To koniec preferencyjnej stawki VAT. B\u0119dzie podwy\u017cka podatku<\/p>\n
Ministerstwo Finans\u00f3w zaproponowa\u0142o likwidacj\u0119 obni\u017conej stawki VAT na cz\u0119\u015b\u0107 napoj\u00f3w bezalkoholowych. Obecnie wiele z nich obj\u0119tych jest podatkiem w wysoko\u015bci 5%. Dotyczy to produkt\u00f3w, kt\u00f3re zawieraj\u0105 co najmniej 20% soku owocowego lub warzywnego. Mia\u0142o to jednak swoje uzasadnienie \u2013 preferencje podatkowe mia\u0142y bowiem promowa\u0107 zdrowsze zamienniki napoj\u00f3w s\u0142odzonych i barwionych.<\/p>\n
Z analiz Ministerstwa wynika jednak, \u017ce z tej preferencji korzystaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c produkty, kt\u00f3re \u2013 zdaniem rz\u0105du \u2013 nie powinny by\u0107 traktowane tak ulgowo. Chodzi przede wszystkim o bezalkoholowe odpowiedniki napoj\u00f3w alkoholowych, takie jak bezalkoholowe piwo, wino czy cydr, a tak\u017ce napoje energetyzuj\u0105ce.<\/p>\n
Rynek ro\u015bnie \u2013 rz\u0105d postanawia co\u015b z tego mie\u0107<\/p>\n
Rynek napoj\u00f3w bezalkoholowych dynamicznie ro\u015bnie. Wed\u0142ug danych NielsenIQ za 2024 r. sprzeda\u017c piwa bezalkoholowego wzros\u0142a o ok. 17%, podczas gdy ca\u0142y rynek piwa spad\u0142 o blisko 2%. Piwa bezalkoholowe stanowi\u0105 ju\u017c 7,5% rynku i generuj\u0105 ponad 1,7 mld z\u0142 przychod\u00f3w rocznie. Z kolei bezalkoholowe wina musuj\u0105ce zanotowa\u0142y wzrost sprzeda\u017cy o ponad 50% i odpowiadaj\u0105 obecnie za oko\u0142o 5% ca\u0142ego segmentu win musuj\u0105cych.<\/p>\n
Resort zwraca uwag\u0119, \u017ce produkty te \u2013 ze wzgl\u0119du na bardzo nisk\u0105 (do 0,5%) zawarto\u015b\u0107 alkoholu \u2013 mog\u0105 by\u0107 legalnie nabywane przez dzieci i m\u0142odzie\u017c. Zdaniem ministerstwa mo\u017ce to prowadzi\u0107 do \u201eoswajania\u201d m\u0142odych os\u00f3b z kultur\u0105 picia alkoholu, co stoi w sprzeczno\u015bci z celami profilaktyki uzale\u017cnie\u0144.<\/p>\n
W ocenie rz\u0105du nie ma uzasadnienia, aby te napoje nadal korzysta\u0142y z preferencyjnej stawki VAT. Dlatego proponuje si\u0119 obj\u0119cie ich podstawow\u0105 stawk\u0105 23%.<\/p>\n
Nie 5% lub 8%, lecz 23%. Kt\u00f3re produkty zostan\u0105 obj\u0119te podwy\u017ck\u0105 podatku VAT?<\/p>\n
Projekt ustawy zak\u0142ada podwy\u017cszenie podatku VAT na:<\/p>\n
Stawki wzrosn\u0105:<\/p>\n
Projekt precyzyjnie odwo\u0142uje si\u0119 do klasyfikacji CN (Nomenklatura scalona), w kt\u00f3rej opisane s\u0105 kategorie napoj\u00f3w alkoholowych, aby jasno okre\u015bli\u0107, kt\u00f3re ich bezalkoholowe odpowiedniki b\u0119d\u0105 opodatkowane wy\u017csz\u0105 stawk\u0105 VAT.<\/p>\n
Wa\u017cne jest, \u017ce o stawce podatku nie b\u0119dzie decydowa\u0142a nazwa handlowa, lecz sk\u0142ad, spos\u00f3b produkcji i w\u0142a\u015bciwo\u015bci produktu. Oznacza to, \u017ce nawet je\u015bli producent zmieni nazw\u0119 napoju na bardziej \u201eneutraln\u0105\u201d, ale jego cechy b\u0119d\u0105 odpowiada\u0142y bezalkoholowym odpowiednikom napoj\u00f3w alkoholowych, to i tak zostanie obj\u0119ty stawk\u0105 23%.<\/p>\n
Energetyki na celowniku rz\u0105du \u2013 poza podatkiem VAT wzrasta r\u00f3wnie\u017c op\u0142ata cukrowa<\/p>\n
Wy\u0142\u0105czenie ze stawki obni\u017conej obejmie tak\u017ce wszystkie napoje energetyzuj\u0105ce \u2013 niezale\u017cnie od ilo\u015bci dodanej kofeiny lub tauryny. To kolejna podwy\u017cka dotycz\u0105ca tego typu produkt\u00f3w. Przypomnijmy, \u017ce od 1 stycznia 2026 r. ma zacz\u0105\u0107 obowi\u0105zywa\u0107 nowa op\u0142ata cukrowa, kt\u00f3ra wi\u0105\u017ce si\u0119 ze znacz\u0105cym wzrostem obci\u0105\u017ce\u0144 dla napoj\u00f3w zawieraj\u0105cych tauryn\u0119 lub kofein\u0119.<\/p>\n
Wa\u017cne<\/p>\n
Sam dodatek za obecno\u015b\u0107 kofeiny lub tauryny ro\u015bnie z 0,10 z\u0142 do 1,00 z\u0142 za litr, co oznacza wzrost o 900%.<\/p>\n
Zgodnie z projektem ustawy, nowa struktura op\u0142aty cukrowej dla napoj\u00f3w (w tym naturalnych sok\u00f3w) b\u0119dzie wygl\u0105da\u0107 nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n
To znaczny wzrost obci\u0105\u017ce\u0144, kt\u00f3ry b\u0119dzie powa\u017cnym ciosem dla polskiej bran\u017cy napoj\u00f3w.<\/p>\n
Napoje energetyczne i ich negatywny wp\u0142yw na rozw\u00f3j. Rz\u0105d uzasadni\u0119 podwy\u017ck\u0119 podatku trosk\u0105 o zdrowie m\u0142odzie\u017cy<\/p>\n
Napoje energetyczne z powodu wielu przyczyn nie powinny by\u0107 spo\u017cywane przez dzieci i m\u0142odzie\u017c. Jak czytamy na stronach rz\u0105dowych, zawarte w nich sk\u0142adniki mog\u0105 mie\u0107 bardzo szkodliwy wp\u0142yw na ich zdrowie<\/a>. Kofeina stanowi podstawowy sk\u0142adnik tych napoj\u00f3w, nie jest przy tym zalecana w diecie dzieci i m\u0142odzie\u017cy, gdy\u017c ma dzia\u0142anie psychoaktywne. Wzrost jej spo\u017cycia mo\u017ce powodowa\u0107 zmiany nastroju, rozdra\u017cnienie, niepok\u00f3j, a spo\u017cycie du\u017cych ilo\u015bci powoduje wzrost ci\u015bnienia t\u0119tniczego krwi. P<\/p>\n Ponadto kofeina negatywnie wp\u0142ywa na gospodark\u0119 wapniow\u0105, co mo\u017ce powodowa\u0107 zaburzenia w procesie tworzenia ko\u015bci. Du\u017ce spo\u017cycie kofeiny mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c wp\u0142ywa\u0107 na d\u0142ugo\u015b\u0107 i jako\u015b\u0107 snu. Grup\u0105 szczeg\u00f3lnego ryzyka s\u0105 dzieci z cukrzyc\u0105, chorobami sercowo-naczyniowymi, chorobami nerek, w\u0105troby, nadczynno\u015bci\u0105 tarczycy oraz niestabilne emocjonalnie.<\/p>\n Wy\u017csze ceny to trudniejszy dost\u0119p do napoj\u00f3w bezalkoholowych czy energetyk\u00f3w \u2013 m\u0142odzie\u017c przestanie po nie si\u0119ga\u0107?<\/p>\n Rzecznik Praw Dziecka zwraca uwag\u0119, \u017ce w Polsce wci\u0105\u017c brakuje skutecznej polityki edukacyjnej dotycz\u0105cej profilaktyki uzale\u017cnie\u0144. Ochrona m\u0142odzie\u017cy przed alkoholem czy napojami energetyzuj\u0105cymi wymaga dzia\u0142a\u0144 skoordynowanych mi\u0119dzy resortami, a nie tylko podwy\u017cek podatk\u00f3w.<\/p>\n Brakuje r\u00f3wnie\u017c szeroko zakrojonych kampanii informacyjnych oraz edukacji w szko\u0142ach, dotycz\u0105cych konsekwencji spo\u017cywania zar\u00f3wno alkoholu, jak i popularnych napoj\u00f3w energetyzuj\u0105cych.<\/p>\n