Jak informuje Reuters, w\u00a0Bia\u0142ym Domu analizowany jest pomys\u0142 zaoferowania Grenlandczykom du\u017cych sum pieni\u0119dzy w\u00a0zamian za poparcie secesji wyspy od Danii. W\u00a0gr\u0119 maj\u0105 wchodzi\u0107 kwoty od 10 do nawet 100 tys. dolar\u00f3w na osob\u0119. Przy najwy\u017cszym wariancie koszt ca\u0142ej operacji si\u0119gn\u0105\u0142by blisko 6\u00a0mld dolar\u00f3w.<\/p>\n
Grenlandia liczy ok. 57 tys. mieszka\u0144c\u00f3w i\u00a0jest dzi\u015b autonomicznym terytorium zale\u017cnym Danii. Nie nale\u017cy do Unii Europejskiej \u2013\u00a0opu\u015bci\u0142a Europejsk\u0105 Wsp\u00f3lnot\u0119 Gospodarcz\u0105 w\u00a01985 r. po referendum z\u00a01982 r. Kolejne referendum z\u00a02008 r. znacz\u0105co poszerzy\u0142o zakres jej autonomii. Jedynym j\u0119zykiem urz\u0119dowym na wyspie jest grenlandzki.<\/p>\n
Zainteresowanie Grenlandi\u0105 nie jest nowe. Trump m\u00f3wi\u0142 o\u00a0niej ju\u017c w\u00a02019 r., podczas swojej pierwszej kadencji, sugeruj\u0105c nawet mo\u017cliwo\u015b\u0107 „zakupu” wyspy. Pomys\u0142 zosta\u0142 w\u00f3wczas jednoznacznie odrzucony przez Kopenhag\u0119.<\/p>\n
Zaliczy\u0142 bankructwo i\u00a0powr\u00f3ci\u0142. M\u00f3wi szczerze, co\u00a0go\u00a0uratowa\u0142o <\/p>\n
W 2024 r., jako prezydent elekt, Trump ponownie wr\u00f3ci\u0142 do tematu, nie wykluczaj\u0105c u\u017cycia si\u0142y. W\u00a0ostatnich tygodniach kwestia Grenlandii nabra\u0142a nowej dynamiki po ameryka\u0144skiej operacji wojskowej w\u00a0Wenezueli, zako\u0144czonej pojmaniem Nicol\u00e1sa Maduro.<\/p>\n
Wed\u0142ug \u017ar\u00f3de\u0142 Reutersa w\u00a0Waszyngtonie coraz powa\u017cniej rozwa\u017cane jest wsparcie grenlandzkiego ruchu niepodleg\u0142o\u015bciowego. Celem mia\u0142oby by\u0107 doprowadzenie do secesji wyspy od Danii, co u\u0142atwi\u0142oby p\u00f3\u017aniejsze w\u0142\u0105czenie Grenlandii do USA. <\/p>\n
Jednym z\u00a0analizowanych wariant\u00f3w jest zawarcie tzw. Uk\u0142adu o\u00a0Wolnym Stowarzyszeniu (Compact of Free Association). Na jego mocy USA zapewnia\u0142yby Grenlandii ochron\u0119 militarn\u0105, w\u00a0zamian uzyskuj\u0105c swobodny dost\u0119p wojskowy do terytorium wyspy oraz wolny handel bez ce\u0142.<\/p>\n
Obecnie na Grenlandii funkcjonuje jedna ameryka\u0144ska baza \u2013\u00a0Pituffik Space Base (dawniej Thule Air Base), kluczowa dla systemu wczesnego ostrzegania rakietowego i\u00a0nadzoru satelitarnego. Trump argumentuje, \u017ce pe\u0142na kontrola nad Grenlandi\u0105 jest niezb\u0119dna dla bezpiecze\u0144stwa narodowego USA, wskazuj\u0105c m.in. na aktywno\u015b\u0107 Rosji i\u00a0Chin w\u00a0regionie Arktyki –\u00a0przypomina „Rzeczpospolita”. <\/p>\n
Sekretarz stanu Marco Rubio przekonywa\u0142 jednak kongresmen\u00f3w, \u017ce USA nie planuj\u0105 inwazji na Grenlandi\u0119, a\u00a0preferowanym rozwi\u0105zaniem pozostaje porozumienie polityczne. Z\u00a0kolei wiceprezydent J.D. Vance stwierdzi\u0142, \u017ce Dania nie robi dzi\u015b wystarczaj\u0105co wiele, by chroni\u0107 bezpiecze\u0144stwo wyspy, i\u00a0zapowiedzia\u0142, \u017ce Waszyngton „p\u00f3jdzie tak daleko, jak b\u0119dzie trzeba”, by zabezpieczy\u0107 swoje interesy w\u00a0Arktyce.<\/p>\n
Stanowisko Grenlandii i\u00a0Danii pozostaje jednoznaczne. Szef przedstawicielstwa Grenlandii w\u00a0USA i\u00a0Kanadzie Jacob Isbosethsen podkre\u015bli\u0142, \u017ce „Grenlandia nie jest na sprzeda\u017c”, a\u00a0decyzje o\u00a0jej przysz\u0142o\u015bci nale\u017c\u0105 wy\u0142\u0105cznie do Grenlandczyk\u00f3w. Podobne sygna\u0142y p\u0142yn\u0105 z\u00a0Kopenhagi, gdzie obawy budzi mo\u017cliwo\u015b\u0107 eskalacji napi\u0119\u0107 mi\u0119dzy sojusznikami w\u00a0NATO.<\/p>\n
\u0179r\u00f3d\u0142o: Reuters, Rzeczpospolita<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jak informuje Reuters, w\u00a0Bia\u0142ym Domu analizowany jest pomys\u0142 zaoferowania Grenlandczykom du\u017cych sum pieni\u0119dzy w\u00a0zamian za poparcie secesji wyspy…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":195226,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[32,33,27,34,35,28,31,25,40,41,80,29,30,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-195225","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-headlines","11":"tag-latest-news","12":"tag-latestnews","13":"tag-naglowki","14":"tag-najwazniejsze-artykuly","15":"tag-news","16":"tag-polish","17":"tag-polski","18":"tag-swiat","19":"tag-top-stories","20":"tag-topstories","21":"tag-wiadomosci","22":"tag-world","23":"tag-world-news","24":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115863772355425288","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/195225","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=195225"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/195225\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/195226"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=195225"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=195225"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=195225"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}