{"id":202776,"date":"2026-01-13T23:02:08","date_gmt":"2026-01-13T23:02:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/202776\/"},"modified":"2026-01-13T23:02:08","modified_gmt":"2026-01-13T23:02:08","slug":"wkraczamy-w-ere-renesansu-imperiow-swiat-moze-zostac-podzielony-na-trzy-czesci-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/202776\/","title":{"rendered":"&#8222;Wkraczamy w er\u0119 renesansu imperi\u00f3w&#8221;. \u015awiat mo\u017ce zosta\u0107 podzielony na trzy cz\u0119\u015bci"},"content":{"rendered":"<p>Prezydent Francji Emmanuel Macron powiedzia\u0142 w zesz\u0142ym tygodniu zdanie, kt\u00f3re sk\u0142ania do refleksji. &#8222;\u017byjemy w \u015bwiecie wielkich mocarstw, kt\u00f3re s\u0105 sk\u0142onne podzieli\u0107 \u015bwiat mi\u0119dzy siebie&#8221; \u2014 podkre\u015bli\u0142. Rzeczywi\u015bcie, wszystko wskazuje na to, \u017ce Trump, Putin i Xi chc\u0105 podzieli\u0107 tort na trzy cz\u0119\u015bci. Pozostaje niepokoj\u0105ce pytanie: kto dostanie jaki kawa\u0142ek? I co stanie si\u0119 z Europ\u0105?<\/p>\n<p>Po II wojnie \u015bwiatowej przez kilka dziesi\u0119cioleci obowi\u0105zywa\u0142 porz\u0105dek \u015bwiata, kt\u00f3ry co prawda by\u0142 zak\u0142\u00f3cany przez wojny regionalne, ale og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, mia\u0142 swoje uzasadnienie. By\u0142 to Zach\u00f3d przeciwko Wschodowi, a do tego dochodzi\u0142a reszta \u015bwiata.<\/p>\n<p>Kiedy w 1989 r. opad\u0142a \u017celazna kurtyna, \u015bwiat sta\u0142 si\u0119 bardziej kolorowy. Klemens H. Fischer, profesor stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych i geopolityki na Uniwersytecie w Kolonii, m\u00f3wi Blickowi, \u017ce &#8222;teraz ta faza ostatecznie dobieg\u0142a ko\u0144ca&#8221;. \u2014 Wkraczamy w now\u0105 er\u0119, er\u0119 renesansu imperi\u00f3w \u2014 dodaje.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Trzy wielkie mocarstwa \u2014 Stany Zjednoczone, Rosja i Chiny \u2014 d\u0105\u017c\u0105 do umocnienia swojej dominacji. Interesuj\u0105 je nie tylko miejsca o znaczeniu strategicznym, ale przede wszystkim surowce, takie jak metale ziem rzadkich, ropa naftowa i gaz ziemny.<\/p>\n<blockquote>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">W\u0142a\u015bnie na tych liniach zaczynaj\u0105 si\u0119 rzeczywiste granice ekspansji trzech wielkich mocarstw. Je\u015bli b\u0119d\u0105 chcia\u0142y p\u00f3j\u015b\u0107 dalej, b\u0119d\u0105 musia\u0142y podj\u0105\u0107 dzia\u0142ania militarne przeciwko sobie<\/p>\n<\/blockquote>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">\u2014 zauwa\u017ca Fischer.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Powr\u00f3t globalnego imperializmu nie jest zaskoczeniem, uwa\u017ca Fischer. Jest on konsekwencj\u0105 wyczerpania si\u0119 stref wp\u0142yw\u00f3w wielkich mocarstw i rozpocz\u0119cia walki o tereny, kt\u00f3re nie zosta\u0142y jeszcze jednoznacznie podzielone.<\/p>\n<p>USA \u2014 dominacja Zachodu <\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Stany Zjednoczone chc\u0105 rozszerzy\u0107 swoje wp\u0142ywy na ca\u0142y kontynent ameryka\u0144ski i sprawowa\u0107 wyra\u017an\u0105 dominacj\u0119 w ca\u0142ym zachodnim \u015bwiecie. R\u00f3wnie\u017c <a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/swiat\/dlaczego-grenlandia-jest-tak-wazna-usa-chcialy-ja-juz-dawno-temu\/cmpls26\" id=\"72a3684d-2fa8-45d2-84d2-82b4b0902b61\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Grenlandia<\/a> znajduje si\u0119 w planach Donalda Trumpa. Chce on &#8222;za wszelk\u0105 cen\u0119&#8221; wysp\u0119, kt\u00f3ra jest terytorium zale\u017cnym Danii.<\/p>\n<p>Rosja \u2014 powr\u00f3t do imperium carskiego <\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Moskwa ujawni\u0142a swoje imperialne cele, atakuj\u0105c Ukrain\u0119. W centrum uwagi znajduje si\u0119 przywr\u00f3cenie dawnego imperium carskiego i by\u0142ego Zwi\u0105zku Radzieckiego. Dzia\u0142ania s\u0105 brutalne.<\/p>\n<p>Chiny \u2014 globalne zakupy <\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Pekin od dziesi\u0119cioleci podsyca napi\u0119cia wok\u00f3\u0142 Tajwanu. Ze wzgl\u0119d\u00f3w strategicznych Chiny chc\u0105 rozszerzy\u0107 swoje wp\u0142ywy na ca\u0142y region Azji Wschodniej i Po\u0142udniowo-Wschodniej. Xi Jinping robi to po cichu. Armia jest dotychczas wykorzystywana tylko jako \u015brodek zastraszania.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">\u2014 Pekin wyruszy\u0142 na globaln\u0105 wypraw\u0119 zakupow\u0105 i dzi\u0119ki <a href=\"https:\/\/wiadomosci.onet.pl\/swiat\/triumf-pekinu-chiny-moga-stac-sie-architektem-nowego-swiatowego-porzadku\/d1ne4nq\" id=\"069749af-32fe-494e-894f-9c3d2599cd40\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">inicjatywie Pasa i Szlaku<\/a> opracowa\u0142 niemal idealn\u0105 strategi\u0119 \u2014 m\u00f3wi Fischer. Inicjatywa ta, zwana r\u00f3wnie\u017c Nowym Jedwabnym Szlakiem, polega na budowie szlak\u00f3w handlowych i sieci infrastrukturalnych w ponad stu krajach.<\/p>\n<p>Indie \u2014 bez ambicji ekspansji <\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Indie maj\u0105 obecnie wi\u0119cej mieszka\u0144c\u00f3w ni\u017c Chiny. Staj\u0105 si\u0119 coraz wi\u0119ksz\u0105 pot\u0119g\u0105, ale nie maj\u0105 wi\u0119kszych plan\u00f3w ekspansji.<\/p>\n<p>Afryka \u2014 tragiczny kontynent <\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Bogata w surowce, ale uboga gospodarczo Afryka sta\u0142a si\u0119 ukrytym teatrem wojny wielkich mocarstw. Stany Zjednoczone, Rosja, Chiny, a tak\u017ce Indie pr\u00f3buj\u0105 za pomoc\u0105 wszelkich \u015brodk\u00f3w \u2014 z wyj\u0105tkiem interwencji militarnej \u2014 zdoby\u0107 przycz\u00f3\u0142ek na tym kontynencie.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Robi\u0105 to cz\u0119\u015bciowo poprzez bezpo\u015brednie inwestycje, cz\u0119\u015bciowo poprzez mniej lub bardziej hojne udzielanie kredyt\u00f3w, a cz\u0119\u015bciowo poprzez wsp\u00f3\u0142prac\u0119 w zakresie edukacji i technologii. \u2014 Afryka odgrywa prawdopodobnie najbardziej tragiczn\u0105 rol\u0119 w tej erze neoimperializmu \u2014 argumentuje Fischer.<\/p>\n<p>Europa \u2014 pi\u0142ka w r\u0119kach wielkich mocarstw <\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Europa odgrywa rol\u0119 statysty w walce imperi\u00f3w. \u2014 UE po prostu brakuje potencja\u0142u militarnego, aby mie\u0107 co\u015b do powiedzenia \u2014 m\u00f3wi Fischer.<\/p>\n<blockquote>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Europa jest atakowana ze wszystkich stron: Rosja grozi militarnie, Stany Zjednoczone chc\u0105 j\u0105 przeci\u0105gn\u0105\u0107 na swoj\u0105 stron\u0119, wspieraj\u0105c partie prawicowe, a Chiny wywieraj\u0105 presj\u0119 gospodarcz\u0105, stosuj\u0105c polityk\u0119 niskich cen.<\/p>\n<\/blockquote>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">\u2014 Niezale\u017cno\u015b\u0107 Europy b\u0119dzie w du\u017cej mierze zale\u017ca\u0142a od tego, czy uda jej si\u0119 ponownie skonsolidowa\u0107 gospodarczo \u2014 zaznacza ekspert w rozmowie z Blickiem.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Europa musi znale\u017a\u0107 w neoimperializmie miejsce, kt\u00f3re zapewni jej jak najwi\u0119ksz\u0105 autonomi\u0119, ale w razie potrzeby r\u00f3wnie\u017c bezpieczn\u0105 przysta\u0144. \u2014 I pomimo obecnej administracji w Waszyngtonie, b\u0119d\u0105 to nadal Stany Zjednoczone \u2014 uwa\u017ca Fischer.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Prezydent Francji Emmanuel Macron powiedzia\u0142 w zesz\u0142ym tygodniu zdanie, kt\u00f3re sk\u0142ania do refleksji. &#8222;\u017byjemy w \u015bwiecie wielkich mocarstw,&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":202777,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[56,32,33,60,58,66,27,67,34,35,28,31,53,25,52,68,51,55,40,41,62,47,59,80,29,30,61,50,26,418,82,83,84,9048],"class_list":{"0":"post-202776","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-article_premium","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-chiny_chinska_republika_ludowa","12":"tag-donald_trump_prezydent_usa","13":"tag-give_me_perspective","14":"tag-headlines","15":"tag-intextvideo_splayer","16":"tag-latest-news","17":"tag-latestnews","18":"tag-naglowki","19":"tag-najwazniejsze-artykuly","20":"tag-new_header","21":"tag-news","22":"tag-onet3","23":"tag-onet3d","24":"tag-onet3d_2i","25":"tag-phx","26":"tag-polish","27":"tag-polski","28":"tag-rosja_kraj_rosjanin_rosjanie_rosjanka_rosjanki","29":"tag-screening_general","30":"tag-stany_zjednoczone_usa","31":"tag-swiat","32":"tag-top-stories","33":"tag-topstories","34":"tag-ue_unia_europejska_komisja_rada_komisarze","35":"tag-v2021","36":"tag-wiadomosci","37":"tag-wladimir_putin_rosyjski_prezydent","38":"tag-world","39":"tag-world-news","40":"tag-worldnews","41":"tag-xi_jinping"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":"Validation failed: Text character limit of 500 exceeded"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/202776","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=202776"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/202776\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/202777"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=202776"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=202776"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=202776"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}