{"id":21861,"date":"2025-09-29T09:51:08","date_gmt":"2025-09-29T09:51:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/21861\/"},"modified":"2025-09-29T09:51:08","modified_gmt":"2025-09-29T09:51:08","slug":"3dfx-voodoo-pionierski-akcelerator-3d-powraca-do-zycia-dzieki-modderowi-ktory-odkryl-sekrety-architektury-i-ulepszyl-projekt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/21861\/","title":{"rendered":"3Dfx Voodoo – pionierski akcelerator 3D powraca do \u017cycia dzi\u0119ki modderowi, kt\u00f3ry odkry\u0142 sekrety architektury i ulepszy\u0142 projekt"},"content":{"rendered":"

\"3DfxFirma 3Dfx by\u0142a jednym z pionier\u00f3w grafiki 3D z lat 1994\u20132002, kt\u00f3ra zapisa\u0142a si\u0119 w historii z\u0142otymi zg\u0142oskami dzi\u0119ki akceleratorowi 3D Voodoo i jego architekturze wyprzedzaj\u0105cej swoje czasy, deklasuj\u0105cej konkurencj\u0119 tamtego okresu. Dzisiejszy rynek kart graficznych wci\u0105\u017c nosi \u015blady dziedzictwa 3Dfx, czego przyk\u0142adem jest m.in. technologia SLI, a tak\u017ce wywodz\u0105cy si\u0119 z niej NVLink od NVIDIA. Dzi\u015b Voodoo powraca za spraw\u0105 moddera SDZ, kt\u00f3ry zg\u0142\u0119bi\u0142 tajniki akceleratora.<\/p>\n

Modder SDZ przeprowadzi\u0142 in\u017cynieri\u0119 wsteczn\u0105 legendarnych akcelerator\u00f3w 3D Voodoo, ulepszy\u0142 ich konstrukcj\u0119 i udost\u0119pni\u0142 dzia\u0142aj\u0105ce projekty wraz z dokumentacj\u0105. Jego zmodyfikowana wersja karty, nazwana 4440H, pozwala uzyska\u0107 od 41% do 60% wy\u017csz\u0105 wydajno\u015b\u0107 w klasycznych grach retro.<\/p>\n

\"3Dfx<\/a><\/p>\n

Historia 3Dfx VooDoo – Narodziny i upadek legendy – Fakty i testy<\/a><\/p>\n

Akceleratory 3D Voodoo z 1996 roku wyr\u00f3\u017cnia\u0142y si\u0119 fascynuj\u0105c\u0105, prost\u0105, a zarazem bardzo wydajn\u0105 konstrukcj\u0105. Karta 3D<\/a> opiera\u0142a si\u0119 na dw\u00f3ch uk\u0142adach: PixelFX, pe\u0142ni\u0105cym rol\u0119 FBI (Frame Buffer Interface), czyli bufora klatek do wy\u015bwietlenia na ekranie oraz TexelFX, dzia\u0142aj\u0105cym jako TMU (Texture Mapping Unit), znanym tak\u017ce jako TREX, odpowiadaj\u0105cym za mapowanie tekstur, filtrowanie i operacje na teksturach. Ka\u017cdy z uk\u0142ad\u00f3w posiada\u0142 w\u0142asn\u0105, 64-bitow\u0105 magistral\u0119 pami\u0119ci (\u0142\u0105cznie 128-bit), dzi\u0119ki czemu m\u00f3g\u0142 korzysta\u0107 z w\u0142asnej pami\u0119ci EDO DRAM<\/a>. Jej pojemno\u015b\u0107 r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od modelu: Canopus Pure3D i Miro HiScore 3D mia\u0142y 2 + 4 MB, a Orchid Righteous 3D 2 + 2 MB. Istnia\u0142y r\u00f3wnie\u017c wersje umo\u017cliwiaj\u0105ce dodanie kolejnych ko\u015bci, osi\u0105gaj\u0105c maksymalnie 12 MB pami\u0119ci na pok\u0142adzie.<\/p>\n\n\u00a0<\/td>\n3Dfx Voodoo<\/td>\n3Dfx Voodoo 4440H
(modyfikacja SDZ)<\/td>\n<\/tr>\n\nProcesor<\/td>\nVoodoo Graphics (SST-1)<\/td>\nVoodoo Graphics (SST-1)<\/td>\n<\/tr>\n\nLiczba tranzystor\u00f3w<\/td>\n1 000 000<\/td>\n1 000 000<\/td>\n<\/tr>\n\nInterfejs<\/td>\nPCI 2.1<\/td>\nPCI 2.1<\/td>\n<\/tr>\n\nTaktowanie rdzenia<\/td>\n45-60 MHz<\/td>\n50 MHz<\/td>\n<\/tr>\n\nTaktowanie RAMDAC<\/td>\n110 MHz<\/td>\n110 MHz<\/td>\n<\/tr>\n\nTaktowanie pami\u0119ci RAM<\/td>\n50 MHz<\/td>\n50 MHz<\/td>\n<\/tr>\n\nJednostki teksturuj\u0105ce (TMU)<\/td>\n1<\/td>\n2<\/td>\n<\/tr>\n\nPami\u0119\u0107 EDO DRAM per FBI<\/td>\n2 MB<\/td>\n4 MB<\/td>\n<\/tr>\n\nPami\u0119\u0107 EDO DRAM per TMU<\/td>\n2 MB<\/td>\n4 MB<\/td>\n<\/tr>\n\nPrzepustowo\u015b\u0107 pami\u0119ci<\/td>\n0,8 GB\/s<\/td>\n0,8 GB\/s<\/td>\n<\/tr>\n\nPr\u0119dko\u015b\u0107 wype\u0142niania pikseli<\/td>\n50 MPx\/s<\/td>\n50 MPx\/s<\/td>\n<\/tr>\n\nObs\u0142uga grafiki 2D<\/td>\nNie<\/td>\nNie<\/td>\n<\/tr>\n\nObs\u0142uga grafiki 3D<\/td>\nTak<\/td>\nTak<\/td>\n<\/tr>\n\nZ\u0142\u0105cza wideo<\/td>\nwej\u015bcie i wyj\u015bcie VGA<\/td>\nwej\u015bcie i wyj\u015bcie VGA
wyj\u015bcie mini HDMI<\/td>\n<\/tr>\n\nProces technologiczny<\/td>\n500 nm<\/td>\n500 nm<\/td>\n<\/tr>\n

Creative Sound Blaster – Historia kart d\u017awi\u0119kowych. Kiedy\u015b to by\u0142o…<\/a><\/p>\n

Modder SDZ przeanalizowa\u0142 budow\u0119 akcelerator\u00f3w 3Dfx Voodoo i udost\u0119pni\u0142 w sieci w formie open-source schematy elektroniczne, projekty p\u0142ytek PCB, dokumentacj\u0119 oraz sterowniki. SDZ poszed\u0142 jednak dalej, zmodyfikowa\u0142 projekt, dodaj\u0105c kolejn\u0105 jednostk\u0119 TMU oraz uk\u0142ad FPGA Spartan 7<\/a> wraz z w\u0142asnym kodem do obs\u0142ugi obrazu przez mini HDMI. Wed\u0142ug moddera implementacja uk\u0142adu FPGA nie by\u0142a \u0142atwa, jednak dodanie drugiego TMU okaza\u0142o si\u0119 wzgl\u0119dnie prostsze, a zarazem du\u017co ciekawsze. Okazuje si\u0119, \u017ce 3Dfx<\/a> ju\u017c na etapie pierwszego akceleratora Voodoo przewidzia\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 dodania wi\u0119kszej liczby uk\u0142ad\u00f3w TMU, nawet do trzech. Z historii wiemy, \u017ce druga jednostka TMU pojawi\u0142a si\u0119 dopiero w 1998 roku, przy premierze Voodoo 2. Co ciekawe, dodanie drugiego uk\u0142adu TMU pozwoli\u0142o uzyska\u0107 od 41% do 60% wy\u017csz\u0105 wydajno\u015b\u0107 w klasycznych grach retro z wykorzystaniem pierwszej karty Voodoo.<\/p>\n

\"3Dfx<\/a><\/p>\n

PureRetro: Historia konsoli 3DO, kt\u00f3r\u0105 sprzedawano na licencji<\/a><\/p>\n

Przyrost wydajno\u015bci wynika przede wszystkim z samej zasady dzia\u0142ania tych akcelerator\u00f3w, a nie z czystych parametr\u00f3w technicznych. W grach wykorzystuj\u0105cych multi-teksturowanie (np. tekstura bazowa + light mapa) pojedyncze TMU musia\u0142o wykonywa\u0107 t\u0119 operacj\u0119 w dw\u00f3ch cyklach zegara, co zmusza\u0142o FBI do dwukrotnego przepuszczenia tego samego piksela przez pipeline. Zastosowanie drugiego TMU pozwala\u0142o zredukowa\u0107 ten proces do jednego cyklu, co znacz\u0105co poprawia\u0142o wydajno\u015b\u0107. Istniej\u0105 jednak wyj\u0105tki, gra musi korzysta\u0107 z efekt\u00f3w multi-teksturingu, a tytu\u0142y korzystaj\u0105ce z Direct3D<\/a> nie s\u0105 obs\u0142ugiwane ze wzgl\u0119du na brak dzia\u0142ania sterownik\u00f3w z wersji akceleratora Quantum3D<\/a>.<\/p>\n

\"3Dfx<\/a><\/p>\n

3Dfx Voodoo 4440H (modyfikacja SDZ)<\/p>\n

PureRetro: ZX Spectrum – historia ma\u0142ego 8-bitowego giganta <\/a><\/p>\n

Ta wersja akceleratora by\u0142a przeznaczona g\u0142\u00f3wnie do symulacji i automat\u00f3w z grami, w kt\u00f3rych szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0142y dodatkowe uk\u0142ady TMU. W swoim projekcie modder nie zastosowa\u0142 uk\u0142ad\u00f3w CPLD odpowiedzialnych za synchronizacj\u0119 sygna\u0142\u00f3w, co wymusi\u0142o zmian\u0119 kilku linijek kodu w pliku autoexec.bat. Z tego powodu modyfikacja nie wsp\u00f3\u0142pracuje ze sterownikami Quantum3D \u2013 zamiast tego wykorzystywane s\u0105 standardowe, kt\u00f3re obs\u0142uguj\u0105 drugi uk\u0142ad TMU, cho\u0107 nie maj\u0105 mo\u017cliwo\u015bci obs\u0142ugi trzeciego. Co ciekawe, pierwsze akceleratory Voodoo mia\u0142y techniczne mo\u017cliwo\u015bci pracy w trybie podobnym do SLI, jednak rozwi\u0105zanie to trafi\u0142o na rynek konsumencki dopiero przy premierze kart 3D Voodoo 2. Pierwsze „SLI<\/a>” w wydaniu 3Dfx oznacza\u0142o „Scanline Interleave” i polega\u0142o na tym, \u017ce dwie (lub wi\u0119cej) karty synchronizowa\u0142y si\u0119 tak, by ka\u017cda z nich renderowa\u0142a tylko cz\u0119\u015b\u0107 linii obrazu, kt\u00f3re nast\u0119pnie \u0142\u0105czy\u0142y si\u0119 w pe\u0142ny kadr. Z kolei uk\u0142ady TMU r\u00f3wnie\u017c operowa\u0142y na liniach skanowania, ale dzia\u0142a\u0142y w spos\u00f3b szeregowy, dzi\u0119ki magistrali \u0142\u0105cz\u0105cej je bezpo\u015brednio.<\/p>\n

\n

Pure Retro #20 – Star Wars: Knights of the Old Republic. Troch\u0119 s\u0142\u00f3w o jednym z najwa\u017cniejszych RPG wszech czas\u00f3w<\/a><\/p>\n

Jak zauwa\u017ca youtuber PixelPipes, architektura 3Dfx by\u0142a tak wydajna, \u017ce \u00f3wczesne procesory nie by\u0142y w stanie w pe\u0142ni wykorzysta\u0107 dodatkowej jednostki TMU – to w\u0142a\u015bnie CPU stanowi\u0142o g\u0142\u00f3wne w\u0105skie gard\u0142o. Potwierdzi\u0142y to testy, w kt\u00f3rych dopiero zestawienie zmodyfikowanej karty 3D 4440H<\/a> z procesorem Intel Pentium III przynios\u0142o wyra\u017any wzrost wydajno\u015bci. Wszystko wskazuje wi\u0119c na to, \u017ce 3Dfx celowo ograniczy\u0142o pierwsze Voodoo do jednej jednostki TMU, aby obni\u017cy\u0107 – i tak ju\u017c bardzo wysok\u0105 – cen\u0119 akceleratora, jednocze\u015bnie dostosowuj\u0105c go do mo\u017cliwo\u015bci \u00f3wczesnych komputer\u00f3w. To pokazuje dalekowzroczno\u015b\u0107, innowacyjno\u015b\u0107 i geniusz zespo\u0142u 3Dfx, kt\u00f3ry idealnie dopasowa\u0142 produkt do rynku, tworz\u0105c prawdziw\u0105 legend\u0119 PC. Na koniec warto doda\u0107, \u017ce z pe\u0142n\u0105 histori\u0105 firmy i jej produkt\u00f3w mo\u017cecie zapozna\u0107 si\u0119 TUTAJ<\/a>, natomiast gotowe projekty p\u0142ytek PCB, dokumentacj\u0119, sterowniki oraz schematy elektroniczne znajdziecie na stronie moddera SDZ<\/a>. Trzeba jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce autor nie sprzedaje gotowych uk\u0142ad\u00f3w, PCB i lutowanie cz\u0119\u015bci SMD musicie zorganizowa\u0107 samodzielnie lub zleci\u0107 odpowiedniej firmie.<\/p>\n

\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: YT (@PixelPipes, @sdz-mods), HotHardware<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Firma 3Dfx by\u0142a jednym z pionier\u00f3w grafiki 3D z lat 1994\u20132002, kt\u00f3ra zapisa\u0142a si\u0119 w historii z\u0142otymi zg\u0142oskami…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":21862,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[7121,7122,7123,5406,4812,5986,399,454,4783,7124,443,120,118,119,7125,42,38,40,39,41,3753,207,5492,116,114,115,7126,7127,121,117,7128,7129,7130],"class_list":{"0":"post-21861","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-3dfx","9":"tag-akcelerator","10":"tag-edo-dram","11":"tag-fbi","12":"tag-gpu","13":"tag-grafika-3d","14":"tag-informacje","15":"tag-karta-graficzna","16":"tag-mod","17":"tag-modder","18":"tag-modyfikacja","19":"tag-nauka","20":"tag-nauka-i-technika","21":"tag-naukatechnika","22":"tag-pci","23":"tag-pl","24":"tag-poland","25":"tag-polish","26":"tag-polska","27":"tag-polski","28":"tag-powrot","29":"tag-projekt","30":"tag-retro","31":"tag-science","32":"tag-science-and-technology","33":"tag-sciencetechnology","34":"tag-sdz","35":"tag-sli","36":"tag-technika","37":"tag-technology","38":"tag-tmu","39":"tag-trex","40":"tag-voodoo"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21861","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21861"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21861\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21862"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21861"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21861"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21861"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}