{"id":171463,"date":"2025-12-26T06:52:14","date_gmt":"2025-12-26T06:52:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/171463\/"},"modified":"2025-12-26T06:52:14","modified_gmt":"2025-12-26T06:52:14","slug":"ukraincy-wroca-do-siebie-najsilniej-odczuja-to-niemcy-i-polska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/171463\/","title":{"rendered":"Ukrai\u0144cy wr\u00f3c\u0105 do siebie? „Najsilniej odczuj\u0105 to Niemcy i Polska”"},"content":{"rendered":"

opinie<\/a><\/p>\n

Przedstawiamy r\u00f3\u017cne punkty widzenia<\/p>\n

Po blisko czterech latach wojny coraz cz\u0119\u015bciej powraca pytanie nie o\u00a0to, czy dojdzie do pokoju w\u00a0Ukrainie, lecz jaki b\u0119dzie jego charakter. Z\u00a0punktu widzenia gospodarki to rozr\u00f3\u017cnienie ma fundamentalne znaczenie.<\/p>\n

Pok\u00f3j nie jest bowiem prostym, zero-jedynkowym zako\u0144czeniem ryzyk, lecz now\u0105 konfiguracj\u0105 bod\u017ac\u00f3w, koszt\u00f3w i\u00a0napi\u0119\u0107, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 kszta\u0142towa\u0107 decyzje inwestor\u00f3w, polityk\u0119 fiskaln\u0105 oraz tempo wzrostu w\u00a0Europie przez kolejne lata. Ju\u017c ponad sto lat temu John Maynard Keynes (jeden z\u00a0najs\u0142ynniejszych brytyjskich ekonomist\u00f3w, kt\u00f3ry zakwestionowa\u0142 m.in. klasyczn\u0105 teori\u0119 ekonomii –\u00a0red.) ostrzega\u0142, \u017ce \u017ale zaprojektowany pok\u00f3j mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie kosztowny jak sama wojna.<\/p>\n

W debacie mi\u0119dzynarodowej coraz wyra\u017aniej rysuj\u0105 si\u0119 dwa skrajne scenariusze. <\/p>\n

<\/p>\n

Pot\u0119\u017cna rewolucja tu\u017c za\u00a0rogiem. Kiedy komputer kwantowy? <\/p>\n

Dwa scenariusze pokoju <\/p>\n

Dobry pok\u00f3j to porozumienie, kt\u00f3re \u2013\u00a0nawet je\u015bli nie rozwi\u0105zuje wszystkich spor\u00f3w \u2013\u00a0realnie stabilizuje sytuacj\u0119 bezpiecze\u0144stwa. Oznacza trwa\u0142e zawieszenie broni, wiarygodne mi\u0119dzynarodowe gwarancje dla Ukrainy, jasno zarysowan\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119 odbudowy oraz utrzymanie presji polityczno-ekonomicznej na Rosj\u0119. Taki scenariusz ogranicza ryzyko ponownej eskalacji, obni\u017ca niepewno\u015b\u0107 inwestycyjn\u0105 i\u00a0pozwala Europie przej\u015b\u0107 z\u00a0trybu zarz\u0105dzania kryzysem do d\u0142ugofalowego planowania rozwojowego.<\/p>\n

Z\u0142y pok\u00f3j to porozumienie wymuszone s\u0142abo\u015bci\u0105 jednej ze stron: faktyczne zamro\u017cenie konfliktu, akceptacja zdobyczy terytorialnych agresora, brak twardych gwarancji bezpiecze\u0144stwa oraz narastaj\u0105ce 'zm\u0119czenie’ Zachodu wojn\u0105. Taki uk\u0142ad nie ko\u0144czy konfliktu, lecz jedynie go odracza. Tworzy niebezpieczny precedens, podkopuje wiarygodno\u015b\u0107 UE, USA i utrwala geopolityczn\u0105 niepewno\u015b\u0107.<\/p>\n

<\/p>\n

Z\u00a0ekonomicznego punktu widzenia oznacza to wy\u017csz\u0105 premi\u0119 za ryzyko, dro\u017cszy kapita\u0142 i\u00a0trwa\u0142e obci\u0105\u017cenie finans\u00f3w publicznych kosztami bezpiecze\u0144stwa.<\/p>\n

Niezale\u017cnie od stanowisk europejskich stolic coraz wi\u0119cej wskazuje na to, \u017ce to Stany Zjednoczone mog\u0105 narzuci\u0107 ramy ewentualnego porozumienia<\/a>. Cho\u0107 szczeg\u00f3\u0142y potencjalnego rozejmu pozostaj\u0105 nieznane, ekonomi\u015bci ju\u017c dzi\u015b pr\u00f3buj\u0105 oszacowa\u0107 jego skutki. Wnioski s\u0105 do\u015b\u0107 jednoznaczne: nawet niedoskona\u0142y pok\u00f3j by\u0142by dla Europy impulsem dodatnim \u2013\u00a0cho\u0107 raczej umiarkowanym ni\u017c prze\u0142omowym.<\/p>\n

\"Chiny<\/p>\n

Chiny zalewaj\u0105 Europ\u0119 tanimi towarami. Ale same te\u017c si\u0119 topi\u0105 [ANALIZA]<\/p>\n

<\/a> <\/p>\n

Gaz, inflacja i\u00a0wzrost <\/p>\n

Najwa\u017cniejszym kana\u0142em oddzia\u0142ywania by\u0142by rynek gazu ziemnego. W\u00a0wariancie ograniczonego rozejmu \u2013\u00a0jak wylicza\u0142 zesp\u00f3\u0142 analityczny Goldman Sachs \u2013\u00a0ceny gazu mog\u0142yby spa\u015b\u0107 o\u00a0ok. 15 proc., a\u00a0w\u00a0scenariuszu bardziej ambitnym nawet o\u00a050 proc. Prze\u0142o\u017cy\u0142oby si\u0119 to na obni\u017cenie inflacji w\u00a0strefie euro odpowiednio o\u00a00,1-0,2 pkt proc. oraz o\u00a0ok. 0,5 pkt proc., a\u00a0jednocze\u015bnie na wzrost PKB rz\u0119du 0,1-0,3 proc., g\u0142\u00f3wnie dzi\u0119ki wy\u017cszej konsumpcji i\u00a0ni\u017cszym kosztom produkcji.<\/p>\n

Ropa Brent dzi\u015b zbli\u017ca si\u0119 do poziomu 60 dolar\u00f3w za bary\u0142k\u0119<\/a>, ale w\u00a0sprzyjaj\u0105cych warunkach mog\u0142aby spa\u015b\u0107 znacznie ni\u017cej \u2013\u00a0nawet poni\u017cej 40 dolar\u00f3w \u2013\u00a0zw\u0142aszcza przy cenie rosyjskiej ropy Urals na poziomie ok. 50 dolar\u00f3w<\/a>. Taki pozytywny szok deflacyjny by\u0142by odczuwalny globalnie, o\u00a0ile OPEC+ nie zareagowa\u0142by ograniczeniem wydobycia.<\/p>\n

<\/p>\n

Wbrew intuicji poprawa nastroj\u00f3w konsumenckich mia\u0142aby jednak ograniczony wp\u0142yw na realn\u0105 gospodark\u0119. Cho\u0107 zaufanie gospodarstw domowych gwa\u0142townie spad\u0142o po wybuchu wojny, g\u0142\u00f3wnym czynnikiem by\u0142a inflacja, a\u00a0nie sama geopolityka. Ryzyko wojenne w\u00a0du\u017cej mierze zosta\u0142o ju\u017c zdyskontowane przez rynki, dlatego potencjalny efekt pokoju mia\u0142by w\u00a0tym obszarze raczej charakter narracyjny. <\/p>\n

Nieco inaczej wygl\u0105da sytuacja w\u00a0Europie \u015arodkowej, gdzie wci\u0105\u017c widoczna jest premia za ryzyko geopolityczne \u2013\u00a0zar\u00f3wno w\u00a0wycenach obligacji, jak i\u00a0w\u00a0zachowaniu rynk\u00f3w finansowych. Ostatnie wzrosty na gie\u0142dach mog\u0105 jednak sygnalizowa\u0107 jednocze\u015bnie optymizm co do perspektyw wzrostu gospodarczego oraz oczekiwania dotycz\u0105ce mo\u017cliwego porozumienia mi\u0119dzy Ukrain\u0105 a\u00a0Rosj\u0105.<\/p>\n

\"Smok,<\/p>\n

Smok, nied\u017awied\u017a i tygrys wieszcz\u0105 nowy globalny porz\u0105dek. \u015awiat w to uwierzy? [OPINIA]<\/p>\n

<\/a> <\/p>\n

Odbudowa Ukrainy i\u00a0migracje <\/p>\n

Odbudowa zniszczonej infrastruktury Ukrainy mog\u0142aby doda\u0107 strefie euro ok. 0,1 pkt proc. do wzrostu PKB. To niewiele, ale w\u00a0po\u0142\u0105czeniu z\u00a0innymi czynnikami makroekonomicznymi ma znaczenie. <\/p>\n

Proces odbudowy stworzy istotne mo\u017cliwo\u015bci inwestycyjne, z\u00a0kt\u00f3rych najwi\u0119ksze korzy\u015bci odnios\u0105 firmy z\u00a0Niemiec, Francji, W\u0142och, Turcji, Chin i\u00a0USA \u2013\u00a0zw\u0142aszcza te, kt\u00f3re maj\u0105 porozumienia z\u00a0rz\u0105dem Ukrainy i\u00a0ju\u017c dzi\u015b dostarczaj\u0105 lub b\u0119d\u0105 dostarcza\u0107 uzbrojenie, technologie i\u00a0kapita\u0142. <\/p>\n

Polska, Rumunia i\u00a0inne kraje s\u0105siaduj\u0105ce r\u00f3wnie\u017c mog\u0105 uczestniczy\u0107 w\u00a0tych projektach, lecz raczej w\u00a0mniejszym stopniu. Podobnie jak w\u00a0przypadku krajowej infrastruktury, kluczowe kontrakty trafi\u0105 do du\u017cych mi\u0119dzynarodowych graczy, dysponuj\u0105cych zar\u00f3wno know-how, jak i\u00a0finansowaniem.<\/p>\n

<\/p>\n

Bardziej z\u0142o\u017cony jest wp\u0142yw migracji. Od pocz\u0105tku wojny do strefy euro trafi\u0142o ok. 2,6-2,8 mln uchod\u017ac\u00f3w, co zwi\u0119kszy\u0142o poda\u017c pracy o\u00a00,4-0,5 proc., ale jednocze\u015bnie podnios\u0142o wydatki publiczne o\u00a0ok. 0,2 proc. PKB rocznie (nie licz\u0105c nak\u0142ad\u00f3w na obronno\u015b\u0107).<\/p>\n

Je\u015bli po rozejmie 15-50 proc. uchod\u017ac\u00f3w wr\u00f3ci\u0142oby do Ukrainy, efekt netto dla gospodarki strefy euro by\u0142by ujemny: od \u20130,1 do \u20130,2 proc. PKB. Najsilniej odczu\u0142yby to Niemcy, ale tak\u017ce Polska, kt\u00f3ra ju\u017c dzi\u015b zmaga si\u0119 z problemem jednego z najszybciej starzej\u0105cych si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stw w UE.<\/p>\n

\"Radz\u0105<\/p>\n

Radz\u0105 Polsce: podnie\u015bcie podatki i wiek emerytalny. Arak: czas na powa\u017cn\u0105 dyskusj\u0119 [OPINIA]<\/p>\n

<\/a><\/p>\n

Rynki finansowe i\u00a0polityka pieni\u0119\u017cna <\/p>\n

Wojna by\u0142a dla europejskich rynk\u00f3w klasycznym szokiem typu risk-off: spadkami cen akcji i\u00a0zaostrzeniem warunk\u00f3w finansowych. Cz\u0119\u015bciowe odwr\u00f3cenie tego efektu w\u00a0przypadku rozejmu mog\u0142oby podnie\u015b\u0107 PKB zar\u00f3wno strefy euro, jak i\u00a0Polski. \u0141\u0105cznie dawa\u0142oby to umiarkowany, lecz dodatni impuls –\u00a0 ok. 0,2 proc. PKB w\u00a0scenariuszu ograniczonego rozejmu i\u00a0nawet 0,5 proc. w\u00a0wariancie dobrego pokoju.<\/p>\n

Dla Europejskiego Banku Centralnego nie by\u0142by to jednak gamechanger. Spadek inflacji mia\u0142by w\u00a0du\u017cej mierze charakter techniczny, cho\u0107 zmniejszenie ryzyk dla wzrostu mog\u0142oby wp\u0142yn\u0105\u0107 na ton polityki pieni\u0119\u017cnej \u2013\u00a0zw\u0142aszcza w\u00a0przypadku trwa\u0142ego porozumienia. Mo\u017cliwe, \u017ce neutralny poziom st\u00f3p procentowych by\u0142by ni\u017cszy, ni\u017c obecnie zak\u0142ada Christine Lagarde \u2013\u00a0by\u0107 mo\u017ce bli\u017cej 1\u00a0proc.<\/p>\n

W Polsce stopy procentowe r\u00f3wnie\u017c mog\u0142yby by\u0107 ni\u017csze: nie na poziomie 3\u20133,5 proc., lecz bli\u017cej 2\u00a0proc., poniewa\u017c jeden z\u00a0kluczowych czynnik\u00f3w ryzyka by znikn\u0105\u0142 (cho\u0107 pozosta\u0142aby presja zwi\u0105zana z\u00a0transformacj\u0105 energetyczn\u0105).<\/p>\n

Dla Polski oznacza\u0142oby to ta\u0144sze po\u017cyczanie pieni\u0119dzy, ni\u017csze koszty obs\u0142ugi d\u0142ugu i\u00a0ni\u017csze rentowno\u015bci.<\/p>\n

Oznacza\u0142oby to potencjalne uruchomienie inwestycji w\u00a0automatyzacj\u0119 i\u00a0popraw\u0119 efektywno\u015bci biznesu. Niezale\u017cnie od szczeg\u00f3\u0142\u00f3w pokoju stopa inwestycji w\u00a0Polsce mog\u0142aby zacz\u0105\u0107 rosn\u0105\u0107 z\u00a0dzisiejszego niskiego poziomu ok. 17 proc. PKB. Projekty odk\u0142adane dot\u0105d ad acta mog\u0142yby ruszy\u0107, poniewa\u017c zarz\u0105dzaj\u0105cy firmami nie mieliby ju\u017c „pod sk\u00f3r\u0105” wojennego l\u0119ku. <\/p>\n

\"Arak:<\/p>\n

Arak: plan pokoju, kt\u00f3ry pachnie kolejn\u0105 wojn\u0105 [OPINIA]<\/p>\n

<\/a><\/p>\n

Polska: beneficjent stabilizacji albo zak\u0142adnik niepewno\u015bci <\/p>\n

Dla Polski r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy dobrym a\u00a0z\u0142ym pokojem ma szczeg\u00f3lne znaczenie. Dobry pok\u00f3j oznacza\u0142by spadek premii za ryzyko, ta\u0144sze finansowanie d\u0142ugu i\u00a0wyra\u017ane przyspieszenie inwestycji prywatnych. Polska mog\u0142aby sta\u0107 si\u0119 wa\u017cnym zapleczem logistycznym i\u00a0inwestycyjnym odbudowy Ukrainy, wzmacniaj\u0105c swoj\u0105 pozycj\u0119 w\u00a0regionie i\u00a0podnosz\u0105c tempo wzrostu PKB.<\/p>\n

W scenariuszu z\u0142ego pokoju Polska pozosta\u0142aby krajem frontowym \u2013\u00a0z\u00a0podwy\u017cszonym ryzykiem geopolitycznym, wysokimi wydatkami obronnymi i\u00a0ograniczon\u0105 przestrzeni\u0105 fiskaln\u0105. Inwestycje by\u0142yby bardziej selektywne, a\u00a0koszty niepewno\u015bci ponoszone nawet wtedy, gdy dzia\u0142ania zbrojne formalnie by usta\u0142y. <\/p>\n

Szczeg\u00f3lnym problemem m\u00f3g\u0142by by\u0107 polityczny „reset” z\u00a0Rosj\u0105, kt\u00f3ry zepchn\u0105\u0142by Polsk\u0119 na margines polityki europejskiej i\u00a0transatlantyckiej jako kraju postrzeganego jako „rusofobiczny”. <\/p>\n

Czy pok\u00f3j oznacza\u0142by popraw\u0119 finans\u00f3w publicznych Polski? Niekoniecznie. Wydatki ju\u017c poniesione oznaczaj\u0105 trwa\u0142e koszty obs\u0142ugi i\u00a0utrzymania, a\u00a0modernizacja armii \u2013\u00a0kolejne dostawy sprz\u0119tu, od \u015bmig\u0142owc\u00f3w po okr\u0119ty podwodne. Nawet przy obni\u017ceniu wydatk\u00f3w obronnych z\u00a04,5 proc. PKB do 3,0 proc. finanse publiczne pozostan\u0105 strukturalnie niezr\u00f3wnowa\u017cone. Bez bezpo\u015bredniego ryzyka wojny trudniej b\u0119dzie te\u017c przeprowadzi\u0107 podwy\u017cki podatk\u00f3w lub ograniczy\u0107 wydatki.<\/p>\n

\"Nowa<\/p>\n

Nowa strategia USA. Arak: Ameryka nie znika, ale zmienia zasady gry [OPINIA]<\/p>\n

<\/a><\/p>\n

Pok\u00f3j \u2013 tak, ale bez euforii <\/p>\n

Wniosek jest prosty: gospodarczo pok\u00f3j w\u00a0Ukrainie by\u0142by dla Europy dobr\u0105 wiadomo\u015bci\u0105, ale nie oznacza\u0142by cudu. To raczej zdj\u0119cie cz\u0119\u015bci ci\u0119\u017car\u00f3w ni\u017c uruchomienie silnika rakietowego wzrostu. Prawdziwa zmiana pojawi\u0142aby si\u0119 tylko wtedy, gdyby porozumienie by\u0142o trwa\u0142e, wiarygodne i\u00a0wsparte realnym planem odbudowy. Bez tego rynek szybko skoryguje swoje oczekiwania \u2013\u00a0tak jak pr\u00f3buje je dzi\u015b zdyskontowa\u0107. Wizja tego, \u017ce Rosja t\u0119 wojn\u0119 przegra, jest jednak iluzoryczna.<\/p>\n

Na koniec pytanie \u2013\u00a0czy Polska powinna obawia\u0107 si\u0119 konkurencji ze strony Ukrainy? Niekoniecznie. Mamy wp\u0142yw na regulacje unijne i\u00a0warunki handlu UE z\u00a0Ukrain\u0105. Dotychczas udawa\u0142o si\u0119 chroni\u0107 krajowy rynek (cho\u0107 z\u00a0problemami) i\u00a0trudno zak\u0142ada\u0107, by w\u00a0przysz\u0142o\u015bci ta mo\u017cliwo\u015b\u0107 znikn\u0119\u0142a. Z\u0142y pok\u00f3j oznacza\u0142by zreszt\u0105, \u017ce konkurencja ze strony Ukrainy pozostanie ograniczona. Bezpieczna i\u00a0stabilna Ukraina mo\u017ce w\u00a0d\u0142u\u017cszym horyzoncie sta\u0107 si\u0119 konkurentem, ale tylko w\u00a0umiarkowanym stopniu \u2013\u00a0pod warunkiem poprawy jako\u015bci instytucji i\u00a0zdolno\u015bci rozwojowych, co, miejmy nadziej\u0119, stanie si\u0119 po wyborach prezydenckich i\u00a0parlamentarnych w\u00a02026 r., kt\u00f3re mog\u0142yby ostatecznie przypiecz\u0119towa\u0107 porozumienie pokojowe.<\/p>\n

Piotr Arak, g\u0142\u00f3wny ekonomista VeloBanku i\u00a0nonresident senior fellow Atlantic Council<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"opinie Przedstawiamy r\u00f3\u017cne punkty widzenia Po blisko czterech latach wojny coraz cz\u0119\u015bciej powraca pytanie nie o\u00a0to, czy dojdzie…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":171464,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[32,33,27,34,35,28,31,25,40,41,80,29,30,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-171463","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-headlines","11":"tag-latest-news","12":"tag-latestnews","13":"tag-naglowki","14":"tag-najwazniejsze-artykuly","15":"tag-news","16":"tag-polish","17":"tag-polski","18":"tag-swiat","19":"tag-top-stories","20":"tag-topstories","21":"tag-wiadomosci","22":"tag-world","23":"tag-world-news","24":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115784551920030395","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/171463","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=171463"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/171463\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/171464"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=171463"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=171463"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=171463"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}