{"id":223519,"date":"2026-01-24T21:10:09","date_gmt":"2026-01-24T21:10:09","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/223519\/"},"modified":"2026-01-24T21:10:09","modified_gmt":"2026-01-24T21:10:09","slug":"trzy-dekady-walki-o-darmowego-windowsa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/223519\/","title":{"rendered":"Trzy dekady walki o darmowego Windowsa"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align:justify\">ReactOS od trzech dekad pozostaje jednym z najbardziej ambitnych projekt\u00f3w open source, kt\u00f3rego celem jest stworzenie w pe\u0142ni darmowego systemu operacyjnego kompatybilnego z Windows. Dla wielu u\u017cytkownik\u00f3w i programist\u00f3w to nie tylko ciekawostka technologiczna, lecz realna pr\u00f3ba uniezale\u017cnienia si\u0119 od zamkni\u0119tego ekosystemu Microsoftu. System od pocz\u0105tku rozwijany jest z my\u015bl\u0105 o uruchamianiu aplikacji i sterownik\u00f3w Windows w \u015brodowisku, kt\u00f3re zachowuje znajomy wygl\u0105d i logik\u0119 znan\u0105 z epoki Windows XP.<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">Z okazji 30. rocznicy projektu jego g\u0142\u00f3wny programista, Carl Bialorucki, opublikowa\u0142 obszerny wpis na blogu, w kt\u00f3rym przypomnia\u0142 pocz\u0105tki ReactOS i d\u0142ug\u0105 drog\u0119, jak\u0105 system przeszed\u0142 od pierwszego zatwierdzenia kodu \u017ar\u00f3d\u0142owego a\u017c do obecnych wersji rozwojowych.<\/p>\n<p>Od FreeWin95 do j\u0105dra NT<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">Historia ReactOS si\u0119ga po\u0142owy lat 90., kiedy to po wstrzymaniu prac nad projektem FreeWin95 pojawi\u0142a si\u0119 potrzeba nowego podej\u015bcia do klonowania systemu Windows. Zamiast kopiowa\u0107 architektur\u0119 Windows 95, tw\u00f3rcy zdecydowali si\u0119 oprze\u0107 rozw\u00f3j na j\u0105drze przypominaj\u0105cym Windows NT. Ten krok nada\u0142 projektowi kierunek, kt\u00f3ry z czasem okaza\u0142 si\u0119 kluczowy dla jego dalszego istnienia.<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">W pierwszych latach ReactOS funkcjonowa\u0142 g\u0142\u00f3wnie jako \u015brodowisko eksperymentalne, skupione na budowie podstawowych element\u00f3w systemu oraz sterownik\u00f3w. Jednym z deweloper\u00f3w, kt\u00f3rzy do\u0142\u0105czyli do projektu w jego wczesnej fazie, by\u0142 Eric Kohl. W swoich wspomnieniach opisa\u0142 on atmosfer\u0119 otwarto\u015bci i wsp\u00f3\u0142pracy, kt\u00f3ra towarzyszy\u0142a pracom nad systemem. To w\u0142a\u015bnie wtedy do ReactOS trafi\u0142 cmd.exe oparty na zmodyfikowanym FreeDOS command.com, a projekt zacz\u0105\u0142 przyci\u0105ga\u0107 kolejnych ochotnik\u00f3w.<\/p>\n<p>Pierwsze wydanie i trudne decyzje<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">W lutym 2003 roku ReactOS osi\u0105gn\u0105\u0142 wersj\u0119 0.1.0. System uruchamia\u0142 si\u0119 z p\u0142yty CD i oferowa\u0142 wy\u0142\u0105cznie interfejs wiersza polece\u0144, jednak ju\u017c wtedy stanowi\u0142 dow\u00f3d na to, \u017ce idea jest mo\u017cliwa do realizacji. Kolejne lata przynios\u0142y rozw\u00f3j graficznego interfejsu u\u017cytkownika oraz nowe sterowniki, lecz jednocze\u015bnie pojawi\u0142y si\u0119 powa\u017cne wyzwania natury prawnej.<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">W po\u0142owie pierwszej dekady XXI wieku projekt mog\u0142 zosta\u0107 zatrzymany ze wzgl\u0119du na potencjalne wykorzystani3 zastrze\u017conego kodu Windows. Wstrzymanie cz\u0119\u015bci prac i przeprowadzenie pe\u0142nego audytu kodu sta\u0142o si\u0119 konieczno\u015bci\u0105, aby unikn\u0105\u0107 ryzyka pozwu ze strony Microsoftu. By\u0142 to moment, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142 zako\u0144czy\u0107 histori\u0119 ReactOS, jednak spo\u0142eczno\u015b\u0107 zdecydowa\u0142a si\u0119 na \u017cmudn\u0105, lecz bezpieczn\u0105 drog\u0119 dalszego rozwoju.<\/p>\n<p>Dekada wersji 0.3 i techniczne fundamenty<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">Lata 2006\u20132016 up\u0142yn\u0119\u0142y pod znakiem serii 0.3.x, w kt\u00f3rej system stopniowo nabiera\u0142 cech pe\u0142noprawnego \u015brodowiska operacyjnego. Pojawi\u0142a si\u0119 obs\u0142uga sieci, mened\u017cer pakiet\u00f3w oraz sterownik UniATA umo\u017cliwiaj\u0105cy prac\u0119 z nowoczesnymi w\u00f3wczas no\u015bnikami SATA i wi\u0119kszymi partycjami. To w\u0142a\u015bnie w tym okresie ReactOS zacz\u0105\u0142 by\u0107 postrzegany nie tylko jako ciekawostka, lecz jako platforma do realnych eksperyment\u00f3w.<\/p>\n<p>ReactOS dzi\u015b i plany na przysz\u0142o\u015b\u0107<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">Obecna linia rozwojowa 0.4.x pokazuje, jak daleko zaszed\u0142 projekt przez 30 lat. System oferuje now\u0105 pow\u0142ok\u0119 graficzn\u0105 o architekturze bardzo zbli\u017conej do Eksploratora Windows, obs\u0142ug\u0119 debugowania j\u0105dra przy u\u017cyciu WinDbg oraz coraz lepsz\u0105 kompatybilno\u015b\u0107 z aplikacjami Windows. ReactOS potrafi dzi\u015b obs\u0142ugiwa\u0107 system plik\u00f3w FAT, archiwa ZIP i klasyczne programy znane z dawnych wersji systemu Microsoftu.<\/p>\n<p style=\"text-align:justify\">Zainteresowanie projektem nie s\u0142abnie, a Bialorucki wskazuje kolejne kierunki rozwoju. W\u015br\u00f3d nich pojawiaj\u0105 si\u0119 prace nad nowym \u015brodowiskiem kompilacji, sterownikami NTFS i ATA, losowym uk\u0142adem przestrzeni adresowej, a tak\u017ce wsparciem dla nowoczesnych kart graficznych opartych na WDDM. ReactOS wci\u0105\u017c pozostaje projektem otwartym na nowych wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u00f3w i darczy\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy chc\u0105 mie\u0107 realny wp\u0142yw na jego przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n<p class=\"m-0\">Spodoba\u0142o Ci si\u0119? Podziel si\u0119 ze znajomymi!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"ReactOS od trzech dekad pozostaje jednym z najbardziej ambitnych projekt\u00f3w open source, kt\u00f3rego celem jest stworzenie w pe\u0142ni&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":223520,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[210,23824,12460,3171,1972,120,118,119,42,38,40,39,41,10340,2747,116,114,115,121,117,3355],"class_list":{"0":"post-223519","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-aktualnosci","9":"tag-informacje-prasowe","10":"tag-komputery","11":"tag-konsole","12":"tag-laptopy","13":"tag-nauka","14":"tag-nauka-i-technika","15":"tag-naukatechnika","16":"tag-pl","17":"tag-poland","18":"tag-polish","19":"tag-polska","20":"tag-polski","21":"tag-poradniki","22":"tag-recenzje","23":"tag-science","24":"tag-science-and-technology","25":"tag-sciencetechnology","26":"tag-technika","27":"tag-technology","28":"tag-testy"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115952132086081708","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/223519","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=223519"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/223519\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/223520"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=223519"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=223519"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=223519"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}