{"id":143013,"date":"2025-12-10T13:21:13","date_gmt":"2025-12-10T13:21:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/143013\/"},"modified":"2025-12-10T13:21:13","modified_gmt":"2025-12-10T13:21:13","slug":"kto-przejmie-schede-po-czlowieku-naukowiec-z-oksfordu-wskazal-konkretny-gatunek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/143013\/","title":{"rendered":"Kto przejmie sched\u0119 po cz\u0142owieku? Naukowiec z Oksfordu wskaza\u0142 konkretny gatunek"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"text-lg md:text-xl mb-6 leading-8 md:leading-9 font-inter px-4 md:px-0 relative z-1\" data-v-de169c3e=\"\">Cz\u0142owiek od tysi\u0105cleci rz\u0105dzi Ziemi\u0105, lecz ka\u017cdy z dominuj\u0105cych dot\u0105d gatunk\u00f3w mia\u0142 sw\u00f3j koniec. Kto przejmie sched\u0119 po nas i dlaczego nie b\u0119d\u0105 to ma\u0142py? Nad tym zagadnieniem pochyli\u0142 si\u0119 naukowiec z Uniwersytetu Oksfordzkiego.<\/p>\n<p>Wielu z nas \u017cyje w przekonaniu, \u017ce ludzka cywilizacja jest czym\u015b w rodzaju ko\u0144cowej stacji ewolucji. Ostatecznym poziomem w grze, po kt\u00f3rym nie da si\u0119 ju\u017c wej\u015b\u0107 wy\u017cej. Tymczasem nauka nie ma w sobie ani grama sentymentalizmu i uczy nas, \u017ce ka\u017cde dominuj\u0105ce zwierz\u0119 na tej planecie pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej znika, ust\u0119puj\u0105c miejsca kolejnym. Dinozaury, trylobity, tytaniczne p\u0142azy \u2013 wszystkie mia\u0142y swoje pi\u0119\u0107 minut. Dlaczego wi\u0119c ludzie mieliby by\u0107 wyj\u0105tkiem?<\/p>\n<p>Nad tym zagadnieniem pochyli\u0142 si\u0119 Tim Coulson, zoolog i biolog ewolucyjny z Uniwersytetu Oksfordzkiego, cz\u0142owiek z dorobkiem w Cambridge, Imperial College London i londy\u0144skim Instytucie Zoologii. Wbrew temu, czego spodziewaliby\u015bmy si\u0119 po naukowcu z tak\u0105 mark\u0105, odpowied\u017a Coulsona nie jest ani antropocentryczna, ani wygodna. Bo wed\u0142ug niego, je\u015bli pewnego dnia znikniemy z powierzchni Ziemi, nasz\u0105 rol\u0119 mog\u0105 przej\u0105\u0107\u2026 o\u015bmiornice.<\/p>\n<p> Umar\u0142 kr\u00f3l, niech \u017cyje kr\u00f3l <\/p>\n<p>Coulson twierdzi, \u017ce o\u015bmiornice maj\u0105 dok\u0142adnie ten zestaw cech, kt\u00f3ry \u2013 w d\u0142ugiej, wielopokoleniowej skali \u2013 mo\u017ce przerodzi\u0107 si\u0119 w cywilizacj\u0119. Brzmi jak science fiction? Mo\u017ce, ale argumenty s\u0105 zaskakuj\u0105co konkretne.<\/p>\n<p>O\u015bmiornice s\u0105 inteligentne w spos\u00f3b, kt\u00f3ry wykracza poza typowe ramy zwierz\u0119cych umiej\u0119tno\u015bci. Rozwi\u0105zuj\u0105 skomplikowane \u0142amig\u0142\u00f3wki, otwieraj\u0105 s\u0142oiki, u\u017cywaj\u0105 narz\u0119dzi i b\u0142yskawicznie adaptuj\u0105 si\u0119 do nowych sytuacji. Ich nerwowy \u201ehardware\u201d to inny wymiar: zdecentralizowany uk\u0142ad, w kt\u00f3rym ka\u017cda z o\u015bmiu macek ma w\u0142asn\u0105 \u201ep\u00f3\u0142autonomiczn\u0105\u201d logik\u0119. To jak mie\u0107 osiem dodatkowych m\u00f3zg\u00f3w, pracuj\u0105cych r\u00f3wnolegle.<\/p>\n<p>Czytaj dalej poni\u017cej <a href=\"https:\/\/antyweb.pl\/oto-pierwsze-zdjecie-z-polskiego-satelity-co-na-nim-widac\" aria-label=\"Oto pierwsze zdj\u0119cie z polskiego satelity. Co na nim wida\u0107?\" data-v-34dfeb02=\"\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"> <img src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/satelity-piast.jpg\" alt=\"Oto pierwsze zdj\u0119cie z polskiego satelity. Co na nim wida\u0107?\" width=\"294\" height=\"166\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"placeholder__image\" data-v-7665aa9d=\"\"\/><\/a> <a href=\"https:\/\/antyweb.pl\/jak-smakuje-ciezka-woda-co-to-jest-ciezka-woda\" aria-label=\"Jak smakuje ci\u0119\u017cka woda i czy mo\u017cna ja pi\u0107? Naukowcy sprawdzili to za nas\" data-v-34dfeb02=\"\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"> <img src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/jak-smakuje-ciezka-woda-co-to-jest-ciezka-woda-2.jpg\" alt=\"Jak smakuje ci\u0119\u017cka woda i czy mo\u017cna ja pi\u0107? Naukowcy sprawdzili to za nas\" width=\"294\" height=\"166\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"placeholder__image\" data-v-7665aa9d=\"\"\/><\/a>    <\/p>\n<p>S\u0105 tak\u017ce mistrzami komunikacji. Z pomoc\u0105 barw i faktur sk\u00f3ry przekazuj\u0105 informacje, kt\u00f3rych my nawet nie potrafimy w pe\u0142ni rozszyfrowa\u0107. To nie jest egzotyczny gad\u017cet natury, lecz rozwini\u0119ta forma ekspresji i strategii spo\u0142ecznych.<\/p>\n<p>Co wa\u017cne, o\u015bmiornice wykazuj\u0105 skrajn\u0105 zaradno\u015b\u0107 indywidualn\u0105. Nie potrzebuj\u0105 skomplikowanych struktur spo\u0142ecznych, czyli czego\u015b, co dla naczelnych jest zar\u00f3wno si\u0142\u0105, jak i przekle\u0144stwem. Przetrwaj\u0105, bo radz\u0105 sobie same.<\/p>\n<p> Dlaczego nie ma\u0142py? <\/p>\n<p>Mo\u017cna zada\u0107 sobie pytanie, dlaczego o\u015bmiornice, a nie ma\u0142py? I jest to ca\u0142kiem wa\u017cna kwestia. Z jednej strony, jako naczelne maj\u0105 podobny zestaw umiej\u0119tno\u015bci, co cz\u0142owiek. Jednak to mo\u017ce w\u0142a\u015bnie sta\u0107 si\u0119 ich najwi\u0119kszych przekle\u0144stwem. Szympansy, bonobo, czy goryle wydaj\u0105 si\u0119 odpowiednimi kandydatami do przej\u0119cia pa\u0142eczki po ludziach. Tutaj jednak Coulson ostro odrzuca ten pomys\u0142. Twierdzi, \u017ce naczelne, cho\u0107 inteligentne i zr\u0119czne, s\u0105 zbyt podobne do nas, by mog\u0142y przetrwa\u0107 katastrof\u0119, kt\u00f3ra zg\u0142adzi ludzi.<\/p>\n<p>Nasze zagro\u017cenia s\u0105 ich zagro\u017ceniami: choroby, globalne ocieplenie, kurcz\u0105ce si\u0119 habitaty, rosn\u0105ca konkurencja. Do tego d\u0142ugi cykl rozrodczy, ma\u0142a liczba potomstwa, niewielkie populacje i wra\u017cliwo\u015b\u0107 na drapie\u017cniki. Zbyt du\u017co czynnik\u00f3w ryzyka.<\/p>\n<p>Nawet je\u015bli przetrwaj\u0105, mog\u0105 utkn\u0105\u0107 w pu\u0142apce: s\u0105 zale\u017cne od z\u0142o\u017conych struktur spo\u0142ecznych, kt\u00f3re wymagaj\u0105 stabilnego \u015brodowiska. To luksus, kt\u00f3rego \u015bwiat po wielkiej katastrofie raczej im nie zapewni.<\/p>\n<p>Najwi\u0119ksz\u0105 barier\u0105 dla o\u015bmiornic nadal jest ich fizjologia. S\u0105 to mi\u0119kkie, pozbawione szkieletu istoty, przystosowane do \u017cycia w wodzie. Poruszanie si\u0119 po l\u0105dzie wymaga\u0142oby gigantycznych zmian ewolucyjnych. Naukowiec twierdzi jednak, \u017ce nie jest to niemo\u017cliwe, cho\u0107 bardzo trudne i takie przystosowanie wymaga\u0142oby bardzo d\u0142ugiego czasu.<\/p>\n<p>Grafika: <a href=\"http:\/\/depositphotos.com\/\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">depositphotos.com<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Cz\u0142owiek od tysi\u0105cleci rz\u0105dzi Ziemi\u0105, lecz ka\u017cdy z dominuj\u0105cych dot\u0105d gatunk\u00f3w mia\u0142 sw\u00f3j koniec. Kto przejmie sched\u0119 po&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":143014,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-143013","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115695484207138984","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/143013","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=143013"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/143013\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/143014"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=143013"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=143013"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=143013"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}