Wzrost dochod\u00f3w w\u0142adze szacuj\u0105 na 2 proc. rocznie, a tych z ropy i gazu \u2014 na 3 proc. Co do tych ostatnich istniej\u0105 jednak du\u017ce w\u0105tpliwo\u015bci<\/a> \u2014 nawet cena ropy naftowej wynosz\u0105ca 59 dol. (212 z\u0142) w przysz\u0142ym roku wydaje si\u0119 zbyt optymistyczna. Od 2030 r. i dalej prognoza dla ropy wynosi 69 dol. (248 z\u0142) za bary\u0142k\u0119.<\/p>\n Co to oznacza dla zwyk\u0142ych obywateli? \u017be b\u0119d\u0105 musieli dop\u0142aca\u0107 pa\u0144stwu. Poniewa\u017c \u2014 jak s\u0142usznie powiedzia\u0142a Margaret Thatcher \u2014 pa\u0144stwo nie ma innych pieni\u0119dzy poza pieni\u0119dzmi podatnik\u00f3w. Dodatkowych \u015brodk\u00f3w w\u0142adze b\u0119d\u0105 musia\u0142y szuka\u0107 na r\u00f3\u017cne sposoby \u2014 i nie spodoba si\u0119 to Rosjanom.<\/p>\n Zasada szafki<\/p>\n Pierwszym z nich mo\u017ce by\u0107 wzrost podatku VAT \u2014 najbardziej podst\u0119pnego podatku, kt\u00f3rego unikni\u0119cie jest prawie niemo\u017cliwe, poniewa\u017c jest on wbudowany w ka\u017cd\u0105 transakcj\u0119, w kt\u00f3rej uczestniczy osoba prawna. Wyj\u0105tkiem s\u0105 ma\u0142e firmy i osoby samozatrudnione, kt\u00f3re s\u0105 zwolnione z tego podatku. Ma\u0142ym firmom mocno ograniczono jednak tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107, a eksperyment z osobami samozatrudnionymi ko\u0144czy si\u0119 w najlepszym razie w 2028 r. i przy takim bud\u017cecie raczej nie zostanie przed\u0142u\u017cony.<\/p>\n Opr\u00f3cz bezpo\u015bredniego wzrostu podatk\u00f3w nast\u0119puje i b\u0119dzie nast\u0119powa\u0107 po\u015bredni wzrost p\u0142atno\u015bci na rzecz pa\u0144stwa. S\u0105 to dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu zlikwidowanie „szarej strefy”, kt\u00f3ra pomaga unika\u0107 podatk\u00f3w lub minimalizowa\u0107 je, oraz wprowadzanie coraz to nowych op\u0142at \u2014 takich jak op\u0142aty utylizacyjne i technologiczne, a tak\u017ce zwi\u0119kszenie wysoko\u015bci i cz\u0119stotliwo\u015bci kar oraz wszelkie inne sztuczki fiskalne.<\/p>\n Po drugie \u2014 nieuchronnym skutkiem szukania oszcz\u0119no\u015bci b\u0119dzie inflacja i os\u0142abienie rubla<\/a>. Je\u015bli w prognozie na przysz\u0142y rok kurs dolara b\u0119dzie nawet ni\u017cszy od obecnego \u2014 92,2 rubla w por\u00f3wnaniu z 92,4 w bie\u017c\u0105cym roku \u2014 to w 2030 r. wyniesie ju\u017c 104,9 rubla, a do 2042 r. \u2014 133,1 rubla.<\/p>\n W\u0142adimir Putin, Petersubrg, 22 grudnia 2025 r.Contributor \/ Contributor \/ Getty Images<\/p>\n Z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 mo\u017cna jednak stwierdzi\u0107, \u017ce w rzeczywisto\u015bci rubel spadnie znacznie wcze\u015bniej i znacznie bardziej. Ju\u017c w przysz\u0142ym roku bank centralny planuje sprzeda\u0107 o po\u0142ow\u0119 mniej waluty ni\u017c w bie\u017c\u0105cym roku. Mniejsza sprzeda\u017c waluty oznacza os\u0142abienie rubla \u2014 jest to korzystne dla bud\u017cetu, poniewa\u017c wydaje on w rublach, a od eksporter\u00f3w otrzymuje obc\u0105 walut\u0119. Istniej\u0105 prognozy, \u017ce ju\u017c w po\u0142owie przysz\u0142ego roku rubel spadnie do 110-115 rubli za dolara.<\/p>\n Wed\u0142ug prognoz rz\u0105du dochody z ropy naftowej i gazu b\u0119d\u0105 mia\u0142y coraz mniejszy udzia\u0142 w bud\u017cecie.<\/a> Ju\u017c w przysz\u0142ym roku spadn\u0105 do 3,8 proc. PKB w por\u00f3wnaniu z 5,5 proc. w 2024 r., a do 2042 r. zmniejsz\u0105 si\u0119 do 1,9 proc. Niedawno rektor Wy\u017cszej Szko\u0142y Ekonomicznej, matematyk Nikita Anisimow, z dum\u0105 og\u0142osi\u0142, \u017ce Rosja zesz\u0142a z „naftowej ig\u0142y”, przestaj\u0105c by\u0107 zale\u017cna od dochod\u00f3w z ropy i gazu. Przemilcza\u0142 jednak to, od czego teraz b\u0119dzie zale\u017ca\u0142 bud\u017cet \u2014 bo b\u0119dzie on zale\u017ca\u0142 w du\u017cej mierze od pieni\u0119dzy zwyk\u0142ych Rosjan. I pa\u0144stwo nieuchronnie je zabierze, tak czy inaczej.<\/p>\n Wszystko jest logiczne: aby wzi\u0105\u0107 pieni\u0105dze z szafki, kto\u015b musi je do niej w\u0142o\u017cy\u0107: albo zewn\u0119trzni nabywcy rosyjskich towar\u00f3w (dochody z eksportu), albo obywatele, p\u0142atnicy wewn\u0119trznych dochod\u00f3w bud\u017cetu. Taka jest zasada szafki.<\/p>\n Inflacja i podst\u0119pno\u015b\u0107 <\/p>\n Os\u0142abienie rubla ma jeszcze jedn\u0105 konsekwencj\u0119 \u2014 wzrost inflacji. Ta i tak b\u0119dzie rosn\u0105\u0107 przez dzia\u0142ania pa\u0144stwa, kt\u00f3re podnosi podatki, op\u0142aty niepodatkowe i taryfy. Dlatego w\u0142a\u015bnie bank centralny<\/a> na ostatnim posiedzeniu obni\u017cy\u0142 stop\u0119 procentow\u0105 w spos\u00f3b czysto symboliczny \u2014 z 16,5 proc. do 16 proc., a jego przewodnicz\u0105ca Elwira Nabiullina uzna\u0142a za konieczne wyja\u015bni\u0107, \u017ce spodziewa si\u0119 nowego wzrostu cen. W rzeczywisto\u015bci wzrost ten nast\u0105pi\u0142 natychmiast po posiedzeniu banku centralnego, co wywo\u0142a\u0142o now\u0105 fal\u0119 podejrze\u0144, \u017ce Rosstat „manipuluje” oficjaln\u0105 inflacj\u0105, aby stworzy\u0107 po\u017c\u0105dany obraz sytuacji.<\/p>\n Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, opowie\u015bci o tym, \u017ce obywatele nie postrzegaj\u0105 wzrostu cen w odpowiedni spos\u00f3b, mo\u017cna \u015bmia\u0142o zignorowa\u0107. Obywatele wszystko rozumiej\u0105 prawid\u0142owo \u2014 a raczej odczuwaj\u0105 to, patrz\u0105c na sw\u00f3j portfel. Czy ma sens fakt, \u017ce jajka, kt\u00f3re rok temu by\u0142y liderem wzrostu cen na rynku konsumenckim, zacz\u0119\u0142y gwa\u0142townie tanie\u0107, skoro na czo\u0142o wysun\u0119\u0142y si\u0119 inne popularne produkty (w j\u0119zyku ekonomicznym \u2014 towary o nieelastycznym popycie)?<\/p>\n Koszyk konsumencki, na podstawie kt\u00f3rego Rosstat oblicza inflacj\u0119 konsumenck\u0105, jest skomponowany w przebieg\u0142y spos\u00f3b \u2014 znacznie wi\u0119cej jest w nim tanich produkt\u00f3w, a ilo\u015b\u0107 artyku\u0142\u00f3w nie\u017cywno\u015bciowych w nim jest taka, \u017ce gdyby\u015bmy mieli do nich dopasowa\u0107 nasz\u0105 garderob\u0119, chodziliby\u015bmy w znoszonych ubraniach. Nie bez powodu inflacja obliczona przez Sberindex na podstawie bezgot\u00f3wkowych rozlicze\u0144 klient\u00f3w Sbierbanku daje zupe\u0142nie inne wyniki ni\u017c Rosstat.<\/p>\n Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n Niemniej jednak ca\u0142kiem mo\u017cliwe, \u017ce w przysz\u0142ym roku inflacja w Rosji b\u0119dzie ni\u017csza ni\u017c obecnie. Prawda jest taka, \u017ce lepiej by\u0142oby, gdyby ceny ros\u0142y: ten sam Sberindex ju\u017c odnotowuje spadek popytu konsumenckiego. Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, w przeciwie\u0144stwie do Rosstatu, wed\u0142ug kt\u00f3rego popyt ro\u015bnie.<\/p>\n Co to oznacza? Rosjanie zacz\u0119li oszcz\u0119dza\u0107 \u2014 a to \u017ale. Bo ni\u017cszy popyt oznacza gorsz\u0105 sytuacj\u0119 dla biznesu dzia\u0142aj\u0105cego w sektorze konsumenckim. A ta jest r\u00f3wna z brakiem wzrostu, a nawet spadkiem wynagrodze\u0144 (i podatk\u00f3w). I nie tylko: coraz wi\u0119cej informacji wskazuje na to, \u017ce r\u00f3\u017cne przedsi\u0119biorstwa przechodz\u0105 na czterodniowy tydzie\u0144 pracy, czyli pr\u00f3buj\u0105 unikn\u0105\u0107 redukcji personelu.<\/a> Zwolnienia jednak ju\u017c trwaj\u0105 \u2014 w bran\u017cach, w kt\u00f3rych wynagrodzenia stanowi\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 koszt\u00f3w. Zamykane s\u0105 kawiarnie i restauracje, salony kosmetyczne i kluby fitness.<\/p>\n W kieszeniach obywateli b\u0119dzie jeszcze mniej pieni\u0119dzy \u2014 i b\u0119d\u0105 musieli jeszcze bardziej oszcz\u0119dza\u0107.<\/p>\n Paliwo dla inflacji<\/p>\n W tym miejscu chcia\u0142bym powr\u00f3ci\u0107 do polityki rosyjskiego banku centralnego. Utrzymuj\u0105c wysok\u0105 stop\u0119 procentow\u0105, zmusza on zar\u00f3wno przedsi\u0119biorstwa, jak i obywateli do ponoszenia koszt\u00f3w drogich kredyt\u00f3w. Uzasadnia to jednak tym, \u017ce tylko w ten spos\u00f3b mo\u017cna poradzi\u0107 sobie z inflacj\u0105.<\/p>\n Os\u0142abiaj\u0105c rubla, bank centralny dodatkowo jednak pobudzi inflacj\u0119. Wychodzi na to, \u017ce nie hamuje si\u0119 inflacji, a jedynie popyt konsumpcyjny. Ma to swoj\u0105 okrutn\u0105 logik\u0119 \u2014 kiedy import jest ograniczany sankcjami i restrykcjami walutowymi, a w\u0142asna produkcja zostaje przekierowana na produkty wojskowe, deficytu towar\u00f3w konsumpcyjnych mo\u017cna unikn\u0105\u0107 tylko poprzez uniemo\u017cliwienie dost\u0119pu do nich coraz wi\u0119kszej liczbie os\u00f3b.<\/p>\n Nie jest to wcale model rynkowy. Kiedy twoi rodzice lub dziadkowie wspominaj\u0105, jak za czas\u00f3w Stalina na pocz\u0105tku lat 50. w sklepach sta\u0142y beczki z ikr\u0105 i g\u00f3ry konserw krabowych, zapytaj ich, jak cz\u0119sto je kupowali. Odpowied\u017a brzmi: praktycznie nigdy. Podobnie jak wiele innych produkt\u00f3w, kt\u00f3re pojawi\u0142y si\u0119 w\u00f3wczas w sklepach \u2014 bo przez swoje ceny by\u0142y one dla wi\u0119kszo\u015bci niedost\u0119pne.<\/p>\n Prezeska rosyjskiego banku centralnego Elwira Nabiullina, 20 czerwca 2025 r.SOPA Images \/ Contributor \/ Getty Images<\/p>\n Biznes oczywi\u015bcie znajduje wyj\u015bcie z tej sytuacji \u2014 albo zmniejsza rozmiar opakowania, albo obni\u017ca jako\u015b\u0107 produkt\u00f3w, wprowadzaj\u0105c do nich tanie zamienniki. Oznacza to, \u017ce na gotowan\u0105 kie\u0142bas\u0119 w sa\u0142atce olivier b\u0119dziecie mogli sobie pozwoli\u0107 zar\u00f3wno w nast\u0119pnym roku, jak i w 2042 r. Tylko \u017ce b\u0119dzie w niej mniej mi\u0119sa.<\/p>\n Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, ograniczenie mar\u017cy, kt\u00f3rego wymagaj\u0105 od detalist\u00f3w, dotyczy zazwyczaj w\u0142a\u015bnie takich niskiej jako\u015bci „ludowych” produkt\u00f3w. Te zabawy z cenami daj\u0105 Rosstatowi mo\u017cliwo\u015b\u0107 radosnego raportowania o spowolnieniu inflacji.<\/p>\n Na rynku ju\u017c wyst\u0119puj\u0105 deficyty i b\u0119d\u0105 nam towarzyszy\u0107 przez d\u0142ugi czas. Na razie nie dotyczy to produkt\u00f3w spo\u017cywczych, ale przyk\u0142adowo regularnie zdarzaj\u0105 si\u0119 przerwy w dostawach lek\u00f3w<\/a>, zazwyczaj tych niezb\u0119dnych do \u017cycia. Coraz cz\u0119\u015bciej ludzie zauwa\u017caj\u0105, \u017ce musz\u0105 d\u0142u\u017cej czeka\u0107 na operacje, coraz cz\u0119\u015bciej rodzice w szko\u0142ach s\u0105 proszeni o zrzutki na jaki\u015b cel. Nie jest to przypadek: rz\u0105d woli zmniejsza\u0107 deficyt wydatk\u00f3w, „ograniczaj\u0105c” wydatki na potrzeby obywateli \u2014 i s\u0105dz\u0105c po prognozie bud\u017cetowej do 2042 r., tak b\u0119dzie nadal.<\/p>\n Nieciekawie jest r\u00f3wnie\u017c w przypadku produkt\u00f3w spo\u017cywczych. W tym roku Rosja po raz pierwszy od pi\u0119ciu lat sta\u0142a si\u0119 importerem netto \u017cywno\u015bci, czyli kupi\u0142a wi\u0119cej produkt\u00f3w spo\u017cywczych ni\u017c sprzeda\u0142a. To smutne \u2014 jeszcze niedawno rolnictwo i przemys\u0142 spo\u017cywczy w Rosji mog\u0142y pochwali\u0107 si\u0119 tym, \u017ce by\u0142y wa\u017cnymi eksporterami. To realne i godne szacunku osi\u0105gni\u0119cie niegdy\u015b g\u0142oduj\u0105cego kraju, znacznie wa\u017cniejsze ni\u017c wydobycie ropy naftowej, kt\u00f3ra miliony lat temu znalaz\u0142a si\u0119 w trzewiach Rosji bez udzia\u0142u cz\u0142owieka.<\/p>\n Stagnacja koloru khaki<\/p>\n Prokremlowski o\u015brodek badawczy CMAKP stwierdza, \u017ce nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c w po\u0142owie przysz\u0142ego roku rosyjska gospodarka wejdzie w recesj\u0119. Wed\u0142ug jego oblicze\u0144 cywilny sektor przemys\u0142owy ju\u017c si\u0119 w niej znajduje, ale teraz hamuje r\u00f3wnie\u017c sektor zbrojeniowy. Ostatnim motorem wzrostu s\u0105 wydatki konsumenckie \u2014 ale te ju\u017c w przysz\u0142ym roku najprawdopodobniej przestan\u0105 rosn\u0105\u0107.<\/p>\n Kolejna zauwa\u017cana tendencja \u2014 redukcja miejsc na uczelniach wy\u017cszych, przede wszystkim na kierunkach humanistycznych, oraz zach\u0119canie uczni\u00f3w do zdobywania zawod\u00f3w robotniczych. Wydaje si\u0119 to sprzeczne z logik\u0105 \u2014 po co kszta\u0142ci\u0107 rzesze tokarzy, \u015blusarzy i operator\u00f3w maszyn, skoro produkcja zwalnia? Nie ma tu jednak \u017cadnej sprzeczno\u015bci. Nadmiar wykwalifikowanych pracownik\u00f3w umo\u017cliwi zatrudnianie ich w produkcji za ni\u017csze wynagrodzenia, a to uwolni \u015brodki dla przedsi\u0119biorstw na zwi\u0119kszenie produkcji \u2014 przede wszystkim tej wojskowej i innej potrzebnej pa\u0144stwu.<\/p>\n Rosjanin w sklepie obok stoiska z kalendarzami na rok 2026 z wizerunkiem W\u0142adimira Putina, Moskwa, 6 grudnia 2025 r.Contributor \/ Contributor \/ Getty Images<\/p>\n Rosja b\u0119dzie coraz bardziej pozostawa\u0107 w tyle za Zachodem pod wzgl\u0119dem technologicznym. Dmitrij Bie\u0142ousow, kt\u00f3ry wraz ze swoim bratem Andriejem Bie\u0142ousowem, obecnie ministrem obrony, stworzy\u0142 CMAKP, zapewnia nawet, \u017ce technologiczne zacofanie Rosji jest zalet\u0105 \u2014 bo dzi\u0119ki niemu od razu przeskoczy do zaawansowanych technologii i taniej je zdob\u0119dzie. Najwyra\u017cniej zapomnia\u0142 o poprzednim takiem „skoku” \u2014 kiedy Rosja wydawa\u0142a pieni\u0105dze z ropy naftowej na zakup obcych technologii i zosta\u0142a z niczym, kiedy one znikn\u0119\u0142y wraz z rozpocz\u0119ciem wojny.<\/a><\/p>\n K\u0142ad\u0105c nacisk na kszta\u0142cenie m\u0142odych Rosjan w zawodach robotniczych, pa\u0144stwo wszystko rozumie prawid\u0142owo. Zdaje sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce w warunkach regresu technologicznego w Rosji nie s\u0105 potrzebni intelektuali\u015bci \u2014 bo po prostu nie b\u0119d\u0105 mieli co robi\u0107 w kraju, kt\u00f3ry powr\u00f3ci\u0142 do epoki przemys\u0142owej. Potrzebne b\u0119d\u0105 natomiast r\u0119ce robotnicze \u2014 wiele r\u0105k. Bo automatyzacja i robotyzacja r\u00f3wnie\u017c przemin\u0105 bez echa.<\/p>\n![\"W\u0142adimir](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/90Rk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy8yYzczN2ZiOWQxZmY5NmIyMGExNjdmMGQ4MDUzOWIwYy5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n![\"Prezeska](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/iJIk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy8zYzY4YjQyNmI2NzZjOGEwMjQ5OTU1YWM2N2JkMTY0YS5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n![\"Rosjanin](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/MBYk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9mNjZkN2QzYzEzOGMwNmJmYTUxYjgzNjE5MDNlMTFmMi5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n