{"id":201173,"date":"2026-01-12T14:22:07","date_gmt":"2026-01-12T14:22:07","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/201173\/"},"modified":"2026-01-12T14:22:07","modified_gmt":"2026-01-12T14:22:07","slug":"to-moze-byc-najwieksze-geopolityczne-przetasowanie-od-50-lat-trump-gra-va-banque","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/201173\/","title":{"rendered":"To mo\u017ce by\u0107 najwi\u0119ksze geopolityczne przetasowanie od 50 lat. Trump gra va banque"},"content":{"rendered":"

W Iranie trwaj\u0105 najwi\u0119ksze od lat protesty<\/a>. Ich uczestnicy pocz\u0105tkowo sprzeciwiali si\u0119 katastrofalnej sytuacji ekonomicznej w kraju. P\u00f3\u017aniej przybra\u0142y one wymiar polityczny i zacz\u0119\u0142y obejmowa\u0107 postulaty wymierzone w fundamenty Republiki Islamskiej. Niezale\u017cna stacja Iran International oceni\u0142a, \u017ce w ci\u0105gu ostatnich 48 godz. w protestach, kt\u00f3re opanowa\u0142y ca\u0142y kraj, zgin\u0119\u0142o co najmniej 2 tys. os\u00f3b<\/a>.<\/p>\n

„The New York Times” informuje, \u017ce ameryka\u0144ski przyw\u00f3dca powa\u017cnie rozwa\u017ca spe\u0142nienie swojej gro\u017aby zaatakowania kraju z powodu t\u0142umienia protest\u00f3w. Czy mo\u017ce obali\u0107 re\u017cim? Odpowiadamy na najwa\u017cniejsze pytania. Oto co by si\u0119 sta\u0142o, gdyby re\u017cim ajatollah\u00f3w ostatecznie upad\u0142.<\/p>\n

Pomimo brutalnej interwencji re\u017cimu tysi\u0105ce Ira\u0144czyk\u00f3w wychodzi na ulice.<\/p>\n

W rozmowie z CNN naoczna \u015bwiadek relacjonuje, \u017ce w szpitalu widzia\u0142a „u\u0142o\u017cone w stosy zw\u0142oki”. Zw\u0142oki s\u0105 r\u00f3wnie\u017c wystawiane w halach przemys\u0142owych.<\/p>\n

Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n

Od 28 grudnia Ira\u0144czycy wychodz\u0105 na ulice, aby protestowa\u0107 przeciwko inflacji. Demonstracje rozszerzy\u0142y si\u0119 ju\u017c na ponad sto miast. Aby uniemo\u017cliwi\u0107 komunikacj\u0119, re\u017cim od kilku dni blokuje dost\u0119p do Internetu.<\/p>\n

Jak mog\u0142aby wygl\u0105da\u0107 pomoc Trumpa?<\/p>\n

Sygna\u0142 Trumpa skierowany do Teheranu wydaje si\u0119 jasny<\/a>. Na Truth Social napisa\u0142: „USA s\u0105 gotowe do pomocy!!!”. Wed\u0142ug doniesie\u0144 medi\u00f3w Trump zapozna\u0142 si\u0119 z opcjami przeprowadzenia atak\u00f3w militarnych.<\/p>\n

Je\u015bli dojdzie do interwencji zbrojnej, podobnie jak w czerwcu 2025 r. przeciwko ira\u0144skim obiektom j\u0105drowym<\/a> i 3 stycznia br. w Wenezueli<\/a>, na pierwszym planie znajd\u0105 si\u0119 prawdopodobnie ukierunkowane ataki powietrzne i rakietowe. Wszystko wskazuje na to, \u017ce USA skupi\u0105 si\u0119 na infrastrukturze wojskowej, takiej jak stanowiska rakietowe, fabryki broni i lotniska. Nie nale\u017cy si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce Trump zdecyduje si\u0119 na wojn\u0119 l\u0105dow\u0105 przeciwko sprawnym ira\u0144skim jednostkom.<\/p>\n

Istniej\u0105 jednak r\u00f3wnie\u017c oznaki pokojowego rozwi\u0105zania. Poniewa\u017c wiceprezydent USA J. D. Vance nadal m\u00f3wi o mo\u017cliwych negocjacjach, Trump m\u00f3g\u0142by ostatecznie zgodzi\u0107 si\u0119 na porozumienie z re\u017cimem<\/a>. Na przyk\u0142ad: z\u0142agodzimy sankcje, a wy w zamian zostawicie demonstrant\u00f3w i Izrael w spokoju.<\/p>\n

Czy Trump mo\u017ce w og\u00f3le obali\u0107 re\u017cim?<\/p>\n

\n

Pomoc ze strony Stan\u00f3w Zjednoczonych, a tak\u017ce spo\u0142eczno\u015bci mi\u0119dzynarodowej, przyniesie korzy\u015bci tylko wtedy, gdy zostan\u0105 odci\u0119te wszystkie \u017ar\u00f3d\u0142a utrzymania re\u017cimu: wstrzymanie sprzeda\u017cy ropy, odmowa dost\u0119pu do mi\u0119dzynarodowego systemu bankowego, ca\u0142kowita izolacja dyplomatyczna i wykluczenie ze wszystkich organizacji globalnych<\/p>\n<\/blockquote>\n

\u2014 m\u00f3wi Ali Safavi, cz\u0142onek Komisji Spraw Zagranicznych Narodowej Rady Oporu Iranu (NCRI), w rozmowie z serwisem Blick.<\/p>\n

Rozw\u00f3j sytuacji w ostatnich miesi\u0105cach pokaza\u0142, \u017ce ira\u0144ski re\u017cim jest wprawdzie os\u0142abiony, ale nie upadnie sam z siebie ani wy\u0142\u0105cznie w wyniku interwencji zagranicznej. \u2014 Prawdziwa zmiana musi nast\u0105pi\u0107 od wewn\u0105trz \u2014 nap\u0119dzana przez zdyscyplinowany, og\u00f3lnokrajowy ruch, kt\u00f3ry jest w stanie stawi\u0107 czo\u0142a bezlitosnej dyktaturze \u2014 m\u00f3wi Safavi.<\/p>\n

Jakie konsekwencje geopolityczne mia\u0142by atak USA?<\/p>\n

Re\u017cim w Teheranie zagrozi\u0142 konsekwencjami w przypadku ataku<\/a>. Sam Iran, ale tak\u017ce sojusznicy w Iraku, Syrii i Libanie prawdopodobnie zaatakowaliby Izrael i pozycje USA. Iran m\u00f3g\u0142by r\u00f3wnie\u017c podj\u0105\u0107 asymetryczne dzia\u0142ania odwetowe w Cie\u015bninie Ormuz<\/a>, na przyk\u0142ad atakuj\u0105c zachodnie statki lub zamykaj\u0105c t\u0119 wa\u017cn\u0105, w\u0105sk\u0105 drog\u0119 morsk\u0105. Skutkiem tego by\u0142by globalny wzrost cen energii.<\/p>\n

Jakie konsekwencje mia\u0142oby obalenie re\u017cimu?<\/p>\n

Upadek rz\u0105dz\u0105cej teokracji w Iranie by\u0142by jedn\u0105 z najg\u0142\u0119bszych zmian geopolitycznych ostatniego p\u00f3\u0142wiecza, uwa\u017ca Safavi. \u2014 Gdyby re\u017cim upad\u0142, ca\u0142a sie\u0107 milicji i si\u0142 zast\u0119pczych w regionie zosta\u0142aby pozbawiona swojej kwatery g\u0142\u00f3wnej, finansowania i strategicznego przyw\u00f3dztwa \u2014 wymienia. Innymi s\u0142owy: taka transformacja otworzy\u0142aby drzwi do bardziej pokojowego Bliskiego Wschodu.<\/p>\n

Czy ksi\u0105\u017c\u0119 Reza Pahlavi zostanie nowym szachem?<\/p>\n

Jako najstarszy syn obalonego szacha Rezy Pahlawiego<\/a> (1919\u20131980), Reza Pahlawi junior jest ksi\u0119ciem koronnym<\/a>. Z wygnania w Stanach Zjednoczonych wspiera opozycj\u0119 i wzywa do og\u00f3lnokrajowych protest\u00f3w.<\/p>\n

Podczas wiec\u00f3w wielokrotnie s\u0142ycha\u0107 jego imi\u0119. R\u00f3wnie\u017c za granic\u0105 demonstranci wzywaj\u0105 go, trzymaj\u0105c plakaty z napisem „Demokracja tylko z Pahlawim”. On sam przekaza\u0142 za po\u015brednictwem medi\u00f3w: „Nie opuszczajcie ulic. Moje serce jest z wami. Wiem, \u017ce wkr\u00f3tce b\u0119d\u0119 po waszej stronie”.<\/p>\n

Trump nie jest zbawc\u0105<\/p>\n

Jest raczej ma\u0142o prawdopodobne, aby Pahlawi doszed\u0142 do w\u0142adzy w przypadku obalenia re\u017cimu. Po tylu latach sp\u0119dzonych za granic\u0105 brakuje mu niezb\u0119dnego aparatu w\u0142adzy w Teheranie. Ci, kt\u00f3rzy skanduj\u0105 jego imi\u0119, to nostalgicy, kt\u00f3rzy rozmarzeni wspominaj\u0105 rzekomo dobre stare czasy. Jednak jego rodzice rz\u0105dzili w autorytarnym stylu, kt\u00f3rego wielu si\u0119 obawia\u0142o.<\/p>\n

Z drugiej strony, Pahlawi m\u00f3g\u0142by odegra\u0107 wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w okresie przemian: jako po\u015brednik, a tym samym jako pomocnik w tworzeniu nowego rz\u0105du.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W Iranie trwaj\u0105 najwi\u0119ksze od lat protesty. Ich uczestnicy pocz\u0105tkowo sprzeciwiali si\u0119 katastrofalnej sytuacji ekonomicznej w kraju. P\u00f3\u017aniej…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":201174,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[56,32,33,44,27,663,91,34,35,28,31,48,25,46,40,41,47,80,6627,29,30,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-201173","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-article_premium","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-donald_trump","12":"tag-headlines","13":"tag-iran","14":"tag-izrael","15":"tag-latest-news","16":"tag-latestnews","17":"tag-naglowki","18":"tag-najwazniejsze-artykuly","19":"tag-nat_styl","20":"tag-news","21":"tag-omp","22":"tag-polish","23":"tag-polski","24":"tag-screening_general","25":"tag-swiat","26":"tag-teheran","27":"tag-top-stories","28":"tag-topstories","29":"tag-wiadomosci","30":"tag-world","31":"tag-world-news","32":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/201173","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=201173"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/201173\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/201174"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=201173"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=201173"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=201173"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}