![\"Prezes](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/O_1k9kpTURBXy9mMzQ0NTY3MTNkMzdlMzVkODRlOTY0Njk3YTA4MDk3NS5qcGeRkwLNA5gA3gACoTABoTEB.jpeg\"\/)
<\/p>\nProjekt nowelizacji Prawa energetycznego rz\u0105d przyj\u0105\u0142 w minionym tygodniu. Teraz zajmie si\u0119 nim Sejm. W rozmowie z Business Insider Polska dyrektor departamentu strategii PSE Robert Tomaszewski wyja\u015bnia, jakie jest uzasadnienie zmian, a tak\u017ce opisuje ich skutki.<\/p>\n
Dalsza cz\u0119\u015b\u0107 artyku\u0142u znajduje si\u0119 pod materia\u0142em wideo<\/p>\n
\u2014 Dzisiaj mamy w systemie wydane warunki przy\u0142\u0105czenia na 240 GW mocy. To osiem razy wi\u0119cej ni\u017c ca\u0142a obecna moc wiatrak\u00f3w i PV w Polsce razem wzi\u0119tych. Tymczasem szanse na rzeczywist\u0105 realizacj\u0119 maj\u0105 projekty na maksymalnie 50 GW. Reszta to projekty, kt\u00f3re albo nie maj\u0105 finansowania, albo zosta\u0142y zg\u0142oszone wielokrotnie do r\u00f3\u017cnych operator\u00f3w i r\u00f3\u017cnych punkt\u00f3w przy\u0142\u0105cze\u0144 \u2014 wskazuje.<\/p>\n
Czytaj tak\u017ce w BUSINESS INSIDER<\/p>\n
Jak t\u0142umaczy, to blokuje moce i finalnie oznacza, \u017ce dzisiaj inwestorzy, kt\u00f3rzy maj\u0105 kapita\u0142 oraz gotowe projekty i naprawd\u0119 chc\u0105 budowa\u0107 OZE czy magazyny, spotykaj\u0105 si\u0119 z odmowami wydania warunk\u00f3w przy\u0142\u0105czenia. \u2014 UC84 to zmieni poprzez mechanizm kamieni milowych \u2014 czyli wymogu uzyskania pozwolenia na budow\u0119 \u2014 i zabezpiecze\u0144 finansowych. Dzi\u0119ki temu uwolnimy moce dla tych, kt\u00f3rzy naprawd\u0119 chc\u0105 i mog\u0105 budowa\u0107 \u2014 m\u00f3wi Tomaszewski, pytany, jakie b\u0119d\u0105 efekty UC84 dla rozwoju OZE i rozwoju magazyn\u00f3w energii.<\/p>\n
Jak dodaje, UC84 rozszerza te\u017c przepisy dotycz\u0105ce cable poolingu, czyli wsp\u00f3\u0142dzielenia jednego przy\u0142\u0105cza przez dwie lub wi\u0119cej instalacji. \u2014 W efekcie magazyny energii b\u0119d\u0105 mog\u0142y wsp\u00f3\u0142dzieli\u0107 przy\u0142\u0105cze z innymi instalacjami OZE. Przed UC84 cable pooling uwzgl\u0119dnia\u0142 tylko OZE \u2014 t\u0142umaczy.<\/p>\n
Jego zdaniem, „to zasadniczo poprawi sytuacj\u0119 operator\u00f3w magazyn\u00f3w energii i pomo\u017ce nam ogranicza\u0107 skal\u0119 nierynkowego redysponowanowania OZE”. \u2014 Tylko w 2025 r. musieli\u015bmy jako operator sieci przesy\u0142owej (OSP) ograniczy\u0107 produkcj\u0119 z OZE o prawie 1350 GWh. Proponowane zmiany umo\u017cliwi\u0105 wdro\u017cenie rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re zmniejsz\u0105 skal\u0119 tego zjawiska \u2014 podkre\u015bla Robert Tomaszewski.<\/p>\n
Kolejnym celem zmiany Prawa energetycznego jest ukr\u00f3cenie spekulacji warunkami przy\u0142\u0105czenia do sieci.<\/p>\n
Zapytany, dlaczego zjawisko to jest niekorzystne z punktu widzenia systemu elektroenergetycznego, Tomaszewski przekonuje, \u017ce „obecny system ma fundamentaln\u0105 luk\u0119 regulacyjn\u0105 \u2014 mo\u017cna rezerwowa\u0107 ogromne moce przy\u0142\u0105czeniowe bez ponoszenia w\u0142a\u015bciwie jakiegokolwiek ryzyka finansowego, nawet je\u015bli firma rezerwuj\u0105ca moce nie ma rzeczywistych zamiar\u00f3w budowy \u017ar\u00f3de\u0142”.<\/p>\n
\u2014 Generuje to realne koszty systemowe, bo jako OSP powinni\u015bmy uwzgl\u0119dnia\u0107 wszystkie te projekty w naszych analizach rozp\u0142ywowych i planowa\u0107 rozw\u00f3j sieci, zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce skoro projekt uzyska\u0142 warunki przy\u0142\u0105czenia, to zostanie zrealizowany. Problem w tym, \u017ce nie wiemy, kt\u00f3re projekty rzeczywi\u015bcie zostan\u0105 zrealizowane, a nawet je\u015bli si\u0119 domy\u015blamy, nie mamy obecnie narz\u0119dzi, aby je odsia\u0107 \u2014 zaznacza dyrektor w PSE.<\/p>\n
W efekcie, kontynuuje, „mo\u017ce si\u0119 to sko\u0144czy\u0107 inwestowaniem w niepotrzebn\u0105 infrastruktur\u0119 albo od\u0142o\u017ceniem inwestycji na p\u00f3\u017aniej”.<\/p>\n
Koszty spekulacji ostatecznie ponosz\u0105 odbiorcy energii elektrycznej<\/p>\n
\u2014 To s\u0105 setki milion\u00f3w z\u0142otych, kt\u00f3re ostatecznie p\u0142ac\u0105 wszyscy odbiorcy energii. UC84 wprowadza symetri\u0119 \u2014 kto chce zarezerwowa\u0107 moce przy\u0142\u0105czeniowe, musi pokaza\u0107, \u017ce ma zdolno\u015b\u0107 finansow\u0105 do realizacji projektu. To nie jest karanie inwestor\u00f3w, to jest przywr\u00f3cenie r\u00f3wnowagi w systemie i ochrona interesu odbiorc\u00f3w \u2014 podkre\u015bla Robert Tomaszewski.<\/p>\n
Na pytanie dlaczego PSE wyst\u0105pi\u0142o z inicjatyw\u0105 tej zmiany prawa, odpowiada: \u2014 Obecny system szwankuje. Kolejka inwestor\u00f3w oczekuj\u0105cych na przy\u0142\u0105czenie do sieci wyd\u0142u\u017ca si\u0119, a realni inwestorzy s\u0105 blokowani przez projekty-widma.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie, jak zaznacza, „odbiorcy mog\u0105 zap\u0142aci\u0107 za budow\u0119 infrastruktury, kt\u00f3ra mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 niepotrzebna”. Za\u015b UC84 \u2014 jak dodaje \u2014 to zmienia.<\/p>\n
W debacie pojawia si\u0119 wiele g\u0142os\u00f3w ze strony \u015brodowisk OZE przeciwnych wdro\u017ceniu UC84. Podkre\u015blaj\u0105 one m.in., \u017ce ustawa dzia\u0142a wstecz i narusza prawa nabyte.<\/p>\n
\u2014 Bran\u017ca m\u00f3wi: my dostali\u015bmy warunki przy\u0142\u0105czenia X lat temu, na okre\u015blonych zasadach i teraz nagle zmieniane s\u0105 regu\u0142y gry. Nie jest to prawda. UC84 nie odbiera nikomu prawa do zawarcia umowy o przy\u0142\u0105czenie. Zmienia si\u0119 spos\u00f3b realizacji tego prawa na przysz\u0142o\u015b\u0107 \u2014 wymagane b\u0119dzie zabezpieczenie finansowe przy zawieraniu umowy \u2014 komentuje Tomaszewski.<\/p>\n
Jak przekonuje, to nie jest dzia\u0142anie wstecz. \u2014 Trybuna\u0142 Konstytucyjny wielokrotnie orzeka\u0142, \u017ce zmiana re\u017cimu prawnego oddzia\u0142uj\u0105ca na stosunki trwaj\u0105ce w czasie nie stanowi dzia\u0142ania wstecz, je\u015bli reguluje skutki na przysz\u0142o\u015b\u0107. Co wi\u0119cej, prawo do przy\u0142\u0105czenia si\u0119 do sieci elektroenergetycznej nigdy nie by\u0142o prawem absolutnym. Zawsze by\u0142o uzale\u017cnione od warunk\u00f3w okre\u015blonych w przepisach. Je\u015bli mo\u017cna by\u0142o zmienia\u0107 op\u0142aty za przy\u0142\u0105czenie, wa\u017cno\u015b\u0107 warunk\u00f3w, inne parametry \u2014 to znaczy, \u017ce to prawo nie ma charakteru nabytego w znaczeniu konstytucyjnym \u2014 argumentuje.<\/p>\n
Odnosi si\u0119 te\u017c do zarzutu, \u017ce zak\u0142adane w projekcie op\u0142aty zabezpieczeniowe s\u0105 za wysokie i ma\u0142ych firm nie b\u0119dzie sta\u0107 ich pokrycie.<\/p>\n
\u2014 Bran\u017ca OZE twierdzi, \u017ce koszty zwi\u0105zane z op\u0142atami dotycz\u0105cymi zaliczki i zabezpiecze\u0144 mog\u0105 si\u0119gn\u0105\u0107 nawet 20 mln z\u0142, co jest nieosi\u0105galn\u0105 sum\u0105 dla ma\u0142ych podmiot\u00f3w. Prosz\u0119 jednak spojrze\u0107 na proporcje. Typowa wielkoskalowa farma PV o mocy 200 MW to koszt realizacji na poziomie co najmniej 0,5 mld z\u0142 i wymaga dost\u0119pu do oko\u0142o 200 hektar\u00f3w gruntu. I teraz m\u00f3wimy, \u017ce projekt warty p\u00f3\u0142 miliarda z\u0142otych nie mo\u017ce wygospodarowa\u0107 ok. 18 mln z\u0142 na zabezpieczenie, kt\u00f3re jest w dodatku zaliczane na poczet przysz\u0142ej op\u0142aty przy\u0142\u0105czeniowej? \u2014 akcentuje Robert Tomaszewski.<\/p>\n
Jak dodaje, op\u0142ata ta tak naprawd\u0119 nie zwi\u0119ksza ca\u0142kowitego kosztu projektu, tylko zmienia moment, w kt\u00f3rym te pieni\u0105dze trzeba mie\u0107 do dyspozycji. \u2014 Projekt wart setki milion\u00f3w albo ponad miliard z\u0142otych nie powinien si\u0119 nie uda\u0107 z powodu zabezpieczenia, kt\u00f3re nie do\u015b\u0107, \u017ce stanowi u\u0142amek kosztu inwestycji, to w dodatku i tak trzeba go ponie\u015b\u0107 \u2014 podkre\u015bla dyrektor w PSE.<\/p>\n
Odpowiada te\u017c na zarzut, \u017ce „podwojenie zaliczki na poczet przy\u0142\u0105czenia do sieci to za du\u017co”.<\/p>\n
<\/p>\n
Prezes PSE Grzegorz Onichimowski, PSE by\u0142y inicjatorem zmiany Prawa energetycznego <\/p>\n
|
\n Materia\u0142y prasowe \/ Polskie Sieci Elektroenergetyczne<\/p>\n