{"id":176540,"date":"2025-12-29T17:57:10","date_gmt":"2025-12-29T17:57:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/176540\/"},"modified":"2025-12-29T17:57:10","modified_gmt":"2025-12-29T17:57:10","slug":"najgoretsze-zwierze-na-ziemi-potrafi-sporo-wytrzymac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/176540\/","title":{"rendered":"Najgor\u0119tsze zwierz\u0119 na Ziemi potrafi sporo wytrzyma\u0107"},"content":{"rendered":"<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Jak to mo\u017cliwe, \u017ce w tak ekstremalnych warunkach rozwin\u0119\u0142y si\u0119 bogate ekosystemy? Symbioza odgrywa tu kluczow\u0105 rol\u0119. Wiele organizm\u00f3w, takich jak ma\u0142\u017ce, rureczniki czy krewetki, \u017cyje w \u015bcis\u0142ym zwi\u0105zku z bakteriami chemosyntetycznymi, kt\u00f3re zapewniaj\u0105 im substancje od\u017cywcze. Bez tej wsp\u00f3\u0142pracy zwierz\u0119ta te nie by\u0142yby w stanie przetrwa\u0107 w \u015brodowisku pozbawionym \u015bwiat\u0142a s\u0142onecznego i fotosyntezy. Bakterie chemosyntetyczne zamiast energii s\u0142onecznej wykorzystuj\u0105 zwi\u0105zki chemiczne (g\u0142\u00f3wnie siarkowod\u00f3r i siarczki metali) do produkcji w\u0119glowodan\u00f3w. To one tworz\u0105 fundament g\u0142\u0119binowego \u0142a\u0144cucha pokarmowego, a niekt\u00f3rzy badacze szacuj\u0105, \u017ce ich wydajno\u015b\u0107 jest nawet trzykrotnie wy\u017csza ni\u017c fitoplanktonu w warstwach powierzchniowych ocean\u00f3w.<\/p>\n<ul class=\"OchatFollowUps_wrapper__1ry7X\">\n<li class=\"OchatFollowUps_item__Dhyly OchatFollowUps_itemDesktop__R6aBv\">Jakie organizmy \u017cyj\u0105 w pobli\u017cu komin\u00f3w hydrotermalnych?<\/li>\n<li class=\"OchatFollowUps_item__Dhyly OchatFollowUps_itemDesktop__R6aBv\">Jakie s\u0105 warunki \u017cycia robaka pompeja\u0144skiego?<\/li>\n<li class=\"OchatFollowUps_item__Dhyly OchatFollowUps_itemDesktop__R6aBv\">Jakie temperatury dla robaka pompeja\u0144skiego s\u0105 najkorzystniejsze?<\/li>\n<li class=\"OchatFollowUps_item__Dhyly OchatFollowUps_itemDesktop__R6aBv\">Co to jest chemosynteza?<\/li>\n<\/ul>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">[REKLAMA]<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Jednym z najbardziej znanych miejsc z g\u0142\u0119bin ocean\u00f3w s\u0105 tzw. kominy hydrotermalne. To struktury powstaj\u0105ce na dnie oceanu w miejscach aktywno\u015bci wulkanicznej, najcz\u0119\u015bciej wzd\u0142u\u017c grzbiet\u00f3w \u015br\u00f3doceanicznych. Powstaj\u0105 w wyniku wydobywania si\u0119 z wn\u0119trza Ziemi gor\u0105cych, bogatych w minera\u0142y p\u0142yn\u00f3w, kt\u00f3re po zetkni\u0119ciu z zimn\u0105 wod\u0105 morsk\u0105 wytr\u0105caj\u0105 zwi\u0105zki chemiczne, tworz\u0105c charakterystyczne czarne lub bia\u0142e &#8222;dymi\u0105ce&#8221; kominy. Warunki w tych ekosystemach s\u0105 ekstremalne: panuje ca\u0142kowita ciemno\u015b\u0107, ci\u015bnienie si\u0119ga setek atmosfer, a temperatura w pobli\u017cu uj\u015b\u0107 mo\u017ce przekracza\u0107 350 st. C, cho\u0107 kilka centymetr\u00f3w dalej wynosi zaledwie 2 st. C. Pomimo tych trudno\u015bci \u017cycie kwitnie dzi\u0119ki chemosyntezie \u2014 procesowi, w kt\u00f3rym bakterie wykorzystuj\u0105 energi\u0119 z utleniania siarkowodoru i innych zwi\u0105zk\u00f3w mineralnych do produkcji zwi\u0105zk\u00f3w organicznych.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Jednym z wielu gatunk\u00f3w zamieszkuj\u0105cych okolice komin\u00f3w hydrotermalnych jest robak pompeja\u0144ski Alvinella pompejana. Ten gatunek wieloszczeta z g\u0142\u0119bin oceanicznych jest skrajnym termofilem, cz\u0119sto okre\u015blany mianem &#8222;najgor\u0119tszego zwierz\u0119cia na Ziemi&#8221;. G\u0142owowa cz\u0119\u015b\u0107 zwierz\u0119cia zazwyczaj znajduje si\u0119 w znacznie ch\u0142odniejszej wodzie, za\u015b cz\u0119\u015b\u0107 ogonowa jest wystawiona na dzia\u0142anie gor\u0105cej wody tryskaj\u0105cej z uj\u015bcia hydrotermalnego. Cho\u0107 jego ogon jest wystawiony na temperatury nawet do 80 st. C, rzeczywista g\u00f3rna granica tolerancji termicznej zwierz\u0119cia mie\u015bci si\u0119 poni\u017cej 55 st. C, a optymalne warunki \u017cycia to oko\u0142o 42 st. C. Czyni go to jednym z najbardziej termotolerancyjnych wielokom\u00f3rkowc\u00f3w znanych nauce.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Alvinella osi\u0105ga do 13 cm d\u0142ugo\u015bci i pokryta jest nitkowat\u0105 &#8222;sier\u015bci\u0105&#8221; z bakterii \u017cyj\u0105cych w \u015bcis\u0142ej symbiozie. Chroni\u0105 one robaka przed ekstremalnym ciep\u0142em i chemicznym sk\u0142adem wody oraz dostarczaj\u0105 sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych poprzez chemosyntez\u0119 siarkowodor\u00f3w i zwi\u0105zk\u00f3w siarki, funkcjonuj\u0105c jako zar\u00f3wno izolacyjna pow\u0142oka, jak i \u017ar\u00f3d\u0142o po\u017cywienia. Bakterie te wykazuj\u0105 znaczn\u0105 zmienno\u015b\u0107 genomow\u0105 i metaboliczn\u0105, adaptuj\u0105c si\u0119 do szerokiego zakresu temperatur (10-65 st. C), co zapewnia ca\u0142ej spo\u0142eczno\u015bci stabilno\u015b\u0107 w skrajnie zmiennych warunkach. Odkrycia te przypominaj\u0105, \u017ce \u017cycie potrafi znale\u017a\u0107 drog\u0119 nawet w najbardziej niego\u015bcinnych zak\u0105tkach planety, a g\u0142\u0119biny ocean\u00f3w wci\u0105\u017c kryj\u0105 tajemnice, kt\u00f3re mog\u0105 zmieni\u0107 nasze rozumienie granic biologii.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Prof. Piotr Skuba\u0142a<\/p>\n<p>Literatura: <\/p>\n<ul class=\"UnorderedList_container__nmfSl\">\n<li class=\"UnorderedList_listElement__Py7xi UnorderedList_listElementDefault__oEOOV\">Census of Marine Life, coml.org\/<\/li>\n<li class=\"UnorderedList_listElement__Py7xi UnorderedList_listElementDefault__oEOOV\">Perez M., Sun J., Xu Q., Qian P.-Y. 2021. Structure and Connectivity of Hydrothermal Vent Communities Along the Mid-Ocean Ridges in the West Indian Ocean: A Review. &#8222;Frontiers in Marine Science&#8221; 8:744874. doi.org\/10.3389\/fmars.2021.744874.<\/li>\n<li class=\"UnorderedList_listElement__Py7xi UnorderedList_listElementDefault__oEOOV\">Ravaux J., Hamel G., Zbinden M., Tasiemski A. A., Boutet I. et al. 2013. Thermal limit for metazoan life in question: in vivo heat tolerance of the Pompeii worm. &#8222;PLoS One&#8221; 8(5):e64074. DOI: 10.1371\/journal.pone.0064074.<\/li>\n<li class=\"UnorderedList_listElement__Py7xi UnorderedList_listElementDefault__oEOOV\">Migaszewski Z. M., Ga\u0142uszka A. 1999. Smokersy \u2014 tajemnice g\u0142\u0119bin ocean\u00f3w. &#8222;Przegl\u0105d Geologiczny&#8221; 47: 175-180.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jak to mo\u017cliwe, \u017ce w tak ekstremalnych warunkach rozwin\u0119\u0142y si\u0119 bogate ekosystemy? Symbioza odgrywa tu kluczow\u0105 rol\u0119. Wiele&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":176541,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[30356,1565,120,118,119,53,52,68,51,55,42,38,40,39,41,116,114,115,47,591,121,117,50],"class_list":{"0":"post-176540","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-dzikie_zycie","9":"tag-ms","10":"tag-nauka","11":"tag-nauka-i-technika","12":"tag-naukatechnika","13":"tag-new_header","14":"tag-onet3","15":"tag-onet3d","16":"tag-onet3d_2i","17":"tag-phx","18":"tag-pl","19":"tag-poland","20":"tag-polish","21":"tag-polska","22":"tag-polski","23":"tag-science","24":"tag-science-and-technology","25":"tag-sciencetechnology","26":"tag-screening_general","27":"tag-srodowisko","28":"tag-technika","29":"tag-technology","30":"tag-v2021"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115804153276473115","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176540","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=176540"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176540\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/176541"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=176540"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=176540"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=176540"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}