Policjanci z Jeleniej G\u00f3ry prowadz\u0105 post\u0119powanie w sprawie\u00a0zab\u00f3jstwa jedenastolatki. O czyn podejrzewana jest jej starsza o rok kole\u017canka z tej samej szko\u0142y. Zabezpieczono n\u00f3\u017c typu \u201efinka\u201d, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 u\u017cyty podczas zdarzenia. Z doniesie\u0144 medialnych wynika, \u017ce dziewczynki zna\u0142y si\u0119 jedynie z widzenia, nie chodzi\u0142y do tej samej klasy. Ze wzgl\u0119du na wiek domniemanej sprawczyni spraw\u0105 zajmuje si\u0119 s\u0105d rodzinny.\u00a0
\n– Do S\u0105du Rejonowego w Jeleniej G\u00f3rze wp\u0142yn\u0119\u0142y akta dotycz\u0105ce zdarzenia z 15 grudnia. Sprawa zosta\u0142a zarejestrowana i przypisana do referatu s\u0119dziego. Odby\u0142o si\u0119 posiedzenie z udzia\u0142em nieletniej – zosta\u0142 wobec niej zastosowany \u015brodek tymczasowy \u2014 poinformowa\u0142a media Agnieszka Makowska, wiceprezes S\u0105du Rejonowego w Jeleniej G\u00f3rze. W przypadku tego typu post\u0119powa\u0144 posiedzenia – co do zasady – tocz\u0105 si\u0119 za zamkni\u0119tymi drzwiami.<\/p>\n
Czytaj w LEX:\u00a0\u015arodki tymczasowe w nowej ustawie o nieletnich ><\/a><\/p>\n Prawnik na ka\u017cdym etapie i nowe instytucje w post\u0119powaniu wobec nieletnich>><\/a><\/p>\n 14-latek za zab\u00f3jstwo nie b\u0119dzie odpowiada\u0107 jak doros\u0142y\u200b>><\/a><\/p>\n „Poprawczak” niemo\u017cliwy<\/p>\n Zdarzenie w\u00a0„Sygna\u0142ach Dnia” w radiowej Jedynce komentowa\u0142 minister sprawiedliwo\u015bci Waldemar \u017burek. – W przypadku udowodnienia winy 12-latka podejrzewana o zab\u00f3jstwo swojej 11-letniej kole\u017canki mog\u0142aby trafi\u0107 do zak\u0142adu poprawczego – poinformowa\u0142. – Trudno tutaj przes\u0105dza\u0107, na tym etapie nie mo\u017cemy w \u017caden spos\u00f3b wskaza\u0107, \u017ce co\u015b grozi rodzicom. My\u015bl\u0119, \u017ce dla nich najwi\u0119kszym dramatem, je\u017celi to si\u0119 wszystko potwierdzi, b\u0119dzie to, \u017ce sprawczyni trafi do zak\u0142adu poprawczego. Wiemy, \u017ce ta odpowiedzialno\u015b\u0107 karna za tego typu czyn jest od 14. lat., wi\u0119c tutaj b\u0119dziemy mogli m\u00f3wi\u0107 tylko o umieszczeniu w poprawczaku. Ale to mo\u017ce by\u0107 bardzo dotkliwe, dlatego \u017ce dzisiaj ustawa pozwala na to, \u017ceby dziecko przebywa\u0142o w zak\u0142adzie poprawczym nawet do 24. roku \u017cycia – wskazywa\u0142. Po po\u0142udniu resort sprawiedliwo\u015bci poinformowa\u0142 natomiast, \u017ce osoby od 10 do 13 r. \u017cycia mog\u0105 by\u0107 skierowane do M\u0142odzie\u017cowego O\u015brodka Wychowawczego.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n Wynika to z ustawy\u00a0z 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich<\/a>, kt\u00f3ra stanowi, \u017ce post\u0119powania w sprawach o czyny karalne mog\u0105 by\u0107 prowadzone wobec os\u00f3b, kt\u00f3re dopu\u015bci\u0142y si\u0119 czynu\u00a0po uko\u0144czeniu 13 lat, a przed uko\u0144czeniem 17 lat,\u00a0kiedy w gr\u0119 wchodzi ju\u017c post\u0119powanie karne. Kodeks Karny przewiduje przy tym, \u017ce za niekt\u00f3re przest\u0119pstwa mo\u017cna na jego podstawie skaza\u0107 osob\u0119, kt\u00f3ra uko\u0144czy\u0142a 14. rok \u017cycia. Pod uwag\u0119 bierze si\u0119 moment pope\u0142nienia czynu.\u00a0W tym wypadku w gr\u0119 nie wchodzi jednak \u017cadna z tych procedur – w przypadku dwunastolatki s\u0105d, i to wy\u0142\u0105cznie s\u0105d rodzinny, mo\u017ce jedynie ocenia\u0107 stopie\u0144 demoralizacji.<\/p>\n Czytaj te\u017c w LEX:\u00a0Odpowiedzialno\u015b\u0107 karna nieletnich w \u015bwietle ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich ><\/a><\/p>\n \u00a0<\/p>\n Do „poprawczaka” tylko za czyn karalny<\/p>\n Demoralizacja nie ma ustawowej definicji og\u00f3lnej. Ustawa wskazuje jedynie jej przyk\u0142adowe przejawy, takie jak m.in. pope\u0142nienie czynu zabronionego, naruszanie zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego, uchylanie si\u0119 od obowi\u0105zku szkolnego, u\u017cywanie alkoholu lub narkotyk\u00f3w czy uprawianie nierz\u0105du. W orzecznictwie i doktrynie podkre\u015bla si\u0119, \u017ce demoralizacja nie dotyczy jednorazowego incydentu, lecz utrwalonej postawy naruszania norm spo\u0142ecznych.<\/p>\n Czytaj te\u017c w LEX:\u00a0Ucze\u0144 jako sprawca ><\/a><\/p>\n \u00a0<\/p>\n Czynem karalnym jest natomiast:<\/p>\n
<\/p>\n
\n<\/ul>\n Jest to definicja szersza ni\u017c w poprzednio obowi\u0105zuj\u0105cej ustawie o post\u0119powaniu w sprawach nieletnich<\/a>, kt\u00f3ra obejmowa\u0142a tylko niekt\u00f3re wykroczenia. To rozr\u00f3\u017cnienie przes\u0105dza o mo\u017cliwo\u015bci zastosowania \u015brodk\u00f3w wobec nieletniego.\u00a0<\/p>\n –\u00a0\u00a0Aby s\u0105d m\u00f3g\u0142 orzec umieszczenie w zak\u0142adzie poprawczym, konieczne jest\u00a0uko\u0144czenie przez nieletniego\u00a013. roku \u017cycia w czasie pope\u0142nienia czynu karalnego. Przes\u0142anka ta nie jest wyra\u017cona wprost, ale do\u015b\u0107 jednoznacznie wynika z wymogu dopuszczenia si\u0119 przez nieletniego czynu karalnego, a takiego okre\u015blenia u\u017cywa si\u0119 tylko wobec grupy wiekowej nieletnich, kt\u00f3ra mie\u015bci si\u0119 mi\u0119dzy 13 a 17 rokiem \u017cycia – t\u0142umaczy\u00a0Violetta Konarska-Wrzosek, autorka komentarza do ustawy<\/a>.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n S\u0105d nie skupia si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na czynie<\/p>\n Wobec m\u0142odszych dzieci mo\u017cna zastosowa\u0107 \u015brodki wychowawcze (np. umieszczenie w m\u0142odzie\u017cowym o\u015brodku wychowawczym lub okr\u0119gowym o\u015brodku wychowawczym) albo \u015brodki lecznicze (umieszczenie w zak\u0142adzie leczniczym), je\u017celi s\u0105 ku temu przes\u0142anki.\u00a0<\/p>\n – S\u0105d rodzinny dzia\u0142a w zupe\u0142nie innym paradygmacie ni\u017c s\u0105d karny – m\u00f3wi Prawo.pl s\u0119dzia Katarzyna Piotrowska, prezeska Stowarzyszenia S\u0119dzi\u00f3w Rodzinnych w Polsce. – Podstawowym celem nie jest represja, lecz ocena ca\u0142okszta\u0142tu sytuacji dziecka i dob\u00f3r \u015brodk\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 przede wszystkim charakter wychowawczy i ochronny. Orzekaj\u0105c na podstawie ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich, s\u0105d nie orzeka kary w rozumieniu prawa karnego, lecz stosuje \u015brodki przewidziane w tej ustawie – podkre\u015bla.\u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n Wskazuje, \u017ce w tego typu sprawach nale\u017cy sprawdzi\u0107, czy nie wyst\u0119puj\u0105 przes\u0142anki do zastosowania \u015brodk\u00f3w leczniczych – stan dziecka powinni oceni\u0107 biegli psychiatrzy. – Do czasu wydania ostatecznego orzeczenia s\u0105d rodzinny mo\u017ce stosowa\u0107 \u015brodki tymczasowe, w tym \u015brodki izolacyjne, np. umieszczenie w MOW albo w szpitalu na obserwacji psychiatrycznej. Celem takich decyzji jest zabezpieczenie post\u0119powania i umo\u017cliwienie rzetelnej diagnozy, a nie przes\u0105dzanie o dalszym losie dziecka – podkre\u015bla.<\/p>\n Czytaj te\u017c w LEX:\u00a0Uprawnienia rodzic\u00f3w i opiekun\u00f3w nieletniego oskar\u017conego w post\u0119powaniu karnym po dniu 15 lutego 2024 r. ><\/a><\/p>\n \u00a0<\/p>\n Mo\u017cna orzec o ograniczeniu w\u0142adzy rodzicielskiej<\/p>\n Wskazuje, \u017ce r\u00f3wnolegle bada si\u0119\u00a0rodzinn\u0105 i \u015brodowiskow\u0105 sytuacj\u0119 nieletniej. – W sprawach dotycz\u0105cych nieletnich czyn zawsze jest tylko jednym z element\u00f3w oceny. Kluczowe znaczenie ma to, jak dziecko funkcjonowa\u0142o wcze\u015bniej: w rodzinie, w szkole, w \u015brodowisku r\u00f3wie\u015bniczym. Zlecany jest wywiad kuratorski, analizowane s\u0105 ewentualne sygna\u0142y ostrzegawcze \u2013 problemy emocjonalne, wcze\u015bniejsze interwencje szko\u0142y, kontakt z poradni\u0105 psychologiczno-pedagogiczn\u0105, reakcje rodzic\u00f3w na trudno\u015bci wychowawcze – m\u00f3wi s\u0119dzia. Wskazuje przy tym, \u017ce czasem s\u0105d decyduje si\u0119 na ingerencj\u0119 we w\u0142adz\u0119 rodzicielsk\u0105, ale dzieje si\u0119 tak tylko wtedy, gdy\u00a0zebrany materia\u0142 wskazuje na uchybienia po stronie rodzic\u00f3w \u2013 brak zainteresowania dzieckiem, zaniedbania opieku\u0144cze, ignorowanie sygna\u0142\u00f3w o problemach czy odmow\u0119 zapewnienia pomocy specjalistycznej.<\/p>\n\n