{"id":224219,"date":"2026-01-25T11:49:09","date_gmt":"2026-01-25T11:49:09","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/224219\/"},"modified":"2026-01-25T11:49:09","modified_gmt":"2026-01-25T11:49:09","slug":"gdyby-nie-bylo-wosp-to-bylibysmy-na-ostatnim-miejscu-to-owsiak-nas-ratuje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/224219\/","title":{"rendered":"Gdyby nie by\u0142o WO\u015aP, to byliby\u015bmy na ostatnim miejscu. To Owsiak nas ratuje"},"content":{"rendered":"<ul>\n<li>25 stycznia Fina\u0142 Wielkiej Orkiestry \u015awi\u0105tecznej Pomocy, kt\u00f3ra bije rekordy wp\u0142at;\u00a0\u00a0<\/li>\n<li>Jak t\u0142umaczy\u0142 w rozmowie z tokfm.pl dr Konrad Maj z Uniwersytetu SWPS, &#8222;swoje robi spo\u0142eczny dow\u00f3d s\u0142uszno\u015bci&#8221;.\u00a0 &#8222;Je\u017celi widz\u0119, \u017ce inni te\u017c wp\u0142acaj\u0105 to znaczy, \u017ce na pewno by\u0142a to dobra decyzja&#8221; &#8211; wyja\u015bnia\u0142. Podkre\u015bli\u0142 przy tym, \u017ce to zaledwie jeden z kilku mechanizm\u00f3w.\u00a0<\/li>\n<li>A co stoi za sukcesem akcji &#8222;Ciep\u0142o z Polski dla Kijowa&#8221;? I co nam w og\u00f3le daje pomaganie?\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_31\" id=\"eztoc31863296_0_0_31\"\/>Dzi\u015b 34. Fina\u0142 Wielkiej Orkiestry \u015awi\u0105tecznej Pomocy. Dlaczego tak\u00a0wielu Polak\u00f3w anga\u017cuje si\u0119 w t\u0119 akcj\u0119? Niezmiennie, od lat. Dlaczego\u00a0im si\u0119 to nie nudzi?<\/p>\n<p>Dr Konrad Maj: Kluczowe s\u0105\u00a0trzy czynniki. Po pierwsze: bycie autorytetem. Owsiak, \u017ceby trzyma\u0107 si\u0119 przyk\u0142adu, nie do\u015b\u0107, \u017ce jest oryginalny w tym, co m\u00f3wi i co robi, to jeszcze jest wiarygodny i rozpoznawalny za granic\u0105. Co wi\u0119cej, ataki na niego &#8211; nikt mu nie udowodni\u0142 interesowno\u015bci &#8211; powoduj\u0105 jeszcze wi\u0119ksz\u0105 mobilizacj\u0119 darczy\u0144c\u00f3w.\u00a0<\/p>\n<p>Po drugie: pokazuje rodziny, kt\u00f3rym pomaga b\u0105d\u017a pomaga\u0142 &#8211; wida\u0107, \u017ce faktycznie pomoc idzie na zaspokojenie ich potrzeb, a nie na inne cele. Zreszt\u0105 Owsiak bardzo mocno pr\u00f3buje personalizowa\u0107 ca\u0142\u0105 akcje, bo na scenie pojawi\u0105 si\u0119 te\u017c osoby, kt\u00f3re dzi\u0119ki WO\u015aP w og\u00f3le \u017cyj\u0105.\u00a0A dodatkowo anga\u017cuje tak lekarzy, jak i przedstawicieli organizacji, kt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105 wprost: gdyby nie WO\u015aP, mieliby\u015bmy k\u0142opoty. To te\u017c dowody, \u017ce akcja jest sensowna i skuteczna.\u00a0<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_32\" id=\"eztoc31863296_0_0_32\"\/>A ten trzeci element?\u00a0<\/p>\n<p>Na bie\u017c\u0105co pokazuje sum\u0119 wp\u0142at, a \u017ce kwota ro\u015bnie nam w oczach, to te\u017c uruchamia kolejne mechanizmy.\u00a0<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_33\" id=\"eztoc31863296_0_0_33\"\/>Je\u015bli widzimy, \u017ce zbiorka cieszy si\u0119 sukcesem, mamy\u00a0poczucie sprawstwa.\u00a0<\/p>\n<p>Poza tym zyskujemy przekonanie, \u017ce dok\u0142adamy si\u0119 do wsp\u00f3lnego celu. Ale swoje robi spo\u0142eczny dow\u00f3d s\u0142uszno\u015bci &#8211;\u00a0je\u017celi widz\u0119, \u017ce inni te\u017c wp\u0142acaj\u0105 to znaczy, \u017ce na pewno by\u0142a to dobra decyzja.\u00a0<\/p>\n<p>Ale kluczowe jest i to, \u017ce to ruch nap\u0119dzany muzyk\u0105, na scenie wszystko gra i dzwoni oraz jest oparte na pozytywnym przekazie. Jedynie w tle s\u0105\u00a0nieszcz\u0119\u015bcia i powa\u017cne choroby. Innymi s\u0142owy: to nie smutna nuta, tylko nuta energetyczna &#8211; na zasadzie: dajemy rad\u0119, wspieramy si\u0119, tworzymy spo\u0142eczno\u015b\u0107, mamy wsp\u00f3lnot\u0119 cel\u00f3w. Ma\u0142o tego, w to wszystko s\u0105 zaanga\u017cowani arty\u015bci, kt\u00f3rzy tak\u017ce ze sceny zach\u0119caj\u0105 do pomagania. Czytaj: niezale\u017cnie od tego kim jeste\u015b, ile masz lat, ile pieni\u0119dzy na koncie, jak wygl\u0105dasz &#8211; wszyscy tworzymy Wielk\u0105 Orkiestr\u0119 \u015awi\u0105tecznej Pomocy.\u00a0<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_34\" id=\"eztoc31863296_0_0_34\"\/>Skoro ju\u017c o &#8222;\u015bwi\u0105tecznej&#8221; mowa, czas te\u017c ma tu pewnie znaczenie?\u00a0<\/p>\n<p>Absolutnie! Przecie\u017c to ten moment w roku, w kt\u00f3rym dzielimy si\u0119 rado\u015bci\u0105 i \u017cyczliwo\u015bci\u0105, co te\u017c oznacza, \u017ce jeste\u015bmy bardziej sk\u0142onni do dzia\u0142ania. Dodatkowo swoje robi zima i fakt, \u017ce siedzimy w domach. Nic si\u0119 nie dzieje. Wtedy do tej szaro\u015bci wkracza WO\u015aP i zaczyna si\u0119 robi\u0107 kolorowo. Inna rzecz, \u017ce latem, kiedy du\u017co si\u0119 dzieje, akcja by znikn\u0119\u0142a. Teraz nie ma konkurencji.\u00a0<\/p>\n<p>    <a name=\"eztoc31863296_0_0_35\" id=\"eztoc31863296_0_0_35\"\/>Tyle, \u017ce nie tylko WO\u015aP porusza Polak\u00f3w, czego przyk\u0142ad mieli\u015bmy w ostatnim czasie chocia\u017cby w akcji &#8222;Ciep\u0142o z Polski dla Kijowa&#8221;. W zaledwie osiem dni uda\u0142o si\u0119 zebra\u0107 ponad 6 mln z\u0142\u00a0 &#8211; o wiele wi\u0119cej ni\u017c pocz\u0105tkowo zak\u0142adano. I w tym akurat przypadku wydaje si\u0119, \u017ce nie by\u0142o takich mechanizm\u00f3w, jak przy WO\u015aP. Co wi\u0119c tu zadzia\u0142a\u0142o?\u00a0<\/p>\n<p>Mechanizm oparty na empatii i\u00a0stosunku do ofiar wojny, podobnie jak wtedy, kiedy wybuch\u0142 konflikt na Ukrainie i Polacy masowo rzucili si\u0119 do pomagania. I cho\u0107 ma\u0142o kto pami\u0119ta wojn\u0119 z w\u0142asnego do\u015bwiadczenia, to w wielu domach jej wspomnienie stale jest obecne, podobnie jak pami\u0119\u0107\u00a0tego, co nam zrobili Rosjanie.\u00a0<\/p>\n<p>Dodatkowo mo\u017ce to by\u0107 efekt mroz\u00f3w &#8211; Ukrai\u0144cy marzn\u0105 teraz bardziej od nas. Poza tym ostatnio du\u017co by\u0142o atak\u00f3w na Ukrai\u0144c\u00f3w czy te\u017c &#8222;nieprzyjemnych sytuacji&#8221;, kt\u00f3rych do\u015bwiadczy\u0142 Wo\u0142odymyr Ze\u0142enski. Bez w\u0105tpienia to kraj, kt\u00f3ry mo\u017cemy nazwa\u0107 ofiar\u0105, a ofiarom si\u0119 pomaga, zw\u0142aszcza kiedy inni jeszcze po nich skacz\u0105.\u00a0St\u0105d sukces akcji jest te\u017c jak\u0105\u015b form\u0105 kompensacji. Troch\u0119 to przypomina sytuacje, gdy kilka lat temu, za czas\u00f3w PiS, media publiczne zrezygnowa\u0142y ze wspierania WO\u015aP &#8211; skutek by\u0142 taki, \u017ce wp\u0142aty by\u0142y rekordowe.\u00a0 \u00a0<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_36\" id=\"eztoc31863296_0_0_36\"\/>Tyle, \u017ce je\u015bli spojrze\u0107 w badania, to oka\u017ce si\u0119 te\u017c, \u017ce ponad po\u0142owa Polak\u00f3w woli pomaga\u0107 konkretnym osobom a nie organizacjom pozarz\u0105dowym.\u00a0<\/p>\n<p>To jednak poziom deklaratywny, wyraz pewnej \u017cyczeniowo\u015bci. Przecie\u017c zawsze kiedy pada pytanie: jak wolisz pomaga\u0107, wybieramy co\u015b, co wydaje si\u0119 bardziej racjonalne. Ale gdyby\u015bmy zapytali np. jak pomog\u0142e\u015b w ci\u0105gu ostatniego roku, to wtedy okaza\u0142oby si\u0119, \u017ce Polacy wspierali organizacje, nie osoby. W czo\u0142\u00f3wce by\u0142y m.in.: WO\u015aP, Caritas i Szlachetna Paczka.\u00a0<\/p>\n<p>        <a name=\"eztoc31863296_0_0_37\" id=\"eztoc31863296_0_0_37\"\/>Najcz\u0119\u015bciej te\u017c wybieramy proste i szybkie formy pomocy,\u00a0takie jak np. 1,5 proc. podatku czy zbi\u00f3rki pieni\u0119dzy online\u00a0&#8211; pokaza\u0142 raport Fundacji Pomagam pt. &#8222;Jak i dlaczego pomagam? Portret darczy\u0144cy w Polsce&#8221;.\u00a0<\/p>\n<p class=\" text-justify\">Ma by\u0107 \u0142atwo, b\u0142yskawicznie i skutecznie, bo &#8211; co te\u017c istotne &#8211; najwa\u017cniejsze jest poczucie wp\u0142ywu na bieg zdarze\u0144.\u00a0<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_38\" id=\"eztoc31863296_0_0_38\"\/>Co jeszcze daje nam pomaganie?\u00a0<\/p>\n<p>Badania pokazuj\u0105, \u017ce ci kt\u00f3rzy pomagaj\u0105 innym, pomagaj\u0105 w pewnym sensie r\u00f3wnie\u017c\u00a0sobie.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_39\" id=\"eztoc31863296_0_0_39\"\/>Co to znaczy?!\u00a0<\/p>\n<p>Przyk\u0142adowo badania zespo\u0142u\u00a0Elizabeth Dunn opublikowane w 2008 roku w Science pokaza\u0142y, \u017ce wydawanie pieni\u0119dzy na innych czyni nas szcz\u0119\u015bliwszymi. Z kolei inne dane zebrane przez badaczy pod kierownictwem psychologa Eda\u00a0O\u2019Brien\u00a0z University of Chicago Booth School of Business wskazuj\u0105, \u017ce to poczucia szcz\u0119\u015bcia nie spada, je\u015bli obdarowywanie innych ma charakter powtarzalny.\u00a0Mamy wtedy poczucie sta\u0142ego naprawiania \u015bwiata. A nawet je\u015bli\u00a0ludzie\u00a0maj\u0105 co\u015b na sumieniu i\u00a0odczuwaj\u0105, \u017ce\u00a0czasami nie post\u0119puj\u0105 w\u0142a\u015bciwie, to wp\u0142ata na szczytny cel staje si\u0119 dobr\u0105 okazj\u0105, by spojrze\u0107 na siebie inaczej. To przywraca wiar\u0119 w siebie, podnosi poczucie w\u0142asnej warto\u015bci, \u017ce a\u017c tacy \u017ali wcale nie jeste\u015bmy.\u00a0<\/p>\n<p>Ale tu uwaga na tzw. charity washing. Bywa, \u017ce niekt\u00f3rzy datki traktuj\u0105 jako spos\u00f3b na wybielenie si\u0119. \u017beby nie szuka\u0107 daleko &#8211; jeden z influencer\u00f3w przekaza\u0142 100 tys. na dom dziecka, cho\u0107 potem okaza\u0142o si\u0119, \u017ce ci\u0105\u017c\u0105 na nim powa\u017cne zarzuty.\u00a0<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_40\" id=\"eztoc31863296_0_0_40\"\/>To bardziej pomagamy sobie czy jednak innym?<\/p>\n<p>Nie ma tu jednoznacznej odpowiedzi, bo i koncepcje psychologiczne s\u0105 r\u00f3\u017cne. Jedna z teorii &#8211; teoria wymiany &#8211; m\u00f3wi wprost, \u017ce analizujemy zawsze bilans zysk\u00f3w i strat. Je\u017celi koszt pomagania jest niski &#8211; st\u00f3wka czy 50\u00a0z\u0142 to dla mnie nie jest du\u017co &#8211; to je\u015bli nie b\u0119d\u0119 bra\u0142 udzia\u0142u w danej akcji, mog\u0119 si\u0119 czu\u0107 fatalnie z tym, \u017ce inni daj\u0105, a ja nie. Innymi s\u0142owy: jeste\u015bmy chodz\u0105cymi kalkulatorami.\u00a0<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_41\" id=\"eztoc31863296_0_0_41\"\/>Kwota w og\u00f3le ma znaczenie?\u00a0<\/p>\n<p>Ju\u017c sam fakt udzielenia pomocy daje nam zysk psychologiczny &#8211; niezale\u017cnie od tego, czy to 50 z\u0142, czy 150 tys. z\u0142, jak w przypadku np.\u00a0 celebryt\u00f3w. Jednak\u00a0relatywnie wy\u017csza kwota oznacza wi\u0119kszy wysi\u0142ek dla nas i wi\u0119ksze poczucie sprawstwa, to dostajemy\u00a0wi\u0119cej punkt\u00f3w do samooceny.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_42\" id=\"eztoc31863296_0_0_42\"\/>Skoro Polacy tak rw\u0105 si\u0119 do pomocy, to czym t\u0142umaczy\u0107 fakt, \u017ce Polska znajduje si\u0119 na szarym ko\u0144cu w Indeksie Dobroczynno\u015bci?<\/p>\n<p>Jeste\u015bmy na 142. miejscu z wynikiem 15 na 100 punkt\u00f3w i trzecim od ko\u0144ca miejscu w kategorii wolontariat &#8211; tylko 7 proc. rodak\u00f3w zadeklarowa\u0142o zaanga\u017cowanie w t\u0119 form\u0119 dobroczynno\u015bci.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_43\" id=\"eztoc31863296_0_0_43\"\/>Gorzej od Polski w Europie wypad\u0142y w tej kategorii tylko Rumunia i Bu\u0142garia.<\/p>\n<p>Powiem wi\u0119cej, gdyby nie by\u0142o WO\u015aP, to byliby\u015bmy na ostatnim miejscu. To Owsiak nas ratuje.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_44\" id=\"eztoc31863296_0_0_44\"\/>Owsiak Owsiakiem, ale w\u00a0psychologii m\u00f3wi si\u0119 te\u017c, \u017ce mamy ograniczone zasoby pomagania.\u00a0<\/p>\n<p>Zgoda! Problem polega te\u017c na tym, \u017ce je\u015bli zachowujemy si\u0119 &#8222;gamingowo&#8221; &#8211; wp\u0142acamy datki, tak jakby\u015bmy zdobywali kolejne punkty &#8211;\u00a0 to\u00a0uruchamia to te\u017c my\u015blenie: ja swoje ju\u017c zrobi\u0142em, wp\u0142aci\u0142em i mam z g\u0142owy.\u00a0St\u0105d, je\u017celi na pocz\u0105tku roku kogo\u015b wsparli\u015bmy, np.\u00a0 WO\u015aP, to przez kolejne dni czy nawet miesi\u0105ce mo\u017cemy ju\u017c nie by\u0107 tak ch\u0119tni i aktywni do pomagania. Inna rzecz, \u017ce w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w darczy\u0144cy nawet specjalnie nie wnikaj\u0105, jaka jest istota danej zbiorki. Gdyby zrobi\u0107 sonda\u017c i zapyta\u0107, na co WO\u015aP zbiera pieni\u0105dze, to\u00a0wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi\u00a0mia\u0142aby k\u0142opot z odpowiedzi\u0105 na to pytanie.\u00a0Akcje, w kt\u00f3rych dokonuje si\u0119 szybkich wp\u0142at czy wrzutek do puszki cechuj\u0105 si\u0119 tym, \u017ce\u00a0zapominamy w og\u00f3le, jaka jest istota pomagania, czyli &#8211; najkr\u00f3cej m\u00f3wi\u0105c &#8211; d\u0142ugofalowe wsparcie i obowi\u0105zek, a nie pojedynczy gest.<\/p>\n<p><a name=\"eztoc31863296_0_0_45\" id=\"eztoc31863296_0_0_45\"\/>To Polacy &#8222;potrafi\u0105 w pomaganie&#8221;, czy jednak nie?\u00a0<\/p>\n<p>Niespecjalnie. Tym bardziej, \u017ce tutaj na nasz\u0105 niekorzy\u015b\u0107 dzia\u0142a te\u017c du\u017cy poziom nieufno\u015bci spo\u0142ecznej &#8211; a jak nie ma zaufania, to nie ma te\u017c wsp\u00f3\u0142pracy i dzielenia si\u0119. St\u0105d o ile zagranic\u0105 naturalne jest, \u017ce spo\u0142eczno\u015bci anga\u017cuj\u0105 si\u0119 w dzia\u0142ania pomocowe, wr\u0119cz \u015bcigaj\u0105 si\u0119, kto w czym uczestniczy, o tyle u nas &#8211; co do zasady &#8211; uznaje si\u0119 to za strat\u0119 czasu. Nierzadko nawet za naiwno\u015b\u0107.\u00a0Dobrze zatem, \u017ce mamy Orkiestr\u0119 dyrygowan\u0105 przez Jurka Owsiaka, kt\u00f3ra co roku przypomina nam, \u017ce pomaganie ma sens i jest naszym spo\u0142ecznym obowi\u0105zkiem.\u00a0<\/p>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o: TOK FM\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"25 stycznia Fina\u0142 Wielkiej Orkiestry \u015awi\u0105tecznej Pomocy, kt\u00f3ra bije rekordy wp\u0142at;\u00a0\u00a0 Jak t\u0142umaczy\u0142 w rozmowie z tokfm.pl dr&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":224220,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[32,33,36,37,190,27,14826,34,35,28,31,25,504,42,38,40,39,41,29,30,26,41496,2890,24147],"class_list":{"0":"post-224219","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-polska","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-featured-news","11":"tag-featurednews","12":"tag-gospodarka","13":"tag-headlines","14":"tag-jerzy-owsiak","15":"tag-latest-news","16":"tag-latestnews","17":"tag-naglowki","18":"tag-najwazniejsze-artykuly","19":"tag-news","20":"tag-pieniadze","21":"tag-pl","22":"tag-poland","23":"tag-polish","24":"tag-polska","25":"tag-polski","26":"tag-top-stories","27":"tag-topstories","28":"tag-wiadomosci","29":"tag-wielka-orkiestra-swiatecznej-pomocy","30":"tag-wojna-w-ukrainie","31":"tag-wosp"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115955588339389509","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/224219","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=224219"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/224219\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/224220"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=224219"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=224219"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=224219"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}