{"id":187888,"date":"2026-01-05T09:00:08","date_gmt":"2026-01-05T09:00:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/187888\/"},"modified":"2026-01-05T09:00:08","modified_gmt":"2026-01-05T09:00:08","slug":"wenezuela-przestroga-dla-europy-trump-pokazal-co-potrafi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/187888\/","title":{"rendered":"Wenezuela przestrog\u0105 dla Europy? Trump pokaza\u0142, co potrafi"},"content":{"rendered":"

Europa ma za sob\u0105 kilka pami\u0119tnych wydarze\u0144 \u2014 i mo\u017ce mie\u0107 przed sob\u0105 r\u00f3wnie znacz\u0105cy rok. W ci\u0105gu pierwszych 11 miesi\u0119cy swojej drugiej kadencji Donald Trump wstrz\u0105sn\u0105\u0142 kontynentem tak bardzo, \u017ce fale uderzeniowe b\u0119d\u0105 mia\u0142y wp\u0142yw r\u00f3wnie\u017c na 2026 r. Prezydent USA spe\u0142ni\u0142 swoje gro\u017aby, na\u0142o\u017cy\u0142 c\u0142a importowe na towary z UE<\/a> i zmusi\u0142 europejskich partner\u00f3w z NATO do znacznie wy\u017cszych wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107.<\/p>\n

W ci\u0105gu roku potwierdzi\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c obawy przed zbli\u017ceniem Trumpa do W\u0142adimira Putina<\/a>. Ponadto prezydent USA czarno na bia\u0142ym przekaza\u0142 europejskim sojusznikom, co o nich my\u015bli. W nowej strategii bezpiecze\u0144stwa narodowego Waszyngton ostrzega przed „cywilizacyjn\u0105 zag\u0142ad\u0105” Europy \u2014 i przedstawia prawicowe partie narodowe jako rozwi\u0105zanie.<\/p>\n

Rok 2025 by\u0142 skomplikowany. Ale 2026 mo\u017ce by\u0107 dla Europy najtrudniejszy. Min\u0119\u0142o zaledwie kilka dni nowego roku, a armia ameryka\u0144ska zaatakowa\u0142a Wenezuel\u0119 i schwyta\u0142a rz\u0105dz\u0105cego Nicolasa Maduro<\/a>.<\/p>\n

Donald Trump my\u015bli w kategoriach stref wp\u0142yw\u00f3w, a konsekwencje dla porz\u0105dku \u015bwiatowego mog\u0105 by\u0107 powa\u017cne. Taka polityka mo\u017ce te\u017c skutkowa\u0107 postawieniem Europy przed wyzwaniami, kt\u00f3re wydaj\u0105 si\u0119 niemo\u017cliwe do rozwi\u0105zania. Dotycz\u0105 one wojska, gospodarki i polityki \u2014 i s\u0105 ze sob\u0105 powi\u0105zane na wiele sposob\u00f3w.<\/p>\n

Sp\u00f3r o obronno\u015b\u0107<\/p>\n

Po dziesi\u0119cioleciach debat gro\u017aby Trumpa dotycz\u0105ce wyst\u0105pienia z NATO doprowadzi\u0142y do tego, \u017ce europejscy partnerzy zobowi\u0105zali si\u0119 do stopniowego zwi\u0119kszenia wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107 do 5 proc. PKB<\/a>. Niemcy zawiesi\u0142y ograniczenia dotycz\u0105ce zad\u0142u\u017cenia i zamierzaj\u0105 wyda\u0107 setki miliard\u00f3w euro na zbrojenia i infrastruktur\u0119. Eksperci przewiduj\u0105, \u017ce pieni\u0105dze kraj\u00f3w europejskich przyczyni\u0105 si\u0119 do dodatkowego wzrostu gospodarczego \u2014 jednak najwcze\u015bniej za dwa lata.<\/p>\n

\u2014 B\u0119dzie to trudne, poniewa\u017c brakuje wystarczaj\u0105cych zdolno\u015bci, a Europa w kr\u00f3tkim okresie raczej nie b\u0119dzie w stanie samodzielnie zapewni\u0107 sobie niezawodnej obrony \u2014 oceniaj\u0105 specjali\u015bci ds. Europy z think tanku Economist Intelligence Unit (EIU). \u2014 Jednak od 2027 r. wzrost gospodarczy, inwestycje i zdolno\u015bci europejskie powinny ulec znacznej poprawie.<\/p>\n

Wi\u0105\u017ce si\u0119 to z wieloma znakami zapytania. Ju\u017c teraz wida\u0107, \u017ce w zakresie zbroje\u0144 na przyk\u0142ad Niemcy post\u0119puj\u0105 wolniej, ni\u017c oczekiwano \u2014 m.in. dlatego, \u017ce w wielu miejscach nadal hamuj\u0105 je biurokratyczne przeszkody<\/a> z przesz\u0142o\u015bci. Jednocze\u015bnie nie jest jasne, ile zasob\u00f3w kontynent b\u0119dzie potrzebowa\u0142 na wsparcie Ukrainy.<\/p>\n

Polityka Stan\u00f3w Zjednoczonych r\u00f3wnie\u017c jest w tej kwestii sprzeczna. Koncepcja Trumpa obejmuje „powr\u00f3t do normalnych stosunk\u00f3w z Rosj\u0105, rezygnacj\u0119 z walki Ukrainy o wolno\u015b\u0107 i deprecjonowanie europejskiego udzia\u0142u w kwestiach bezpiecze\u0144stwa” \u2014 ocenia think tank European Policy Centre. Jest to jednak sprzeczne z ameryka\u0144skim d\u0105\u017ceniem do silnej Europy.<\/p>\n

Nowe trendy na rynku<\/p>\n

Przysz\u0142o\u015b\u0107 gospodarcza Europy jest \u015bci\u015ble powi\u0105zana ze zbrojeniami. Pa\u0144stwa europejskie musz\u0105 przeznaczy\u0107 ogromne sumy na obronno\u015b\u0107. W zwi\u0105zku z tym b\u0119d\u0105 musia\u0142y oszcz\u0119dza\u0107 w innych obszarach. Jednak ju\u017c teraz wida\u0107, \u017ce polityczne ryzyko zwi\u0105zane z ci\u0119ciem wydatk\u00f3w socjalnych na rzecz przeniesienia \u015brodk\u00f3w do sektora wojskowego jest zbyt du\u017ce.<\/p>\n

\"Prezydent<\/p>\n

Prezydent USA Donald Trump, 10 grudnia 2025 r.Andrew Caballero-Reynolds \/ AFP<\/p>\n

Europa nie ma praktycznie \u017cadnej alternatywy, poniewa\u017c w 2026 r. gospodarka prawdopodobnie r\u00f3wnie\u017c znacz\u0105co nie wzro\u015bnie \u2014 m.in. z powodu ce\u0142 na\u0142o\u017conych przez Trumpa na import do USA. \u2014 W 2026 r. trendy eksportowe ustabilizuj\u0105 si\u0119 na nowym poziomie, przy trwale ni\u017cszym eksporcie do USA \u2014 oceniaj\u0105 eksperci EIU.<\/p>\n

Wysokie ameryka\u0144skie c\u0142a na Chiny <\/a>mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c spowodowa\u0107, \u017ce Chi\u0144ska Republika Ludowa b\u0119dzie jeszcze silniej naciska\u0107 swoimi produktami na \u015bwiatowy rynek i konkurowa\u0107 z europejskimi dostawcami.<\/p>\n

Bez wzrostu gospodarczego i bez gotowo\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa do oszcz\u0119dzania na bud\u017cetach socjalnych w celu sfinansowania dodatkowych wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107 rz\u0105dom pozostaj\u0105 tylko wy\u017csze podatki lub nowe d\u0142ugi. Jednocze\u015bnie maleje pole manewru polityk\u00f3w w zakresie oszcz\u0119dzania lub podnoszenia podatk\u00f3w.<\/p>\n

Dotyczy to Niemiec, gdzie niezb\u0119dn\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 g\u0142os\u00f3w za nowym zad\u0142u\u017ceniem uda\u0142o si\u0119 uzyska\u0107 wiosn\u0105 tylko dzi\u0119ki proceduralnej sztuczce. W jeszcze wi\u0119kszym stopniu dotyczy to Francji, gdzie partie centrowych straci\u0142y nawet zwyk\u0142\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 g\u0142os\u00f3w \u2014 a kilka rz\u0105d\u00f3w ju\u017c upad\u0142o. Jednocze\u015bnie istnieje obawa przed nowym kryzysem euro w zwi\u0105zku z wysokim zad\u0142u\u017ceniem Francji<\/a> \u2014 obecnie drugim najwy\u017cszym w strefie euro.<\/p>\n

Polityczny kryzys<\/p>\n

Sytuacja polityczna utrudnia podejmowanie zdecydowanych decyzji: w trzech najwi\u0119kszych krajach Europy w sonda\u017cach prowadz\u0105 prawicowe partie nacjonalistyczne \u2014 AfD <\/a>(Niemcy), Zjednoczenie Narodowe (Francja) i Reform UK (Wielka Brytania).<\/p>\n

W 10 innych europejskich krajach skrajnie prawicowe partie ju\u017c s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 rz\u0105du. \u2014 Decyzje dotycz\u0105ce polityki bud\u017cetowej b\u0119d\u0105 delikatn\u0105 kwesti\u0105 \u2014 pisz\u0105 eksperci EIU. \u2014 Oszcz\u0119dno\u015bci nie s\u0105 dobrze przyjmowane przez spo\u0142ecze\u0144stwo i stanowi\u0105 doskona\u0142\u0105 okazj\u0119 dla populist\u00f3w.<\/p>\n

Prawicowe nacjonalistyczne partie s\u0105 otwarcie wspierane przez administracj\u0119 USA. „Rosn\u0105cy wp\u0142yw patriotycznych partii europejskich daje powody do du\u017cego optymizmu” \u2014 czytamy w nowej ameryka\u0144skiej strategii bezpiecze\u0144stwa.<\/p>\n

Waszyngton ostrzega w niej, \u017ce za 20 lat kontynent „b\u0119dzie nie do poznania”, je\u015bli obecna polityka b\u0119dzie kontynuowana. Strategia podkre\u015bla jednocze\u015bnie, \u017ce „silna Europa” jest dla USA niezb\u0119dna „strategicznie i kulturowo”.<\/p>\n

Trumpizm identyfikuje si\u0119 przynajmniej z cz\u0119\u015bci\u0105 prawicowych partii nacjonalistycznych w Europie, na przyk\u0142ad w kwestii odrzucenia instytucji ponadnarodowych, takich jak UE, odrzucenia niekontrolowanej migracji oraz podkre\u015blania tradycyjnych warto\u015bci rodzinnych, r\u00f3wnie\u017c w walce ze spadkiem liczby urodze\u0144.<\/p>\n

W strategii USA wida\u0107 jednak wyra\u017an\u0105 sprzeczno\u015b\u0107: wspiera ona w\u0142a\u015bnie te partie, kt\u00f3re mog\u0105 d\u0105\u017cy\u0107 do ograniczenia bud\u017cetu obronnego \u2014 mimo \u017ce Waszyngton pragnie silnej militarnie Europy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Europa ma za sob\u0105 kilka pami\u0119tnych wydarze\u0144 \u2014 i mo\u017ce mie\u0107 przed sob\u0105 r\u00f3wnie znacz\u0105cy rok. W ci\u0105gu…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":187889,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[56,32,33,44,189,36,37,190,27,34,35,28,31,48,160,25,768,46,42,38,40,39,41,4076,47,80,29,30,71,26],"class_list":{"0":"post-187888","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-naglowki","8":"tag-article_premium","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-donald_trump","12":"tag-europa","13":"tag-featured-news","14":"tag-featurednews","15":"tag-gospodarka","16":"tag-headlines","17":"tag-latest-news","18":"tag-latestnews","19":"tag-naglowki","20":"tag-najwazniejsze-artykuly","21":"tag-nat_styl","22":"tag-nato","23":"tag-news","24":"tag-obronnosc","25":"tag-omp","26":"tag-pl","27":"tag-poland","28":"tag-polish","29":"tag-polska","30":"tag-polski","31":"tag-prawica","32":"tag-screening_general","33":"tag-swiat","34":"tag-top-stories","35":"tag-topstories","36":"tag-usa","37":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115841677779621579","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/187888","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=187888"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/187888\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/187889"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=187888"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=187888"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=187888"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}