{"id":153970,"date":"2025-12-16T12:50:08","date_gmt":"2025-12-16T12:50:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/153970\/"},"modified":"2025-12-16T12:50:08","modified_gmt":"2025-12-16T12:50:08","slug":"zrodlo-ciepla-pod-powierzchnia-ksiezyca-naukowcy-maja-wyjasnienie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/153970\/","title":{"rendered":"\u0179r\u00f3d\u0142o ciep\u0142a pod powierzchni\u0105 Ksi\u0119\u017cyca. Naukowcy maj\u0105 wyja\u015bnienie"},"content":{"rendered":"<p>Zesp\u00f3\u0142 naukowc\u00f3w przeanalizowa\u0142 promieniowanie mikrofalowe rejestrowane przez chi\u0144skie sondy Chang&#8217;e 1\u00a0i\u00a0Chang&#8217;e 2\u00a0oraz ameryka\u0144skie sondy kr\u0105\u017c\u0105ce wok\u00f3\u0142 Srebrnego Globu. Z\u00a0map emisji wynika, \u017ce obszar Compton\u2013Belkovich wyra\u017anie \u201e\u015bwieci\u201d w\u00a0zakresie mikrofal, co oznacza podwy\u017cszon\u0105 temperatur\u0119 materii znajduj\u0105cej si\u0119 pod powierzchni\u0105. Wskazuje to na dodatkowe \u017ar\u00f3d\u0142o ciep\u0142a ukryte g\u0142\u0119boko w\u00a0skorupie naszego naturalnego satelity.<\/p>\n<p>W opublikowanym opracowaniu naukowym badacze opisuj\u0105 struktur\u0119 krzemianow\u0105 szerok\u0105 ok. 20 km, kt\u00f3ra w\u00a0przesz\u0142o\u015bci mog\u0142a by\u0107 kalder\u0105 wulkaniczn\u0105.. Zarejestrowane tam temperatury s\u0105 o\u00a0ok. 10\u00b0C wy\u017csze od temperatury otoczenia. Warto tutaj jednak zaznaczy\u0107, \u017ce \u017ar\u00f3d\u0142em tego ciep\u0142a nie jest magma znajduj\u0105ca si\u0119 pod powierzchni\u0105 Ksi\u0119\u017cyca. Jego \u017ar\u00f3d\u0142em jest ciep\u0142o z\u00a0pierwiastk\u00f3w promieniotw\u00f3rczych uwi\u0119zionych w\u00a0ska\u0142ach.<\/p>\n<p>Badacze wi\u0105\u017c\u0105 anomali\u0119 z\u00a0du\u017cym cia\u0142em granitowym typu batolit skrywaj\u0105cym si\u0119 pod powierzchni\u0105 obu krater\u00f3w. Tego typu ska\u0142y powstaj\u0105, gdy magma zatrzymuje si\u0119 w\u00a0skorupie i\u00a0krystalizuje, zamiast wydosta\u0107 si\u0119 na powierzchni\u0119. Podobne struktury zreszt\u0105 znamy tak\u017ce z\u00a0powierzchni naszej planety. Warto jednak doda\u0107, \u017ce granit na Ksi\u0119\u017cycu jest czym\u015b wyj\u0105tkowym, czego naukowcy wcze\u015bniej si\u0119 nie spodziewali.<\/p>\n<p>U\u017cywaj\u0105c instrumentu dzia\u0142aj\u0105cego w\u00a0zakresie mikrofal, wys\u0142anego na Chang&#8217;e 1\u00a0i\u00a02, zmapowali\u015bmy temperatury pod powierzchni\u0105. Obszar znany jako Compton\u2013Belkovich dos\u0142ownie \u017carzy\u0142 si\u0119 w\u00a0mikrofalach &#8211;\u00a0powiedzia\u0142 wsp\u00f3\u0142autor bada\u0144 dr Matt Siegler z\u00a0Planetary Science Institute. &#8211;\u00a0To oznacza, \u017ce pod powierzchni\u0105 jest dos\u0142ownie gor\u0105co, a\u00a0jedynym wyja\u015bnieniem jest dodatkowe ciep\u0142o z\u00a0wi\u0119kszych g\u0142\u0119boko\u015bci w\u00a0skorupie &#8211;\u00a0doda\u0142.<\/p>\n<p>Dr Siegler wskaza\u0142, \u017ce wnioski wskazuj\u0105 na obecno\u015b\u0107 pod kalder\u0105 granitu bogatego w\u00a0izotopy promieniotw\u00f3rcze. Wed\u0142ug naukowc\u00f3w mo\u017cemy tu m\u00f3wi\u0107 o\u00a0batolicie o\u00a0szeroko\u015bci ok. 50 km. .\u00a0Wyniki pracy ukaza\u0142y si\u0119 w\u00a0periodyku &#8222;Nature&#8221; i\u00a0sugeruj\u0105, \u017ce podobne z\u0142o\u017ca granitu mog\u0105 kry\u0107 si\u0119 w\u00a0innych cz\u0119\u015bciach Ksi\u0119\u017cyca.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Zesp\u00f3\u0142 naukowc\u00f3w przeanalizowa\u0142 promieniowanie mikrofalowe rejestrowane przez chi\u0144skie sondy Chang&#8217;e 1\u00a0i\u00a0Chang&#8217;e 2\u00a0oraz ameryka\u0144skie sondy kr\u0105\u017c\u0105ce wok\u00f3\u0142 Srebrnego Globu.&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":153971,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-153970","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115729335784513635","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/153970","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=153970"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/153970\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/153971"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=153970"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=153970"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=153970"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}