{"id":175399,"date":"2025-12-28T12:49:14","date_gmt":"2025-12-28T12:49:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/175399\/"},"modified":"2025-12-28T12:49:14","modified_gmt":"2025-12-28T12:49:14","slug":"mech-przezyl-9-miesiecy-w-kosmosie-naukowcy-w-szoku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/175399\/","title":{"rendered":"Mech prze\u017cy\u0142 9 miesi\u0119cy w kosmosie. Naukowcy w szoku"},"content":{"rendered":"<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Aby sprawdzi\u0107, jak mech zareaguje na warunki kosmicznej pr\u00f3\u017cni, badacze na dziewi\u0119\u0107 miesi\u0119cy umocowali jego zarodniki na zewn\u0119trznej powierzchni Mi\u0119dzynarodowej Stacji Kosmicznej, a nast\u0119pnie zabrali z powrotem na Ziemi\u0119. I chocia\u017c jak sami przyznaj\u0105, spodziewali si\u0119 &#8222;niemal zerowego przetrwania, wynik by\u0142 odwrotny, bo wi\u0119kszo\u015b\u0107 zarodnik\u00f3w prze\u017cy\u0142a. Byli\u015bmy autentycznie zdumieni niezwyk\u0142\u0105 wytrzyma\u0142o\u015bci\u0105 tych mikroskopijnych kom\u00f3rek ro\u015blinnych&#8221;.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce ponad 80 proc. zarodnik\u00f3w nadal kie\u0142kowa\u0142o, co jest niesamowitym wynikiem, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 organizm\u00f3w, w tym ludzie, nie przetrwa\u0142aby nawet kr\u00f3tkiej ekspozycji na takie warunki. Tymczasem cz\u0119\u015b\u0107 zarodnik\u00f3w wykaza\u0142a jedynie 20-procentowy spadek poziomu chlorofilu A (poziomy innych pozosta\u0142y bez zmian), co nie wp\u0142yn\u0119\u0142o znacz\u0105co na kondycj\u0119 kom\u00f3rek.<\/p>\n<blockquote role=\"blockquote\" class=\"quote ids-quote ids-quote--nosurface--short--medium\"><p>(&#8230;) zarodniki mchu zachowa\u0142y swoj\u0105 \u017cywotno\u015b\u0107 po dziewi\u0119ciu miesi\u0105cach bezpo\u015bredniego nara\u017cenia. To dow\u00f3d, \u017ce \u017cycie wyewoluowane na Ziemi posiada na poziomie kom\u00f3rkowym mechanizmy umo\u017cliwiaj\u0105ce przetrwanie w kosmosiepodkre\u015bla Fujita.<\/p><\/blockquote>\n<p>Dlaczego mech jest tak odporny?<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Fizjologia mch\u00f3w, a w szczeg\u00f3lno\u015bci takich bryofit\u00f3w jak Physcomitrium patens, w\u0105trobowc\u00f3w czy glewik\u00f3w, pozwoli\u0142a ro\u015blinom dokona\u0107 pierwszego kroku z wody na l\u0105d oko\u0142o 500 milion\u00f3w lat temu. Zarodniki, czyli sporofity, s\u0105 zatem wyj\u0105tkowo odporne na ekstremalne warunki: promieniowanie UV, skrajne temperatury i odwodnienie.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">To w\u0142a\u015bnie te cechy sprawi\u0142y, \u017ce mech m\u00f3g\u0142 kolonizowa\u0107 trudne, suche tereny i wytwarza\u0107 pierwsze gleby, umo\u017cliwiaj\u0105ce rozw\u00f3j kolejnych form \u017cycia. Dzi\u0119ki tym w\u0142a\u015bciwo\u015bciom staje si\u0119 wi\u0119c ro\u015blin\u0105 z potencja\u0142em terraformacyjnym i mo\u017ce by\u0107 podstaw\u0105 budowy ekosystem\u00f3w na Ksi\u0119\u017cycu, Marsie czy innych egzoplanetach.<\/p>\n<blockquote role=\"blockquote\" class=\"quote ids-quote ids-quote--nosurface--short--medium\"><p>Mamy nadziej\u0119, \u017ce nasze badania otworz\u0105 nowy rozdzia\u0142 w konstruowaniu ekosystem\u00f3w w \u015brodowiskach pozaziemskich. Chcia\u0142bym, aby nasza praca nad mchem sta\u0142a si\u0119 punktem wyj\u015bcia do przysz\u0142ych eksperyment\u00f3wm\u00f3wi Fujita.<\/p><\/blockquote>\n<p>Rewolucyjny implant. Przywraca zdolno\u015b\u0107 czytania niewidomym\u00a9 2025 Associated Press<\/p>\n<p><a class=\"ids-undecorated-link source ids-page-info--source__link\" href=\"https:\/\/www.interia.pl\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" class=\"ids-image-holder__img\" loading=\"lazy\" alt=\"\" title=\"\" height=\"24px\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/1766879594_284_0009A60QQ5I2TYF7-C202-F4.webp.webp\"\/><\/a><\/p>\n<p>Masz sugestie, uwagi albo widzisz b\u0142\u0105d? Napisz do nas<\/p>\n<p>Zapisz si\u0119 na geekweekowy newsletter i \u0142ap naj\u015bwie\u017csze newsy ze \u015bwiata tech, lifehacki, porady i ciekawostki.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Aby sprawdzi\u0107, jak mech zareaguje na warunki kosmicznej pr\u00f3\u017cni, badacze na dziewi\u0119\u0107 miesi\u0119cy umocowali jego zarodniki na zewn\u0119trznej&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":175400,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-175399","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115797280010217653","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/175399","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=175399"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/175399\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/175400"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=175399"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=175399"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=175399"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}