{"id":195780,"date":"2026-01-09T12:03:10","date_gmt":"2026-01-09T12:03:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/195780\/"},"modified":"2026-01-09T12:03:10","modified_gmt":"2026-01-09T12:03:10","slug":"lecial-ze-mnie-mocz-wlewal-sie-do-butow-mieszal-z-blotem-ale-bieglam-dalej-taka-pani-uroda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/195780\/","title":{"rendered":"Lecia\u0142 ze mnie mocz, wlewa\u0142 si\u0119 do but\u00f3w, miesza\u0142 z b\u0142otem. Ale bieg\u0142am dalej [TAKA PANI URODA]"},"content":{"rendered":"<p><img alt=\"\"   src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/20260108-p-Pamula-nietrzymanie-moczu-ilu-IK.jpg\" decoding=\"async\" data-nimg=\"fill\" class=\"image\" style=\"position:absolute;top:0;left:0;bottom:0;right:0;box-sizing:border-box;padding:0;border:none;margin:auto;display:block;width:0;height:0;min-width:100%;max-width:100%;min-height:100%;max-height:100%;object-fit:cover\"\/><\/p>\n<p>Prawa autorskie: il. Iga Kucharska\/OKO.pressil. Iga Kucharska\/OK&#8230;<\/p>\n<p>Prawa autorskie: il. Iga Kucharska\/OKO.pressil. Iga Kucharska\/OK&#8230;<\/p>\n<p>Zaloguj si\u0119, aby zapisa\u0107 na p\u00f3\u017aniej<\/p>\n<p>09 stycznia 2026<\/p>\n<p><a target=\"_blank\" href=\"https:\/\/news.google.com\/publications\/CAAiEGYSkp3as7HPQ8kTGP1yxGQqFAgKIhBmEpKd2rOxz0PJExj9csRk?hl=pl&amp;gl=PL&amp;ceid=PL%3Apl\" rel=\"noreferrer nofollow noopener\">Google News<\/a>Udost\u0119pnij na FacebookuUdost\u0119pnij na TwitterzeUdost\u0119pnij w mailu<\/p>\n<p class=\"mt-3 font-serif font-semibold text-lg text-gray-900 lg:mt-5 lg:text-xl lg:leading-8 dark:text-gray-50 print:dark:text-black\">Lekarz przepisa\u0142 ma\u015b\u0107 na blizny i zakaza\u0142 seksu. Lekarka zarzuci\u0142a, \u017ce przesadzam. Ci\u0105gle to s\u0142ysza\u0142am \u2013 szczeg\u00f3lnie od kobiet, kt\u00f3re cz\u0119sto reagowa\u0142y agresywnie, jakbym m\u00f3wi\u0142a o czym\u015b nie do zaakceptowania. Nietrzymanie moczu nale\u017cy do kategorii \u201eniekobiecych\u201d. \u201eKobieco\u015b\u0107\u201d przecie\u017c nie sika<\/p>\n<p><a target=\"_blank\" href=\"https:\/\/news.google.com\/publications\/CAAiEGYSkp3as7HPQ8kTGP1yxGQqFAgKIhBmEpKd2rOxz0PJExj9csRk?hl=pl&amp;gl=PL&amp;ceid=PL%3Apl\" rel=\"noreferrer nofollow noopener\">Google News<\/a>Udost\u0119pnij na FacebookuUdost\u0119pnij na TwitterzeUdost\u0119pnij w mailu<\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Monika Wsu\u0142 zdecydowa\u0142a si\u0119 opowiedzie\u0107 o problemie z nietrzymaniem moczu pod nazwiskiem, bo uwa\u017ca, \u017ce to nie wstyd. Chce w ten spos\u00f3b pom\u00f3c innym kobietom. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Mnie te\u017c zdarza si\u0119 \u2013 jak to si\u0119 potocznie m\u00f3wi \u2013 podsikiwa\u0107. Gorzej jest po porodzie, a z wiekiem problem si\u0119 pog\u0142\u0119bia. Kiedy\u015b opiekowa\u0142am si\u0119 70-letni\u0105 kobiet\u0105, kt\u00f3ra z powodu wstydu przed kupnem pampers\u00f3w, przesta\u0142a wychodzi\u0107 z domu. Przyzna\u0142a mi potem, \u017ce to samo dotyczy wielu jej kole\u017canek. Wyobrazi\u0142am sobie wtedy tysi\u0105ce kobiet na \u015bwiecie, zamkni\u0119tych w domu, smutnych i samotnych, tylko dlatego, \u017ce o ich k\u0142opocie m\u00f3wi\u0107 nie wypada. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\"><a rel=\"index follow nofollow noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/oko.press\/taka-pani-uroda-magda-serce-przeszczep\" class=\"typography__anchor underline text-gray-900 decoration-red-700 cursor-pointer hover:text-red-700 dark:text-gray-50 dark:decoration-red-400 dark:hover:text-red-400 print:dark:text-black break-words\">\u201eTaka pani uroda\u201d<\/a> to cykl osobistych opowie\u015bci kobiet o zdrowiu i ciele. O tym, co boli, co ratuje i co wci\u0105\u017c pozostaje przemilczane. To reporterskie felietony, w kt\u00f3rych staram si\u0119 odpowiedzie\u0107 na pytanie: dlaczego kobiety \u017cyj\u0105 d\u0142u\u017cej, lecz w gorszym zdrowiu? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Chcesz opowiedzie\u0107 swoj\u0105 histori\u0119? Ch\u0119tnie wys\u0142ucham lub przeczytam, tak\u017ce anonimowo, i opublikuj\u0119. Napisz do mnie: <a href=\"https:\/\/oko.press\/cdn-cgi\/l\/email-protection\" class=\"__cf_email__\" data-cfemail=\"3440555f5544555a5d41465b5055745b5f5b1a4446514747\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">[email\u00a0protected]<\/a>. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">A co jakby\u015bmy w\u0142a\u015bnie m\u00f3wi\u0142y o tym g\u0142o\u015bno. Albo chocia\u017c g\u0142o\u015bniej? Nietrzymanie moczu (NTM) to jeden z najbardziej pal\u0105cych, a zarazem tabuizowanych problem\u00f3w zdrowia kobiet. Zmaga si\u0119 z nim co dziesi\u0105ta kobieta, a incydentalnie nawet do 45 proc. doros\u0142ych Polek. Kobiety choruj\u0105 niemal trzy razy cz\u0119\u015bciej ni\u017c m\u0119\u017cczy\u017ani, a skala problemu gwa\u0142townie ro\u015bnie wraz ze starzeniem si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa. Ale nietrzymanie moczu to nie tylko \u201epodsikiwanie\u201d: u 64 proc. chorych prowadzi do depresji i l\u0119ku.<\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">U wielu kobiet \u2013 do rozpadu intymno\u015bci i poczucia bycia \u201eniekobiec\u0105\u201d. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Historia Moniki to dow\u00f3d, \u017ce mo\u017cna zawalczy\u0107 o prawo do godnego, aktywnego \u017cycia bez wzgl\u0119du na wiek. Jej opowie\u015b\u0107 jest wezwaniem do zmiany systemowej i spo\u0142ecznej, by \u017cadna kobieta nie musia\u0142a ju\u017c \u0142yka\u0107 \u0142ez w biegu przez w\u0142asne \u017cycie.<br \/>\n Oddaj\u0119 jej g\u0142os. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Biegn\u0119 pierwsze w \u017cyciu sto kilometr\u00f3w, jeszcze przed operacj\u0105. Las pachnie mokr\u0105 ziemi\u0105 i igliwiem, tym ci\u0119\u017ckim, \u017cywicznym zapachem, kt\u00f3ry zwykle mnie uspokaja. Tym razem nie dzia\u0142a. Oddycham za szybko, powietrze drapie w gardle, serce wali mi w skroniach. S\u0142ysz\u0119 w\u0142asne kroki, miarowe, g\u0142uche uderzenia but\u00f3w o \u015bcie\u017ck\u0119 i gdzie\u015b w tle ptaki. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Po kilku kilometrach czuj\u0119 ciep\u0142o. Chwil\u0119 jeszcze udaj\u0119 przed sob\u0105, \u017ce to pot, \u017ce przesadzam, \u017ce zaraz minie. Podpaska nasi\u0105ka, materia\u0142 leggins\u00f3w zaczyna klei\u0107 si\u0119 do sk\u00f3ry. Czuj\u0119 wilgo\u0107 przy ka\u017cdym kroku, nie da si\u0119 jej zignorowa\u0107. \u0141zy mieszaj\u0105 si\u0119 ze \u015blin\u0105, \u0142ykam je w biegu, bo nie chc\u0119 si\u0119 zatrzymywa\u0107. Las miga mi przed oczami: plamy zieleni, ciemne pnie, rozmazane \u015bwiat\u0142o. Widz\u0119 w\u0142asne d\u0142onie, zaci\u015bni\u0119te w pi\u0119\u015bci, spuchni\u0119te od wysi\u0142ku. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">P\u0142acz\u0119, ale nogi nios\u0105 mnie dalej. Wstyd lepi si\u0119 do mnie jak cie\u0144. Jestem sama w lesie, a jednocze\u015bnie wystawiona na spojrzenie, kt\u00f3re nosz\u0119 w sobie od lat. Spojrzenie, kt\u00f3re m\u00f3wi: co z ciebie za kobieta, powinna\u015b si\u0119 z tym problemem schowa\u0107 i siedzie\u0107 cicho. Ale biegn\u0119 dalej, bo wiem, \u017ce je\u015bli si\u0119 zatrzymam \u2013 zastygn\u0119. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">W moim rodzinnym domu, w ma\u0142ej miejscowo\u015bci w Zachodniopomorskiem, panowa\u0142a cisza. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Cierpia\u0142am na bulimi\u0119, ale nie mog\u0142am o tym m\u00f3wi\u0107 g\u0142o\u015bno. Czu\u0142am si\u0119 niedowarto\u015bciowana, zahukana, ale ci\u0105gle wygl\u0105da\u0142am za okno, maj\u0105c nadziej\u0119 na zmian\u0119 krajobrazu. Na szcz\u0119\u015bcie mia\u0142am rodzin\u0119 we Francji i w 1993 roku pojecha\u0142am pierwszy raz do moich kuzynek. Opowiada\u0142y mi o antykoncepcji, seksie. Pi\u0119tnastolatki! By\u0142am zachwycona ich brakiem skr\u0119powania. Kiedy dwa lata p\u00f3\u017aniej sko\u0144czy\u0142am liceum, spakowa\u0142y\u015bmy z przyjaci\u00f3\u0142k\u0105 plecaki i pojecha\u0142y\u015bmy w podr\u00f3\u017c po Europie. Pracowa\u0142y\u015bmy i ogl\u0105da\u0142y\u015bmy \u015bwiat, nie \u017ca\u0142owa\u0142y\u015bmy szaro-burej Polski, ci\u0105gn\u0119\u0142o nas do kolor\u00f3w, r\u00f3\u017cnorodno\u015bci. Przez te wszystkie lata obserwowa\u0142am cudzoziemki \u2013 dumne, wyzwolone. Gdy p\u00f3\u017aniej w \u017cyciu by\u0142o mi ci\u0119\u017cko, zamyka\u0142am oczy i sobie je przypomina\u0142am. \u017beby nie da\u0107 si\u0119 zabetonowa\u0107.<\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Z wyboru, po trzydziestce i trzy lata po \u015blubie, zasz\u0142am w ci\u0105\u017c\u0119 i postanowi\u0142am wychowa\u0107 syna w Polsce, blisko rodziny. Mieszkali\u015bmy w Szczecinie. Wybra\u0142am szpital \u015bwiadomie. Porod\u00f3wka bra\u0142a udzia\u0142 w akcji \u201eRodzi\u0107 po ludzku\u201d, a ja nie wyobra\u017ca\u0142am sobie rodzi\u0107 inaczej. Jak\u017ce \u201enieludzki\u201d mo\u017ce by\u0107 por\u00f3d, my\u015bla\u0142am, skoro to sam pocz\u0105tek podr\u00f3\u017cy ka\u017cdego cz\u0142owieka? Miesi\u0105c przed porodem posz\u0142am obejrze\u0107 sal\u0119 porodow\u0105: po dwa \u0142\u00f3\u017cka, toaleta w pokoju \u2013 rewelacja. W tym miejscu mog\u0119 narodzi\u0107 si\u0119 jako matka, pomy\u015bla\u0142am. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Beton ma jedn\u0105 w\u0142a\u015bciwo\u015b\u0107: unieruchamia. Zatrzymuje ruch, oddech. Gdyby zabetonowa\u0107 las, wszystko by umar\u0142o. Ptaki przesta\u0142yby \u015bpiewa\u0107, drzewa nie rozwija\u0142yby korzeni, ga\u0142\u0119zie \u2013 p\u0105k\u00f3w. Kobiety na betonowych porod\u00f3wkach s\u0105 jak ci spopieleni z Pompei. Odci\u0119te od sprawczo\u015bci. A piel\u0119gniarki, lekarze i po\u0142o\u017cne? Z sercami z kamienia. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Pechowo trafi\u0142am do szpitala w niedziel\u0119 wieczorem. By\u0142 lipiec 2007 roku. Ca\u0142\u0105 noc cierpia\u0142am, syn by\u0142 podobno \u017ale u\u0142o\u017cony, m\u0105\u017c masowa\u0142 mi plecy, a lekarka przysz\u0142a dopiero o sz\u00f3stej rano i chyba przebi\u0142a mi p\u0119cherz p\u0142odowy. Kto\u015b mi da\u0142 jaki\u015b zastrzyk. I zacz\u0119\u0142y si\u0119 skurcze, mocne, jakby mnie kto\u015b rozrywa\u0142 od \u015brodka. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">\u2013 Przyj, staror\u00f3dka, przyj! Boli ci\u0119? Trzeba by\u0142o si\u0119 wcze\u015bniej na dzieci decydowa\u0107! \u2013 krzycza\u0142y piel\u0119gniarki. Nie pozwala\u0142y mi je\u015b\u0107 ani pi\u0107. M\u0105\u017c dawa\u0142 mi w tajemnicy cukierki i zwraca\u0142 im uwag\u0119, \u017ceby tak do mnie nie m\u00f3wi\u0142y. Ja nie mia\u0142am si\u0142y. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Wtedy naci\u0119\u0142y mi krocze. Nie wiedzia\u0142am dlaczego, nikt nie zapyta\u0142 mnie o zgod\u0119. Po chwili wypchn\u0119\u0142am syna na \u015bwiat. Ogl\u0105da\u0142am go z daleka, a one szy\u0142y mnie bez znieczulenia. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Maciek urodzi\u0142 si\u0119 owini\u0119ty p\u0119powin\u0105 wok\u00f3\u0142 szyi dwa razy, prawie si\u0119 udusi\u0142. Przywioz\u0142y mi go do pokoju z wenflonem na g\u0142owie i kropl\u00f3wk\u0105. Ze stresu straci\u0142am pokarm, a piersi by\u0142y jak dwa kamienie. Piel\u0119gniarki mi je naciska\u0142y, a\u017c zrobi\u0142y si\u0119 siniaki. I zn\u00f3w krzycza\u0142y, \u017ce co ze mnie za matka, kt\u00f3ra nie daje dziecku pierwszego antybiotyku. Czu\u0142am, jak poczucie winy rozlewa si\u0119 we mnie jak trucizna. Nie spa\u0142am, bo ba\u0142am si\u0119, \u017ce co\u015b zrobi\u0105 mojemu dziecku, i mimo przeszywaj\u0105cego b\u00f3lu w kroczu, zgi\u0119ta w p\u00f3\u0142, przez tydzie\u0144 chodzi\u0142am z nim na wszystkie badania. Rana po naci\u0119ciu krwawi\u0142a, zacz\u0119\u0142a ropie\u0107. Dopiero kilka tygodni p\u00f3\u017aniej, moja ginekolo\u017cka powiedzia\u0142a mi, \u017ce mam tam wszystko \u017ale pozszywane i zapalenie narz\u0105d\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Rok p\u00f3\u017aniej ci\u0105gle popuszcza\u0142am mocz. Na pocz\u0105tku udawa\u0142am, \u017ce nic si\u0119 dzieje, ale problem si\u0119 pog\u0142\u0119bia\u0142, podpaska nie wystarczy\u0142a. Zg\u0142osi\u0142am problem ginekolo\u017cce. \u201eProsz\u0119 \u0107wiczy\u0107 mi\u0119\u015bnie Kegla\u201d \u2013 tyle si\u0119 dowiedzia\u0142am. Kolejni lekarze \u2013 \u201ewszystkie kobiety tak maj\u0105 po porodzie\u201d. W sumie odwiedzi\u0142am pi\u0119ciu specjalist\u00f3w. A wtedy ju\u017c ciek\u0142o mi po nogach, nie panowa\u0142am nad tym. I co chwil\u0119 zapalenie p\u0119cherza. M\u00f3wi\u0142am lekarzom, \u017ce to chyba przez to naci\u0119cie, czu\u0142am pod palcami krzyw\u0105, grub\u0105 blizn\u0119. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Jeden przepisa\u0142 ma\u015b\u0107 na blizny i zakaza\u0142 seksu, a inny uzna\u0142, \u017ce powinnam przesta\u0107 biega\u0107. Lekarka zarzuci\u0142a, \u017ce przesadzam. Ci\u0105gle to s\u0142ysza\u0142am \u2013 od bliskich, od kole\u017canek. Szczeg\u00f3lnie od kobiet, kt\u00f3re cz\u0119sto od razu reagowa\u0142y agresywnie, jakbym m\u00f3wi\u0142a o czym\u015b nie do zaakceptowania. Nietrzymanie moczu u kobiet to tak wielkie tabu, \u017ce nale\u017cy do kategorii \u201eniekobiecych\u201d. \u201eKobieco\u015b\u0107\u201d przecie\u017c nie sika, a co dopiero sikanie po nogach. Przecie\u017c to \u015bmierdzi. Wi\u0119c jak si\u0119 zdarza, to trzeba ukry\u0107 i cicho sza. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Milcza\u0142am przez dziesi\u0119\u0107 lat, zabetonowana po porodzie. Zdecydowa\u0142am si\u0119 na wychowanie dziecka na pe\u0142en etat, bo syn mia\u0142 problemy zdrowotne. Po porodzie, kt\u00f3ry by\u0142 przecie\u017c r\u00f3wnie ci\u0119\u017cki dla niego, cierpia\u0142 na nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 na bod\u017ace, g\u0142\u00f3wnie sensoryczne. Zosta\u0142am wychowana na dobr\u0105 \u017con\u0119 i matk\u0119, chcia\u0142am by\u0107 w tym najlepsza. Wtedy jeszcze nie wyobra\u017ca\u0142am sobie, \u017ce kobieta przecie\u017c mo\u017ce startowa\u0107 te\u017c w innych wy\u015bcigach. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">M\u0105\u017c mnie nie wspiera\u0142. Przez moje problemy zdrowotne, a przede wszystkim nietrzymanie moczu, nasze \u017cycie seksualne pad\u0142o. Wcze\u015bniej by\u0142a rado\u015b\u0107, satysfakcja, a nagle b\u00f3l, albo nic. A mi bardzo brakowa\u0142o orgazm\u00f3w. Tylko nie wiedzia\u0142am: do jakiego lekarza si\u0119 z tym zg\u0142osi\u0107? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Kiedy pierwszy raz pobieg\u0142am w 2015 roku ultramaraton w Bieszczadach, poczu\u0142am, jak co\u015b si\u0119 we mnie budzi, w\u0142a\u015bnie w okolicach brzucha. Z ka\u017cdym kilometrem, mia\u0142am wra\u017cenie, jakbym kruszy\u0142a beton. Zacz\u0119\u0142am biega\u0107 w lasach i g\u00f3rach. Wielogodzinne, trudne biegi z grub\u0105 podpask\u0105, kt\u00f3r\u0105 ukrywa\u0142am pod sp\u00f3dniczko-spodenkami. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Ostateczn\u0105 decyzj\u0119 o rozwodzie podj\u0119\u0142am po 50-kilometrowym biegu. Sta\u0142am pod prysznicem. La\u0142a si\u0119 na mnie gor\u0105ca woda, a ja rycza\u0142am. Nie chcia\u0142am niszczy\u0107 \u017cycia mojemu dziecku, ale czu\u0142am, \u017ce ju\u017c d\u0142u\u017cej nie wytrzymam. Spojrza\u0142am na siebie w lustrze. Przyjaci\u00f3\u0142ka powiedzia\u0142a mi, \u017ce przesta\u0142am si\u0119 u\u015bmiecha\u0107, \u017ce nie mam ju\u017c tego b\u0142ysku w oczach. Te\u017c go nie zobaczy\u0142am. Uzna\u0142am, \u017ce to nie ja. Po\u017cyczy\u0142am pieni\u0105dze od mamy i kolejnego dnia wyprowadzi\u0142am si\u0119 z synem. Z poprzedniego \u017cycia nie wzi\u0119\u0142am nic.<\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">W 2017 roku ko\u0144czy\u0142am 40 lat. To by\u0142 rok, kt\u00f3ry wszystko zmieni\u0142. Posz\u0142am na terapi\u0119, kt\u00f3ra mi u\u015bwiadomi\u0142a, \u017ce to nie moja wina, tak og\u00f3lnie. Pozna\u0142am m\u0119\u017cczyzn\u0119 \u2013 chirurga. Wstydzi\u0142am si\u0119 moich blizn. Niby niewidoczne, ale by\u0142y przecie\u017c zapisem dziesi\u0119ciu lat mojego \u017cycia. Dzi\u0119ki niemu uwierzy\u0142am, \u017ce tam te\u017c jestem pi\u0119kna. Pierwszy raz odwa\u017cy\u0142am si\u0119 powiedzie\u0107 m\u0119\u017cczy\u017anie o problemie nietrzymania moczu. Nie ocenia\u0142, tylko poleci\u0142 mi Uniwersyteckie Centrum Zdrowia Kobiety w Warszawie. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Lekarki wyt\u0142umaczy\u0142y mi, \u017ce trafi\u0142am do nich w ostatnim momencie. Gdyby nie za\u0142o\u017cy\u0142y mi siatki pod p\u0119cherzem moczowym, dosz\u0142oby do jego wypadania. Ju\u017c zaczyna\u0142 si\u0119 obni\u017ca\u0107. A wtedy problem by\u0142by znacznie powa\u017cniejszy, bo razem z p\u0119cherzem obni\u017caj\u0105 si\u0119 te\u017c jelita i macica. Pojawiaj\u0105 si\u0119 stany zapalne szyjki macicy, samej macicy \u2013 ca\u0142y \u0142a\u0144cuch powik\u0142a\u0144 dotycz\u0105cych narz\u0105d\u00f3w p\u0142ciowych. Wtedy wysz\u0142o na jaw co\u015b jeszcze. Lekarka musia\u0142a dodatkowo wykona\u0107 plastyk\u0119 krocza, bo po porodzie \u017ale zszyto mi\u0119\u015bnie i to spowodowa\u0142o ich wiotczenie. Nawet gdybym \u0107wiczy\u0142a mi\u0119\u015bnie Kegla godzinami, nic by to nie da\u0142o. One by\u0142y os\u0142abione nie z mojej winy. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">W lutym i w marcu przebieg\u0142am 100 km na dw\u00f3ch zimowych ultramaratonach. Potem \u201eNiepokorny Mnich\u201d w Szczawnicy. 97,2 kilometry. 17 godzin biegu. Lecia\u0142 ze mnie mocz, po udach, \u0142ydkach, wlewa\u0142 si\u0119 do but\u00f3w i miesza\u0142 z b\u0142otem, bo ca\u0142y czas la\u0142 deszcz. A ja cieszy\u0142am si\u0119 jak g\u0142upia, bo wiedzia\u0142am, \u017ce to ostatni raz. By\u0142am pewna, \u017ce operacja przyniesie mi ulg\u0119. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Koniec kwietnia. Obok mnie na sali pooperacyjnej le\u017ca\u0142a dziewczyna z martw\u0105 ci\u0105\u017c\u0105, ca\u0142\u0105 noc p\u0142aka\u0142a, a ja obserwowa\u0142am, jak piel\u0119gniarka zajmuje si\u0119 ni\u0105 z czu\u0142o\u015bci\u0105. Co\u015b do niej szepta\u0142a, przykrywa\u0142a j\u0105 kocem. Po ludzku. By\u0142am szcz\u0119\u015bliwa, \u017ce co\u015b si\u0119 jednak zmieni\u0142o. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">W wakacje kolejne 110 km na \u015al\u0105sku, a ja posz\u0142am w krzaki tylko raz. Cud. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">I na koniec, w pa\u017adzierniku: \u0141emkowyna Ultra Trail. 148 kilometr\u00f3w. 31 godzin biegu. Sikanie w normie, a mimo to nie zdj\u0119\u0142am szort\u00f3w z leggins\u00f3w \u2013 to by\u0142 m\u00f3j spos\u00f3b na maskowanie problemu. Robi\u0119 tak do tej pory, cho\u0107 jestem ju\u017c zdrowa. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Pod koniec roku uko\u0144czy\u0142am ULTRA Cup Poland, jako jedna z siedmiu kobiet. Przebieg\u0142am w\u015br\u00f3d nich najwi\u0119cej kilometr\u00f3w. Wybra\u0142am najd\u0142u\u017csze biegi. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Na Sylwestra jak zacz\u0119\u0142am p\u0142aka\u0107, to nie przesta\u0142am przez ca\u0142y kolejny rok. Wszystko ze mnie schodzi\u0142o, jakbym zmienia\u0142a sk\u00f3r\u0119. Kiedy ju\u017c wszystko z siebie wyrzuci\u0142am, \u017cal i poczucie winy sp\u0142yn\u0119\u0142y z \u0142zami, to poczu\u0142am si\u0119 \u017cywa, jak nigdy dot\u0105d. Zacz\u0119\u0142am planowa\u0107. Ju\u017c jedno marzenie spe\u0142ni\u0142am \u2013 ultramaraton UTMB w Chamonix, 100 kilometr\u00f3w z widokiem na Mont Blanc. W przysz\u0142ym roku chc\u0119 przebiec t\u0119 sam\u0105 tras\u0119, ale 170 kilometr\u00f3w. Nie chodzi mi o wynik ani o szybko\u015b\u0107, ale o frajd\u0119. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">W ultramaratonach biegaj\u0105 kobiety siedemdziesi\u0119cioletnie i ja te\u017c tak chc\u0119, nawet z balkonikiem. A\u017c mam g\u0119si\u0105 sk\u00f3rk\u0119, gdy my\u015bl\u0119 o przysz\u0142o\u015bci. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Klinika pod jej przewodnictwem sta\u0142o si\u0119 kluczowym o\u015brodkiem diagnostyki i leczenia operacyjnego schorze\u0144 dna miednicy w kraju. Jako jedyny oddzia\u0142 w Polsce uzyska\u0142 presti\u017cow\u0105 akredytacj\u0119 Europejskiego Towarzystwa Uroginekologicznego (EUGA) i mo\u017ce szkoli\u0107 lekarzy w zakresie uroginekologii. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Od ponad dekady aktywnie zabiega w Ministerstwie Zdrowia o utworzenie oficjalnej podspecjalizacji z uroginekologii w Polsce, walcz\u0105c o systemowe zmiany, kt\u00f3re ukr\u00f3ci\u0142yby \u201etu\u0142aczk\u0119 diagnostyczn\u0105\u201d tysi\u0119cy kobiet. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Anna Pamu\u0142a: Bohaterka mojego reporta\u017cu, Monika, przez dziesi\u0119\u0107 lat s\u0142ysza\u0142a od lekarzy: \u201etaka pani uroda\u201d. Czy to s\u0105 standardowe odpowiedzi, kt\u00f3re s\u0142ysz\u0105 Polki? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Prof. Barcz: To klasyczny scenariusz, kt\u00f3ry ja nazywam tu\u0142aczk\u0105 diagnostyczn\u0105. Problemem jest brak edukacji \u2013 przez 5 i p\u00f3\u0142 roku specjalizacji zagadnieniom dna miednicy po\u015bwi\u0119ca si\u0119 zaledwie tydzie\u0144. Oficjalnie w Polsce nie ma specjalizacji z uroginekologii \u2013 Ministerstwo Zdrowia od lat odmawia jej stworzenia. Efekt? Pacjentka trafia do ginekologa, kt\u00f3ry zajmuje si\u0119 ci\u0105\u017c\u0105 i rakiem, albo do urologa kojarzonego g\u0142\u00f3wnie z m\u0119\u017cczyznami. \u017badna z tych grup cz\u0119sto nie ma odpowiedniej wiedzy. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Kiedy kobieta powinna poczu\u0107, \u017ce co\u015b jest nie tak? Jakie s\u0105 pierwsze sygna\u0142y problem\u00f3w z dnem miednicy? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Musimy najpierw wyja\u015bni\u0107 jedno: nietrzymanie moczu samo w sobie nie jest chorob\u0105, to objaw. Tak jak b\u00f3l gard\u0142a mo\u017ce zwiastowa\u0107 angin\u0119, gryp\u0119 czy zwyk\u0142e podra\u017cnienie, tak nietrzymanie moczu mo\u017ce towarzyszy\u0107 bardzo wielu r\u00f3\u017cnym patologiom. Samo dno miednicy to struktury zamykaj\u0105ce miednic\u0119 kostn\u0105 od do\u0142u \u2013 g\u0142\u00f3wnie warstwy mi\u0119\u015bni, powi\u0119zi i wi\u0119zade\u0142. Tu ko\u0144cz\u0105 si\u0119 trzy kluczowe uk\u0142ady: moczowy (p\u0119cherz, cewka), p\u0142ciowy (macica, pochwa) oraz ko\u0144cowy odcinek przewodu pokarmowego. Choroby dna miednicy dotycz\u0105 ca\u0142ego tego obszaru. Dlatego jedna pacjentka mo\u017ce odczuwa\u0107 nietrzymanie moczu, a inna mie\u0107 trudno\u015bci z opr\u00f3\u017cnieniem p\u0119cherza, bo obni\u017ca jej si\u0119 odbytnica. Bez zrozumienia przyczyny nie da si\u0119 wdro\u017cy\u0107 prawid\u0142owego leczenia, a pacjentki cz\u0119sto latami s\u0105 leczone niew\u0142a\u015bciwie. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Monika latami czu\u0142a pod palcami \u201ekrzyw\u0105 blizn\u0119\u201d. Lekarze j\u0105 zbywali, ale podczas operacji okaza\u0142o si\u0119, \u017ce to w\u0142a\u015bnie z\u0142e zszycie mi\u0119\u015bni po porodzie spowodowa\u0142o ich wiotczenie. Czy naci\u0119cie krocza i b\u0142\u0119dy przy jego zaopatrywaniu faktycznie niszcz\u0105 dno miednicy? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Musimy oddzieli\u0107 dwie kwestie. Po pierwsze, samo naci\u0119cie krocza nie jest metod\u0105 ochrony dna miednicy przed urazami. Po drugie, je\u015bli podczas szycia po porodzie po\u0142\u0105czy si\u0119 tkanki nieprawid\u0142owo \u2013 tak jak to mia\u0142o miejsce u Moniki \u2013 dochodzi do trwa\u0142ej dysfunkcji. Je\u015bli mi\u0119\u015bnie nie zostan\u0105 zszyte warstwowo i precyzyjnie, trac\u0105 swoj\u0105 funkcj\u0119, zaczynaj\u0105 wiotcze\u0107 i zanika\u0107. Wtedy nawet tysi\u0105ce godzin \u0107wicze\u0144 mi\u0119\u015bni Kegla nic nie dadz\u0105, bo te mi\u0119\u015bnie nie pracuj\u0105 nie z winy pacjentki, a z powodu przebytego urazu. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Czyli ta \u201ekrzywa blizna\u201d to mo\u017ce by\u0107 tylko wierzcho\u0142ek g\u00f3ry lodowej? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Dok\u0142adnie. Problem polega na tym, \u017ce dno miednicy to skomplikowana konstrukcja. To, co pacjentka czuje pod palcami jako zgrubienie czy krzywe szycie, to warstwa zewn\u0119trzna. Jednak prawdziwa katastrofa dzieje si\u0119 g\u0142\u0119biej, w powi\u0119ziach, wi\u0119zad\u0142ach, przyczepach mi\u0119\u015bni.<\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Powi\u0119\u017a to taka bia\u0142a, sztywna b\u0142onka. Ja to zawsze t\u0142umacz\u0119 pacjentkom, \u017ce powi\u0119\u017a jest jak podszewka pod we\u0142nian\u0105 sp\u00f3dnic\u0105. Je\u015bli sp\u00f3dnica (czyli pochwa) jest rozci\u0105gliwa, to podszewka (powi\u0119\u017a) trzyma fason. Gdy podczas porodu ta \u201epodszewka\u201d zostanie przerwana lub oderwana od ko\u015bci, to nawet najpi\u0119kniejsze zszycie sk\u00f3ry nie uratuje sytuacji. Narz\u0105dy trac\u0105 oparcie, p\u0119cherz zaczyna wpada\u0107 do pochwy, a pacjentka zaczyna sika\u0107 po nogach. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Operacja, kt\u00f3r\u0105 przesz\u0142a Monika, w medycynie cz\u0119sto nazywana jest \u201eplastyk\u0105\u201d. Pani Profesor jednak unika tego s\u0142owa. Dlaczego? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Bo s\u0142owo \u201eplastyka\u201d kojarzy si\u0119 z estetyk\u0105, z poprawianiem wygl\u0105du. Ja wol\u0119 termin: operacja rekonstrukcyjna. My nie zajmujemy si\u0119 \u201epi\u0119knem\u201d, ale napraw\u0105 czynno\u015bciow\u0105. Musimy odnale\u017a\u0107 brzegi rozerwanego materia\u0142u (powi\u0119zi) i zszy\u0107 je tak, by przywr\u00f3ci\u0107 p\u0119cherzowi i cewce ich pierwotn\u0105 funkcj\u0119. To jest chirurgia subtelna \u2013 jeden niew\u0142a\u015bciwy ruch mo\u017ce wygenerowa\u0107 b\u00f3l przy wsp\u00f3\u0142\u017cyciu na ca\u0142e \u017cycie. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Seks to kolejny w\u0105tek z reporta\u017cu. Monika straci\u0142a orgazmy, czu\u0142a wstyd, jej ma\u0142\u017ce\u0144stwo si\u0119 rozpad\u0142o. Lekarze wysy\u0142ali j\u0105 do seksuologa, jakby problem siedzia\u0142 tylko w jej g\u0142owie. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">To kolejny b\u0142\u0105d. Funkcje seksualne s\u0105 integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 uroginekologii. Pacjentki z obni\u017ceniem narz\u0105d\u00f3w trac\u0105 poczucie w\u0142asnej atrakcyjno\u015bci, unikaj\u0105 zbli\u017ce\u0144, co prowadzi do rozpadu zwi\u0105zk\u00f3w i depresji. My to obserwujemy w kwestionariuszach jako\u015bci \u017cycia przed i po operacji. Skuteczna rekonstrukcja zmienia nie tylko anatomi\u0119 cia\u0142a, ale samopostrzeganie kobiety. Monika po operacji odzyska\u0142a sprawczo\u015b\u0107 \u2013 to cz\u0119sty efekt. Kiedy kobieta przestaje czu\u0107 si\u0119 \u201euszkodzona\u201d, zaczyna inaczej stawia\u0107 granice w \u017cyciu osobistym. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Co by Pani Profesor powiedzia\u0142a Monice dziesi\u0119\u0107 lat temu, gdyby trafi\u0142a do Pani gabinetu? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Powiedzia\u0142abym jej, \u017ce to nie jest jej wina. \u017be jej cia\u0142o wykona\u0142o ogromn\u0105 prac\u0119, ale podczas porodu dosz\u0142o do urazu, kt\u00f3ry jest tak samo realny, jak z\u0142amana noga. I \u017ce medycyna ma narz\u0119dzia, by to naprawi\u0107, nie odbieraj\u0105c jej przy tym prawa do biegania przez lasy i g\u00f3ry. Najwa\u017cniejsze jest, by kobiety przesta\u0142y wierzy\u0107, \u017ce b\u00f3l i dyskomfort to ich przeznaczenie. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Wiele kobiet w gabinetach kuszone jest \u201ebezinwazyjnymi\u201d laserami. Czy to dzia\u0142a? <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Nie ma dowod\u00f3w naukowych na to, \u017ce energie, w tym lasery, lecz\u0105 nietrzymanie moczu w stopniu, z kt\u00f3rym kobiety zg\u0142aszaj\u0105 si\u0119 do lekarza i kt\u00f3rego oczekuj\u0105. Badania nad laserami dotycz\u0105 zazwyczaj pierwszego, bardzo lekkiego stopnia nietrzymania moczu, kt\u00f3ry objawia si\u0119 sporadycznie przy pot\u0119\u017cnym wysi\u0142ku, jak skok na trampolinie. Je\u015bli kobieta gubi mocz podczas biegania czy spaceru, laser tego nie wyleczy. Narracja o laserach cz\u0119sto budowana jest na strachu przed operacj\u0105, kt\u00f3r\u0105 przedstawia si\u0119 jako ostateczne z\u0142o. To wy\u0142udzanie pieni\u0119dzy i \u017cerowanie na niepewno\u015bci kobiet. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">(Lista stworzona z pomoc\u0105 prof. Ewy Barcz) <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">O\u015brodki NFZ z najwi\u0119kszym do\u015bwiadczeniem:  <\/p>\n<ul class=\"typography__unordered-list ul-list mt-5 pl-9 text-gray-900 first-child:mt-0 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words ul-level-0\">\n<li class=\"typography__list-item mt-3 pl-1 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 marker:text-lg marker:leading-none marker:text-red-700 dark:marker:text-red-400 print:dark:text-black break-words\">Mi\u0119dzyleski Szpital Specjalistyczny w Warszawie, Klinika Ginekologii i Po\u0142o\u017cnictwa, <\/li>\n<li class=\"typography__list-item mt-3 pl-1 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 marker:text-lg marker:leading-none marker:text-red-700 dark:marker:text-red-400 print:dark:text-black break-words\">Uniwersyteckie Centrum Ginekologii i Po\u0142o\u017cnictwa we Wroc\u0142awiu, <\/li>\n<li class=\"typography__list-item mt-3 pl-1 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 marker:text-lg marker:leading-none marker:text-red-700 dark:marker:text-red-400 print:dark:text-black break-words\">Szpital Pro Medika E\u0142k.  <\/li>\n<\/ul>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Pomoc online i grupy wsparcia: <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Stowarzyszenie Os\u00f3b z NTM \u201eUroConti&#8221;, najwi\u0119ksza organizacja pacjencka w Polsce. <\/p>\n<p class=\"typography__paragraph my-5 font-serif font-normal text-xl leading-8 text-gray-900 dark:text-gray-50 print:dark:text-black break-words\">Zbieram opowie\u015bci o chorobach i zdrowiu kobiet. Chcesz opowiedzie\u0107 swoj\u0105 histori\u0119? Ch\u0119tnie wys\u0142ucham lub przeczytam, tak\u017ce anonimowo, i opublikuj\u0119. Napisz do mnie: <a href=\"https:\/\/oko.press\/cdn-cgi\/l\/email-protection\" class=\"__cf_email__\" data-cfemail=\"6511040e0415040b0c10170a0104250a0e0a4b1517001616\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">[email\u00a0protected]<\/a>.<\/p>\n<p>;<a href=\"https:\/\/oko.press\/autor\/annapamula\" class=\"w-20 h-20 relative xl:mt-0.5 shrink-0 rounded-full border-gray-300 dark:border-gray-600 grayscale\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img alt=\"Na zdj\u0119ciu Anna Pamu\u0142a\" src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAAAAAP\/\/\/yH5BAEAAAAALAAAAAABAAEAAAIBRAA7\" decoding=\"async\" data-nimg=\"fill\" class=\"image\" style=\"position:absolute;top:0;left:0;bottom:0;right:0;box-sizing:border-box;padding:0;border:none;margin:auto;display:block;width:0;height:0;min-width:100%;max-width:100%;min-height:100%;max-height:100%;object-fit:cover\"\/><\/a><a href=\"https:\/\/oko.press\/autor\/annapamula\" class=\"text-base font-medium print:dark:text-black\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Anna Pamu\u0142a <\/a><\/p>\n<p class=\"hidden xl:block mt-2 text-xs print:dark:text-black\">Niezale\u017cna dziennikarka, pisa\u0142a m.in. dla Gazety Wyborczej, Parents we Francji i Time\u2019a w USA. Autorka ksi\u0105\u017cek &#8222;Polacos. Chajka p\u0142ynie do Kostaryki&#8221; i &#8222;Wrzenie. Francja na kraw\u0119dzi&#8221;. Jej najnowsza ksi\u0105\u017cka reporterska &#8222;Mamy do pogadania&#8221; traktuje o macierzy\u0144stwie na \u015bwiecie i stygmatyzacji zwi\u0105zanej ze zdrowiem reprodukcyjnym kobiet. Wsp\u00f3\u0142pracuje jako redaktorka i lokalna producentka z Martyn\u0105 Wojciechowsk\u0105. Wsp\u00f3lnie napisa\u0142y &#8222;Co chcesz powiedzie\u0107 \u015bwiatu&#8221;. Razem z Mart\u0105 Frej tworzy projekt &#8222;Tabubabki&#8221;. Stypendystka Pulitzer Center i IWMF (International Women&#8217;s Media Foundation). Mieszka we Francji.<\/p>\n<p class=\"block xl:hidden mt-2 text-xs print:dark:text-black\">Niezale\u017cna dziennikarka, pisa\u0142a m.in. dla Gazety Wyborczej, Parents we Francji i Time\u2019a w USA. Autorka ksi\u0105\u017cek &#8222;Polacos. Chajka p\u0142ynie do Kostaryki&#8221; i &#8222;Wrzenie. Francja na kraw\u0119dzi&#8221;. Jej najnowsza ksi\u0105\u017cka reporterska &#8222;Mamy do pogadania&#8221; traktuje o macierzy\u0144stwie na \u015bwiecie i stygmatyzacji zwi\u0105zanej ze zdrowiem reprodukcyjnym kobiet. Wsp\u00f3\u0142pracuje jako redaktorka i lokalna producentka z Martyn\u0105 Wojciechowsk\u0105. Wsp\u00f3lnie napisa\u0142y &#8222;Co chcesz powiedzie\u0107 \u015bwiatu&#8221;. Razem z Mart\u0105 Frej tworzy projekt &#8222;Tabubabki&#8221;. Stypendystka Pulitzer Center i IWMF (International Women&#8217;s Media Foundation). Mieszka we Francji.<\/p>\n<p>Copyright \u00a9 2016 &#8211; 2026. Made with love by OKO.press team. All Rights Reserved.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Prawa autorskie: il. Iga Kucharska\/OKO.pressil. Iga Kucharska\/OK&#8230; Prawa autorskie: il. Iga Kucharska\/OKO.pressil. Iga Kucharska\/OK&#8230; Zaloguj si\u0119, aby zapisa\u0107&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":195781,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[32,33,36,37,27,34,35,28,31,25,42,38,40,39,41,29,30,26],"class_list":{"0":"post-195780","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-naglowki","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-featured-news","11":"tag-featurednews","12":"tag-headlines","13":"tag-latest-news","14":"tag-latestnews","15":"tag-naglowki","16":"tag-najwazniejsze-artykuly","17":"tag-news","18":"tag-pl","19":"tag-poland","20":"tag-polish","21":"tag-polska","22":"tag-polski","23":"tag-top-stories","24":"tag-topstories","25":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115865046552650638","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/195780","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=195780"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/195780\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/195781"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=195780"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=195780"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=195780"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}