Tomasz Aw\u0142asewicz: \u017bandarmeria Wojskowa zatrzyma\u0142a pracownika Ministerstwa Obrony Narodowej podejrzanego o szpiegostwo. Informacja o obcej, najpewniej rosyjskiej b\u0105d\u017a bia\u0142oruskiej agenturze w tak istotnym miejscu rodzi pytania: jak do tego dosz\u0142o i czy trudno jest z\u0142apa\u0107 szpiega? <\/p>\n
Mjr dr Anna Grabowska-Siwiec: Funkcjonariusze maj\u0105 takie powiedzenie: „kontrwywiad to nie wy\u015bcigi”. Dzia\u0142ania kontrwywiadu maj\u0105 charakter d\u0142ugofalowy, wymagaj\u0105 \u015bcis\u0142ej konspiracji, obycia z w\u0105skimi dziedzinami wiedzy, a tak\u017ce budowania siatki kontakt\u00f3w z osobami wspieraj\u0105cymi dan\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 w realizowaniu jej zada\u0144.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie niczego nie u\u0142atwia nam nasz g\u0142\u00f3wny przeciwnik \u2014 Rosja dysponuje niezwykle profesjonalnymi s\u0142u\u017cbami. To s\u0142u\u017cby o d\u0142ugotrwa\u0142ej ci\u0105g\u0142o\u015bci, niepodlegaj\u0105ce zawirowaniom politycznym obecnym tam, gdzie mamy do czynienia z demokratycznym procesem wyborczym. Walka z takim przeciwnikiem przez podlegaj\u0105ce licznym ograniczeniom prawnym s\u0142u\u017cby pa\u0144stwa demokratycznego to wielkie wyzwanie. Szpiedzy byli, s\u0105, b\u0119d\u0105 i nie ma takiej mo\u017cliwo\u015bci, by ich aktywno\u015bci zapobiec w stu procentach.<\/p>\n
S\u0142u\u017cba Kontrwywiadu Wojskowego dokonuje zatrzyma\u0144 za dzia\u0142alno\u015b\u0107 na rzecz obcego wywiadu rzadziej ni\u017c Agencja Bezpiecze\u0144stwa Wewn\u0119trznego, w kt\u00f3rej s\u0142u\u017cy\u0142am. Wczorajsze wydarzenia s\u0105 wi\u0119c niew\u0105tpliwie wa\u017cne w kontek\u015bcie zada\u0144 SKW. Co wi\u0119cej, w Polsce to sprawa niecodzienna, gdy\u017c kadry urz\u0119dnicze w administracji centralnej bardzo rzadko zatrzymywane s\u0105 za dzia\u0142alno\u015b\u0107 szpiegowsk\u0105. Niemniej jednak trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce pozyskiwanie tego typu agentury przez wrogie wywiady nie jest niczym nadzwyczajnym \u2014 to jedna z wielu metod pracy.<\/p>\n
Z dost\u0119pnych informacji wynika, \u017ce zatrzymany m\u0119\u017cczyzna by\u0142 w MON pracownikiem \u015bredniego szczebla. Czy s\u0142owo „\u015bredni” powinno nas uspokaja\u0107 i kojarzy\u0107 si\u0119 z ograniczonym dost\u0119pem do informacji niejawnych?<\/p>\n
Poj\u0119cie „\u015bredni szczebel” jest bardzo nieprecyzyjne i nie pozwala na pe\u0142n\u0105 ocen\u0119 mo\u017cliwo\u015bci wywiadowczych tej osoby. Istotn\u0105 wskaz\u00f3wk\u0119 stanowi natomiast informacja, \u017ce nie by\u0142a to osoba na stanowisku kierowniczym. Z mojego do\u015bwiadczenia wynika, \u017ce osoby zajmuj\u0105ce \u015brednie stanowiska w administracji pa\u0144stwowej bardzo rzadko maj\u0105 dost\u0119p do informacji o klauzuli „tajne”. W tym kontek\u015bcie mo\u017cemy spekulowa\u0107, \u017ce nie by\u0142y to dane maj\u0105ce wa\u017cne znaczenie dla bezpiecze\u0144stwa i obronno\u015bci pa\u0144stwa.<\/p>\n
Smutna informacja jest taka, \u017ce agent zatrudniony w takiej strukturze jak MON m\u00f3g\u0142 dostarczy\u0107 obcemu wywiadowi istotne informacje, kt\u00f3re wcale nie s\u0105 klauzulowane.<\/p>\n
Plotki?<\/p>\n
Owszem, tak to mo\u017cemy nazwa\u0107. Zatrzymany m\u00f3g\u0142 opowiada\u0107 wrogiej s\u0142u\u017cbie o swoich prze\u0142o\u017conych, o konfliktach w kierownictwie, o tym, jak „decyzyjni” b\u0105d\u017a te\u017c niech\u0119tni do podejmowania wa\u017cnych temat\u00f3w s\u0105 jego szefowie. Mo\u017cliwo\u015bci jest wiele, a plotki mog\u0105 stanowi\u0107 istotne „naprowadzenia i namiary” na inne wa\u017cne dla wywiadu osoby. <\/p>\n
Agent m\u00f3g\u0142 przekazywa\u0107 swoim mocodawcom informacje, kt\u00f3re potencjalnie u\u0142atwi\u0142y im wytypowanie i werbunek kolejnych agent\u00f3w wewn\u0105trz MON?<\/p>\n
Ten rodzaj wykorzystania agentury nale\u017cy bra\u0107 pod uwag\u0119. W klasycznym rozpoznaniu kontrwywiadowczym po wykryciu wrogiego agenta dokonuje si\u0119 przegl\u0105du jego siatki kontakt\u00f3w lub os\u00f3b z nim wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych \u2014 w\u0142a\u015bnie pod k\u0105tem zainteresowania tymi osobami przez obcy wywiad. To klasyka dzia\u0142a\u0144 kontrwywiadowczych.<\/p>\n