{"id":18380,"date":"2025-09-27T05:46:11","date_gmt":"2025-09-27T05:46:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/18380\/"},"modified":"2025-09-27T05:46:11","modified_gmt":"2025-09-27T05:46:11","slug":"gniew-donalda-trumpa-po-smierci-charliego-kirka-bialy-dom-zada-wendety","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/18380\/","title":{"rendered":"Gniew Donalda Trumpa po \u015bmierci Charliego Kirka. Bia\u0142y Dom \u017c\u0105da wendety"},"content":{"rendered":"<p class=\"ods-c-paragraph\">Czy <a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/swiat\/zamachowiec-nie-chcial-dyskutowac-wybral-kule-kim-byl-charlie-kirk-zastrzelony-glos\/ytp365x\" id=\"278992e0-c230-4bd3-aa10-dd642805fafe\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">zastrzelony 10 wrze\u015bnia na kampusie uniwersyteckim w Utah Charlie Kirk<\/a> by\u0142 \u015bwi\u0119tym, czy prowokatorem? Poni\u00f3s\u0142 \u015bmier\u0107 jak \u017co\u0142nierz na polu walki albo jak m\u0119czennik? Czy jego \u015bmier\u0107 przyniesie Ameryce koniec wolno\u015bci s\u0142owa, a nawet wojn\u0119 domow\u0105?<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Morderstwo dokonane niemal na oczach ca\u0142ego \u015bwiata (nagrania momentu, gdy kula przeszywa szyj\u0119 ofiary, mo\u017cna obejrze\u0107 w sieci) prawdziwie wstrz\u0105sn\u0119\u0142o Amerykanami. Zblad\u0142y przy nim wszystkie skandale ostatnich miesi\u0119cy: mro\u017c\u0105ce krew w \u017cy\u0142ach uliczne \u0142apanki urz\u0105dzane na <a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/swiat\/oblawa-na-imigrantow-w-bostonie-uwielbiam-zapach-deportacji\/gmr54cc\" id=\"4f489344-228e-4761-845d-12abebbd6585\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">nielegalnie przebywaj\u0105cych w kraju imigrant\u00f3w przez agent\u00f3w ICE<\/a> (Immigration and Customs Enforcement, Urz\u0105d Celno-Imigracyjny), nieludzkie warunki w o\u015brodkach detencyjnych strze\u017conych przez krokodyle, a nawet<a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/swiat\/ostatnia-ofiara-epsteina-to-wcale-nie-trump-powod-do-strachu-ma-j-d-vance-opinia\/kwyq632\" id=\"8d28cb9d-b0f6-4d60-bfb2-bc32c1bd3298\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"> afera z list\u0105 Epsteina, kt\u00f3ra pog\u0142\u0119bia roz\u0142am w \u0142onie MAGA<\/a>.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Szokiem dla Amerykan\u00f3w by\u0142 zar\u00f3wno fakt, \u017ce stali si\u0119 \u015bwiadkami bezprecedensowego aktu przemocy na tle politycznym, jak i reakcje na to morderstwo. I to nie tylko w spo\u0142ecze\u0144stwie, kt\u00f3rego cz\u0119\u015b\u0107 jest gotowa mniej lub bardziej otwarcie zgodzi\u0107 si\u0119 z opini\u0105, \u017ce Kirk otrzyma\u0142 zas\u0142u\u017con\u0105 kar\u0119 za szerzenie mowy nienawi\u015bci i ideologii wykluczania, ale przede wszystkim w Bia\u0142ym Domu. Administracja Trumpa potraktowa\u0142a bowiem 31-letniego aktywist\u0119 i wschodz\u0105c\u0105 gwiazd\u0119 ameryka\u0144skiej prawicy jak najwi\u0119kszego bohatera narodowego, a nawet \u015bwi\u0119tego i m\u0119czennika.<\/p>\n<p>Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Kirk zosta\u0142 po\u015bmiertnie nagrodzony Prezydenckim Medalem Wolno\u015bci \u2014 najwy\u017cszym odznaczeniem pa\u0144stwowym dla osoby cywilnej, a jego cia\u0142o przewi\u00f3z\u0142 do rodzinnego Phoenix sam J.D. Vance na pok\u0142adzie Air Force Two. <a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/swiat\/smierc-charliego-kirka-donald-trump-wskazuje-winnych-i-zapowiada-odwet\/yf91s6t\" id=\"8299395c-7a7a-4730-b277-c3c1f1c18243\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Trump za\u015b poinformowa\u0142 Amerykan\u00f3w, \u017ce maj\u0105 do czynienia z aktem nienawi\u015bci ze strony radykalnej lewicy i \u017ce mord na &#8222;bojowniku o prawd\u0119&#8221; zostanie adekwatnie pomszczony.<\/a><\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">P\u0142yn\u0105ca z Bia\u0142ego Domu retoryka wendety, mimo nawo\u0142ywa\u0144 do ostudzenia emocji, w tym ze strony republika\u0144skiego gubernatora stanu Utah, tylko si\u0119 nasila\u0142a, a z\u0142udzenia, \u017ce Trump p\u00f3jdzie w \u015blady poprzednich prezydent\u00f3w, rozwia\u0142y si\u0119 na dobre.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Od historycznej przemowy Abrahama Lincolna na Narodowym Cmentarzu Gettysburskim w 1863 r. (pod Gettysburgiem stoczona zosta\u0142a prze\u0142omowa bitwa w wojnie secesyjnej) tradycj\u0105 ameryka\u0144skich prezydent\u00f3w by\u0142o wychodzenie do narodu w chwilach katastrof z przes\u0142aniem o jedno\u015bci i dialogu i bezwarunkowe pot\u0119pienie przemocy. Tak zareagowa\u0142 Bill Clinton po zamachu bombowym w Oklahoma City w 1995 r., George W. Bush po atakach 11 wrze\u015bnia 2001 r. i Joe Biden po obj\u0119ciu prezydentury kr\u00f3tko po tym, jak armia MAGA wdar\u0142a si\u0119 na Kapitol. W tych przem\u00f3wieniach zawsze pojawia\u0142o si\u0119 odwo\u0142anie do preambu\u0142y konstytucji, kt\u00f3r\u0105 rozpoczynaj\u0105 s\u0142ynne s\u0142owa: &#8222;We, the people&#8221; (My, nar\u00f3d), maj\u0105ce zaakcentowa\u0107 odpowiedzialno\u015b\u0107 rz\u0105du za dzia\u0142anie na rzecz i w imieniu wszystkich obywateli.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Tydzie\u0144 po \u015bmierci Kirka sta\u0142o si\u0119 jasne, \u017ce bez wzgl\u0119du na to, co ostatecznie ustal\u0105 \u015bledczy, Bia\u0142y Dom ma zamiar wykorzysta\u0107 jego \u015bmier\u0107 do poszerzenia i umocnienia prezydenckiej w\u0142adzy w pa\u0144stwie, przy ca\u0142kowitej zgodzie reszty republikan\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Przyjrzyjmy si\u0119 sytuacji. Charlie Kirk, szef konserwatywnej organizacji Turning Point USA, kt\u00f3r\u0105 za\u0142o\u017cy\u0142 jako 18-latek i kt\u00f3rej celem by\u0142a polityczna aktywizacja m\u0142odzie\u017cy, m.in. poprzez wizyty na uniwersytetach (zgin\u0105\u0142 w trakcie jednej z nich), by\u0142 postaci\u0105 mocno polaryzuj\u0105c\u0105.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Chrze\u015bcija\u0144ski nacjonalista i promotor teorii spiskowej o &#8222;wielkiej wymianie&#8221; (demokraci chc\u0105 zast\u0105pi\u0107 bia\u0142ych Amerykan\u00f3w kolorowymi i imigrantami), podwa\u017ca\u0142 zasadno\u015b\u0107 ustawy o prawach obywatelskich i prawa os\u00f3b nieheteronormatywnych, a Taylor Swift doradza\u0142, by podporz\u0105dkowa\u0142a si\u0119 przysz\u0142emu m\u0119\u017cowi, futboli\u015bcie Travisowi Kelce\u2019owi, bo jako kobieta to nie ona powinna sta\u0107 u steru ich \u017cycia rodzinnego. Zainicjowa\u0142 te\u017c akcj\u0119 tworzenia przez student\u00f3w i upubliczniania rejestr\u00f3w wyk\u0142adowc\u00f3w, kt\u00f3rzy &#8222;siej\u0105 lewicow\u0105 propagand\u0119&#8221; i krytykuj\u0105 konserwatywny styl \u017cycia.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/LQ5k9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy82YTE3NDcwNTkyNGNlNzI1MDdmZWM2YjZhNzE2MDUzMC5qcGeSlQMAA.jpeg\" height=\"649\" width=\"940\" alt=\"Taylor Swift i Travis Kelce\" loading=\"lazy\" class=\"ods-c-image__img ods-c-image__img--viewport-width\"\/><\/p>\n<p>Taylor Swift i Travis KelceJON ROBICHAUD \/ PAP<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Wielkiej popularno\u015bci przysporzy\u0142 mu pogl\u0105d dotycz\u0105cy posiadania broni \u2014 m\u00f3wi\u0142, \u017ce nawet je\u015bli bro\u0144 &#8222;u\u015bmierca rocznie kilka os\u00f3b, warto ponosi\u0107 ten koszt, by\u015bmy mieli drug\u0105 poprawk\u0119&#8221;. By\u0142 jednym z najbardziej wp\u0142ywowych prawicowych podcaster\u00f3w i influencer\u00f3w. Jego notowania w Waszyngtonie wzros\u0142y po wyborach z 2024 r., gdy uznano, \u017ce jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 medialna przyczyni\u0142a si\u0119 do zmiany optyki w\u015br\u00f3d m\u0142odych, szczeg\u00f3lnie m\u0119\u017cczyzn, bez kt\u00f3rych Trump nie \u015bwi\u0119towa\u0142by zwyci\u0119stwa. W\u0142asny d\u0142ug wdzi\u0119czno\u015bci wobec Kirka mia\u0142 przy tym J.D. Vance.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">To Kirk lobbowa\u0142 za jego kandydatur\u0105 u starszych syn\u00f3w Trumpa, kt\u00f3rym ojciec powierzy\u0142 misj\u0119 znalezienia wiceprezydenta.<\/p>\n<p>Donie\u015b na krytyka Kirka<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Czy w demokratycznym kraju zbudowanym na idea\u0142ach wolno\u015bci s\u0142owa krytyczna ocena dzia\u0142a\u0144 osoby publicznej winna by\u0107 czynem karalnym? Po \u015bmierci Kirka Amerykanie dowiedzieli si\u0119, \u017ce jak najbardziej tak. Trump ju\u017c dzie\u0144 po morderstwie przestrzeg\u0142 nar\u00f3d, \u017ce nie b\u0119dzie tolerowa\u0142 \u017cadnego oczerniania &#8222;m\u0119czennika za prawd\u0119 i wolno\u015b\u0107&#8221;, a J.D. Vance, kt\u00f3ry w ramach ho\u0142du Kirkowi cztery dni p\u00f3\u017aniej wcieli\u0142 si\u0119 w gospodarza jego podcastu &#8222;The Charlie Kirk Show&#8221;, zach\u0119ci\u0142 Amerykan\u00f3w, by sk\u0142adali donosy do pracodawc\u00f3w na tych, kt\u00f3rzy wyra\u017caj\u0105 si\u0119 o Kirku niepochlebnie. <\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Wyst\u0119puj\u0105cy u jego boku Stephen Miller, odpowiedzialny za kszta\u0142towanie w Bia\u0142ym Domu polityki imigracyjnej i bezpiecze\u0144stwa narodowego, doda\u0142, \u017ce administracja wypowiada wojn\u0119 wszystkim libera\u0142om i organizacjom liberalnym, bo od tej chwili uznaje je za &#8222;ruch terrorystyczny&#8221;. I nie wygl\u0105da na to, \u017ce by\u0142a to tylko hiperbola skonstruowana na potrzeby chwili. Susie Wiles, szefowa sztabu Bia\u0142ego Domu, po \u015bmierci Kirka obwie\u015bci\u0142a w wywiadzie radiowym: &#8222;W zasadzie to ju\u017c pracujemy (\u2026) nad bardziej kompleksowym planem dotycz\u0105cym przemocy w Ameryce&#8221; (&#8222;The Scott Jennings Show&#8221;, 11 wrze\u015bnia 2025 r.).<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Polecia\u0142y ju\u017c pierwsze g\u0142owy. <a rel=\"nofollow noopener\" href=\"https:\/\/ludzie.fakt.pl\/charlie-kirk-nie-zyje-zwolniono-komentatora-stacji-msnbc-dlaczego\/5ecxen4\" id=\"7a52c5fe-77da-4cab-a9cb-2af9626fcf78\" target=\"_blank\">Prac\u0119 straci\u0142 Howard Kurtz<\/a>, popularny komentator i gospodarz program\u00f3w w stacji Fox News, bo powiedzia\u0142 na antenie, \u017ce &#8222;Charlie Kirk nie by\u0142 \u015bwi\u0119ty&#8221;. &#8222;The Washington Post&#8221; zwolni\u0142 czarnosk\u00f3r\u0105 publicystk\u0119 Karen Attiah, kt\u00f3ra przypomnia\u0142a na prywatnym koncie spo\u0142eczno\u015bciowym, \u017ce Kirk by\u0142 rasist\u0105. Sugerowa\u0142, \u017ce grono prominentnych czarnosk\u00f3rych Amerykanek, w tym Michelle Obama, zrobi\u0142o karier\u0119 wy\u0142\u0105cznie dzi\u0119ki akcji afirmatywnej. Sekretarz transportu Sean Duffy og\u0142osi\u0142, \u017ce American Airlines zawiesi\u0142y kilku pilot\u00f3w po odkryciu, \u017ce &#8222;celebrowali&#8221; oni na Facebooku \u015bmier\u0107 Kirka. Republika\u0144ska senator z Tennessee Marsha Blackburn doprowadzi\u0142a za\u015b do zwolnienia wyk\u0142adowc\u00f3w i rektor\u00f3w kilku stanowych uczelni za &#8222;nieodpowiednie&#8221; komentarze po tragedii w Utah.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Mamy ju\u017c nawet pierwsz\u0105 zagraniczn\u0105 &#8222;ofiar\u0119&#8221; trendu kasowania ludzi za nieprawomy\u015blne opinie o ameryka\u0144skim prawicowcu. Jeden z holenderskich koncern\u00f3w medialnych odwo\u0142a\u0142 dalsze wyst\u0119py brytyjskiego duetu Bob Vylan, poniewa\u017c lider grupy &#8222;zadedykowa\u0142&#8221; na koncercie piosenk\u0119 Kirkowi, kt\u00f3ry by\u0142 &#8222;kompletnym gnojem jako cz\u0142owiek&#8221;.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Inwigilacja zatacza coraz szersze kr\u0119gi, o czym \u015bwiadcz\u0105 posty udost\u0119pniane w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych. Czas poka\u017ce, czy jej ofiar\u0105 nie padn\u0105 tak\u017ce eksperci, kt\u00f3rzy zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce dosz\u0142o do kuriozalnego odwr\u00f3cenia r\u00f3l. Oto prawica, oskar\u017caj\u0105ca onegdaj oponent\u00f3w o ograniczanie wolno\u015bci s\u0142owa poprzez praktykowanie wokeizmu i niszcz\u0105cej ludziom \u017cycie cancel culture, robi dzi\u015b dok\u0142adnie to samo. Tylko teraz nie widzi w tym nic z\u0142ego, twierdz\u0105c wr\u0119cz, \u017ce broni wolno\u015bci s\u0142owa, kt\u00f3r\u0105 \u2014 jej zdaniem \u2014 propagowa\u0142 swoj\u0105 osob\u0105 i dzia\u0142aniami Charlie Kirk.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/zqKk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9lNDU1MDZiNDM4NjdlODAyNDkzZDNhYTNjMDUwNmE5NC5qcGeRlQLNB.jpeg\" height=\"627\" width=\"940\" alt=\"Charlie Kirk\" loading=\"lazy\" class=\"ods-c-image__img ods-c-image__img--viewport-width\"\/><\/p>\n<p>Charlie KirkEduardo Barraza \/ PAP<\/p>\n<p> Ameryka w pu\u0142apce<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Nie ma w\u0105tpliwo\u015bci \u2014 Ameryka znalaz\u0142a si\u0119 w pu\u0142apce. Specyficzna odpowied\u017a rz\u0105du i cz\u0119\u015bci sceny politycznej na akt przemocy mo\u017ce skutkowa\u0107 eskalacj\u0105. Dlaczego? Po pierwsze dlatego, \u017ce sytuacj\u0119, w jakiej znalaz\u0142 si\u0119 obecnie kraj \u2014 skrajnie podzielony i sk\u0142\u00f3cony politycznie, ideowo i kulturowo \u2014 obie strony przedstawiaj\u0105 jako historyczny prze\u0142om lub wr\u0119cz katastrof\u0119. A ta wymaga ekstremalnych \u015brodk\u00f3w zaradczych. Apokaliptyczna retoryka, w kt\u00f3rej nie brakuje, zw\u0142aszcza na prawicy, biblijnego motywu ostatecznej, rozstrzygaj\u0105cej walki dobra ze z\u0142em, zbieg\u0142a si\u0119 z czasem autentycznej s\u0142abo\u015bci ameryka\u0144skiego pa\u0144stwa.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">&#8222;W historii demokracji bywaj\u0105 chwile wielkiej desperacji, gdy wydaje si\u0119, \u017ce system polityczny nie jest wystarczaj\u0105co responsywny, zaanga\u017cowany, a nawet w ca\u0142o\u015bci legalny, i z tym mamy dzi\u015b do czynienia&#8221;, m\u00f3wi Jon Michaels, prawnik z Uniwersytetu Kalifornii w Los Angeles i autor ksi\u0105\u017cki &#8222;Vigilante Nation. How State-Sponsored Terror Threatens our Democracy&#8221; (&#8222;Nar\u00f3d samos\u0105d\u00f3w. W jaki spos\u00f3b terror wspierany przez pa\u0144stwo zagra\u017ca naszej demokracji&#8221;). Oczywi\u015bcie, jak wskazuje Michaels, nie jest to zjawisko Ameryce nieznane. Przemoc zawsze wzrasta w okresach wzmo\u017conych przemian spo\u0142ecznych. W latach 60. minionego wieku, gdy trwa\u0142a walka o r\u00f3wno\u015b\u0107 rasow\u0105 i obywatelsk\u0105, kraj mierzy\u0142 si\u0119 z fal\u0105 terroryzmu wewn\u0119trznego.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">&#8222;Martwi mnie co innego \u2014 t\u0142umaczy Michaels. \u2014 To, \u017ce akty przemocy zdarzaj\u0105 si\u0119 dzi\u015b cz\u0119\u015bciej, w kr\u00f3tszych odst\u0119pach czasu, a podzia\u0142y, kt\u00f3re przecie\u017c charakteryzowa\u0142y nas od zawsze, opu\u015bci\u0142y aren\u0119 ideologicznej debaty i kontestacji i sta\u0142y si\u0119 o wiele bardziej kinetyczne&#8221;.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Przypomnijmy, \u017ce w czerwcu tego roku zastrzelono demokratk\u0119 z Minnesoty, by\u0142\u0105 spikerk\u0119 stanowej Izby Reprezentant\u00f3w, Meliss\u0119 Hortman i jej m\u0119\u017ca. R\u00f3wnie\u017c w czerwcu zamordowani zostali pracownicy ambasady izraelskiej w Waszyngtonie, a w Boulder w stanie Kolorado dosz\u0142o do podpalenia uczestnik\u00f3w manifestacji przeciwko wojnie w Gazie. W kwietniu podpalono dom demokratycznego gubernatora Pensylwanii Josha Shapiro (Shapiro uszed\u0142 z \u017cyciem), w grudniu 2024 r. w Nowym Jorku zosta\u0142 za\u015b zastrzelony dyrektor koncernu ubezpieczeniowego UnitedHealth Brian Thompson. Morderca, Luigi Mangione, w niekt\u00f3rych kr\u0119gach uchodzi za bohatera wojny o sprawiedliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Nie mo\u017cna w tym miejscu nie wspomnie\u0107 o <a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/swiat\/rok-po-zamachu-na-donalda-trumpa-prezydent-usa-tego-nie-da-sie-zapomniec\/tqbf4e5\" id=\"b5cd8b33-1237-4212-b01b-7f219ec18fcb\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">zamachu na Donalda Trumpa podczas jego wiecu wyborczego latem 2024 r. <\/a>(drugi zamach udaremniono), o makabrycznym pobiciu w 2022 r. m\u0119\u017ca Nancy Pelosi, wieloletniej przewodnicz\u0105cej demokrat\u00f3w w ni\u017cszej izbie Kongresu, i o pr\u00f3bie egzekucji w 2011 r. demokratycznej kongresmenki Gabrielle Giffords w Tucson w Arizonie. Giffords prze\u017cy\u0142a, ale w wyniku ataku jest niepe\u0142nosprawna.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/cHvk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9kZTZjZWJiNzFmZGY5NDU2MzdiNDg3MmVlNGRhNGZlOS5qcGeSlQMAA.jpeg\" height=\"615\" width=\"940\" alt=\"Zamach na Donalda Trumpa w Butler w stanie Pensylwania (13 lipca 2024 r.)\" loading=\"lazy\" class=\"ods-c-image__img ods-c-image__img--viewport-width\"\/><\/p>\n<p>Zamach na Donalda Trumpa w Butler w stanie Pensylwania (13 lipca 2024 r.)DAVID MAXWELL \/ PAP<\/p>\n<p> Oni nam ukradli ameryka\u0144ski sen<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Za gniewem i \u017c\u0105dz\u0105 odwetu na ludziach o odmiennym \u015bwiatopogl\u0105dzie i g\u0142osz\u0105cych inne warto\u015bci stoi jednak o wiele wi\u0119cej ni\u017c bie\u017c\u0105ca polityka Bia\u0142ego Domu, cho\u0107 bez w\u0105tpienia nasila ona akty przemocy. Amerykan\u00f3w po obu stronach politycznego spektrum od dawna przecie\u017c trawi poczucie, \u017ce \u017cyj\u0105 w systemie, kt\u00f3ry p\u0119ka, ameryka\u0144ski sen za\u015b jest dzisiaj zarezerwowany wy\u0142\u0105cznie dla tych, kt\u00f3rzy s\u0105 bogaci ju\u017c na starcie.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Donalda Trumpa wnios\u0142a do Bia\u0142ego Domu fala nadziei, \u017ce dzi\u0119ki niemu sko\u0144czy si\u0119 ekonomiczna beznadzieja wyniszczaj\u0105ca Ameryk\u0119, zw\u0142aszcza w szeregach opuszczonej przez demokrat\u00f3w klasy robotniczej i na prowincji. Bezradni wobec niewidzialnego &#8222;systemu&#8221; wyborcy Trumpa z ulg\u0105 odnale\u017ali si\u0119 w narracji, w kt\u00f3rej sprawcy ich niedoli maj\u0105 konkretn\u0105 twarz: imigrant\u00f3w, innowierc\u00f3w, genderyst\u00f3w, os\u00f3b o odmiennym kolorze sk\u00f3ry. I mo\u017cna ich za to konkretnie zaatakowa\u0107, w uk\u0142adzie &#8222;my kontra oni&#8221;, w kt\u00f3rym zreszt\u0105 nader efektywnie funkcjonowa\u0142 Charlie Kirk.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Rzecz kolejna to niepokoj\u0105ce, rozczarowuj\u0105ce wska\u017aniki gospodarcze. Osiem miesi\u0119cy od inauguracji drugiej kadencji Trumpa Ameryka wci\u0105\u017c czeka na gospodarczy cud, podczas gdy wojny celne, kt\u00f3re mia\u0142y go zapewni\u0107, zdaj\u0105 si\u0119 pcha\u0107 j\u0105 w odwrotnym kierunku. Najnowsze raporty bij\u0105 na alarm, \u017ce rynek pracy od kilku miesi\u0119cy niebezpiecznie si\u0119 zwija (w sierpniu gospodarka stworzy\u0142a tylko 22 tys. nowych miejsc pracy), a liczba os\u00f3b pozostaj\u0105cych na bezrobociu od sze\u015bciu miesi\u0119cy lub d\u0142u\u017cej (to prawie 2 mln ludzi) jest por\u00f3wnywalna z czasami pandemii (Bureau of Labor Statistics, sierpie\u0144 i wrzesie\u0144 2025 r.).<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Do tego wszystkiego rosn\u0105 inflacja i ceny, a efektem przeg\u0142osowanej w lipcu One Big Beautiful Bill, Jednej Wielkiej Pi\u0119knej Ustawy, ju\u017c teraz s\u0105 skokowe podwy\u017cki polis dla ubezpieczonych na rynku prywatnym. Szykowane jest r\u00f3wnie\u017c okrojenie dost\u0119pu do opieki medycznej dla warstw najs\u0142abiej zarabiaj\u0105cych, wynikaj\u0105ce z cz\u0119\u015bciowego ci\u0119cia koszt\u00f3w w rz\u0105dowym programie ubezpieczeniowym Medicaid. Trump wci\u0105\u017c cieszy si\u0119 poparciem swojej twardej bazy MAGA, jednak systematycznie odnotowuje odp\u0142yw wyborc\u00f3w niezale\u017cnych, kt\u00f3rzy go poparli w 2024 r., oraz zetek, w tym m\u0142odych m\u0119\u017cczyzn (YouGov\/Yahoo, 30 czerwca 2025 r.).<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/czGk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy8yNjE1NjA1MjcwM2YzYmJmOWY4MDFiMWEwMDgxNDA1ZS5qcGeSlQMAA.jpeg\" height=\"529\" width=\"940\" loading=\"lazy\" class=\"ods-c-image__img ods-c-image__img--vertical\"\/><\/p>\n<p>Tygodnik Przegl\u0105d<\/p>\n<p> Bro\u0144 i algorytmy<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">&#8222;Nie jest tak, \u017ce ludzie z marszu anga\u017cuj\u0105 si\u0119 w akty politycznej przemocy, ale gdy zaistniej\u0105 odpowiednie okoliczno\u015bci, ro\u015bnie ryzyko, \u017ce zechc\u0105 u\u017cy\u0107 przemocy jako formy kary i odwetu&#8221;, przestrzega Lilliana Mason, politolo\u017cka z Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa i wsp\u00f3\u0142autorka ksi\u0105\u017cki &#8222;Radical American Partisanship: Mapping Violent Hostility, Its Causes, and the Consequences for Democracy&#8221; (&#8222;Radykalna stronniczo\u015b\u0107 polityczna w Ameryce. Brutalna wrogo\u015b\u0107, jej przyczyny i konsekwencje dla demokracji&#8221;).<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Dla Mason nie b\u0119dzie wi\u0119c zaskoczeniem, je\u015bli po zako\u0144czeniu \u015bledztwa w sprawie \u015bmierci Kirka dowiemy si\u0119, \u017ce oskar\u017cony o to morderstwo Tyler Robinson nale\u017ca\u0142 do takiej w\u0142a\u015bnie grupy ludzi: w\u015bciek\u0142ych, oskar\u017caj\u0105cych Kirka o sianie nienawi\u015bci, ale i zawiedzionych. Ma\u0142o jest dowod\u00f3w na to, \u017ce g\u0142osi\u0142 radykalnie lewicowe pogl\u0105dy. Pochodzi\u0142 przecie\u017c z przyk\u0142adnej rodziny republikan\u00f3w i od ma\u0142ego by\u0142 entuzjast\u0105 broni.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Przywodzi nas to jednocze\u015bnie do ostatniego punktu w rozwa\u017caniach o tym, co nap\u0119dza i co mo\u017ce jeszcze bardziej nap\u0119dza\u0107 przemoc polityczn\u0105 w USA. Barbara Walter, politolo\u017cka i historyczka z Uniwersytetu Kalifornii w San Diego oraz autorka bestselleru &#8222;How Civil Wars Start And How To Stop Them&#8221; (&#8222;Jak wybuchaj\u0105 wojny domowe i jak je powstrzyma\u0107&#8221;), ma na to odpowied\u017a zawart\u0105 w dw\u00f3ch s\u0142owach: bro\u0144 i algorytmy.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Na ka\u017cdego ze 100 mieszka\u0144c\u00f3w w USA (w tym niemowl\u0119ta) przypada ju\u017c dzi\u015b 120 sztuk broni. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 morderc\u00f3w ma do niej legalny dost\u0119p. Zab\u00f3jstwo Kirka nie by\u0142o jedyn\u0105 tragedi\u0105, w kt\u00f3rej bro\u0144 odegra\u0142a tego dnia g\u0142\u00f3wn\u0105 rol\u0119, cho\u0107 media ledwie o tym napomkn\u0119\u0142y. W s\u0105siaduj\u0105cym z Utah stanie Kolorado mniej wi\u0119cej w tym samym czasie 16-letni licealista urz\u0105dzi\u0142 strzelanin\u0119 w swojej szkole. Ofiarami \u015bmiertelnymi byli dw\u00f3jka uczni\u00f3w i on sam.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">&#8222;Za radykalizacj\u0105 polityczn\u0105, kt\u00f3ra cz\u0119sto poprzedza akt przemocy, oraz polaryzacj\u0105 ideow\u0105, kt\u00f3ra prowadzi do coraz wi\u0119kszego upadku norm spo\u0142ecznych, odpowiada internet. Nie przypadkiem problem z mow\u0105 nienawi\u015bci zacz\u0105\u0142 narasta\u0107 od ko\u0144ca pierwszej dekady XXI w., gdy dostali\u015bmy do r\u0119ki smartfona i mogli\u015bmy jeszcze bardziej zanurzy\u0107 si\u0119 w media spo\u0142eczno\u015bciowe. Odk\u0105d big techy odkry\u0142y, \u017ce naj\u0142atwiej utrzyma\u0107 nasz\u0105 uwag\u0119, serwuj\u0105c informacje daj\u0105ce nam poczucie, \u017ce kto\u015b lub co\u015b stanowi dla nas niemal \u015bmiertelne zagro\u017cenie \u2014 by\u0142o po sprawie. Prawda jest taka, \u017ce gdyby nie algorytmy, morderca Kirka najprawdopodobniej by\u0142by dzi\u015b studentem z przysz\u0142o\u015bci\u0105, a Charlie Kirk by \u017cy\u0142&#8221;, powiedzia\u0142a Walter w podca\u015bcie Scotta Gallowaya &#8222;Civil War Ahead&#8221; (14 wrze\u015bnia 2025 r.).<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Czy eskalacja przemocy oznacza, \u017ce Ameryka rzeczywi\u015bcie mo\u017ce si\u0119 znajdowa\u0107 w przededniu wojny domowej?<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">Specjalny zesp\u00f3\u0142 zadaniowy CIA badaj\u0105cy zagro\u017cenie kraj\u00f3w wojn\u0105 domow\u0105 ju\u017c jesieni\u0105 2020 r., po tym jak Trump zanegowa\u0142 wyniki wybor\u00f3w i ruszy\u0142 z akcj\u0105 &#8222;Stop the Steal&#8221;, uzna\u0142 Ameryk\u0119 za anokracj\u0119 i wpisa\u0142 na list\u0119 kraj\u00f3w do obserwacji. Walter uwa\u017ca, \u017ce sytuacja obecnie jest du\u017co gorsza.<\/p>\n<p class=\"ods-c-paragraph\">&#8222;Ostatni raz, gdy mieli\u015bmy do czynienia z por\u00f3wnywalnym do dzisiejszego ruchem uzbrojonych po z\u0119by boj\u00f3wek i milicji, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do zamachu bombowego w Oklahomie w 1995 r., spo\u0142ecze\u0144stwo jednomy\u015blnie pot\u0119pi\u0142o ten akt przemocy jako niedopuszczalny, a FBI rozpocz\u0119\u0142o agresywn\u0105 akcj\u0119 przeciwko tym ugrupowaniom, co doprowadzi\u0142o do za\u0142amania si\u0119 ich aktywno\u015bci. Nic takiego nie ma dzisiaj miejsca, ani ze strony s\u0142u\u017cb, ani spo\u0142ecze\u0144stwa. Przeciwnie, s\u0142yszymy g\u0142osy, \u017ce ju\u017c mamy wojn\u0119 i dobrze, bo trzeba si\u0119 zem\u015bci\u0107, wyeliminowa\u0107 wroga. To przera\u017caj\u0105ca dynamika. Jeszcze bardziej przera\u017caj\u0105ca jest jednak \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce nie mamy w tej chwili polityk\u00f3w, kt\u00f3rzy chcieliby powstrzyma\u0107 to szale\u0144stwo w racjonalny spos\u00f3b. Nie ma ich po \u017cadnej stronie&#8221;, konkluduje prof. Walter.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Czy zastrzelony 10 wrze\u015bnia na kampusie uniwersyteckim w Utah Charlie Kirk by\u0142 \u015bwi\u0119tym, czy prowokatorem? Poni\u00f3s\u0142 \u015bmier\u0107 jak&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":18381,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[32,33,2517,44,36,37,27,34,35,28,31,48,25,46,42,38,40,39,41,1665,47,80,29,30,71,26],"class_list":{"0":"post-18380","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-naglowki","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-charlie_kirk","11":"tag-donald_trump","12":"tag-featured-news","13":"tag-featurednews","14":"tag-headlines","15":"tag-latest-news","16":"tag-latestnews","17":"tag-naglowki","18":"tag-najwazniejsze-artykuly","19":"tag-nat_styl","20":"tag-news","21":"tag-omp","22":"tag-pl","23":"tag-poland","24":"tag-polish","25":"tag-polska","26":"tag-polski","27":"tag-przemoc","28":"tag-screening_general","29":"tag-swiat","30":"tag-top-stories","31":"tag-topstories","32":"tag-usa","33":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18380","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18380"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18380\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18381"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18380"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18380"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18380"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}