{"id":208512,"date":"2026-01-16T12:23:18","date_gmt":"2026-01-16T12:23:18","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/208512\/"},"modified":"2026-01-16T12:23:18","modified_gmt":"2026-01-16T12:23:18","slug":"margines-bledu-nie-jest-duzy-mamy-bardzo-sztywno-okreslone-reguly","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/208512\/","title":{"rendered":"Margines b\u0142\u0119du nie jest du\u017cy. „Mamy bardzo sztywno okre\u015blone regu\u0142y”"},"content":{"rendered":"\n

Natalia Gumi\u0144ska, dziennikarka WP Turystyka: Aktualne warunki pogodowe, m.in. mr\u00f3z, opady \u015bniegu czy marzn\u0105cego deszczu i\u00a0wiatr niepokoj\u0105 pasa\u017cer\u00f3w. Czy latanie w\u00a0takich warunkach jest bezpieczne? <\/p>\n

Andrzej Hardie-Douglas, pilot liniowy, obecnie lataj\u0105cy na odrzutowcach prywatnych: Oczywi\u015bcie nawet takie sytuacje s\u0105 bezpieczne. To jest wkalkulowane w\u00a0ca\u0142y system lotniczy. Niemniej aktualne warunki powoduj\u0105 wi\u0119ksze obci\u0105\u017cenie dla ca\u0142ego systemu, czyli dla lotnisk, operator\u00f3w czy linii lotniczych. Mimo to latanie jest absolutnie bezpieczne.<\/p>\n

Zim\u0105 musz\u0105 by\u0107 przestrzegane konkretne procedury lotniskowe –\u00a0zawsze samoloty poddawane s\u0105 np. odladzaniu? <\/p>\n

<\/p>\n

Je\u017celi nawet temperatury nie s\u0105 ujemne, ale poni\u017cej 10 st. C, czasami te\u017c mo\u017cemy spodziewa\u0107 si\u0119 procedury odladzania. Je\u017celi samolot by\u0142 na zewn\u0105trz przez ca\u0142\u0105 noc lub przez d\u0142u\u017cszy czas i\u00a0jest na nim \u015bnieg lub l\u00f3d, to musi on zosta\u0107 usuni\u0119ty. Najpro\u015bciej m\u00f3wi\u0105c, przed startem ca\u0142y samolot musi by\u0107 czysty.<\/p>\n

Cenny zabytek w\u00a0sercu miasta. Mia\u0142 zosta\u0107 zabezpieczony, a\u00a0zawali\u0142 si\u0119 dach <\/p>\n

Czytaj te\u017c: Koszmar pasa\u017cer\u00f3w trwa. „Kazali czeka\u0107 pod bramk\u0105, \u017ceby 30 min przed lotem nas cofn\u0105\u0107”<\/a><\/p>\n

<\/p>\n

Kiedy piloci, przychodz\u0105c rano, widz\u0105, \u017ce takie rozwi\u0105zanie b\u0119dzie konieczne, zg\u0142aszaj\u0105 to agentowi handlingowemu, kt\u00f3ry obs\u0142uguje dany samolot, a\u00a0on zajmuje si\u0119 dalszymi ustaleniami. W\u00a0momencie, kiedy jest nasza kolejka do wypychania czy do uruchamiania maszyny, kontrola ruchu lotniczego kieruje dany samolot do odpowiedniego stanowiska na odladzanie.<\/p>\n

Sama procedura odladzania jest do\u015b\u0107 skomplikowana. W\u00a0pierwszym kroku trzeba usun\u0105\u0107 podgrzanym glikolem zanieczyszczenia ze skrzyde\u0142 samolotu i\u00a0to jest w\u0142a\u015bnie tzw. odladzanie. Dodatkowo zazwyczaj stosuje si\u0119 tak\u017ce drugi krok, czyli zabezpiecza si\u0119 maszyn\u0119, spryskuj\u0105c j\u0105 specjaln\u0105 mieszank\u0105 glikolu z\u00a0plastyfikatorem, co daje zabezpieczenie na okre\u015blony czas. Taki dwuetapowy proces trwa w\u00a0sumie nawet kilkadziesi\u0105t minut.<\/p>\n

Niestety w\u00a0tym momencie pojawia si\u0119 pewien logistyczny problem. Je\u017celi samolot\u00f3w rano jest wiele, to mo\u017ce spowodowa\u0107 op\u00f3\u017anienia. Ka\u017cde lotnisko ma okre\u015blon\u0105 wydajno\u015b\u0107 i\u00a0wie, ile takich samolot\u00f3w mo\u017ce zosta\u0107 odlodzonych. Fizycznie nie jest w\u00a0stanie przyspieszy\u0107 procesu, co w\u00a0konsekwencji generuje op\u00f3\u017anienia.<\/p>\n

\"Andrzej Andrzej Hardie-Douglas ma du\u017ce do\u015bwiadczenie w bran\u017cy lotniczej \u00a9 Archiwum prywatne <\/p>\n

Dodatkowo, kiedy samolot jest ju\u017c przygotowany, musi wystartowa\u0107 w\u00a0\u015bci\u015ble okre\u015blonym przedziale czasowym. Je\u017celi to si\u0119 nie wydarzy, maszyna musi ponownie przej\u015b\u0107 t\u0119 sam\u0105 procedur\u0119, co mo\u017ce by\u0107 bardzo skomplikowane. Prosz\u0119 wyobrazi\u0107 sobie sytuacj\u0119, kiedy np. s\u0105 dosy\u0107 intensywne opady \u015bniegu. Samolot jest odlodzony i\u00a0zabezpieczony drugim p\u0142ynem, a\u00a0w\u00a0mi\u0119dzyczasie np. pas startowy zostaje zamkni\u0119ty, bo musi zosta\u0107 wyczyszczony. Wtedy okazuje si\u0119, \u017ce nasza ochrona przestaje dzia\u0142a\u0107 i\u00a0musimy jeszcze raz przechodzi\u0107 ca\u0142y proces.<\/p>\n

Wyobra\u017amy sobie sytuacj\u0119, \u017ce samolot zosta\u0142 ju\u017c pomy\u015blnie odlodzony i\u00a0mo\u017cna by\u0142o wystartowa\u0107, ale w\u00a0czasie lotu dostajecie sygna\u0142, \u017ce jednak warunki nie pozwalaj\u0105 na l\u0105dowanie. Kto podejmuje decyzj\u0119, co wtedy nale\u017cy zrobi\u0107 –\u00a0zawraca\u0107 czy lecie\u0107 na inne lotnisko? <\/p>\n

<\/p>\n

To jest bardzo skomplikowany proces decyzyjny. Zazwyczaj prognoza pogody jest podawana na 24 godziny\u00a0do przodu, czyli zwykle ju\u017c dzie\u0144 wcze\u015bniej mamy dosy\u0107 dobre rozeznanie, dotycz\u0105ce tego, jak kolejny dzie\u0144 b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142. Oczywi\u015bcie im bli\u017cej lotu, tym informacje s\u0105 precyzyjniejsze.<\/p>\n

Po pierwsze najcz\u0119\u015bciej wcze\u015bniej wiemy, czy b\u0119dzie jakie\u015b op\u00f3\u017anienie. W\u00a0powietrzu jeste\u015bmy w\u00a0kontakcie z\u00a0kontrol\u0105 lot\u00f3w i\u00a0co jaki\u015b czas sprawdzamy aktualizowan\u0105 prognoz\u0119 pogody na bie\u017c\u0105co. Ale nie jestem w\u00a0stanie dok\u0142adnie odpowiedzie\u0107 na pytanie, bo ka\u017cda sytuacja jest indywidualna.<\/p>\n

\"Zim\u0105 Zim\u0105 lotniska musz\u0105 przestrzega\u0107 konkretnych procedur \u00a9 Getty Images | Patryk_Kosmider <\/p>\n

Mo\u017ce by\u0107 tak, \u017ce ju\u017c przed startem wiemy, i\u017c planowane l\u0105dowanie jest na granicy limitu samolotu lub naszych procedur. W\u00a0danym momencie ka\u017cdy samolot ma okre\u015blone limity np. wiatru, widoczno\u015bci. W\u00a0pewnej chwili sprowadza si\u0119 to do systemu zero-jedynkowego. Je\u017celi mie\u015bcimy si\u0119 w\u00a0limitach do l\u0105dowania –\u00a0kontynuujemy. A\u00a0je\u017celi nie, to kapitan podejmuje decyzj\u0119, czy od razu np. odej\u015b\u0107 na lotnisko zapasowe, czy warto oczekiwa\u0107, bo np. mo\u017ce by\u0107 tak, \u017ce pogoda ma tendencj\u0119 poprawiaj\u0105c\u0105 si\u0119, wi\u0119c wiemy, \u017ce za godzin\u0119 wyl\u0105dujemy.<\/p>\n

W trudniejszych warunkach typu \u015bnie\u017cyca albo mocne opady deszczu, obowi\u0105zuj\u0105 dwa kluczowe kryteria, kt\u00f3re decyduj\u0105 o\u00a0mo\u017cliwo\u015bci kontynuowania l\u0105dowania. Po pierwsze jest to widzialno\u015b\u0107 i\u00a0podstawa chmur, a\u00a0po drugie –\u00a0przyczepno\u015b\u0107 pasa i\u00a0co za tym idzie, to jaki wiatr jeste\u015bmy w\u00a0stanie zaakceptowa\u0107.<\/p>\n

Je\u017celi m\u00f3wimy o\u00a0l\u0105dowaniu z\u00a0pomoc\u0105 systemu ILS (Instrument Landing System), czyli radiowego systemu nawigacyjnego, wspomagaj\u0105cego l\u0105dowanie, mamy bardzo sztywno okre\u015blone regu\u0142y. Je\u017celi limity pozwalaj\u0105 na l\u0105dowanie –\u00a0l\u0105dujemy. W\u00a0pewnym momencie pilot oczywi\u015bcie roz\u0142\u0105cza autopilota i\u00a0kontynuuje ju\u017c, patrz\u0105c za okno. Limit widoczno\u015bci jest tak ustawiony, \u017ceby by\u0142o wida\u0107 lotnisko w\u00a0odpowiednim momencie. Je\u017celi tego lotniska nie widzimy z\u00a0jakiego\u015b powodu, to odchodzimy na drugi kr\u0105g i\u00a0potem jest podejmowana przez kapitana decyzja, co robi\u0107 dalej.<\/p>\n

\"Lotnisko Lotnisko w Gda\u0144sku ma najlepszy w kraju system ILS \u00a9 Adobe Stock | Markus Mainka <\/p>\n

U\u017cy\u0142 pan sformu\u0142owania „lotnisko zapasowe” –\u00a0czy zawsze taka opcja awaryjna jest wyznaczana? <\/p>\n

Standardem jest, \u017ce linia lotnicza zawsze wybiera jedno lotnisko zapasowe. Jako piloci te\u017c mamy na to pewien wp\u0142yw, bo analizujemy zar\u00f3wno\u00a0pogod\u0119, jak i\u00a0kwestie operacyjne. Czasami mo\u017ce si\u0119 tak zdarzy\u0107, \u017ce np. lotnisko jest dost\u0119pne pogodowo i\u00a0nie ma problemu, \u017ceby tam wyl\u0105dowa\u0107, ale po wyl\u0105dowaniu trzeba co\u015b zrobi\u0107 z\u00a0pasa\u017cerami. Jest wi\u0119c wiele sk\u0142adowych, nie tylko zwi\u0105zanych z\u00a0pogod\u0105, o\u00a0kt\u00f3rych linie musz\u0105 pami\u0119ta\u0107.<\/p>\n

A co z\u00a0paliwem, kiedy zaczynacie kr\u0105\u017cy\u0107 nad lotniskiem docelowym lub musicie dotrze\u0107 do zapasowego?<\/p>\n

Zawsze musimy mie\u0107 zapas paliwa, nawet przy dobrej pogodzie. W\u00a0Europie powinni\u015bmy mie\u0107 zapas przynajmniej na dodatkowe 30 minut tzw. rezerwy ostatecznej. Je\u017celi m\u00f3wimy o\u00a0trudnych warunkach pogodowych, powinni\u015bmy mie\u0107 zagospodarowane paliwo nawet na dodatkowe ok. 2\u00a0godziny np. przeznaczone na kr\u0105\u017cenie nad lotniskiem, na kt\u00f3rym mieli\u015bmy wyl\u0105dowa\u0107, poczekanie na popraw\u0119 pogody albo po prostu na swoj\u0105 kolejk\u0119 do l\u0105dowania. <\/p>\n

Je\u015bli m\u00f3wimy o\u00a0du\u017cych lotniskach, np. jak to w\u00a0Amsterdamie czy wszystkie w\u00a0Londynie, piloci ju\u017c przed startem wiedz\u0105, czy jest szansa, \u017ce b\u0119dzie op\u00f3\u017anienie i\u00a0ile b\u0119d\u0105 musieli kr\u0105\u017cy\u0107. Zmierzam do tego, \u017ce tutaj nie ma przypadk\u00f3w. Wszystko jest policzone z\u00a0matematyczn\u0105 precyzj\u0105.<\/p>\n

Je\u017celi m\u00f3wimy o\u00a0lataniu w\u00a0trudniejszych warunkach pogodowych, wybierani s\u0105 w\u00f3wczas bardziej do\u015bwiadczeni piloci? <\/p>\n

Ka\u017cdy pilot liniowy, je\u017celi ma uprawnienia na dany samolot, mo\u017ce nim lecie\u0107. Oczywi\u015bcie s\u0105 lotniska, tzw. specjalne. W\u00a0Europie np. to na Maderze, gdzie konieczne jest jeszcze dodatkowe przeszkolenie na symulatorze. W\u00f3wczas przynajmniej kapitan powinien by\u0107 bardziej do\u015bwiadczony. Jednak w\u00a090 proc. przypadk\u00f3w nie ma wi\u0119kszego znaczenia. Ka\u017cda za\u0142oga jest tak samo dobra.<\/p>\n

\"Mg\u0142y Mg\u0142y i opady s\u0105 utrudnieniem dla pilot\u00f3w \u00a9 Getty Images | Michal Fludra\/NurPhoto <\/p>\n

Czy nowsze i\u00a0nowocze\u015bniejsze samoloty s\u0105 bardziej odporne na trudne warunki pogodowe ni\u017c starsze maszyny? <\/p>\n

Nie jest to kwestia samego wieku samolotu, tylko technologii w\u00a0kokpicie i\u00a0tego, co mamy na lotnisku. W\u00a0Polsce najlepszy system ILS jest w\u00a0tej chwili w\u00a0Gda\u0144sku. Przez to, \u017ce Gda\u0144sk le\u017cy w\u00a0takim miejscu, gdzie s\u0105 cz\u0119sto mg\u0142y i\u00a0s\u0142aba widoczno\u015b\u0107, po latach uda\u0142o si\u0119 w\u0142adzom portu lotniczego udoskonali\u0107 ten system. Dlatego np. w\u00a0Gda\u0144sku wi\u0119kszo\u015b\u0107 samolot\u00f3w liniowych mo\u017ce automatycznie, czyli\u00a0bez pomocy pilota czy bez manualnego ingerowania, wyl\u0105dowa\u0107. Ma to swoje ograniczenia, poniewa\u017c autopilot przy trudnych warunkach wiatrowych, nie powinien by\u0107 stosowany. Nie wi\u0105\u017ce si\u0119 to ze zmniejszeniem bezpiecze\u0144stwa, tylko \u0142atwo\u015bci\u0105 l\u0105dowania. <\/p>\n

Na samym ko\u0144cu pojawiaj\u0105 si\u0119 pasa\u017cerowie, kt\u00f3rzy s\u0105 najwi\u0119kszymi ofiarami skutk\u00f3w z\u0142ej pogody, czyli op\u00f3\u017anionych i\u00a0odwo\u0142anych lot\u00f3w. Jak tury\u015bci reaguj\u0105 na takie informacje? Zdarza si\u0119, \u017ce s\u0105 agresywni? <\/p>\n

Z\u00a0mojego do\u015bwiadczenia wynika, \u017ce je\u017celi ta informacja jest przekazana w\u00a0odpowiedni spos\u00f3b przez pilot\u00f3w, to pasa\u017cerowie przyjmuj\u0105 to ze spokojem, ale oczywi\u015bcie frustracja mo\u017ce si\u0119 pojawia\u0107. Niestety zazwyczaj jest wy\u0142adowywana na za\u0142odze pok\u0142adowej. W\u00a0kokpicie jeste\u015bmy troszeczk\u0119 oddzieleni od tego, wi\u0119c z\u00a0w\u0142asnego do\u015bwiadczenia mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce si\u0119 nie spotka\u0142em z\u00a0tak\u0105 sytuacj\u0105, \u017ceby pasa\u017cerowie byli niesamowicie sfrustrowani. Stewardesy i\u00a0stewardzi s\u0105 te\u017c przeszkoleni, aby w\u00a0odpowiedni spos\u00f3b pr\u00f3bowa\u0107 za\u0142agodzi\u0107 sytuacj\u0119 i\u00a0my\u015bl\u0119, \u017ce radz\u0105 sobie z\u00a0tym bardzo dobrze.<\/p>\n

Czytaj te\u017c: Tysi\u0105ce turyst\u00f3w utkn\u0119\u0142o na lotniskach. „Odwo\u0142ane loty, skasowane s\u0105 te\u017c poci\u0105gi”<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Natalia Gumi\u0144ska, dziennikarka WP Turystyka: Aktualne warunki pogodowe, m.in. mr\u00f3z, opady \u015bniegu czy marzn\u0105cego deszczu i\u00a0wiatr niepokoj\u0105 pasa\u017cer\u00f3w.…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":208513,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[32,33,36,37,27,34,35,28,31,25,42,38,40,39,41,29,30,26],"class_list":{"0":"post-208512","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-polska","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-featured-news","11":"tag-featurednews","12":"tag-headlines","13":"tag-latest-news","14":"tag-latestnews","15":"tag-naglowki","16":"tag-najwazniejsze-artykuly","17":"tag-news","18":"tag-pl","19":"tag-poland","20":"tag-polish","21":"tag-polska","22":"tag-polski","23":"tag-top-stories","24":"tag-topstories","25":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115904762107198644","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/208512","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=208512"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/208512\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/208513"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=208512"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=208512"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=208512"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}