{"id":186077,"date":"2026-01-04T00:44:15","date_gmt":"2026-01-04T00:44:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/186077\/"},"modified":"2026-01-04T00:44:15","modified_gmt":"2026-01-04T00:44:15","slug":"polscy-astronomowie-dokonali-przelomowego-odkrycia-chodzi-o-nowa-planete","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/186077\/","title":{"rendered":"Polscy astronomowie dokonali prze\u0142omowego odkrycia. Chodzi o now\u0105 planet\u0119"},"content":{"rendered":"\n<p>Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Warszawskiego informuje o\u00a0prze\u0142omowym odkryciu polskich naukowc\u00f3w. <\/p>\n<blockquote><p>\u2013 To &#8222;odkrycie dekady&#8221;, por\u00f3wnywalne z\u00a0odkryciem pierwszych udokumentowanych planet pozas\u0142onecznych w\u00a0latach 90. ubieg\u0142ego wieku. Astronomowie wreszcie maj\u0105 pewno\u015b\u0107, i\u017c tego typu obiekty istniej\u0105 we Wszech\u015bwiecie \u2013\u00a0m\u00f3wi prof. Andrzej Udalski, lider projektu OGLE i\u00a0autor korespondencyjny pracy w\u00a0&#8222;Science&#8221;. <\/p><\/blockquote>\n<p> <a href=\"https:\/\/www.o2.pl\/informacje\/sensacyjne-odkrycie-skrzynie-na-dnie-jeziora-ujawnil-co-skrywaly-7238313318460384a\" class=\"teaser-inline\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/MTY2YmZkYjU4UC9edRBvIHsIewQzSWF2LBBjT3Vaf2xpSnYLMwcoJjxCNkM9GTgkOEUpQyoHYjUpW3Yba0QpPSpCNQwjRCg5O1c9.jpeg\" width=\"0\" height=\"0\" loading=\"lazy\" class=\"wp-media-image cropped\" alt=\"Sensacyjne odkrycie. Skrzynie na dnie jeziora. Ujawni\u0142, co skrywa\u0142y\"\/><\/p>\n<p>Sensacyjne odkrycie. Skrzynie na dnie jeziora. Ujawni\u0142, co skrywa\u0142y<\/p>\n<p><\/a> <img role=\"presentation\" class=\"absolute left-1\/2 top-1\/2 max-h-[80%] max-w-[100px] -translate-x-1\/2 -translate-y-1\/2\" src=\"https:\/\/v.wpimg.pl\/ZXJfd3AudTkrBBIAbg54LGhcRlAxHQUrPgJGH2MAeGJoSQ1eIBI_K2UHAEVuBTY5KQMMXC0RPyoVERQdMgM9ejc\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\"\/> <\/p>\n<p>Planeta odkryta w\u00a0zjawisku mikrosoczewkowania grawitacyjnego KMT-2024-BLG-0792\/OGLE-2024-BLG-0516 ma mas\u0119 oko\u0142o 70 mas Ziemi, czyli jest nieco mniejsza ni\u017c masa Saturna z\u00a0naszego lokalnego Uk\u0142adu S\u0142onecznego.<\/p>\n<p>Wyj\u0105tkowe nagranie Polaka z\u00a0kosmosu. Pokaza\u0142, jak wygl\u0105da Ziemia <\/p>\n<p>Mo\u017cliwo\u015b\u0107 istnienia pozaziemskich \u015bwiat\u00f3w czy pozaziemskich cywilizacji od wiek\u00f3w fascynowa\u0142a ludzko\u015b\u0107. Dopiero jednak 30 lat temu odkryto pierwsze planety pozas\u0142oneczne wok\u00f3\u0142 gwiazd podobnych do S\u0142o\u0144ca, co zapocz\u0105tkowa\u0142o eksperymentalnie now\u0105 dziedzin\u0119 w\u00a0astronomii \u2013\u00a0badania planet pozas\u0142onecznych. <\/p>\n<p> <img role=\"presentation\" class=\"absolute left-1\/2 top-1\/2 max-h-[80%] max-w-[100px] -translate-x-1\/2 -translate-y-1\/2\" src=\"https:\/\/v.wpimg.pl\/ZXJfd3AudTkrBBIAbg54LGhcRlAxHQUrPgJGH2MAeGJoSQ1eIBI_K2UHAEVuBTY5KQMMXC0RPyoVERQdMgM9ejc\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\"\/> <\/p>\n<p>Astronomowie od wielu lat zdawali sobie spraw\u0119, i\u017c planety mog\u0105 istnie\u0107 nie tylko w\u00a0uk\u0142adach zwi\u0105zanych. Na skutek r\u00f3\u017cnorodnych proces\u00f3w np. oddzia\u0142ywa\u0144 grawitacyjnych z\u00a0innymi planetami w\u00a0trakcie formowania si\u0119 uk\u0142ad\u00f3w planetarnych czy bliskich przej\u015b\u0107 s\u0105siednich gwiazd obok systemu planetarnego, mog\u0105 by\u0107 one wyrywane ze swych macierzystych uk\u0142ad\u00f3w i\u00a0wystrzeliwane w\u00a0przestrze\u0144 mi\u0119dzygwiazdow\u0105.<\/p>\n<p>Takie samotne planety, nazwane planetami swobodnymi, mog\u0105 w\u00f3wczas w\u0119drowa\u0107 w\u00a0Drodze Mlecznej nie b\u0119d\u0105c zwi\u0105zanymi z\u00a0\u017cadn\u0105 gwiazd\u0105. Oszacowania teoretyczne wskazuj\u0105, \u017ce liczba takich planet mo\u017ce by\u0107 bardzo du\u017ca i\u00a0wr\u0119cz przewy\u017csza\u0107 liczb\u0119 planet zwi\u0105zanych.<\/p>\n<p> <a href=\"https:\/\/www.o2.pl\/informacje\/zakladaly-gniazda-w-kosciach-niezwykle-odkrycie-na-karaibskiej-wyspie-7237234804509664a\" class=\"teaser-inline\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/NDViYTk1YSU3Cy9nREpsMHRTez0CE2JmI0tjdkQAfHxmEXYyAl0rNjMZNnoMQzs0Nx4pehtdYSUmAHYiWh4qLSUZNTUSHispNAw9.jpeg\" width=\"0\" height=\"0\" loading=\"lazy\" class=\"wp-media-image cropped\" alt=\"Zak\u0142ada\u0142y gniazda w ko\u015bciach. Niezwyk\u0142e odkrycie na karaibskiej wyspie\"\/><\/p>\n<p>Zak\u0142ada\u0142y gniazda w ko\u015bciach. Niezwyk\u0142e odkrycie na karaibskiej wyspie<\/p>\n<p><\/a> <img role=\"presentation\" class=\"absolute left-1\/2 top-1\/2 max-h-[80%] max-w-[100px] -translate-x-1\/2 -translate-y-1\/2\" src=\"https:\/\/v.wpimg.pl\/ZXJfd3AudTkrBBIAbg54LGhcRlAxHQUrPgJGH2MAeGJoSQ1eIBI_K2UHAEVuBTY5KQMMXC0RPyoVERQdMgM9ejc\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\"\/> <\/p>\n<p>W 2017 roku astronomowie z\u00a0projektu OGLE opublikowali wyniki poszukiwa\u0144 planet swobodnych oparte na kilkuletnich intensywnych obserwacjach oko\u0142o 50 milion\u00f3w gwiazd w\u00a0kierunku centrum Drogi Mlecznej, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych odkryli kilka tysi\u0119cy zjawisk mikrosoczewkowania grawitacyjnego o\u00a0rozmaitych skalach czasowych \u2013\u00a0od godzin do setek dni. <\/p>\n<p>Jednak istnienie planet swobodnych, mimo i\u017c mocno prawdopodobne, do dzi\u015b pozostawa\u0142o nieudowodnione. Nie uda\u0142o si\u0119 bowiem dotychczas zmierzy\u0107 bezpo\u015brednio masy takiego obiektu i\u00a0potwierdzi\u0107, i\u017c samotny obiekt jest istotnie planet\u0105, a\u00a0nie jednym z\u00a0masywniejszych obiekt\u00f3w jak np. znane od dawna br\u0105zowe kar\u0142y.<\/p>\n<p>  <img role=\"presentation\" class=\"absolute left-1\/2 top-1\/2 max-h-[80%] max-w-[100px] -translate-x-1\/2 -translate-y-1\/2\" src=\"https:\/\/v.wpimg.pl\/ZXJfd3AudTkrBBIAbg54LGhcRlAxHQUrPgJGH2MAeGJoSQ1eIBI_K2UHAEVuBTY5KQMMXC0RPyoVERQdMgM9ejc\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\"\/> <\/p>\n<p>Prze\u0142omowe okaza\u0142y si\u0119 obserwacje z\u00a03\u00a0maja 2024 roku. Za pomoc\u0105 teleskop\u00f3w korea\u0144skiej sieci KMTNet (w Australii, Po\u0142udniowej Afryce i\u00a0Chile) oraz zlokalizowanego w\u00a0Obserwatorium Las Campanas w\u00a0Chile teleskopu projektu OGLE zarejestrowane zosta\u0142o kr\u00f3tkotrwa\u0142e zjawisko mikrosoczewkowania grawitacyjnego, jasnej gwiazdy w\u00a0centrum Galaktyki.<\/p>\n<p>Analiza danych zaobserwowanego zjawiska mikrosoczewkowana, zebranych z\u00a0powierzchni Ziemi przez teleskopy projekt\u00f3w KMTNet i\u00a0OGLE oraz danych satelitarnych z\u00a0satelity Gaia, wykaza\u0142a, \u017ce przebieg zjawiska z\u00a0obu oddalonych o\u00a0dwa miliony kilometr\u00f3w obserwatori\u00f3w by\u0142 podobny. Jednak zjawisko zarejestrowane przez satelit\u0119 Gaia nast\u0105pi\u0142o oko\u0142o dwie godziny p\u00f3\u017aniej ni\u017c na Ziemi. Pozwoli\u0142o to na wyznaczenie precyzyjnej odleg\u0142o\u015bci do skupiaj\u0105cej \u015bwiat\u0142o odleg\u0142ej gwiazdy t\u0142a soczewki i\u00a0parametr\u00f3w zjawiska mikrosoczewkowania, co w\u00a0konsekwencji umo\u017cliwi\u0142o bezpo\u015bredni precyzyjny pomiar jej masy.<\/p>\n<p>Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce jest to masa planetarna, wynosz\u0105ca 0,22 masy Jowisza, lub 70 mas Ziemi, czyli jest nieco mniejsza ni\u017c masa Saturna z\u00a0naszego lokalnego Uk\u0142adu S\u0142onecznego. Nie znaleziono te\u017c, \u017cadnych \u015blad\u00f3w obecno\u015bci potencjalnej macierzystej gwiazdy w\u00a0promieniu ponad dwudziestu jednostek astronomicznych (odleg\u0142o\u015bci Ziemia-S\u0142o\u0144ce) wok\u00f3\u0142 planety. <\/p>\n<p> <img role=\"presentation\" class=\"absolute left-1\/2 top-1\/2 max-h-[80%] max-w-[100px] -translate-x-1\/2 -translate-y-1\/2\" src=\"https:\/\/v.wpimg.pl\/ZXJfd3AudTkrBBIAbg54LGhcRlAxHQUrPgJGH2MAeGJoSQ1eIBI_K2UHAEVuBTY5KQMMXC0RPyoVERQdMgM9ejc\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\"\/> <\/p>\n<blockquote><p>Z ogromnym prawdopodobie\u0144stwem mo\u017cna wi\u0119c przyj\u0105\u0107, i\u017c nowo odkryty obiekt jest niezwi\u0105zany z\u00a0\u017cadn\u0105 gwiazd\u0105 \u2013\u00a0jest pierwsz\u0105 precyzyjnie &#8222;zwa\u017con\u0105&#8221; planet\u0105 swobodn\u0105 &#8211;\u00a0informuje Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Warszawskiego. <\/p><\/blockquote>\n<p>Jak podkre\u015blaj\u0105 naukowcy odkrycie i\u00a0bezpo\u015brednie wyznaczenie masy planety swobodnej stanowi prze\u0142om w\u00a0dziedzinie badania planet pozas\u0142onecznych. To pierwsza w\u00a0pe\u0142ni udokumentowana detekcja zupe\u0142nie nowej kategorii planet pozas\u0142onecznych. Niezwykle licznej i\u00a0niepoznanej dot\u0105d grupy obiekt\u00f3w planetarnych, kt\u00f3rej badania s\u0105 niezb\u0119dne do pe\u0142nego zrozumienia powstawania i\u00a0ewolucji pozas\u0142onecznych uk\u0142ad\u00f3w planetarnych. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Warszawskiego informuje o\u00a0prze\u0142omowym odkryciu polskich naukowc\u00f3w. \u2013 To &#8222;odkrycie dekady&#8221;, por\u00f3wnywalne z\u00a0odkryciem pierwszych udokumentowanych planet&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":186078,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-186077","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115834064983794730","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/186077","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=186077"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/186077\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/186078"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=186077"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=186077"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=186077"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}