{"id":202444,"date":"2026-01-13T20:07:07","date_gmt":"2026-01-13T20:07:07","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/202444\/"},"modified":"2026-01-13T20:07:07","modified_gmt":"2026-01-13T20:07:07","slug":"dlugi-cien-donalda-trumpa-nad-ameryka-srodkowa-co-moze-czekac-ten-region-w-bliskiej-przyszlosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/202444\/","title":{"rendered":"D\u0142ugi cie\u0144 Donalda Trumpa nad Ameryk\u0105 \u015arodkow\u0105. Co mo\u017ce czeka\u0107 ten region w bliskiej przysz\u0142o\u015bci?"},"content":{"rendered":"<p class=\"art_paragraph\">W 2025 roku w kilku krajach Ameryki \u0141aci\u0144skiej odby\u0142y si\u0119 wybory prezydenckie. Kampanie wyborcze \u2013 czasem przy wyra\u017anym wp\u0142ywie Stan\u00f3w Zjednoczonych &#8211; zdominowane by\u0142y przez niepewno\u015b\u0107, zwi\u0105zan\u0105 z przest\u0119pczo\u015bci\u0105 zorganizowan\u0105, niezdolno\u015b\u0107 rz\u0105d\u00f3w do reagowania na potrzeby spo\u0142eczno-ekonomiczne ludno\u015bci oraz migracj\u0119. Jedynie w Ekwadorze partia rz\u0105dz\u0105ca zdo\u0142a\u0142a utrzyma\u0107 w\u0142adz\u0119, a Daniel Noboa ponownie wygra\u0142 wybory prezydenckie w kwietniu, w obliczu powa\u017cnego kryzysu bezpiecze\u0144stwa i os\u0142abionej gospodarki. W Chile kampania naznaczona strachem przed przest\u0119pczo\u015bci\u0105 zorganizowan\u0105 i wzrostem nielegalnej migracji zako\u0144czy\u0142a si\u0119 zdecydowanym <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/swiat\/7,198075,32483146,chile-ostro-skrecilo-w-prawo-nowy-prezydent-pinochet-glosowalby.html\" class=\"art_link\" rel=\"dofollow noopener\" target=\"_blank\">zwyci\u0119stwem ultraprawicowego Jos\u00e9 Antonio Kasta z Partii Republika\u0144skiej<\/a>. W Boliwii zwyci\u0119stwo tak\u017ce odni\u00f3s\u0142 <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/swiat\/7,198075,32330758,adios-evo-morales-socjalizm-sie-nie-sprawdzil-boliwia-przed.html\" class=\"art_link\" rel=\"dofollow noopener\" target=\"_blank\">prawicowy kandydat Rodrigo Paz<\/a>, ko\u0144cz\u0105c tym samym prawie 20 lat rz\u0105d\u00f3w Ruchu na rzecz Socjalizmu (MAS) pod przewodnictwem populistycznego Evo Moralesa.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Nie inaczej by\u0142o w Hondurasie, gdzie po kontrowersyjnym wyniku i mocnej presji ze strony Stan\u00f3w Zjednoczonych, zwyci\u0119zc\u0105 og\u0142oszono prawicowego kandydata Nasry Asfura oraz w Argentynie, gdzie <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/swiat\/7,198075,32432496,usa-zaoferowaly-pomoc-warunek-byl-jasny-wygrac-wybory-parlamentarne.html\" class=\"art_link\" rel=\"dofollow noopener\" target=\"_blank\">Trump wspar\u0142 ekonomicznie rz\u0105d Javiera Milei <\/a>przed kluczowymi wyborami parlamentarnymi, ostrzegaj\u0105c, \u017ce wycofa pomoc, je\u015bli jego partia przegra.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Do zmiany <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/rzad#anchorLink\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">rz\u0105du<\/a> \u2013 cho\u0107 bez wybor\u00f3w \u2013 dosz\u0142o w Peru, gdzie w pa\u017adzierniku Kongres postawi\u0142 w stan oskar\u017cenia niepopularn\u0105 prezydent Din\u0119 Boluarte z powodu &#8222;moralnej niezdolno\u015bci&#8221; do sprawowania urz\u0119du w obliczu gwa\u0142townego wzrostu przest\u0119pczo\u015bci.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Prawica b\u0119dzie teraz rz\u0105dzi\u0107 11 krajami, a lewica \u2013 o\u015bmioma, w tym autorytarnymi re\u017cimami Nikaragui, Kuby i \u2013 przynajmniej na razie &#8211; Wenezueli. Formu\u0142a post\u0119powo-etatystyczna, kt\u00f3ra panowa\u0142a w wielu krajach kontynentu od pocz\u0105tku XXI wieku, wyra\u017anie si\u0119 wyczerpa\u0142a. Zwrot w prawo ma jednak mniej wsp\u00f3lnego z ideologi\u0105 i jest raczej g\u0142osem protestu przeciwko niepowodzeniu lewicowych partii rz\u0105dz\u0105cych w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w strukturalnych. W 2026 roku Trump mo\u017ce ponownie pr\u00f3bowa\u0107 wp\u0142ywa\u0107 na procesy wyborcze w regionie. Opr\u00f3cz Brazylii i Kolumbii, wybory prezydenckie i parlamentarne odb\u0119d\u0105 si\u0119 w Kostaryce, Peru i &#8211; o ile w og\u00f3le dojd\u0105 do skutku &#8211; w Haiti.<\/p>\n<p> (K)raj gang\u00f3w<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Haiti od lat pogr\u0105\u017cone jest w chaosie i cho\u0107 oficjalnie nie zosta\u0142o og\u0142oszone &#8222;pa\u0144stwem upad\u0142ym&#8221;, wykazuje wiele jego cech charakterystycznych. Gangi kontroluj\u0105 znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 terytorium, gospodark\u0119 i infrastruktur\u0119 strategiczn\u0105, w tym porty i autostrady oraz 90 proc. stolicy Port-au-Prince. Ani Prezydenckiej Radzie Tymczasowej, utworzonej po wymuszonej rezygnacji <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/premier#anchorLink\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">premiera<\/a> Ariela Henry&#8217;ego w marcu 2024 roku, ani Wielonarodowej Misji Wsparcia Bezpiecze\u0144stwa (MSB), nie uda\u0142o si\u0119 powstrzyma\u0107 naporu grup przest\u0119pczych. Prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce powsta\u0142e we wrze\u015bniu 2025 roku na wniosek Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ Si\u0142y do Zwalczania Gang\u00f3w (GSF) spotka ten sam los, jest bardzo du\u017ce.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Kryzys na Haiti ma powa\u017cne reperkusje regionalne. Kraj sta\u0142 si\u0119 kluczowym korytarzem przemytu narkotyk\u00f3w, a niekt\u00f3re gangi rozszerzy\u0142y swoje macki na Floryd\u0119 i Dominikan\u0119. Kryzys humanitarny zmusi\u0142 tysi\u0105ce obywateli Haiti do ucieczki do kraj\u00f3w takich jak Brazylia, Meksyk, Nikaragua i Stany Zjednoczone. Mandat Rady Tymczasowej wygasa w lutym 2026 roku, co najprawdopodobniej tylko pog\u0142\u0119bi pr\u00f3\u017cni\u0119 w\u0142adzy. Wybory powszechne zaplanowano tam na sierpie\u0144 2026 roku, ale ich przeprowadzenie jest jednak ma\u0142o prawdopodobne. W tym targanym rozlicznymi konfliktami kraju od dziewi\u0119ciu lat nie zorganizowano wybor\u00f3w, a od 2021 roku kraj pozostaje bez prezydenta.<\/p>\n<p> Zak\u0142adnicy przest\u0119pczo\u015bci<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">W 2025 roku Meksyk, Ekwador, Brazylia i Haiti znalaz\u0142y si\u0119 w pierwszej dziesi\u0105tce najniebezpieczniejszych terytori\u00f3w \u015bwiata w indeksie Armed Conflict Event Location and Data Project (ACLED). Ekwador po raz trzeci z rz\u0119du odnotowa\u0142 najwy\u017cszy wska\u017anik zab\u00f3jstw w Ameryce \u0141aci\u0144skiej. Ale to ca\u0142y region do\u015bwiadcza obecnie tzw. czwartej fali przest\u0119pczo\u015bci transnarodowej z udzia\u0142em mafii w\u0142oskiej, alba\u0144skiej, chi\u0144skiej, rosyjskiej i tureckiej.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">W marcu 2025 roku zesp\u00f3\u0142 prokurator\u00f3w w Arice w Chile doprowadzi\u0142 do skazania 34 cz\u0142onk\u00f3w wenezuelskiego gangu przest\u0119pczego Tren de Aragua za wielokrotne akty przemocy i zab\u00f3jstwa. W czerwcu s\u0105d w Chile skaza\u0142 dw\u00f3ch obywateli Chin, Alba\u0144czyka i Peruwia\u0144czyka za przemyt kokainy z Valpara\u00edso do Rotterdamu w Holandii. Przyk\u0142ad\u00f3w mo\u017cna wskaza\u0107 wi\u0119cej przy czym dzia\u0142alno\u015b\u0107 przest\u0119pcza nie ogranicza si\u0119 ju\u017c tylko do kokainy. Obejmuje tak\u017ce narkotyki syntetyczne, handel lud\u017ami i broni\u0105, podr\u00f3bkami czy wymuszenia. Przemoc szybko przenosi si\u0119 na pa\u0144stwa tradycyjnie uwa\u017cane za bezpieczne, takie jak Kostaryka, Urugwaj i Chile. Paradoksalnie, statystycznym wyj\u0105tkiem jest Salwador.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Z jednego z najniebezpieczniejszych kraj\u00f3w \u015bwiata kraj ten sta\u0142 si\u0119 pupilem zwolennik\u00f3w drastycznej walki z przest\u0119pczo\u015bci\u0105. Stan wyj\u0105tkowy obowi\u0105zuje od 2022 roku, a popularno\u015b\u0107 prezydenta Nayiba Bukele jest rekordowa, pomimo mi\u0119dzynarodowego pot\u0119pienia narusze\u0144 praw cz\u0142owieka. Symbolem tej strategii, jest CECOT, otwarte w 2023 roku ogromne wi\u0119zienie, mog\u0105ce pomie\u015bci\u0107 40 000 wi\u0119\u017ani\u00f3w. Model &#8222;populizmu penalnego&#8221; (kszta\u0142towanie przepis\u00f3w karnych pod wp\u0142ywem emocji, surowe nastawienie do przest\u0119pczo\u015bci &#8211; przyp.red.) zyska\u0142 popularno\u015b\u0107 w regionie. Rz\u0105dy Argentyny, Kostaryki, Peru i Ekwadoru rozwa\u017caj\u0105 podobn\u0105 polityk\u0119 w obliczu spo\u0142ecze\u0144stw gotowych po\u015bwi\u0119ci\u0107 gwarancje konstytucyjne w zamian za obietnice przywr\u00f3cenia porz\u0105dku. To bezpiecze\u0144stwo jest jednak kruche i kosztowne, a w wielu przypadkach utrzymywane dzi\u0119ki nieoficjalnym umowom z organizacjami przest\u0119pczymi. Przest\u0119pczo\u015b\u0107 zorganizowana zmieni\u0142a swoje relacje z pa\u0144stwem. Konfrontacja to przesz\u0142o\u015b\u0107, teraz w wielu przypadkach przest\u0119pcy integruj\u0105 si\u0119 ze strukturami w\u0142adzy, a granica mi\u0119dzy w\u0142adz\u0105 a przest\u0119pczo\u015bci\u0105 si\u0119 zaciera.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">U\u0142askawiony niedawno przez Donalda Trumpa by\u0142y prezydent Hondurasu Jos\u00e9 Orlando Hern\u00e1ndez by\u0142 pierwszym by\u0142ym przyw\u00f3dc\u0105 pa\u0144stwa skazanym za handel narkotykami w USA od czasu Manuela Noriegi w Panamie w 1992 roku. Niedawne przypadki w Chile, Ekwadorze i Brazylii \u2013 od konfiskat narkotyk\u00f3w w pojazdach wojskowych po aresztowania wysokich rang\u0105 urz\u0119dnik\u00f3w politycznych za powi\u0105zania z handlem narkotykami \u2013 potwierdzaj\u0105 skal\u0119 infiltracji instytucji przez przest\u0119pczo\u015b\u0107 i nie rokuj\u0105 na przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n<p> Za kratami lub w grobie<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">W du\u017cej cz\u0119\u015bci Ameryki \u0141aci\u0144skiej polityka sta\u0142a si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 wysokiego ryzyka. Przes\u0142anie jest jasne: tam, gdzie pa\u0144stwo nie egzekwuje prawa, o w\u0142adz\u0119 walczy si\u0119 kulami, a wielu przyw\u00f3dc\u00f3w coraz cz\u0119\u015bciej trafia za kratki. Rok 2025 up\u0142yn\u0105\u0142 pod znakiem bezprecedensowej serii wyrok\u00f3w skazuj\u0105cych by\u0142ych prezydent\u00f3w. W Boliwii, oskar\u017cony o wykorzystywanie seksualne Evo Morales pozostaje zbiegiem, a jego nast\u0119pca, Luis Arce, zosta\u0142 aresztowany za korupcj\u0119. W Brazylii Jair Bolsonaro poszed\u0142 siedzie\u0107 na 27 lat za pr\u00f3b\u0119 zamachu stanu, a jeden z jego poprzednik\u00f3w, Fernando Collor de Mello, wr\u00f3ci\u0142 do wi\u0119zienia za milionowe \u0142ap\u00f3wki od nafciarzy z brazylijskiego giganta Petrobras. W Argentynie Cristina Fern\u00e1ndez de Kirchner zosta\u0142a skazana na sze\u015b\u0107 lat aresztu domowego i zakaz sprawowania funkcji za dzia\u0142anie na szkod\u0119 skarbu pa\u0144stwa.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">\u017bycie by\u0142ych prezydent\u00f3w w Peru to prawdziwe ryzyko: Ollanta Humala, Alejandro Toledo, Mart\u00edn Vizcarra i Pedro Castillo otrzymali wyroki wi\u0119zienia za korupcj\u0119, pranie brudnych <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/pieniadze#anchorLink\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">pieni\u0119dzy<\/a> lub pr\u00f3b\u0119 spisku w celu obalenia porz\u0105dku konstytucyjnego. W Ekwadorze by\u0142y wiceprezydent Jorge Glas zosta\u0142 skazany na 13 lat wi\u0119zienia za defraudacj\u0119 \u015brodk\u00f3w publicznych, a by\u0142y prezydent Len\u00edn Moreno zmaga si\u0119 z oskar\u017ceniami o korupcj\u0119. W Kostaryce prezydent Rodrigo Chaves jest \u015bcigany za nadu\u017cycie w\u0142adzy.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Wzrost przemocy politycznej jest przera\u017caj\u0105cy. W 2025 roku zamordowano dziesi\u0105tki polityk\u00f3w &#8211; w Meksyku dosz\u0142o do 56 zab\u00f3jstw, a w Ekwadorze do 46. Prezydent Ekwadoru Daniel Noboa informowa\u0142 o dw\u00f3ch pr\u00f3bach zamachu na swoje \u017cycie. W Kolumbii mniej szcz\u0119\u015bcia kandydat na prezydenta Miguel Uribe, kt\u00f3ry &#8211; postrzelony podczas kampanii wyborczej &#8211; zmar\u0142 po dw\u00f3ch miesi\u0105cach w szpitalu.<\/p>\n<p> Niemile widziani<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Migracja by\u0142a jednym z istotnych temat\u00f3w roku 2025 w Ameryce \u0141aci\u0144skiej. Historycznie, Stany Zjednoczone by\u0142y g\u0142\u00f3wnym celem regionalnych przep\u0142yw\u00f3w migracyjnych, ale powr\u00f3t Donalda Trumpa do Bia\u0142ego Domu radykalnie zmieni\u0142 t\u0119 dynamik\u0119. Wed\u0142ug oficjalnych danych Departamentu Bezpiecze\u0144stwa Krajowego, w 2025 roku ponad 600 000 os\u00f3b zosta\u0142o deportowanych ze Stan\u00f3w Zjednoczonych, a prawie dwa miliony opu\u015bci\u0142o kraj dobrowolnie. <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/waszyngton#anchorLink\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Waszyngton<\/a> wywiera\u0142 r\u00f3wnie\u017c presj\u0119 na rz\u0105dy w regionie \u2013 w tym Gwatemali, Meksyku, Ekwadoru, Hondurasu, Brazylii, Salwadoru, Kolumbii i Wenezueli \u2013 aby zaakceptowa\u0142y loty z deportowanymi migrantami. Tysi\u0105ce os\u00f3b decydowa\u0142o si\u0119 pozosta\u0107 w Meksyku, wr\u00f3ci\u0107 do kraj\u00f3w pochodzenia lub szuka\u0107 alternatywnych miejsc docelowych, ale nie w USA. Stworzy\u0142o to powa\u017cne wyzwania dla kraj\u00f3w przyjmuj\u0105cych.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Sytuacj\u0119 pogarszaj\u0105 ci\u0119cia pomocy finansowej og\u0142oszone przez administracj\u0119 Trumpa, kt\u00f3re zmuszaj\u0105 kraje takie jak Meksyk i Kolumbia do zarz\u0105dzania powrotami bez wsparcia finansowego ze strony USA. Nic dziwnego, \u017ce migracja sta\u0142a si\u0119 centralnym tematem kampanii wyborczych w ca\u0142ym regionie. Prawdopodobnie b\u0119dzie tak r\u00f3wnie\u017c w tegorocznych wyborach w Brazylii, Kolumbii, Kostaryce i Peru.<\/p>\n<p> Kij i marchewka<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Rok 2025 up\u0142yn\u0105\u0142 r\u00f3wnie\u017c pod znakiem powa\u017cnych wstrz\u0105s\u00f3w handlowych wywo\u0142anych ameryka\u0144sk\u0105 polityk\u0105 celn\u0105. Kraje uwa\u017cane za sojusznik\u00f3w &#8211; takie jak Ekwador, Salwador, Argentyna i Gwatemala \u2013 zosta\u0142y nagrodzone umowami handlowymi i preferencyjnym dost\u0119pem do rynku ameryka\u0144skiego. Na inne, USA na\u0142o\u017cy\u0142y wysokie taryfy. Meksyk by\u0142 jednym z g\u0142\u00f3wnych cel\u00f3w tej presji. Opr\u00f3cz \u017c\u0105da\u0144 dotycz\u0105cych walki z nielegaln\u0105 migracj\u0105 i przemytem fentanylu oraz ograniczenia handlu z Chinami, Trump grozi\u0142 swojemu po\u0142udniowemu s\u0105siadowi c\u0142ami za rzekome naruszenia traktatu wodnego z 1944 roku. Pod znakiem zapytania jest te\u017c przysz\u0142o\u015b\u0107 tr\u00f3jstronnej umowy USA-Kanada-Meksyk (CUSMA, dawna NAFTA).<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">W odpowiedzi, Meksyk na\u0142o\u017cy\u0142 w grudniu si\u0119gaj\u0105ce 50 proc. c\u0142a na 1400 produkt\u00f3w importowanych z Chin, od trampek po kuchenki mikrofalowe, ale przede wszystkim pojazdy. Brazylia zosta\u0142a obci\u0105\u017cona c\u0142ami w wysoko\u015bci 50 proc. po skazaniu Jaira Bolsonaro, ale si\u0119 nie ugi\u0119\u0142a i c\u0142a p\u00f3\u017aniej zosta\u0142y obni\u017cone. Dla Kolumbii c\u0142a wynosi\u0142y 25 proc. po tym, jak pocz\u0105tkowo odm\u00f3wi\u0142a przyj\u0119cia lot\u00f3w z deportowanymi. Decyzja ta zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej cofni\u0119ta.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Geopolityczna niepewno\u015b\u0107 przyspieszy\u0142a tymczasowe zatwierdzenie umowy mi\u0119dzy Uni\u0105 Europejsk\u0105 a Mercosurem po ponad dw\u00f3ch dekadach negocjacji. Traktat umo\u017cliwi zniesienie wi\u0119kszo\u015bci ce\u0142 mi\u0119dzy oboma blokami i stworzenie zintegrowanego rynku dla ponad 700 milion\u00f3w ludzi. Umowa mo\u017ce wej\u015b\u0107 w \u017cycie do ko\u0144ca 2026 roku, co oznacza kluczow\u0105 zmian\u0119 w krajobrazie gospodarczym i geopolitycznym Ameryki \u0141aci\u0144skiej.<\/p>\n<p> Naftowa bonanza?<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Pojmanie prezydenta Wenezueli Nicol\u00e1sa Maduro 3 stycznia 2026 roku by\u0142o punktem zwrotnym w regionie. Operacja nast\u0105pi\u0142a po miesi\u0105cach atak\u00f3w na statki rzekomo powi\u0105zane z handlem narkotykami, przej\u0119ciu tankowc\u00f3w przewo\u017c\u0105cych wenezuelsk\u0105 rop\u0119 naftow\u0105 oraz zwi\u0119kszonej obecno\u015bci wojskowej USA u wybrze\u017cy kraju. Maduro jest oskar\u017cony o narkoterroryzm, spisek w celu importu kokainy do USA i powi\u0105zania z &#8222;Kartelem S\u0142o\u0144c&#8221;, siatk\u0105 skorumpowanych notabli, u\u0142atwiaj\u0105cych handel narkotykami. Maduro zosta\u0142 odsuni\u0119ty, ale chawizm pozosta\u0142. Realna w\u0142adza pozostaje w r\u0119kach starej kliki, kt\u00f3ra wci\u0105\u017c kontroluje si\u0142y zbrojne, policj\u0119 i s\u0142u\u017cby specjalne, z tymczasow\u0105 prezydent &#8211; Delcy Rodr\u00edguez, formalnie na czele. Ani liderka opozycji \u2013 tegoroczna noblistka &#8211; Mar\u00eda Corina Machado, ani zwyci\u0119zca wybor\u00f3w w 2024 roku, Edmundo Gonz\u00e1lez, nie zostali uwzgl\u0119dnieni w ameryka\u0144skim planie tranzycji politycznej. Ich udzia\u0142 we w\u0142adzach m\u00f3g\u0142by jeszcze bardziej zdestabilizowa\u0107 kraj i wymusi\u0107 wi\u0119ksz\u0105 obecno\u015b\u0107 wojskow\u0105 USA w Wenezueli, czego Trump stara\u0142 si\u0119 za wszelk\u0105 cen\u0119 unikn\u0105\u0107. Wynika to nie tylko ze sprzeciwu wa\u017cnych sektor\u00f3w rz\u0105du wobec interwencji wojskowych, ale tak\u017ce ze zbli\u017caj\u0105cych si\u0119 wybor\u00f3w \u015brodka kadencji. Poza tym, Wenezuela przesi\u0105kni\u0119ta jest uzbrojonymi milicjami (colectivos chavistas), terrorystami z Tren de Aragua, paramilitarnymi si\u0142ami ELN, od\u0142amami rewolucjonist\u00f3w FARC, a nawet kom\u00f3rkami <a href=\"https:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/hezbollah#anchorLink\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Hezbollahu<\/a>. Demonta\u017c w\u0142adzy bez skutecznej kontroli terytorialnej m\u00f3g\u0142by doprowadzi\u0107 do gwa\u0142townego rozbicia kraju. Ostatni\u0105 rzecz\u0105, jakiej region potrzebuje, jest kolejne Haiti. Ju\u017c teraz Wenezuela jest pa\u0144stwem bardzo niewydolnym: ponad osiem milion\u00f3w obywateli wyemigrowa\u0142o, gospodarka opiera si\u0119 na imporcie, a wydobycie ropy naftowej \u2013 pomimo posiadania prawie 17 proc. \u015bwiatowych rezerw \u2013 pozostaje w stagnacji. Odbudowa b\u0119dzie wymaga\u0142a czasu, kapita\u0142u i oczyszczenia skorumpowanych sieci cywilnych i wojskowych.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">&#8222;Przemys\u0142 naftowy jest gotowy&#8221; \u2013 powiedzia\u0142 Trump reporterom na pok\u0142adzie Air Force One. Ale inwestycje pojawi\u0105 si\u0119 tylko wtedy, gdy b\u0119d\u0105 mia\u0142y silne gwarancje. Naftowy gigant ExxonMobil najwcze\u015bniej zaznaczy\u0142, \u017ce ??inwestowanie w Wenezuel\u0119 jest &#8222;niemo\u017cliwe&#8221;, dop\u00f3ki nie nast\u0105pi\u0105 zmiany w obecnych warunkach prawnych i handlowych w tym po\u0142udniowoameryka\u0144skim kraju. 2026 rok najprawdopodobniej przyniesie kolejn\u0105 ods\u0142on\u0119 wenezuelskiej telenoweli.<\/p>\n<p> Wyspa jak wulkan gor\u0105ca<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Wenezuela mo\u017ce by\u0107 zaledwie pierwszym ogniwem szerszej strategii Donalda Trumpa, zwanej czasem doktryn\u0105 &#8222;Donroe&#8221;. Czy kolejnym celem b\u0119dzie Kuba? W ko\u0144cu to stamt\u0105d pochodzi rodzina Marco Rubio, ameryka\u0144skiego sekretarza stanu. Wyspa prze\u017cywa najgorszy kryzys od wielu lat. Kuba\u0144ska gospodarka jest w du\u017cej mierze uzale\u017cniona od wenezuelskiej ropy naftowej. W zesz\u0142ym roku Kuba otrzymywa\u0142a oko\u0142o 30 000 bary\u0142ek dziennie, oficjalnie w zamian za wysy\u0142anie kuba\u0144skich lekarzy, nauczycieli i trener\u00f3w sportowych. Jednak niedawno oba rz\u0105dy po raz pierwszy przyzna\u0142y, \u017ce kuba\u0144ski personel wojskowy wspiera wenezuelski aparat bezpiecze\u0144stwa, a 32 Kuba\u0144czyk\u00f3w zgin\u0119\u0142o podczas operacji wojskowej, w kt\u00f3rej pojmano Maduro.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">&#8222;<a href=\"https:\/\/www.aljazeera.com\/news\/2026\/1\/5\/trump-threatens-colombias-petro-says-cuba-looks-like-its-ready-to-fall\" class=\"art_link\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Kuba wygl\u0105da na gotow\u0105 do upadku<\/a>&#8221; &#8211; powiedzia\u0142 Donald Trump. Czy to kwestia nadchodz\u0105cego roku?<\/p>\n<p> Wielki brat patrzy<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Rok 2025 to rok powrotu ameryka\u0144skiego imperializmu do Ameryki \u0141aci\u0144skiej. Nowa Strategia Bezpiecze\u0144stwa Narodowego USA, opublikowana w grudniu 2025, jasno odzwierciedla ameryka\u0144skie d\u0105\u017cenie do dominacji na zachodniej p\u00f3\u0142kuli. Po latach skupienia si\u0119 na Europie i Bliskim Wschodzie, Waszyngton ponownie spogl\u0105da w stron\u0119 Ameryki \u0141aci\u0144skiej, zdeterminowany, by wyprze\u0107 Chiny, Rosj\u0119 i Iran ze swojego &#8222;s\u0105siedztwa&#8221;. Rywalizacja mi\u0119dzy Stanami Zjednoczonymi a Chinami o wp\u0142ywy w Ameryce \u0141aci\u0144skiej najprawdopodobniej nasili si\u0119 w 2026 roku. Trump d\u0105\u017cy bowiem do rozszerzenia obecno\u015bci USA i ograniczenia wp\u0142yw\u00f3w innych mocarstw. Jednym z pierwszych jego dzia\u0142a\u0144 po obj\u0119ciu urz\u0119du by\u0142o \u017c\u0105danie od Panamy ograniczenia chi\u0144skich wp\u0142yw\u00f3w na kanale, co doprowadzi\u0142o do niemal natychmiastowego wycofania si\u0119 tego kraju z Inicjatywy Pasa i Szlaku. Stany Zjednoczone i Panama podpisa\u0142y te\u017c porozumienie, zezwalaj\u0105ce na rozmieszczenie wojsk ameryka\u0144skich w pobli\u017cu kana\u0142u, cho\u0107 zosta\u0142o ono natychmiast zaskar\u017cone w panamskim s\u0105dzie.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Chiny od dziesi\u0119cioleci umacniaj\u0105 swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 w regionie. W Ameryce Po\u0142udniowej s\u0105 g\u0142\u00f3wnym partnerem handlowym Brazylii, Argentyny, Chile i Peru, inwestuj\u0105c znaczne \u015brodki w g\u00f3rnictwo, energetyk\u0119, infrastruktur\u0119 i porty. Kontrola nad strategicznymi zasobami &#8211; w tym z\u0142o\u017cami ziem rzadkich w Peru, Argentynie i Boliwii &#8211; jest postrzegana przez Waszyngton jako bezpo\u015brednie wyzwanie w walce o ustanowienia kluczowych \u0142a\u0144cuch\u00f3w dostaw w regionie dla w\u0142asnego bezpiecze\u0144stwa gospodarczego.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Dywersyfikacja \u017ar\u00f3de\u0142 dostaw poza Bliski Wsch\u00f3d ma dla Stan\u00f3w Zjednoczonych kluczowe znaczenie, a wenezuelska ropa naftowa jest tego kluczowym elementem. &#8222;Nie pozwolimy, aby wenezuelski przemys\u0142 naftowy by\u0142 kontrolowany przez przeciwnik\u00f3w Stan\u00f3w Zjednoczonych. Dlaczego Chiny potrzebuj\u0105 tej ropy? Dlaczego Rosja potrzebuje tej ropy? Dlaczego Iran potrzebuje tej ropy?&#8221; \u2013 pyta\u0142 sekretarz stanu Marco Rubio podczas <a href=\"https:\/\/www.msn.com\/en-in\/news\/world\/this-is-where-we-live-rubio-responds-to-us-need-to-take-over-venezuelan-oil-warns-china-russia-iran\/ar-AA1TyuuC?cvid=695bb0f4394d43d6970bb22ad7293224&amp;ocid=wispr\" class=\"art_link\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">wywiadu dla NBC.\u00a0<\/a>\u00a0&#8222;Nie pozwolimy, aby p\u00f3\u0142kula zachodnia sta\u0142a si\u0119 baz\u0105 operacyjn\u0105 dla przeciwnik\u00f3w, konkurent\u00f3w i rywali Stan\u00f3w Zjednoczonych&#8221;.<\/p>\n<p class=\"art_paragraph\">Ameryka Donalda Trumpa ma nadziej\u0119, \u017ce kraje regionu pokornie dostosuj\u0105 si\u0119 do nowej rzeczywisto\u015bci. Rozdrobniony, niepewny i wymagaj\u0105cy wielkich inwestycji kontynent by\u0142by dla Waszyngtonu najkorzystniejszy. Nie tylko w 2026 roku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W 2025 roku w kilku krajach Ameryki \u0141aci\u0144skiej odby\u0142y si\u0119 wybory prezydenckie. Kampanie wyborcze \u2013 czasem przy wyra\u017anym&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":202445,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[32,33,27,34,35,28,31,25,40,41,80,29,30,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-202444","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-headlines","11":"tag-latest-news","12":"tag-latestnews","13":"tag-naglowki","14":"tag-najwazniejsze-artykuly","15":"tag-news","16":"tag-polish","17":"tag-polski","18":"tag-swiat","19":"tag-top-stories","20":"tag-topstories","21":"tag-wiadomosci","22":"tag-world","23":"tag-world-news","24":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115889598899897496","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/202444","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=202444"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/202444\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/202445"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=202444"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=202444"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=202444"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}