W Al-Maghtas w Jordanii wykopaliska archeologiczne ukaza\u0142y pozosta\u0142o\u015bci ko\u015bcio\u0142\u00f3w, kaplic, grot pustelnik\u00f3w oraz baptysterium, jako miejsca kultu zwi\u0105zane z Chrztem Jezusa. Naukowcy wskazuj\u0105, \u017ce jest to \u201eBetania po drugiej stronie Jordanu\u201d, o kt\u00f3rej m\u00f3wi Biblia. W 2015 roku obszar ten zosta\u0142 wpisany na List\u0119 \u015awiatowego Dziedzictwa UNESCO. Do Al-Maghtas pielgrzymowali trzej papie\u017ce: Jan Pawe\u0142 II, Benedykt XVI oraz Franciszek. Dzi\u015b Niedziela Chrztu Pa\u0144skiego.<\/p>\n
Ks. Pawe\u0142 Rytel-Andrianik – Al-Maghtas<\/p>\n
Relacje biblijne<\/p>\n
W Ewangelii \u015bw. Jana jest mowa o tym, \u017ce Jan Chrzciciel chrzci\u0142 za Jordanem: \u201eDzia\u0142o si\u0119 to w Betanii,\u00a0po drugiej stronie Jordanu, gdzie Jan udziela\u0142 chrztu\u201d (J 1, 28). Czytamy tak\u017ce, \u017ce: \u201eI powt\u00f3rnie [Jezus] uda\u0142 si\u0119 za Jordan, na miejsce, gdzie Jan poprzednio udziela\u0142 chrztu, i tam przebywa\u0142\u201d (J 10, 40).<\/p>\n
\u201eBetania po drugiej stronie Jordanu\u201d to nie jest Betania przy pobli\u017cu G\u00f3ry Oliwnej, gdzie cz\u0119sto bywa\u0142 Jezus, lecz inna Betania. Orygenes (III wiek), Jan Chryzostom (IV wiek) oraz chrze\u015bcijanie w tamtym czasie podkre\u015blali, \u017ce \u201eBetania po drugiej stronie Jordanu\u201d to lokalizacja znana w\u00f3wczas pod nazw\u0105 \u201eBethabara\u201d. Nazwa ta wyst\u0119puje m.in. w niekt\u00f3rych manuskryptach Ewangelii \u015bw. Jana, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0105 w\u0142a\u015bnie o \u201eBetanii po drugiej stronie Jordanu\u201d (J 1,28), oraz na mapie z Madaby z VI wieku, kt\u00f3ra w ten spos\u00f3b oznacza miejsce Chrztu Jezusa. Ponadto \u201eBethabara\u201d wyst\u0119puje jako jedna z lokalizacji wymienianych w Talmudzie. Obecnie to miejsce jest znane jako Al-Maghtas, co w j\u0119zyku arabskim oznacza \u201echrzest\u201d lub \u201ezanurzenie\u201d.<\/p>\n
\u015awiadectwa archeologiczne<\/p>\n
Do pocz\u0105tku IV wieku chrze\u015bcija\u0144stwo by\u0142o cz\u0119sto prze\u015bladowane w cesarstwie rzymskim i nie by\u0142a mo\u017cliwa budowa \u015bwi\u0105ty\u0144. Niemniej jednak, chrze\u015bcijanie pierwszych wiek\u00f3w przekazywali pami\u0119\u0107 o miejscach zwi\u0105zanych z \u017cyciem Jezusa z pokolenie na pokolenie.<\/p>\n
Na prze\u0142omie V i VI cesarz bizanty\u0144ski Anastazy I Dicorus wybudowa\u0142 pierwsz\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 po\u015bwi\u0119con\u0105 Janowi Chrzcicielowi na miejscu znanym obecnie jako Al-Maghtas. Ten ko\u015bci\u00f3\u0142 uleg\u0142 zniszczeniu wskutek powodzi i trz\u0119sie\u0144 ziemi. \u015awi\u0105tynia by\u0142a odbudowywana kilkukrotnie, ale prawdopodobnie ju\u017c w VII\/VIII w. pozosta\u0142y z niej tylko ruiny.<\/p>\n
O tym ko\u015bciele pisa\u0142 jeden z pielgrzym\u00f3w znany jako Teodozjusz (rok 530): \u201e5 mil na p\u00f3\u0142noc od Morza Martwego, w miejscu, gdzie Pan zosta\u0142 ochrzczony, stoi pojedyncza kolumna, a na kolumnie umocowany jest \u017celazny krzy\u017c; tam te\u017c znajduje si\u0119 ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Jana Chrzciciela, kt\u00f3ry zbudowa\u0142 cesarz Anastazy. Ko\u015bci\u00f3\u0142 ten jest bardzo wysoki, wzniesiony nad du\u017cymi komorami z powodu wylew\u00f3w rzeki Jordan\u201d.<\/p>\n
W tym miejscu\u00a0zosta\u0142a wzniesiona tak\u017ce Bazylika \u015awi\u0119tej Tr\u00f3jcy. Tytu\u0142 ko\u015bcio\u0142a nawi\u0105zuje do tego, \u017ce podczas Chrztu Jezusa objawi\u0142a si\u0119 Tr\u00f3jca \u015awi\u0119ta: B\u00f3g Ojciec, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 z nieba oraz Duch \u015awi\u0119ty w postaci go\u0142\u0119bicy nad Jezusem. Wykopaliska archeologiczne wskazuj\u0105, \u017ce by\u0142 to du\u017cy ko\u015bci\u00f3\u0142 maj\u0105cy przynajmniej 27 m. d\u0142ugo\u015bci i ponad 15 m. szeroko\u015bci, jednak niewiele pozosta\u0142o obecnie z tej bazyliki.<\/p>\n
Opr\u00f3cz tych ko\u015bcio\u0142\u00f3w archeologowie wskazuj\u0105 tak\u017ce na doln\u0105 bazylik\u0119, groty pustelnik\u00f3w, kaplic\u0119, mozaiki, marmurowe posadzki oraz na ogromne baptysterium w formie krzy\u017ca. Wszystko wybudowano blisko siebie w miejscu znanym obecnie jako\u00a0\u201eBetania po drugiej stronie Jordanu\u201d Al-Maghtas.<\/p>\n
Obok Al-Maghtas wykopaliska archeologiczne wykaza\u0142y r\u00f3wnie\u017c na wzg\u00f3rze Tell al-Kharrar, znane jako Wzg\u00f3rze Eliasza\u00a0(Jabal Mar Elias), miejsce zwi\u0105zane w\u0142a\u015bnie z prorokiem Eliaszem.\u00a0W Okresie bizantyjskim, prawdopodobnie w V wieku, wzniesiono tu klasztor ku jego pami\u0119ci.<\/p>\n
UNESCO:\u00a0Wyj\u0105tkowa warto\u015b\u0107\u00a0dla ludzko\u015bci<\/p>\n
W 2015 roku obszar \u201eBetanii po drugiej stronie Jordanu\u201d (Al-Maghtas), obejmuj\u0105cy r\u00f3wnie\u017c Tell al-Kharrar, zosta\u0142 wpisany na List\u0119 \u015awiatowego Dziedzictwa UNESCO. Na oficjalnej stronie organizacji czytamy: \u201e\u00abBetania po drugiej stronie Jordanu\u00bb ma ogromne znaczenie religijne dla wi\u0119kszo\u015bci wyzna\u0144 chrze\u015bcija\u0144skich, kt\u00f3re uzna\u0142y to miejsce za lokalizacj\u0119, w kt\u00f3rej Jezus z Nazaretu zosta\u0142 ochrzczony przez Jana Chrzciciela. To odniesienie zach\u0119ca\u0142o pokolenia mnich\u00f3w, pustelnik\u00f3w, pielgrzym\u00f3w i kap\u0142an\u00f3w do osiedlania si\u0119 w tym miejscu i odwiedzania go, pozostawiaj\u0105c \u015bwiadectwa swojej pobo\u017cno\u015bci i religijno\u015bci, datowane od IV do XV wieku\u201d.<\/p>\n
Papie\u017ce w \u201eBetanii za Jordanem\u201d<\/p>\n
Pierwszym Papie\u017cem, kt\u00f3ry nawiedzi\u0142\u00a0Al-Maghtas\u00a0by\u0142 Jan Pawe\u0142 II, kt\u00f3ry przyby\u0142 tu podczas\u00a0Jubileuszu Roku 2000.\u00a0Papie\u017c\u00a0Benedykt XVI\u00a0odwiedzi\u0142 to miejsce w 2009 r. i zainaugurowa\u0142 budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a upami\u0119tniaj\u0105cego Chrzest Jezusa w Jordanie. W 2014 roku papie\u017c\u00a0Franciszek nawiedzi\u0142 to miejsce i spotka\u0142 si\u0119 tu\u00a0z uchod\u017acami z Syrii i Iraku, a tak\u017ce z chorymi dzie\u0107mi i osobami niepe\u0142nosprawnymi, kt\u00f3rzy znale\u017ali schronienie w Jordanii.<\/p>\n
Nowy ko\u015bci\u00f3\u0142 Chrztu Pa\u0144skiego zosta\u0142 uroczy\u015bcie po\u015bwi\u0119cony w styczniu 2025 roku. W imieniu papie\u017ca Franciszka uroczysto\u015bci przewodniczy\u0142 watyka\u0144ski sekretarz stanu, kard. Pietro Parolin.\u00a0Obecnie jest to najwi\u0119kszy ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki na terenie Jordanii. W okolicy znajduj\u0105 si\u0119 ko\u015bcio\u0142y tak\u017ce innych wyzna\u0144 chrze\u015bcija\u0144skich.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W Al-Maghtas w Jordanii wykopaliska archeologiczne ukaza\u0142y pozosta\u0142o\u015bci ko\u015bcio\u0142\u00f3w, kaplic, grot pustelnik\u00f3w oraz baptysterium, jako miejsca kultu zwi\u0105zane…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":200445,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[32,33,36,37,27,34,35,28,31,25,42,38,40,39,41,29,30,26],"class_list":{"0":"post-200444","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-naglowki","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-featured-news","11":"tag-featurednews","12":"tag-headlines","13":"tag-latest-news","14":"tag-latestnews","15":"tag-naglowki","16":"tag-najwazniejsze-artykuly","17":"tag-news","18":"tag-pl","19":"tag-poland","20":"tag-polish","21":"tag-polska","22":"tag-polski","23":"tag-top-stories","24":"tag-topstories","25":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115880798694768546","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/200444","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=200444"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/200444\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/200445"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=200444"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=200444"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=200444"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}