Archeolodzy odkryli najstarsze z\u0142ote monety celtyckie w Szwajcarii<\/p>\n<\/li>\n
Skarb ukryty na bagnach m\u00f3g\u0142 by\u0107 ofiar\u0105 dla b\u00f3stw<\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n
Archeolodzy odkryli najstarsze z\u0142ote monety celtyckie w Szwajcarii<\/p>\n
Badacze z Instytut Archeologii Uniwersytetu w Bazylei od wielu lat interesuj\u0105 si\u0119 okolicami F\u00fcllinsdorf i Arisdorf. Na tych terenach wykopano skarby celtyckie z p\u00f3\u017anej epoki \u017celaza. Jak znalaz\u0142y si\u0119 w Szwajcarii<\/a>? Eksperci s\u0105dz\u0105, \u017ce prawdopodobnie przywie\u017ali je ze sob\u0105 celtyccy najemnicy, jeszcze zanim w II wieku p.n.e. na po\u0142udniu G\u00f3rnego Renu wprowadzono system monetarny. W trakcie wykopalisk w latach 2002-2017 archeolodzy zgromadzili zbi\u00f3r 355 srebrnych monet celtyckich, a w 2023 roku – kolejne 34 z ok. 80-70 roku p.n.e.<\/p>\n Dw\u00f3jka archeolog\u00f3w – Wolfgang Niederberger i Daniel Mona B\u00e4renfels – powr\u00f3ci\u0142o w rejony B\u00e4renfels w gminie Arisdorf wiosn\u0105 2025 roku. Ku zdumieniu wszystkich odkryli na tamtejszych bagnach dwie z\u0142ote monety<\/a>. By\u0142 to stater o wadze 7,8 grama oraz \u0107wier\u0107 statera o wadze 1,86 grama. Michael Nick, ekspert numizmatyki z instytutu IFS w Bernie, zidentyfikowa\u0142 wi\u0119ksz\u0105 monet\u0119 jako stater typu Gamshurst, a mniejsz\u0105 – jako typu Montmorot. Nale\u017c\u0105 one do zbioru 20 najstarszych monet celtyckich odkrytych w Szwajcarii, pochodz\u0105cych z po\u0142owy i drugiej po\u0142owy III wieku p.n.e.<\/p>\n Jak podaje ekspert archeologii Andreas Fischer, celtyccy najemnicy byli op\u0142acani monetami w Grecji<\/a>, zabierali je do domu, a nast\u0119pnie w po\u0142owie III w. p.n.e. rozpocz\u0119li bicie w\u0142asnych monet, wzoruj\u0105c si\u0119 na tych emitowanych w czasach Filipa II Macedo\u0144skiego (359-336 r. p.n.e.). Znajdowa\u0142y si\u0119 na nich wizerunki greckiego boga Apolla oraz bigi (rodzaju rydwanu). Celtowie zaadaptowali oba te motywy, staraj\u0105c si\u0119 je imitowa\u0107. Monety odkryte w 2025 roku s\u0105 w\u0142a\u015bnie takimi imitacjami. Maj\u0105 one jednak sw\u00f3j w\u0142asny, wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cy si\u0119 styl.<\/p>\n Skarb ukryty na bagnach m\u00f3g\u0142 by\u0107 ofiar\u0105 dla b\u00f3stw<\/p>\n Mimo \u017ce monety w staro\u017cytno\u015bci s\u0142u\u017cy\u0142y jako \u015brodek p\u0142atniczy, to skarb odkryty na szwajcarskich bagnach w 2025 roku m\u00f3g\u0142 mie\u0107 inne znaczenie – prawdopodobnie nawet sakralne.<\/p>\n „Eksperci zak\u0142adaj\u0105, \u017ce te celtyckie z\u0142ote monety nie by\u0142y u\u017cywane w codziennych transakcjach. By\u0142y po prostu zbyt cenne. Poza wspomnianym wyp\u0142acaniem \u017co\u0142du najemnikom mog\u0142y s\u0142u\u017cy\u0107 jako podarunki dyplomatyczne, prezenty dla podw\u0142adnych, do osi\u0105gania politycznych cel\u00f3w lub jako posag” – wyja\u015bnia archeolog Andreas Fischer.<\/p>\n „Monety te s\u0105 znajdywane niezwykle cz\u0119sto w grobach lub w s\u0105siedztwie bagien i zbiornik\u00f3w wodnych. Tak te\u017c by\u0142o w przypadku Arisdorf, gdzie leje krasowe wype\u0142nione wod\u0105 uformowa\u0142y tzw. Moczary B\u00e4renfelser (niem. B\u00e4renfelser Moor). Poniewa\u017c takie specjalne miejsca by\u0142y zwykle dedykowane b\u00f3stwom, monety te mog\u0142y zosta\u0107 celowo zostawione jako ofiary. Ta praktyka rytualna jest tak\u017ce udokumentowana w staro\u017cytnych \u017ar\u00f3d\u0142ach pisanych i mo\u017cna znale\u017a\u0107 [jej przyk\u0142ady] na wielu stanowiskach w Europie<\/a> \u015arodkowej. Jednym z przyk\u0142ad\u00f3w jest pobliskie B\u00fcechlihau obok F\u00fcllinsdorfu, gdzie najprawdopodobniej w czasach celtyckich istnia\u0142 \u015bwi\u0119ty gaj” – t\u0142umaczy ekspert.<\/p>\n Te wyj\u0105tkowo rzadkie eksponaty zostan\u0105 w\u0142\u0105czone do wystawy „Schatzfunde”, kt\u00f3r\u0105 opiekuj\u0105 si\u0119 S\u0142u\u017cba Archeologiczna kantonu Bazylea-Okr\u0119g (Arch\u00e4ologie Baselland) oraz Muzeum Historyczne Bazylei (Historische Museum Basel). Od marca 2026 mo\u017cna b\u0119dzie je ogl\u0105da\u0107 na wystawie w specjalnej gablocie w ko\u015bciele Barf\u00fcsserkirche w Bazylei.<\/p>\n Wioska czarownic w Andaluzji. Tradycja si\u0119ga mrocznych czas\u00f3w\u00a9 2025 Associated Press<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/1766553731_41_0009A60QQ5I2TYF7-C202-F4.webp.webp\"\/ "\\"\\"")
<\/a><\/p>\n