u0142ow\u0119 ca\u0142ego maj\u0105tku mieszkaniowego (44,6 proc. w 2022 r.). 20 proc. Rosjan o najwy\u017cszych dochodach dzier\u017cy prawie dwie trzecie maj\u0105tku mieszkaniowego (62,6 proc.).<\/p>\n I to je\u015bli liczy\u0107 tylko metry kwadratowe, a nie jako\u015b\u0107 mieszka\u0144 i infrastruktur\u0119 z nimi zwi\u0105zan\u0105. W rezultacie powstaje niebezpieczna sytuacja \u2014 w przypadku och\u0142odzenia rynku pracy i zako\u0144czenia dzia\u0142a\u0144 wojennych ogromna masa os\u00f3b, kt\u00f3re przesz\u0142y z ca\u0142kowitej n\u0119dzy do mniej wi\u0119cej „przyzwoitej” biedy, nie tylko do niej wr\u00f3ci, ale i sko\u0144czy z d\u0142ugami. Nie bez powodu rosyjski bank centralny tak uporczywie naciska\u0142 i naciska na banki, zmuszaj\u0105c je do zmniejszenia liczby udzielanych kredyt\u00f3w i zaostrzenia warunk\u00f3w ich \u015bwiadczenia. A mimo to coraz cz\u0119\u015bciej m\u00f3wi si\u0119 o gro\u017c\u0105cym Rosji kryzysie zad\u0142u\u017cenia<\/a> spowodowanym wzrostem liczby niesp\u0142aconych kredyt\u00f3w.<\/p>\n Stalinowska industrializacja w nowej ods\u0142onie<\/p>\n Najwa\u017cniejsze w tym jest to, \u017ce wszystko, co si\u0119 dzieje, ca\u0142kowicie odpowiada Kremlowi. Tak, mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 problemy finansowe \u2014 ale tym niech martwi si\u0119 bank centralny i ministerstwo finans\u00f3w, po to w\u0142a\u015bnie s\u0105. Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, redystrybucja pieni\u0119dzy od „niepotrzebuj\u0105cych” do „potrzebuj\u0105cych” obywateli \u2014 zdaniem Kremla \u2014 jest bardzo s\u0142uszna i dobra.<\/p>\n Ta sama „klasa \u015brednia” rozczarowa\u0142a w\u0142adz\u0119 ju\u017c na prze\u0142omie 2011-2012 r., kiedy za\u017c\u0105da\u0142a dla siebie reprezentacji politycznej. Kreml pr\u00f3bowa\u0142 odpowiedzie\u0107 na to \u017c\u0105danie, opieraj\u0105c si\u0119 na pracownikach sektora publicznego i emerytach, ale oni r\u00f3wnie\u017c okazali si\u0119 s\u0142abym wsparciem. Dekrety Putina z 2012 r. zapewni\u0142y dodatkowe pieni\u0105dze nie tyle zwyk\u0142ym lekarzom, nauczycielom i innym, ile ich prze\u0142o\u017conym \u2014 za to ha\u0144ba za fa\u0142szerstwa wyborcze w 2018 r. spad\u0142a na ich g\u0142owy. Emeryci natomiast okazali si\u0119 pos\u0142uszni, ale zbyt kosztowni \u2014 w czasie wojny znacznie bardziej potrzebni s\u0105 \u017co\u0142nierze, a nie „komanda Putina”, dlatego indeksacja emerytur od 2022 r. jest ni\u017csza od inflacji.<\/p>\n![\"Rosyjski](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/PSjk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9jNmM0OWU0MzdjYTVkN2UzZmRiYjFkNzczY2ZiYmRlYi5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n