{"id":181791,"date":"2026-01-01T14:05:16","date_gmt":"2026-01-01T14:05:16","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/181791\/"},"modified":"2026-01-01T14:05:16","modified_gmt":"2026-01-01T14:05:16","slug":"zmieniaja-sie-zasady-ortografii-reka-moze-zadrzec-serce-krwawi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/181791\/","title":{"rendered":"Zmieniaj\u0105 si\u0119 zasady ortografii. R\u0119ka mo\u017ce zadr\u017ce\u0107. &#8222;Serce krwawi&#8221;"},"content":{"rendered":"<ul class=\"list-summary__items summary\">\n<li>Co b\u0119dziemy zapisywa\u0107 wielk\u0105 liter\u0105?\u00a0<\/li>\n<li>Co si\u0119 stanie z cz\u0105stk\u0105 &#8222;nie&#8221;?<\/li>\n<li>Kiedy b\u0119dziemy stosowa\u0107 dywiz, a kiedy nie?<\/li>\n<\/ul>\n<p>Wraz z nowym rokiem wejdzie w \u017cycie 11 zmian w zasadach polskiej ortografii. Obejm\u0105 one mi\u0119dzy innymi u\u017cycie wielkich i ma\u0142ych liter, pisowni\u0119 \u0142\u0105czn\u0105 i rozdzieln\u0105 oraz stosowanie \u0142\u0105cznika. Rada J\u0119zyka Polskiego wyja\u015bnia, \u017ce celem reformy jest ujednolicenie regu\u0142 oraz u\u0142atwienie ich nauki i codziennego stosowania. B\u0119dzie to najwi\u0119ksza zmiana w polskiej ortografii od ponad 90 lat.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31722371_0_4\" id=\"eztoc31722371_0_4\"\/>Polak i Wroc\u0142awianka<\/p>\n<p>Od stycznia dzisiejsza mieszkanka Wroc\u0142awia, czyli &#8222;wroc\u0142awianka&#8221;, stanie si\u0119 &#8222;Wroc\u0142awiank\u0105&#8221;. &#8211; Pisownia wielk\u0105 liter\u0105 obejmie nazwy mieszka\u0144c\u00f3w miast, dzielnic, osiedli i wsi. Zar\u00f3wno Polak, jak i \u0141odzianin b\u0119dziemy zapisywa\u0107 wielk\u0105 liter\u0105 &#8211; wyja\u015bnia\u0142a w TOK FM j\u0119zykoznawczyni profesor Monika Kresa.<\/p>\n<p>To nie wszystko, je\u017celi chodzi o ma\u0142e i wielkie litery. Zamiast informowa\u0107, \u017ce pod sklepem zaparkowa\u0142 &#8222;fiat&#8221;, b\u0119dziemy pisa\u0107, \u017ce zaparkowa\u0142 &#8222;Fiat&#8221;.\u00a0Zmianie ulegn\u0105 tak\u017ce zapisy nazw miejsc i obiekt\u00f3w. B\u0119dziemy pisa\u0107: &#8222;Plac Mickiewicza&#8221;, a nie &#8222;plac Mickiewicza&#8221;. Ta regu\u0142a obejmie r\u00f3wnie\u017c nazwy komet. Zamiast &#8222;kometa Halley\u2019a&#8221; obowi\u0105zywa\u0107 b\u0119dzie zapis z wielkiej litery w obu cz\u0142onach.<\/p>\n<p>Zmiany obejm\u0105 tak\u017ce nazwy lokali us\u0142ugowych i gastronomicznych. &#8211; Do tej pory pisali\u015bmy &#8222;restauracja U Antka&#8221;. Od 1 stycznia napiszemy: &#8222;Restauracja u Antka&#8221;. Ta zasada dotyczy tak\u017ce kin czy kwiaciarni &#8211; powiedzia\u0142a j\u0119zykoznawczyni.<\/p>\n<p>Wielkimi literami b\u0119dziemy zapisywa\u0107 nazwy nagr\u00f3d, medali i odznacze\u0144. Dot\u0105d funkcjonowa\u0142a &#8222;nagroda Nobla&#8221;, od nowego roku obowi\u0105zywa\u0107 b\u0119dzie z kolei zapis &#8222;Nagroda Nobla&#8221;.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31722371_0_5\" id=\"eztoc31722371_0_5\"\/>&#8222;To mnie troch\u0119 boli&#8221;<\/p>\n<p>&#8211; Kolejna zasada r\u00f3wnie\u017c u\u0142atwia nam \u017cycie &#8211; m\u00f3wi\u0142a specjalistka. Dotyczy ona cz\u0105stki &#8222;nie&#8221; i jej pisowni z imies\u0142owami przymiotnikowymi. &#8211; Do tej pory &#8211; jak t\u0142umaczy\u0142a &#8211; cz\u0105stk\u0119 t\u0119 z przymiotnikami typu &#8222;pal\u0105cy&#8221; poprawnie nale\u017ca\u0142o zapisa\u0107 \u0142\u0105cznie, je\u017celi dane s\u0142owo opisywa\u0142o sta\u0142\u0105 cech\u0119 osoby (na przyk\u0142ad &#8222;jestem osob\u0105 niepal\u0105c\u0105&#8221;). Je\u015bli jednak by\u0142a to cecha chwilowa, pisali\u015bmy rozdzielnie. Od 1 stycznia w obu przypadkach b\u0119dziemy pisa\u0107 \u0142\u0105cznie.<\/p>\n<p>Zmianom ulega r\u00f3wnie\u017c pisownia cz\u0105stki &#8222;nie&#8221; z przymiotnikami w stopniu wy\u017cszym i najwy\u017cszym. Dot\u0105d funkcjonowa\u0142y formy &#8222;nie mniejszy&#8221;, &#8222;nie najszybciej&#8221;, natomiast od 2026 roku obowi\u0105zywa\u0107 b\u0119dzie pisownia \u0142\u0105czna: &#8222;niemniejszy&#8221;, &#8222;nienajszybciej&#8221;. &#8211; To co\u015b, przy czym moje serce krwawi.\u00a0O ile ze wszystkimi pozosta\u0142ymi zasadami si\u0119 zgadzam, to my\u015bl\u0105c o tej, troch\u0119 mnie to boli &#8211; przyzna\u0142a go\u015bcini TOK FM. Podkre\u015bli\u0142a jednocze\u015bnie, \u017ce b\u0119dzie to kolejne u\u0142atwienie, poniewa\u017c &#8222;nie b\u0119dziemy musieli zastanawia\u0107 si\u0119 nad stopniem przymiotnika&#8221;.<\/p>\n<p>Inaczej b\u0119dziemy zapisywa\u0107 przymiotniki pochodz\u0105ce od nazw w\u0142asnych. Dot\u0105d &#8222;wiersz Mi\u0142oszowski&#8221; (nale\u017c\u0105cy do Mi\u0142osza) zapisywali\u015bmy wielk\u0105 liter\u0105, a &#8222;wiersz mi\u0142oszowski&#8221; (na wz\u00f3r Mi\u0142osza) &#8211; ma\u0142\u0105. Teraz w obu przypadkach obowi\u0105zywa\u0107 b\u0119dzie ma\u0142a litera. Prof. Kresa zaznaczy\u0142a, \u017ce wyj\u0105tek to przymiotniki utworzone od imion, rzadziej od nazwisk, zako\u0144czone na &#8222;-owy&#8221;, &#8222;-in&#8221; albo &#8222;-\u00f3w&#8221;. Te b\u0119dzie mo\u017cna zapisywa\u0107 zar\u00f3wno ma\u0142\u0105, jak i wielk\u0105 liter\u0105.<\/p>\n<p>Kolejna zasada dotyczy pisowni \u0142\u0105cznej i rozdzielnej cz\u0105stek &#8222;-bym&#8221;, &#8222;-by\u015b&#8221;, &#8222;-by\u015bmy&#8221;, &#8222;-by\u015bcie&#8221; ze sp\u00f3jnikami. Zgodnie z now\u0105 regu\u0142\u0105 napiszemy &#8222;zastanawiam si\u0119, czy by nie pojecha\u0107 w g\u00f3ry&#8221;, a nie &#8222;zastanawiam si\u0119, czyby nie pojecha\u0107 w g\u00f3ry&#8221;.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31722371_0_6\" id=\"eztoc31722371_0_6\"\/>&#8222;Superoferta&#8221; i &#8222;super oferta&#8221;<\/p>\n<p>Zmieni si\u0119 tak\u017ce pisownia wyraz\u00f3w z cz\u0105stk\u0105 &#8222;p\u00f3\u0142&#8221;. Do tej pory pisali\u015bmy &#8222;p\u00f3\u0142-zabawa, p\u00f3\u0142-nauka&#8221;, natomiast teraz b\u0119dziemy pisa\u0107 &#8222;p\u00f3\u0142zabawa, p\u00f3\u0142nauka&#8221;. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce dywiz zachowujemy w formach, gdzie pojawia si\u0119 nazwa w\u0142asna, a wi\u0119c np. &#8222;p\u00f3\u0142-Polka, p\u00f3\u0142-Francuzka&#8221;.\u00a0Uproszczona zostanie pisownia wyra\u017ce\u0144 typu &#8222;tu\u017c-tu\u017c\u201d, &#8222;trzask-prask&#8221;. &#8211; Rada J\u0119zyka Polskiego m\u00f3wi &#8222;w\u0142a\u015bciwie piszcie, jak chcecie. Z dywizem b\u0119dzie dobrze, z przecinkiem te\u017c, rozdzielnie te\u017c w porz\u0105dku. Daje nam to du\u017c\u0105 dowolno\u015b\u0107 &#8211; powiedzia\u0142a j\u0119zykoznawczyni.<\/p>\n<p>Monika Kresa zwr\u00f3ci\u0142a uwag\u0119, \u017ce wa\u017cna zasada dotyczy pisowni cz\u0105stek np. &#8222;-mini&#8221;, &#8222;-wege&#8221;, &#8222;-eko&#8221;, &#8222;-super&#8221; z rzeczownikami. &#8211; Dot\u0105d zalecano pisowni\u0119 \u0142\u0105czn\u0105, ale obserwujemy powszechn\u0105 pisowni\u0119 rozdzieln\u0105 &#8211; wskaza\u0142a. Od 1 stycznia b\u0119d\u0105 dopuszczane obie formy: &#8222;eko\u017cywno\u015b\u0107&#8221; i &#8222;eko \u017cywno\u015b\u0107&#8221;, &#8222;superoferta&#8221; i &#8222;super oferta&#8221;.<\/p>\n<p>Zmiany obejm\u0105 tak\u017ce pisowni\u0119 cz\u0105stek &#8222;niby&#8221; i &#8222;quasi&#8221;. Do tej pory zasada by\u0142a do\u015b\u0107 skomplikowana, pisownia zale\u017ca\u0142a bowiem od tego, czy dany wyraz traktowano jako termin specjalistyczny. Sformu\u0142owanie &#8222;niby przyjaciel&#8221; zapisywali\u015bmy rozdzielnie, a inaczej termin biologiczny &#8222;nibyn\u00f3\u017cki&#8221;. Teraz regu\u0142a zostaje uproszczona. &#8211; Od tej pory zapami\u0119tujemy jedn\u0105 zasad\u0119. Wszystkie takie po\u0142\u0105czenia zapisujemy \u0142\u0105cznie &#8211; powiedzia\u0142a prof. Kresa.<\/p>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o: TOK FM, PAP<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Co b\u0119dziemy zapisywa\u0107 wielk\u0105 liter\u0105?\u00a0 Co si\u0119 stanie z cz\u0105stk\u0105 &#8222;nie&#8221;? Kiedy b\u0119dziemy stosowa\u0107 dywiz, a kiedy nie?&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":181792,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[32,33,36,37,27,22796,34,35,28,31,25,42,38,40,39,41,29,30,26],"class_list":{"0":"post-181791","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-polska","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-featured-news","11":"tag-featurednews","12":"tag-headlines","13":"tag-jezyk-polski","14":"tag-latest-news","15":"tag-latestnews","16":"tag-naglowki","17":"tag-najwazniejsze-artykuly","18":"tag-news","19":"tag-pl","20":"tag-poland","21":"tag-polish","22":"tag-polska","23":"tag-polski","24":"tag-top-stories","25":"tag-topstories","26":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115820227639068352","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181791","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=181791"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181791\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/181792"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=181791"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=181791"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=181791"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}