{"id":155959,"date":"2025-12-17T13:04:07","date_gmt":"2025-12-17T13:04:07","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/155959\/"},"modified":"2025-12-17T13:04:07","modified_gmt":"2025-12-17T13:04:07","slug":"kosmiczna-eksplozja-w-eksplozji-unikalne-zdarzenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/155959\/","title":{"rendered":"Kosmiczna eksplozja w eksplozji. Unikalne zdarzenie"},"content":{"rendered":"<p>W sierpniu 2025 r. detektory LIGO w\u00a0Stanach Zjednoczonych oraz Virgo we W\u0142oszech odnotowa\u0142y delikatny sygna\u0142 fal grawitacyjnych. Sygna\u0142 ten natychmiast przyku\u0142 uwag\u0119 naukowc\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie, bowiem wyra\u017anie wskazywa\u0142 na to, \u017ce jednym z\u00a0obiekt\u00f3w bior\u0105cych udzia\u0142 w\u00a0zderzeniu b\u0119d\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em fal grawitacyjnych, by\u0142 nietypowy, lekki obiekt. To w\u0142a\u015bnie rozpocz\u0119\u0142o prace nad pr\u00f3b\u0105 wyja\u015bnienia AT2025ulz.<\/p>\n<p>Pocz\u0105tkowo zjawisko mia\u0142o wiele cech typowej kilonowej \u2013\u00a0jasno\u015b\u0107 gwa\u0142townie spad\u0142a i\u00a0by\u0142a widoczna jako czerwone \u015bwiat\u0142o. To przypomina\u0142o historyczne wydarzenie GW170817 z\u00a02017 r., kt\u00f3re do tej pory uznawano za wzorzec zderzenia gwiazd neutronowych. Jednak po kilku dniach sytuacja si\u0119 zmieni\u0142a. AT2025ulz zacz\u0119\u0142o si\u0119 zachowywa\u0107 jak supernowa \u2013\u00a0\u015bwiat\u0142o zn\u00f3w poja\u015bnia\u0142o, a\u00a0w\u00a0widmie pojawi\u0142 si\u0119 wod\u00f3r.<\/p>\n<p>Taka nietypowa przemiana sprawi\u0142a, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 astronom\u00f3w zacz\u0119\u0142a rozwa\u017ca\u0107, czy wydarzenie nie jest po prostu kolejn\u0105 supernow\u0105 niezwi\u0105zan\u0105 z\u00a0zarejestrowanymi falami grawitacyjnymi. Jednak Mansi Kasliwal z\u00a0Caltech podkre\u015bla, \u017ce AT2025ulz nie pasuje ani do klasycznego obrazu supernowej, ani kilonowej. Decyduj\u0105cy by\u0142 fakt, \u017ce dane z\u00a0fal grawitacyjnych sugerowa\u0142y istnienie neutronowej gwiazdy o\u00a0zaskakuj\u0105co niskiej masie.<\/p>\n<p>Wed\u0142ug Briana Metzgera z\u00a0Columbia University istniej\u0105 teorie opisuj\u0105ce powstawanie tzw. zakazanych gwiazd neutronowych. Mog\u0105 si\u0119 powstawa\u0107 wskutek rozszczepienia bardzo szybko wiruj\u0105cej gwiazdy lub fragmentacj\u0119 materii wok\u00f3\u0142 zapadaj\u0105cej si\u0119 gwiazdy. Gdy takie obiekty si\u0119 zderzaj\u0105, prawdopodobne jest pojawienie si\u0119 zar\u00f3wno supernowej, jak i\u00a0kilonowej \u2013\u00a0czyli zjawiska okre\u015blanego mianem superkilonowej.<\/p>\n<p>Za niezwyk\u0142o\u015b\u0107 AT2025ulz odpowiada\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie sekwencja: najpierw narodziny dw\u00f3ch ma\u0142ych gwiazd neutronowych w\u00a0wybuchu supernowej, a\u00a0nast\u0119pnie ich gwa\u0142towne po\u0142\u0105czenie i\u00a0eksplozja kilonowej, ukryta cz\u0119\u015bciowo przez pozosta\u0142o\u015bci po supernowej. Badacze jednak podkre\u015blaj\u0105, \u017ce obecne dowody nie s\u0105 jeszcze ostateczne.<\/p>\n<p>Nowo odkryty obiekt AT2025ulz ju\u017c zmienia metody poszukiwania zderze\u0144 gwiazd neutronowych. Astronomowie spodziewaj\u0105 si\u0119, \u017ce przysz\u0142e obserwatoria dostarcz\u0105 wi\u0119cej przyk\u0142ad\u00f3w takich niejasnych, podw\u00f3jnych eksplozji. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W sierpniu 2025 r. detektory LIGO w\u00a0Stanach Zjednoczonych oraz Virgo we W\u0142oszech odnotowa\u0142y delikatny sygna\u0142 fal grawitacyjnych. Sygna\u0142&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":155960,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-155959","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115735054804509653","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/155959","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=155959"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/155959\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/155960"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=155959"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=155959"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=155959"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}