{"id":185735,"date":"2026-01-03T18:54:09","date_gmt":"2026-01-03T18:54:09","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/185735\/"},"modified":"2026-01-03T18:54:09","modified_gmt":"2026-01-03T18:54:09","slug":"najmniejsi-z-ludzi-zwani-hobbitami-mogli-wymrzec-przez-wielka-susze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/185735\/","title":{"rendered":"Najmniejsi z ludzi, zwani Hobbitami, mogli wymrze\u0107 przez wielk\u0105 susz\u0119"},"content":{"rendered":"<ul class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large list ids-list ids-list--unordered ids-list--size-large \" datatype=\"disc\">\n<li class=\"ids-list-item\">\n<p>Nowe badania sugeruj\u0105, \u017ce d\u0142ugotrwa\u0142a susza mog\u0142a doprowadzi\u0107 do wymarcia Hobbit\u00f3w na wyspie Flores.<\/p>\n<\/li>\n<li class=\"ids-list-item\">\n<p>Analizy stalagmit\u00f3w i z\u0119b\u00f3w stegodon\u00f3w wykaza\u0142y stopniowy spadek opad\u00f3w i ekologiczny kryzys.<\/p>\n<\/li>\n<li class=\"ids-list-item\">\n<p>Ma\u0142e s\u0142onie Stegodon, g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o po\u017cywienia Homo floresiensis, wymar\u0142y podczas najsilniejszej suszy.<\/p>\n<\/li>\n<li class=\"ids-list-item\">Wi\u0119cej podobnych informacji znajdziesz na <a class=\"ids-undecorated-link link ids-link link\" href=\"https:\/\/zielona.interia.pl\/#utm_source=Zielona%20Interia&amp;utm_medium=bullet&amp;utm_campaign=powrot_z_wew&amp;iwa_source=bullet\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">stronie g\u0142\u00f3wnej serwisu<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Na wyspie Flores jeszcze 50 tys. lat temu \u017cy\u0142 niewielki cz\u0142owiek Homo floresiensis, nazywany potocznie &#8222;hobbitem&#8221;. Mia\u0142 oko\u0142o metra wzrostu, pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 kamiennymi narz\u0119dziami i przez tysi\u0105ce lat przetrwa\u0142 w izolacji, poluj\u0105c m.in. na kar\u0142owate s\u0142onie z rodzaju Stegodon. Potem jednak \u015blad po nim nagle znikn\u0105\u0142 z zapisu kopalnego.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Nowe badanie, opublikowane w czasopi\u015bmie Communications Earth &amp; Environment, dostarcza najbardziej szczeg\u00f3\u0142owego jak dot\u0105d obrazu zmian klimatycznych na Flores w okresie poprzedzaj\u0105cym to znikni\u0119cie. Naukowcy odtworzyli histori\u0119 opad\u00f3w, analizuj\u0105c sk\u0142ad chemiczny stalagmitu z jednej z jaski\u0144 wyspy. Tego typu formacje rosn\u0105 bardzo wolno, a ich warstwy zapisuj\u0105 zmiany klimatu sprzed dziesi\u0105tek tysi\u0119cy lat.<\/p>\n<p>Tysi\u0105ce lat narastaj\u0105cej suszy dobi\u0142o ludzi<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">&#8222;To pierwszy naprawd\u0119 dobrej jako\u015bci zapis klimatyczny dla Flores&#8221; &#8211; m\u00f3wi Nick Scroxton, paleoklimatolog z Maynooth University i jeden z autor\u00f3w badania. Jak dodaje, cho\u0107 wymarcie Homo floresiensis mog\u0142o mie\u0107 wiele przyczyn, &#8222;klimat niemal na pewno odegra\u0142 bardzo du\u017c\u0105 rol\u0119&#8221;.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Analiza wskazuje, \u017ce od oko\u0142o 76 do 61 tys. lat temu roczne sumy opad\u00f3w na Flores stopniowo mala\u0142y. Nast\u0119pnie, mi\u0119dzy 61 a 55 tys. lat temu, wyj\u0105tkowo suche sta\u0142y si\u0119 pory letnie. W najgorszym okresie na wysp\u0119 spada\u0142o latem zaledwie oko\u0142o 450 mm deszczu &#8211; mniej wi\u0119cej po\u0142owa dzisiejszych warto\u015bci.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Tak d\u0142ugotrwa\u0142a susza mog\u0142a mie\u0107 powa\u017cne konsekwencje ekologiczne. Badacze sugeruj\u0105, \u017ce w porze suchej wysycha\u0142y rzeki w g\u00f3rzystym wn\u0119trzu wyspy, co szczeg\u00f3lnie uderza\u0142o w Stegodony, kluczowe \u017ar\u00f3d\u0142o po\u017cywienia dla &#8222;hobbit\u00f3w&#8221;. &#8222;Te zwierz\u0119ta nie by\u0142y w stanie przetrwa\u0107 takich warunk\u00f3w&#8221; &#8211; podkre\u015bla Scroxton. &#8222;Albo si\u0119 przenios\u0142y, albo zgin\u0119\u0142y&#8221;.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"ids-image-holder__img\" loading=\"lazy\" alt=\"Olbrzymia, skalista jaskinia o\u015bwietlona naturalnym \u015bwiat\u0142em wpadaj\u0105cym przez szerokie wej\u015bcie, dwie osoby w kombinezonach eksploracyjnych stoj\u0105 w centralnej cz\u0119\u015bci groty, na zewn\u0105trz widoczna bujna ro\u015blinno\u015b\u0107.\" title=\"Jaskinia Liang Bua na wyspie Flores, gdzie znaleziono szcz\u0105tki Hobbit\u00f3w\" width=\"2000\" height=\"1500\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/000M5H9RJY9D280A-C323-F4.webp.webp\"\/><\/p>\n<p>Jaskinia Liang Bua na wyspie Flores, gdzie znaleziono szcz\u0105tki Hobbit\u00f3wJAVIER TRUEBA\/MSFEast News<\/p>\n<p>Kaskada stres\u00f3w \u015brodowiskowych<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Wyniki bada\u0144 potwierdzaj\u0105 tak\u017ce analizy izotopowe z\u0119b\u00f3w stegodon\u00f3w znalezionych w jaskini Liang Bua, gdzie odkryto szcz\u0105tki Homo floresiensis. Sk\u0142ad chemiczny tych z\u0119b\u00f3w odzwierciedla\u0142 zmiany opad\u00f3w i pozwoli\u0142 datowa\u0107 znikni\u0119cie s\u0142oni z tego miejsca na oko\u0142o 57 tys. lat temu &#8211; moment, gdy letnie opady osi\u0105gn\u0119\u0142y rekordowo niskie warto\u015bci.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Paleontolog Julien Louys z Griffith University, kt\u00f3ry nie bra\u0142 udzia\u0142u w badaniu, ocenia, \u017ce praca &#8222;dostarcza bardzo przekonuj\u0105cego mechanizmu wyja\u015bniaj\u0105cego wymieranie du\u017cych ssak\u00f3w na Flores pod koniec plejstocenu&#8221;. Jego zdaniem kluczowe jest to, \u017ce zmiany hydrologiczne s\u0105 widoczne bezpo\u015brednio w materiale kostnym zwierz\u0105t.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Co sta\u0142o si\u0119 potem, wci\u0105\u017c pozostaje niejasne. Niewykluczone, \u017ce stegodony i pod\u0105\u017caj\u0105ce za nimi &#8222;hobbity&#8221; przenios\u0142y si\u0119 w rejony przybrze\u017cne, gdzie woda by\u0142a bardziej dost\u0119pna.\u00a0To z kolei mog\u0142o zwi\u0119kszy\u0107 prawdopodobie\u0144stwo kontaktu z w\u0119druj\u0105cymi przez Azj\u0119 Po\u0142udniowo-Wschodni\u0105 Homo sapiens. W tym samym czasie w regionie dosz\u0142o tak\u017ce do erupcji wulkanicznej. &#8222;To historia narastaj\u0105cych stres\u00f3w&#8221; &#8211; podsumowuje Scroxton. &#8222;Klimat, ekologia i inne czynniki mog\u0142y wsp\u00f3lnie przes\u0105dzi\u0107 o losie tej populacji&#8221;.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Badacze podkre\u015blaj\u0105, \u017ce brak \u015blad\u00f3w Homo floresiensis w jaskini Liang Bua nie musi oznacza\u0107 natychmiastowego wymarcia ca\u0142ego gatunku. Kluczowe b\u0119d\u0105 dalsze poszukiwania na innych stanowiskach. Niewykluczone, \u017ce &#8222;hobbici&#8221; przetrwali gdzie\u015b na Flores jeszcze przez tysi\u0105ce lat, zanim ostatecznie znikn\u0119li z dziej\u00f3w ewolucji.<\/p>\n<p>Mamuty, tygrysy szabloz\u0119bne i wilki straszliwe. Co wiesz o epoce lodowcowej?<img decoding=\"async\" class=\"ids-image-holder__img\" loading=\"lazy\" alt=\"\" title=\"\" width=\"625\" height=\"352\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/000KW4XC4TSJAUEI-C432.webp.webp\"\/>Rozpocznij quiz<\/p>\n<p>Lodowa kapsu\u0142a czasu. To \u017ar\u00f3d\u0142o wiedzy o naszej planecieAFP<\/p>\n<p><a class=\"ids-undecorated-link source ids-page-info--source__link\" href=\"https:\/\/www.interia.pl\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" class=\"ids-image-holder__img\" loading=\"lazy\" alt=\"\" title=\"\" height=\"24px\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/1767436992_769_0009A60QQ5I2TYF7-C202-F4.webp.webp\"\/><\/a><\/p>\n<p>Masz sugestie, uwagi albo widzisz b\u0142\u0105d? Napisz do nas<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nowe badania sugeruj\u0105, \u017ce d\u0142ugotrwa\u0142a susza mog\u0142a doprowadzi\u0107 do wymarcia Hobbit\u00f3w na wyspie Flores. Analizy stalagmit\u00f3w i z\u0119b\u00f3w&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":176264,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-185735","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115832688828039290","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/185735","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=185735"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/185735\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/176264"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=185735"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=185735"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=185735"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}