{"id":217803,"date":"2026-01-21T20:43:09","date_gmt":"2026-01-21T20:43:09","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/217803\/"},"modified":"2026-01-21T20:43:09","modified_gmt":"2026-01-21T20:43:09","slug":"vast-space-wyprzedza-axiom-i-blue-origin-w-budowie-nastepcy-miedzynarodowej-stacji-kosmicznej-a-nasa-ma-problem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/217803\/","title":{"rendered":"Vast Space wyprzedza Axiom i Blue Origin w budowie nast\u0119pcy Mi\u0119dzynarodowej Stacji Kosmicznej, a NASA ma problem"},"content":{"rendered":"

\"VastISS zako\u0144czy swoj\u0105 misj\u0119 w 2030 roku, a wy\u015bcig o jej nast\u0119pc\u0119 nabiera tempa. Cztery ameryka\u0144skie konsorcja konkuruj\u0105 o lukratywne kontrakty NASA, ale to Vast Space w\u0142a\u015bnie osi\u0105gn\u0119\u0142a wa\u017cny kamie\u0144 milowy. Jej stacja Haven-1 wesz\u0142a w faz\u0119 integracji. Problem w tym, \u017ce NASA wci\u0105\u017c nie opublikowa\u0142a wymog\u00f3w drugiej fazy konkursu, mimo \u017ce do deorbitacji ISS pozosta\u0142o mniej ni\u017c pi\u0119\u0107 lat. Doradcy Senatu USA \u201eb\u0142agaj\u0105” agencj\u0119 o decyzj\u0119.<\/p>\n

Vast Space zainwestowa\u0142o miliard dolar\u00f3w w Haven-1 i mo\u017ce wynie\u015b\u0107 pierwszy modu\u0142 na orbit\u0119 ju\u017c w 2027 roku, podczas gdy NASA wci\u0105\u017c nie og\u0142osi\u0142a wymog\u00f3w konkursu dla nast\u0119pcy ISS.<\/p>\n

\"Vast<\/a><\/p>\n

GRU Space otwiera rezerwacje na pobyt w ksi\u0119\u017cycowym hotelu. Cena depozytu to 250 tysi\u0119cy dolar\u00f3w<\/a><\/p>\n

Vast Space<\/a> w\u0142a\u015bnie zako\u0144czy\u0142o monta\u017c konstrukcji no\u015bnej stacji Haven-1<\/a>, czyli 15-tonowego modu\u0142u o \u015brednicy 3,8 metra i obj\u0119to\u015bci 70 metr\u00f3w sze\u015bciennych, kt\u00f3ry mo\u017ce pomie\u015bci\u0107 czteroosobow\u0105 za\u0142og\u0119. To historyczny moment. Pierwszy raz od dekad prywatna firma buduje pe\u0142nowymiarow\u0105 stacj\u0119 kosmiczn\u0105, nie dla rz\u0105du, ale jako komercyjne przedsi\u0119wzi\u0119cie. CEO Max Haot potwierdzi\u0142 przesuni\u0119cie startu z po\u0142owy 2026 na pierwszy kwarta\u0142 2027 roku, podkre\u015blaj\u0105c \u017ce \u201eto wci\u0105\u017c rok, prawdopodobnie dwa lata lub wi\u0119cej przed kimkolwiek innym”. Firma zatrudniaj\u0105ca ponad 1000 os\u00f3b w Long Beach zainwestowa\u0142a ju\u017c ponad miliard dolar\u00f3w kapita\u0142u prywatnego za\u0142o\u017cyciela Jeda McCaleba, wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rcy Ripple i Stellar. Haven-1 zostanie wyniesiona na orbit\u0119 przez Falcon 9<\/a>, a po dwutygodniowych testach autonomicznych SpaceX<\/a> dopiero zdecyduje, czy bezpiecznie jest dokowa\u0107 Dragona z za\u0142og\u0105. Vast ma ju\u017c zakontraktowany jeden lot za\u0142ogowy i opcj\u0119 na drugi, planuj\u0105c maksymalnie cztery dwutygodniowe misje podczas trzyletniej \u017cywotno\u015bci stacji.<\/p>\n

\n

To mia\u0142 by\u0107 konkurent Falcona 9. Teraz pr\u00f3buj\u0105 uratowa\u0107, co si\u0119 da. Rakieta Ariane 6 zamieni si\u0119 w rakietowego Frankensteina<\/a><\/p>\n

Konkurencja jednak nie \u015bpi. Axiom Space<\/a>, kt\u00f3ra ju\u017c przeprowadzi\u0142a trzy prywatne misje na ISS<\/a>, mia\u0142a pierwotnie do\u0142\u0105czy\u0107 sw\u00f3j modu\u0142 Payload Power Thermal Module (AxPPTM)<\/a> do stacji w 2026 roku, a ten termin zosta\u0142 przesuni\u0119ty na koniec 2027. W grudniu 2024 firma nieoczekiwanie zmieni\u0142a strategi\u0119, og\u0142aszaj\u0105c \u017ce najpierw wystrzeli modu\u0142 energetyczno-termiczny, a dopiero potem mieszkalny AxH1, odwracaj\u0105c pierwotn\u0105 kolejno\u015b\u0107. To symptom g\u0142\u0119bszych problem\u00f3w. Przez to wycena Axiom spad\u0142a z 2,6 mld w 2023 do 2 mld w marcu 2025, a prywatne misje astronautyczne wci\u0105\u017c generuj\u0105 straty. Blue Origin<\/a> i Sierra Space<\/a> rozwijaj\u0105 Orbital Reef, wizj\u0119 \u201ebiznesowego parku na orbicie” 400 km nad Ziemi\u0105. Firma celuje w 2027 rok, ale konkretnego harmonogramu wci\u0105\u017c brak. Voyager Space<\/a> i Airbus w ramach joint venture Starlab Space<\/a> planuj\u0105 wynie\u015b\u0107 swoj\u0105 stacj\u0119 (340 m\u00b3 obj\u0119to\u015bci) na rakiecie Starship<\/a> nie wcze\u015bniej ni\u017c w 2028 roku. Na papierze kandydat\u00f3w jest czterech, ale tylko Vast ma co\u015b wi\u0119cej ni\u017c prezentacje, czyli prawdziw\u0105 konstrukcj\u0119 w fazie monta\u017cu.<\/p>\n

\"Vast<\/a><\/p>\n

Co\u015b posz\u0142o nie tak na ISS. NASA po raz pierwszy w historii przerywa misj\u0119. Astronauci wracaj\u0105 na Ziemi\u0119<\/a><\/p>\n

Paradoks sytuacji polega na tym, \u017ce NASA<\/a> nie opublikowa\u0142a jeszcze Request for Proposals dla drugiej fazy programu Commercial LEO Destinations<\/a>, mimo \u017ce bud\u017cet na 2026 rok zosta\u0142 zatwierdzony. Maddy Davis, doradczyni ds. polityki kosmicznej senatora Teda Cruza, publicznie \u201eb\u0142aga\u0142a” agencj\u0119<\/a> o publikacj\u0119 wymog\u00f3w, ostrzegaj\u0105c przed luk\u0105 w ci\u0105g\u0142ej obecno\u015bci cz\u0142owieka na niskiej orbicie oko\u0142oziemskiej. Haot w rozmowie z Ars Technica by\u0142 jeszcze bardziej bezpo\u015bredni – \u201eNASA pr\u00f3buje dostosowa\u0107 podej\u015bcie, \u017ceby by\u0142o sprawiedliwe dla wszystkich oferent\u00f3w. Nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby mia\u0142o znaczenie, czy kto\u015b robi\u0142 rzeczy dobrze czy \u017ale \u2013 wa\u017cne jest to, co jest w\u0142a\u015bciwe dla kraju”. To zawoalowana krytyka. Agencja op\u00f3\u017ania decyzj\u0119, boj\u0105c si\u0119 faworyzowa\u0107 firm\u0119, kt\u00f3ra faktycznie zbudowa\u0142a sprz\u0119t. Kongres zatwierdzi\u0142 24,4 mld dolar\u00f3w dla NASA na 2026 rok, ale linia bud\u017cetowa CLD przewiduje finansowanie dla maksymalnie dw\u00f3ch zwyci\u0119zc\u00f3w, a nie trzech czy czterech. Wed\u0142ug Haota to wystarczy, je\u015bli uzupe\u0142ni si\u0119 je kontraktami z Europ\u0105, Japoni\u0105 i pa\u0144stwami Bliskiego Wschodu. Vast otworzy\u0142o niedawno oddzia\u0142 w Japonii, sygnalizuj\u0105c globaln\u0105 strategi\u0119. Nowy administrator NASA Jared Isaacman, miliarder i prywatny astronauta, wielokrotnie podkre\u015bla\u0142 potrzeb\u0119 odej\u015bcia od \u201emodelu zale\u017cnego od podatnik\u00f3w”, ale czy prze\u0142o\u017cy to si\u0119 na szybsz\u0105 decyzj\u0119 w sprawie CLD? Historia pokazuje, \u017ce ka\u017cdy program za\u0142ogowy wymaga\u0142 demonstracyjnych lot\u00f3w przed d\u0142ugotrwa\u0142ymi misjami. Vast domaga si\u0119 w\u0142a\u015bnie takiego wymogu w RFP (zapytaniu ofertowym), co oczywi\u015bcie stawia\u0142oby firm\u0119 w uprzywilejowanej pozycji z Haven-1 gotow\u0105 w 2027. Dla NASA to polityczne pole minowe. Z jednej strony ryzyko luki po likwidacji ISS, z drugiej oskar\u017cenia o stronniczo\u015b\u0107 konkursu.<\/p>\n

\"Vast<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Vast Space, Ars Technica, SpaceNews<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"ISS zako\u0144czy swoj\u0105 misj\u0119 w 2030 roku, a wy\u015bcig o jej nast\u0119pc\u0119 nabiera tempa. Cztery ameryka\u0144skie konsorcja konkuruj\u0105…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":217804,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[40862,19934,40863,25874,40864,40865,4903,120,118,119,40866,42,38,40,39,41,116,114,115,13702,25869,40867,121,117,40868],"class_list":{"0":"post-217803","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-axiom-space","9":"tag-blue-origin","10":"tag-haven-1","11":"tag-iss","12":"tag-komercjalizacja-kosmosu","13":"tag-low-earth-orbit","14":"tag-nasa","15":"tag-nauka","16":"tag-nauka-i-technika","17":"tag-naukatechnika","18":"tag-orbital-reef","19":"tag-pl","20":"tag-poland","21":"tag-polish","22":"tag-polska","23":"tag-polski","24":"tag-science","25":"tag-science-and-technology","26":"tag-sciencetechnology","27":"tag-spacex","28":"tag-stacja-kosmiczna","29":"tag-starlab","30":"tag-technika","31":"tag-technology","32":"tag-vast-space"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115935038935394375","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/217803","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=217803"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/217803\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/217804"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=217803"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=217803"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=217803"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}