Sukces sportowy wyprawy zosta\u0142 okupiony najwy\u017csz\u0105 cen\u0105 \u2014 w obozie III zmar\u0142 na obrz\u0119k p\u0142uc przyjaciel zdobywc\u00f3w z KW Gliwice Andrzej Czok, wspinaj\u0105cy si\u0119 z Przemys\u0142awem Piaseckim.<\/p>\n
\u2014 Nie lubi\u0119 wraca\u0107 wspomnieniami do tej wyprawy i nie nazywam sukcesem, bo zap\u0142acili\u015bmy zbyt wielk\u0105 cen\u0119. Zastanawiam si\u0119 teraz, po latach, czy mogli\u015bmy zrobi\u0107 co\u015b wi\u0119cej, by uratowa\u0107 Andrzeja. Nasza wiedza o medycynie g\u00f3rskiej by\u0142a w\u00f3wczas zerowa, zreszt\u0105 niewielki lekarzy by\u0142o specjalistami w tej dziedzinie. Andrzej mia\u0142 problemy z krtani\u0105, kaszla\u0142 tak jak my wszyscy. By\u0142 w kontakcie z lekarzem w bazie pod szczytem, kt\u00f3ry zaleca\u0142 mu branie r\u00f3\u017cnych lekarstw. Nikt z nas nie s\u0105dzi\u0142, \u017ce podobne objawy jak nasze, przekszta\u0142c\u0105 si\u0119 u niego w co\u015b bardziej powa\u017cnego, \u017ce to si\u0119 „prze\u0142o\u017cy” na p\u0142uca i dojdzie do tragedii \u2014 powiedzia\u0142 PAP Wielicki, pi\u0105ty cz\u0142owiek na \u015bwiecie, kt\u00f3ry zdoby\u0142 Koron\u0119 Himalaj\u00f3w i Karakorum, czyli 14 o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w globu.<\/p>\n
Kanczendzonga by\u0142a jednym z trzech o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w, opr\u00f3cz Mount Everestu (1980) i Lhotse (1988), na kt\u00f3re Wielicki wszed\u0142 zim\u0105. Jegor partner Kukuczka, drugi himalaista (po Reinholdzie Messnerze) z Koron\u0119 Himalaj\u00f3w i Karakorum, zgin\u0105\u0142 na po\u0142udniowej \u015bcianie Lhotse w 1989 r. Podczas ataku szczytowego Wielicki wyprzedzi\u0142 Kukuczk\u0119 i pierwszy dotar\u0142 na wierzcho\u0142ek, mimo \u017ce musia\u0142 sobie zrobi\u0107 przerw\u0119 i rozgrzewa\u0107 zmarzni\u0119te nogi bij\u0105c w buty czekanem.<\/p>\n
\u2014 Mia\u0142em nienajlepsze, takie plastikowe buty, a by\u0142o z 40 stopni mrozu. W pewnym momencie przy podchodzeniu nie czu\u0142em st\u00f3p, wi\u0119c usiad\u0142em i na wyr\u0105banej platformie na wysoko\u015bci powy\u017cej 8000 m tak z 40 minut obija\u0142em czekanem nogi w butach wewn\u0119trznych, by wr\u00f3ci\u0142o czucie. Warunki pogodowe by\u0142y lepsze ni\u017c na zimowym Evere\u015bcie, bo nie wia\u0142 huraganowy wiatr, ale troch\u0119 pob\u0142\u0105dzili\u015bmy w szczytowej grani, poszli\u015bmy za wysoko po trawersach, potem trzeba by\u0142o si\u0119 cofa\u0107. Mieli\u015bmy dobr\u0105 aklimatyzacj\u0119 z Jurkiem, bo wcze\u015bniej wspinali\u015bmy si\u0119 na Lhotse i dotarli\u015bmy do 8000 m. Wstrzelili\u015bmy si\u0119 te\u017c w okno pogodowe, bo do \u017cadnych prognoz pogody \u2014 tak jak jest teraz \u2014 w\u00f3wczas nie mieli\u015bmy dost\u0119pu.<\/p>\n
\u2014 By\u0142em pierwszy na szczycie. Wiedzia\u0142em, \u017ce to jest to miejsce, bo by\u0142y \u015blady po ostatniej wyprawie japo\u0144skiej. Przyznam, \u017ce nie\u0142adnie post\u0105pi\u0142em. Czeka\u0142em na Jurka troch\u0119 i jak zobaczy\u0142em, \u017ce jest w kopule podszczytowej, tak z 40 metr\u00f3w ode mnie, to zacz\u0105\u0142em schodzi\u0107, nie czekaj\u0105c a\u017c dojdzie do mnie, bo by\u0142em zmarzni\u0119ty. Min\u0119li\u015bmy si\u0119 bez u\u015bci\u015bni\u0119cia r\u0119ki. W zej\u015bciu Jurek dogoni\u0142 mnie i razem dotarli\u015bmy do obozu IV \u2014 doda\u0142.<\/p>\n
W obozie IV na wysoko\u015bci 7700 m, z kt\u00f3rego wyruszyli po 6 rano zobaczyli, \u017ce nie ma w drugim namiocie dw\u00f3jki Czok-Piasecki, kt\u00f3ra mia\u0142a atakowa\u0107 wierzcho\u0142ek w kolejnym dniu. Pomy\u015bleli, \u017ce koledzy zeszli, bo zrezygnowali jednak z ataku. Rano, gdy po\u0142\u0105czyli si\u0119 radiotelefonem z baz\u0105 dowiedzieli si\u0119, \u017ce Andrzej Czok zmar\u0142 w III obozie.<\/p>\n
\u2014 Mo\u017cem gdyby by\u0142 tlen medyczny w wy\u017cszych obozach uda\u0142oby si\u0119 go uratowa\u0107? Znali\u015bmy swoje mo\u017cliwo\u015bci, mieli\u015bmy nasze bogate do\u015bwiadczenie wysokog\u00f3rskie, nikt w\u00f3wczas nie my\u015bla\u0142 o wynoszeniu butli z tlenem medycznym wy\u017cej, co obecnie jest standardem \u2014 oceni\u0142 himalaista.<\/p>\n
Na Kanczendzondze, oznaczaj\u0105cej w j\u0119zyku tybeta\u0144skim „Pi\u0119\u0107 Skarbnic Wielkiego \u015aniegu”, zagin\u0119\u0142a w maju 1992 roku jedna z najwybitniejszych himalaistek \u015bwiata Wanda Rutkiewicz.<\/p>\n
W historii podboju trzeciej co do wysoko\u015bci g\u00f3ry \u015bwiata, niezwykle rozleg\u0142ego masywu nawet jak na warunki himalajskie, Polacy odegrali znacz\u0105c\u0105 rol\u0119. W 1978 roku Eugeniusz Chrobak i Wojciech Wr\u00f3\u017c jako pierwsi stan\u0119li na szczycie dziewiczych w\u00f3wczas \u2014 Po\u0142udniowej Kanczendzongi (8494 m), a Wojciech Bra\u0144ski, Zygmunt Andrzej Heinrich i Kazimierz Olech na \u015arodkowej (8482 m). Na Yalung Kang, czyli zachodnim wierzcho\u0142ku (8505 m), now\u0105 drog\u0119 poprowadzili w 1984 r. Tadeusz Karolczak i Wr\u00f3\u017c.<\/p>\n
Na szczyt g\u0142\u00f3wny, opr\u00f3cz Wielickiego i Kukuczki, wspi\u0119li si\u0119 tak\u017ce spo\u015br\u00f3d bia\u0142o-czerwonych: Piotr Pustelnik (15 maja 2001 r., 20. w historii zdobywca Korony Himalaj\u00f3w i Karakorum), Kinga Baranowska (18 maja 2009), Waldemar Kowalewski (25 maja 2023), Oswald Rodrigo Pereira i Bartosz Ziemski (27 maja 2024 r., ten drugi zjecha\u0142 na nartach) oraz Dorota Rasi\u0144ska-Samo\u0107ko z tlenem, przy pomocy Szerp\u00f3w (12 maja 2022).<\/p>\n
\u0179r\u00f3d\u0142o informacji: Polska Agencja Prasowa<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Sukces sportowy wyprawy zosta\u0142 okupiony najwy\u017csz\u0105 cen\u0105 \u2014 w obozie III zmar\u0142 na obrz\u0119k p\u0142uc przyjaciel zdobywc\u00f3w z…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":198963,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[7204,32,33,36,37,27,34,35,28,31,25,42,38,40,39,41,136,128,47,655,29,30,26],"class_list":{"0":"post-198962","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-polska","8":"tag-alpinizm","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-featured-news","12":"tag-featurednews","13":"tag-headlines","14":"tag-latest-news","15":"tag-latestnews","16":"tag-naglowki","17":"tag-najwazniejsze-artykuly","18":"tag-news","19":"tag-pl","20":"tag-poland","21":"tag-polish","22":"tag-polska","23":"tag-polski","24":"tag-ps_detal_new","25":"tag-psv2","26":"tag-screening_general","27":"tag-styl_zycia_lifestyle_","28":"tag-top-stories","29":"tag-topstories","30":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115875616010910023","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/198962","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=198962"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/198962\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/198963"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=198962"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=198962"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=198962"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}