![\"Michael](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/michael-van-gerwen-na-ms-2026.jpg\")
Michael van Gerwen na M\u015a 2026 (Foto: John Walton – PA Images \/ Contributor \/ Getty Images)<\/p>\nDla Weniga wyst\u0119p w Ally Pally nie by\u0142 szczeg\u00f3lnie udany. Niemiec przegra\u0142 z Wesleyem Plaisierem, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej potwierdzi\u0142 jednak \u015bwietn\u0105 form\u0119, pokonuj\u0105c samego Gerwyna Price’a i b\u0119d\u0105c o krok od wyeliminowana Krzysztofa Ratajskiego.<\/p>\n
Jak pisze „Welt” 31-letni Wenig podczas swojej gry opiera si\u0119 na jednym z filar\u00f3w, kt\u00f3re sam dla siebie zdefiniowa\u0142. Nazywa go „si\u0142\u0105 mentaln\u0105”. Od p\u00f3\u0142 roku Wenig wsp\u00f3\u0142pracuje z psychologiem sportowym Paulem Schluetterem. Na co dzie\u0144 pracuje on jako psycholog zwi\u0105zkowy Niemieckiego Zwi\u0105zku Kolarskiego oraz w firmie doradczej „Fundamentalkraft”.<\/p>\n
Luca Wiecek: Lukas Wenig pisa\u0142 ostatnio na Instagramie, \u017ce cz\u0119sto s\u0142yszy zdanie, i\u017c dart to „gra czystej g\u0142owy”. Ile jest w tym prawdy?<\/p>\n
Paul Schluetter: Przekornie odpowiedzia\u0142bym, \u017ce tak jest w 100 proc., bo ka\u017cdy ruch zaczyna si\u0119 w g\u0142owie, a zw\u0142aszcza w sportach precyzyjnych ogromne znaczenie ma to, jak przywo\u0142uje si\u0119 ruch. Szczeg\u00f3lnie przy przej\u015bciu z poziomu amatorskiego na zawodowy, na scen\u0119, „udzia\u0142 g\u0142owy” ro\u015bnie wyra\u017anie, bo samodyscyplina i samoregulacja staj\u0105 si\u0119 du\u017co bardziej z\u0142o\u017cone. Ostatecznie jest jednak jak w wi\u0119kszo\u015bci sport\u00f3w: przy podobnych predyspozycjach fizycznych wygrywa ten, kto jest mentalnie bardziej wydolny.<\/p>\n
Co zmienia si\u0119, gdy zawodnik wchodzi na poziom profesjonalny i zaczyna gra\u0107 przed tysi\u0105cami ludzi?<\/p>\n
Im wy\u017cszy poziom, tym wi\u0119cej zasob\u00f3w musz\u0119 inwestowa\u0107, \u017ceby nie tylko na nim zosta\u0107, ale te\u017c si\u0119 rozwija\u0107. Przyk\u0142ad: ci\u0105g\u0142e podr\u00f3\u017ce. Je\u015bli kto\u015b chce \u017cy\u0107 ze sportu, nie wystarczy „gdzie\u015b pogra\u0107” na poziomie amatorskim. Trzeba wykona\u0107 skok do grona profesjonalist\u00f3w \u2014 a to wi\u0105\u017ce si\u0119 z obowi\u0105zkami, dochodz\u0105 cho\u0107by umowy sponsorskie. Presja wyniku ro\u015bnie, pojawia si\u0119 zainteresowanie medi\u00f3w i ludzie, kt\u00f3rzy oceniaj\u0105 twoj\u0105 gr\u0119. Samozarz\u0105dzanie i autoprezentacja zaczynaj\u0105 mie\u0107 coraz wi\u0119ksze znaczenie.<\/p>\n
Profesjonalni darterzy niemal w ka\u017cdym meczu czuj\u0105 sportow\u0105 presj\u0119 rywala. Do tego dochodzi presja medi\u00f3w, a lokalna publiczno\u015b\u0107 r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce wywiera\u0107 dodatkowe ci\u015bnienie.<\/p>\n
Presja w jakiej\u015b formie b\u0119dzie wyst\u0119powa\u0107 zawsze. Pytanie brzmi: co ja z ni\u0105 robi\u0119. Wyobra\u017amy sobie sytuacj\u0119: sponsor uzale\u017cnia wyp\u0142at\u0119 od tego, \u017ce zawodnik dojdzie co najmniej do \u0107wier\u0107fina\u0142u. Wtedy kluczowe jest, czy gracz uwa\u017ca to za realne. To automatyczna kalkulacja: jakie ma zasoby i jakich zasob\u00f3w wymaga zadanie. Je\u015bli bilans wypada na minus, pojawia si\u0119 reakcja stresowa. Tyle \u017ce ta kalkulacja w ogromnej mierze zale\u017cy od tego, jak zawodnik ocenia te stresory.<\/p>\n
„Sport \u017cyje takimi historiami”<\/p>\n
Zdarzaj\u0105 si\u0119 momenty, gdy presja wydaje si\u0119 zbyt du\u017ca. By\u0142y przypadki zawodnik\u00f3w, kt\u00f3rzy na scenie p\u0142akali, praktycznie nie byli w stanie rzuca\u0107. Co dzieje si\u0119 w takich chwilach \u2014 i czy da si\u0119 temu jako\u015b zapobiec?<\/p>\n
Nie chcia\u0142bym udawa\u0107, \u017ce wiem, co dok\u0142adnie dzieje si\u0119 w cz\u0142owieku w takiej sytuacji \u2014 to bardzo z\u0142o\u017cone procesy. Czysto fizycznie jest to reakcja na prze\u017cycia emocjonalne i negatywne my\u015bli, w kt\u00f3rej dochodzi do nadmiernej identyfikacji z tym, co si\u0119 prze\u017cywa. Ale jako psycholog sportowy nie poszed\u0142bym w kierunku tezy, \u017ce to jest co\u015b, co koniecznie trzeba „zatrzyma\u0107”. Sport \u017cyje takimi historiami. Natomiast nad tym, jak sobie z takimi chwilami radzi\u0107, mo\u017cna pracowa\u0107 \u2014 to obszar regulacji emocji. Jak reaguj\u0119, gdy czuj\u0119 odrobin\u0119 zw\u0105tpienia przed rzutem na kluczow\u0105 podw\u00f3jn\u0105? Czy prowadz\u0119 ze sob\u0105 dialog wewn\u0119trzny? Czy mam technik\u0119 oddechow\u0105, kt\u00f3r\u0105 wtedy w\u0142\u0105czam? Czy przed rzutem robi\u0119 ma\u0142y reset, cho\u0107by przez podci\u0105gni\u0119cie skarpety?<\/p>\n
Stary trik Michaela van Gerwena [trzykrotny mistrz \u015bwiata, jeden z najlepszych darter\u00f3w \u015bwiata] naprawd\u0119 mo\u017ce pomaga\u0107?<\/p>\n
Nie wiem, dlaczego on konkretnie robi w\u0142a\u015bnie to, ale to znany przyk\u0142ad. W sportach precyzyjnych \u0142atwo buduj\u0105 si\u0119 narracje wok\u00f3\u0142 serii. Po czwartym s\u0142abym rzucie z rz\u0119du szybko pojawia si\u0119 my\u015bl: „dzi\u015b nie jest m\u00f3j dzie\u0144”. Da si\u0119 to trenowa\u0107 wcze\u015bniej, m\u00f3wi\u0105c sobie: „Odbieram t\u0119 my\u015bl, ale ona minie, a jedyne, co ma znaczenie, to nast\u0119pny rzut”.<\/p>\n
Michael van Gerwen na M\u015a 2026 (Foto: John Walton – PA Images \/ Contributor \/ Getty Images)<\/p>\n
Wspomnia\u0142 pan o zw\u0105tpieniu przed rzutem w decyduj\u0105c\u0105 podw\u00f3jn\u0105. Sam gram w darta w berli\u0144skiej Oberlidze i czuj\u0119 to nawet wtedy, gdy rzucam przed o\u015bmioma kolegami z dru\u017cyny. Zaczynam si\u0119 trz\u0105\u015b\u0107, bo jestem tak zdenerwowany. Jak najlepiej radzi\u0107 sobie z tym jako amator?<\/p>\n
Praktyka. Brzmi prosto, ale s\u0105 do tego konkretne narz\u0119dzia. Mo\u017cna u\u017cywa\u0107 wizualizacji: wej\u015b\u0107 w wyobra\u017ani w sytuacj\u0119 i zobaczy\u0107, jak chce si\u0119 w niej zachowa\u0107. Je\u015bli chodzi o sygna\u0142y fizjologiczne \u2014 dr\u017cenie, wy\u017cszy puls \u2014 mo\u017cna pracowa\u0107 metodami opartymi na kontroli: \u015bwiadomie oddycha\u0107 wolniej, podej\u015b\u0107 do tarczy wolniej i w ten spos\u00f3b nieco spowolni\u0107 uk\u0142ad nerwowy. Nerwowo\u015b\u0107 jest cz\u0119\u015bci\u0105 gry \u2014 pokazuje cia\u0142u, \u017ce dany moment jest wa\u017cny. Po prostu w sportach precyzyjnych dr\u017cenie przynosi efekt przeciwny do zamierzonego.<\/p>\n
W\u0142a\u015bnie w tym tkwi sedno sprawy. Przy odrobinie szcz\u0119\u015bcia wykonuj\u0105c rzut karny w pi\u0142ce no\u017cnej futbol\u00f3wk\u0119 mo\u017cna wcisn\u0105\u0107 do bramki o szeroko\u015bci 7,32 m, ale w przypadku podw\u00f3jnego pola o szeroko\u015bci o\u015bmiu milimetr\u00f3w sytuacja wygl\u0105da inaczej. Wielu amator\u00f3w szuka tego jednego „prze\u0142\u0105cznika”, kt\u00f3ry mo\u017ce im pom\u00f3c.<\/p>\n
W psychologii sportu s\u0105 interwencje oparte na kontroli \u2014 oddech, relaksacja \u2014 aby troch\u0119 obni\u017cy\u0107 pobudzenie. W sportach precyzyjnych cz\u0119sto pracuje si\u0119 te\u017c z tzw. Quiet Eye.<\/p>\n
Co to takiego?<\/p>\n
Chodzi o \u015bwiadome skupienie wzroku na punkcie, w kt\u00f3ry chc\u0119 trafi\u0107 i utrzymywanie tego podej\u015bcia tak\u017ce chwil\u0119 po rzucie. Wida\u0107 tu istotne r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy pocz\u0105tkuj\u0105cymi a zawodnikami z elity. Profesjonali\u015bci maj\u0105 kr\u00f3tszy czas wej\u015bcia w koncentracj\u0119, a samo skupienie trwa u nich d\u0142u\u017cej ni\u017c u pocz\u0105tkuj\u0105cych graczy.<\/p>\n
Oto mo\u017cliwe metody treningu. Specjalista m\u00f3wi wprost<\/p>\n
Jakimi metodami mo\u017cna to wytrenowa\u0107?<\/p>\n
W ramach treningu odporno\u015bci na stres mo\u017cna stworzy\u0107 warunki mo\u017cliwie zbli\u017cone do realnych: w\u0142\u0105czy\u0107 d\u017awi\u0119k pi\u0119ciu tys. krzycz\u0105cych ludzi na stadionie i \u0107wiczy\u0107. Kilkoma oddechami obni\u017cy\u0107 puls, kr\u00f3tk\u0105 wizualizacj\u0105 si\u0119 uspokoi\u0107 i dopiero wtedy, z Quiet Eye, trafi\u0107 w podw\u00f3jne pole.<\/p>\n
Czy zna pan inne, podobne przyk\u0142ady \u0107wicze\u0144?<\/p>\n
Psychologia sportu rozwija si\u0119 na praktykowaniu rzeczy tak realistycznie, jak to mo\u017cliwe. Klasyczne s\u0105 okrzyki czy gwizdy. Mo\u017cna poprosi\u0107 kogo\u015b, aby w kontrolowany spos\u00f3b przeszkadza\u0142 \u2014 najlepiej czym\u015b nieprzewidzianym, ale realnym: g\u0142o\u015bny gwizd, przypadkowo przewr\u00f3cony nap\u00f3j. Co\u015b, co wytr\u0105ca z r\u00f3wnowagi. Podczas turnieju radzenie sobie z takimi sytuacjami jest wtedy \u0142atwiejsze. Istotne jest te\u017c, aby\u015b przygotowa\u0142 takie \u0107wiczenia i kontynuowa\u0142 je, dlatego wa\u017cne jest ustrukturyzowane podsumowanie.<\/p>\n
Gwizdy z trybun to w darcie zawodowym g\u0142o\u015bny temat. Da si\u0119 to wy\u0142\u0105czy\u0107?<\/p>\n
Uwa\u017cam, \u017ce oczekiwanie ca\u0142kowitego ignorowania tych zak\u0142\u00f3ce\u0144 jest skazane na niepowodzenie. Zawodnicy si\u0119 do tego przyzwyczajaj\u0105 \u2014 u tych, kt\u00f3rzy latami graj\u0105 na scenie i regularnie do\u015bwiadczaj\u0105 tej \u015bciany d\u017awi\u0119ku, reakcja z czasem s\u0142abnie. Trening mo\u017ce pom\u00f3c, ale to te\u017c sprawa indywidualna. Du\u017co zale\u017cy od tego, jak oceniam to, co s\u0142ysz\u0119.<\/p>\n
![\"Dart](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/dart-ms-2026.jpg\")
Dart (M\u015a 2026) (Foto: John Walton – PA Images \/ Contributor \/ Getty Images)<\/p>\n
Alkohol jest w du\u017cej mierze znormalizowany, szczeg\u00f3lnie w darcie amatorskim. Jak jego konsumpcja wp\u0142ywa na w\u0142asn\u0105 gr\u0119?<\/p>\n
My\u015bl\u0119, \u017ce dla wielu to spos\u00f3b na „zjechanie” napi\u0119cia i uzyskanie luzu. Dart wyr\u00f3s\u0142 z kultury pubowej. Jestem bardzo ciekawy, jak to b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142o w kolejnych dekadach, bo s\u0105 ju\u017c zawodnicy, kt\u00f3rzy nie pij\u0105 alkoholu i graj\u0105 na bardzo wysokim poziomie.<\/p>\n
Wspomnia\u0142 pan o skupieniu si\u0119 na oddychaniu jako metodzie regulacji swojego organizmu. Czy jest jaka\u015b konkretna technika, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna by\u0142oby poleci\u0107?<\/p>\n
To s\u0105 w gruncie rzeczy dwa pytania. Pierwsze: jak oddycha\u0107, \u017ceby rzuca\u0107 mo\u017cliwie precyzyjnie? Drugie: jak oddycha\u0107, \u017ceby si\u0119 samoregulowa\u0107? W tym drugim przypadku polecam box breathing. Wyobra\u017casz sobie pude\u0142ko z czterema bokami: wdech, zatrzymanie oddechu, wydech, zatrzymanie oddechu. Klasyczny start to liczenie do czterech w ka\u017cdej fazie. Je\u015bli naprawd\u0119 chcesz si\u0119 wyciszy\u0107, wydech mo\u017ce by\u0107 d\u0142u\u017cszy ni\u017c wdech \u2014 to po kilku oddechach do\u015b\u0107 szybko obni\u017ca puls. Je\u015bli chodzi o precyzj\u0119, cz\u0119sto przyjmuje si\u0119, \u017ce rzut powinien nast\u0119powa\u0107 podczas wydechu albo w momencie kr\u00f3tkiego zatrzymania oddechu.<\/p>\n
W\u015br\u00f3d amator\u00f3w cz\u0119sto s\u0142ysz\u0119: „wy\u0142\u0105cz g\u0142ow\u0119 i rzu\u0107 na luzie”.<\/p>\n
Je\u015bli potrafisz wy\u0142\u0105czy\u0107 g\u0142ow\u0119, prosz\u0119 zadba\u0107 o to, aby kto\u015b zawi\u00f3z\u0142 ci\u0119 na najbli\u017cszy SOR. G\u0142owa odpowiada za kilka wa\u017cnych funkcji. Ludzie maj\u0105 czasem zromantyzowan\u0105 wizj\u0119 tego, jak dzia\u0142a umys\u0142, albo jak chcieliby, \u017ceby dzia\u0142a\u0142. Takie zdania zwykle maj\u0105 przekaza\u0107 co\u015b innego: \u017ce potrafimy skierowa\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 uwagi na dzia\u0142ania, kt\u00f3re w danym momencie s\u0105 kluczowe. Tyle \u017ce to nie zawsze dzia\u0142a. Mo\u017ce wr\u0119cz kompletnie si\u0119 posypa\u0107, a wtedy dochodzi jeszcze frustracja, \u017ce „nie dzia\u0142a”. I cz\u0142owiek zaczyna pr\u00f3bowa\u0107 kontrolowa\u0107 co\u015b, czego w pe\u0142ni kontrolowa\u0107 si\u0119 nie da \u2014 my\u015blenie. Bo w tle stale zachodz\u0105 procesy, kt\u00f3re przetwarzaj\u0105 informacje i tworz\u0105 my\u015bli.<\/p>\n
Czym jest dartitis? Psycholog sportu wyja\u015bnia<\/p>\n
Przeciwie\u0144stwem „wy\u0142\u0105czenia g\u0142owy” jest dartitis \u2014 niezdolno\u015b\u0107 do wypuszczenia lotki. Zmagali si\u0119 z tym nawet topowi gracze jak Nathan Aspinall. Jak wyt\u0142umaczy\u0107 tak\u0105 blokad\u0119?<\/p>\n
Najbardziej kojarz\u0119 to z przerwanymi skokami w sportach typu skoki do wody, \u0142y\u017cwiarstwo figurowe czy gimnastyka. To zahamowanie aparatu ruchu wynikaj\u0105ce z zaburzenia percepcji. Moje przeczucie jest takie, \u017ce warto pracowa\u0107 z wizualizacj\u0105: wzi\u0105\u0107 punkt wyj\u015bcia, czyli obraz tego, jak wygl\u0105da „tu i teraz”, i stopniowo zbli\u017ca\u0107 si\u0119 do wizualizacji, w kt\u00f3rej ruch zn\u00f3w przebiega tak, jak powinien.<\/p>\n
Co dok\u0142adnie kryje si\u0119 pod wizualizacj\u0105?<\/p>\n
Zr\u00f3bmy kr\u00f3tki test. Prosz\u0119 zamkn\u0105\u0107 oczy i wyci\u0105gn\u0105\u0107 r\u0119k\u0119 przed siebie. Prosz\u0119 j\u0105 obejrze\u0107 i zapami\u0119ta\u0107 jak najwi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w. Teraz prosz\u0119 zamkn\u0105\u0107 oczy i wyobrazi\u0107 sobie t\u0119 d\u0142o\u0144. Ile szczeg\u00f3\u0142\u00f3w pan widzi?<\/p>\n
Mo\u017ce 40\u201350 proc.<\/p>\n
I dok\u0142adnie ten poziom mo\u017cna trenowa\u0107 \u2014 by\u0107 mo\u017ce u pana nawet do 70 proc., je\u015bli b\u0119dzie pan to powtarza\u0142. Pierwszy krok to sprawdzenie, czy w og\u00f3le potrafi\u0119 co\u015b sobie wyobrazi\u0107 wizualnie. S\u0105 osoby z afantazj\u0105, kt\u00f3re nie potrafi\u0105. Je\u015bli jednak potrafi\u0119, da si\u0119 to przenie\u015b\u0107 na rzut w darcie: kiedy wyobra\u017cam sobie ruch, aktywno\u015b\u0107 w m\u00f3zgu jest taka sama jak wtedy, gdy wykonuj\u0119 go realnie. To oznacza, \u017ce mo\u017cna „\u0107wiczy\u0107” ruch przy relatywnie niskim koszcie fizjologicznym. Badania wyra\u017anie pokazuj\u0105, \u017ce efekty s\u0105 lepsze, gdy trening fizyczny \u0142\u0105czy si\u0119 z wizualizacj\u0105 i treningiem mentalnym, ni\u017c gdy trenuje si\u0119 wy\u0142\u0105cznie fizycznie.<\/p>\n
Czy istnieje zasada, ile czasu nale\u017cy zainwestowa\u0107 w trening mentalny?<\/p>\n
To zale\u017cy od celu, ale je\u015bli kto\u015b traktuje sport powa\u017cnie, powinno to by\u0107 minimum 20 minut tygodniowo. To nie jest du\u017co i da si\u0119 to \u0142atwo wple\u015b\u0107, tak\u017ce w trening. Stara\u0142bym si\u0119 tylko robi\u0107 to wtedy, gdy g\u0142owa jest w miar\u0119 \u015bwie\u017ca.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dla Weniga wyst\u0119p w Ally Pally nie by\u0142 szczeg\u00f3lnie udany. Niemiec przegra\u0142 z Wesleyem Plaisierem, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej potwierdzi\u0142…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":182418,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[32,33,25321,36,37,27,10622,67,34,35,28,31,25,42,38,40,39,41,136,128,47,135,29,30,26,130],"class_list":{"0":"post-182417","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-naglowki","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-dart","11":"tag-featured-news","12":"tag-featurednews","13":"tag-headlines","14":"tag-inne_sporty","15":"tag-intextvideo_splayer","16":"tag-latest-news","17":"tag-latestnews","18":"tag-naglowki","19":"tag-najwazniejsze-artykuly","20":"tag-news","21":"tag-pl","22":"tag-poland","23":"tag-polish","24":"tag-polska","25":"tag-polski","26":"tag-ps_detal_new","27":"tag-psv2","28":"tag-screening_general","29":"tag-sport_sport","30":"tag-top-stories","31":"tag-topstories","32":"tag-wiadomosci","33":"tag-wiadomosci_sportowe"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115822024705974801","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/182417","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=182417"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/182417\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/182418"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=182417"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=182417"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=182417"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}