„Linia obrony” Du\u0144czyk\u00f3w i wspieraj\u0105cych ich europejskich sojusznik\u00f3w opiera\u0142a si\u0119 na trzech g\u0142\u00f3wnych tezach:<\/p>\n
- \n
- po pierwsze, wyspa nie jest na sprzeda\u017c, granice pa\u0144stwa du\u0144skiego s\u0105 uznawane przez spo\u0142eczno\u015b\u0107 mi\u0119dzynarodow\u0105, a demokracje nie mog\u0105 nawet g\u0142o\u015bno dyskutowa\u0107 o aneksji. <\/li>\n
- Po drugie, Kopenhaga poinformowa\u0142a Waszyngton o braku aktywno\u015bci Rosji i Chin w rejonie Grenlandii. Dania regularnie przekazuje strukturom NATO dane z monitoringu w\u00f3d grenlandzkich. Takiego samego zdania byli eksperci. Pekin nie ma wystarczaj\u0105cych mo\u017cliwo\u015bci, aby utrzyma\u0107 obecno\u015b\u0107 wojskow\u0105 w odleg\u0142o\u015bci 7700 km od w\u0142asnego wybrze\u017ca. Chi\u0144skie statki nie by\u0142y widziane w tym regionie ju\u017c od 10 lat. Moskwa jest zbyt os\u0142abiona wojn\u0105 w Ukrainie, aby pozwoli\u0107 sobie na stworzenie dodatkowego punktu zapalnego. Przeciwko twierdzeniu Trumpa przemawia\u0142a r\u00f3wnie\u017c kwestia polityczna. Koncepcja polityki zagranicznej Chin najwyra\u017aniej nie przewidywa\u0142a konfliktu w Arktyce, a dla Putina powa\u017cne „rozgniewanie” ameryka\u0144skiego prezydenta by\u0142oby teraz r\u00f3wnoznaczne ze \u015bmierci\u0105. Wystarczy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na to, jak Moskwa pogodzi\u0142a si\u0119 z aresztowaniem przez Amerykan\u00f3w tankowc\u00f3w pod rosyjsk\u0105 bander\u0105 obj\u0119tych sankcjami.<\/a> <\/li>\n
- Po trzecie, Dania zasygnalizowa\u0142a maksymaln\u0105 gotowo\u015b\u0107 do spe\u0142nienia \u017c\u0105da\u0144 Waszyngtonu, czy to w zakresie wielko\u015bci lub formy obecno\u015bci wojskowej USA, dost\u0119pu do zasob\u00f3w Grenlandii, czy te\u017c wzmocnienia patroli w Arktyce. Wszystko opr\u00f3cz naruszenia integralno\u015bci terytorialnej. Kopenhaga przypomnia\u0142a Bia\u0142emu Domowi, \u017ce w przesz\u0142o\u015bci odrzuci\u0142a bardzo kusz\u0105ce propozycje inwestycyjne Chin w\u0142a\u015bnie na pro\u015bb\u0119 Amerykan\u00f3w, ze wzgl\u0119du na bezpiecze\u0144stwo \u015bwiata zachodniego. <\/li>\n<\/ul>\n
\n
Ale Trump pozosta\u0142 nieugi\u0119ty \u2014 (interesuje go) tylko pe\u0142na kontrola nad wysp\u0105.<\/p>\n<\/blockquote>\n
Jeden z etap\u00f3w konfrontacji sta\u0142 si\u0119 wyra\u017anym dowodem na to, jak mocno nabrzmia\u0142o napi\u0119cie mi\u0119dzy Stanami Zjednoczonymi a Europ\u0105. Siedem pa\u0144stw europejskich, za zgod\u0105 Danii, wys\u0142a\u0142o do Grenlandii wojskow\u0105 misj\u0119 rozpoznawcz\u0105<\/a>. Formalnie dzia\u0142a\u0142y one w \u015bcis\u0142ej zgodno\u015bci z tym, co twierdzi\u0142 Trump. Je\u015bli Waszyngton upiera si\u0119, \u017ce w regionie istniej\u0105 zagro\u017cenia i zarzuca Europejczykom niezdolno\u015b\u0107 do przeciwstawienia si\u0119 im, to ca\u0142kiem logiczne wydaje si\u0119 podj\u0119cie decyzji o zbadaniu sytuacji na miejscu. Jednak Trump by\u0142 tym tak rozgniewany, \u017ce og\u0142osi\u0142 plany wprowadzenia podwy\u017cszonych ce\u0142 zar\u00f3wno wobec sojusznik\u00f3w Kopenhagi, jak i, co szczeg\u00f3lnie absurdalne, wobec samej Danii<\/a>, za przemieszczanie si\u0119 jej wojska po jej terytorium i nieust\u0119pliwo\u015b\u0107. Europa dosta\u0142a ultimatum \u2014 c\u0142a mog\u0142y zosta\u0107 zniesione tylko w przypadku osi\u0105gni\u0119cia porozumienia „o ca\u0142kowitym przekazaniu Grenlandii Stanom Zjednoczonym”. W odpowiedzi nast\u0105pi\u0142 wyciek informacji o planach wojskowych UE dotycz\u0105cych ochrony wyspy i gotowo\u015bci do wprowadzenia przeciwko Waszyngtonowi obszernego pakietu ce\u0142.<\/p>\n
Konflikt zako\u0144czy\u0142 si\u0119 nagle. Podczas mi\u0119dzynarodowego forum w Davos og\u0142oszono<\/a>, \u017ce Trump i sekretarz generalny NATO Mark Rutte uzgodnili przeniesienie „kwestii grenlandzkiej” na p\u0142aszczyzn\u0119 negocjacji. Szef Bia\u0142ego Domu zrezygnowa\u0142 z ce\u0142 handlowych wobec pa\u0144stw europejskich i wykluczy\u0142 scenariusz u\u017cycia si\u0142y. Tak wi\u0119c stycze\u0144 br. sta\u0142 si\u0119 dramatycznym miesi\u0105cem w historii NATO i ca\u0142ej spo\u0142eczno\u015bci zachodniej i omal nie sta\u0142 si\u0119 fatalnym.<\/p>\n
![\"Sekretarz](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/HFbk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy84OTc3M2RjZDYxNDUwYzE2OTE2NzA0NDE0N2M2MzU0NC5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\nSekretarz generalny NATO Mark Rutte po spotkaniu z prezydentem USA Donaldem Trumpem podczas \u015awiatowego Forum Ekonomicznego w Davos, Szwajcaria, 21 stycznia 2026 r.GIAN EHRENZELLER \/ PAP<\/p>\n
Pi\u0119\u0107 wniosk\u00f3w z „kryzysu grenlandzkiego”<\/p>\n
Na forum w Davos pad\u0142o wiele s\u0142\u00f3w krytykuj\u0105cych erozj\u0119 starego porz\u0105dku \u015bwiata i pr\u00f3buj\u0105cych wyznaczy\u0107 granice nowego, kt\u00f3ry ma go zast\u0105pi\u0107.<\/p>\n
Nie wdaj\u0105c si\u0119 w szczeg\u00f3\u0142y globalnych prognoz, ju\u017c teraz mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 pi\u0119\u0107 wniosk\u00f3w z „kryzysu grenlandzkiego”, jego historii i zako\u0144czenia.<\/p>\n
- \n
- Po pierwsze, rzeczywi\u015bcie nadszed\u0142 czas, aby stwierdzi\u0107, je\u015bli nie upadek, to (co najmniej) g\u0142\u0119bokie p\u0119kni\u0119cia w znanej architekturze bezpiecze\u0144stwa. Konflikty wewn\u0105trz \u015bwiata zachodniego nie s\u0105 niczym nowym. Ju\u017c wcze\u015bniej kraje zachodnie prowadzi\u0142y mi\u0119dzy sob\u0105 „wojny celne”, wymienia\u0142y ostre noty dyplomatyczne i mog\u0142y ostro krytykowa\u0107 dzia\u0142ania Stan\u00f3w Zjednoczonych, jak to zrobi\u0142y na przyk\u0142ad Niemcy i Francja w okresie operacji wojskowej przeciwko Irakowi w 2003 r. Ale teraz pojawi\u0142y si\u0119 wyzwania innego kalibru. W przesz\u0142o\u015bci trudno by\u0142o sobie wyobrazi\u0107 sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej ameryka\u0144scy \u017co\u0142nierze strzelaliby do swoich du\u0144skich, szwedzkich, brytyjskich i francuskich sojusznik\u00f3w z NATO. W 2026 r. prawie sta\u0142o si\u0119 to rzeczywisto\u015bci\u0105. Lider \u015bwiata zachodniego bez zb\u0119dnych w\u0105tpliwo\u015bci sztucznie tworzy sytuacj\u0119 konfliktow\u0105, kt\u00f3ra mog\u0142aby doprowadzi\u0107 do roz\u0142amu w NATO. Od czterech lat na kontynencie europejskim trwa wielka, krwawa wojna, anektowane s\u0105 terytoria pa\u0144stwa cz\u0142onkowskiego ONZ, kt\u00f3re wybra\u0142o demokratyczn\u0105 drog\u0119 rozwoju. Rosyjski agresor w \u015brodku zimy zadaje celowe uderzenia w infrastruktur\u0119 cywiln\u0105 Ukrainy<\/a>, ale Zach\u00f3d nie mo\u017ce, a w pewnym stopniu nie chce tego ca\u0142kowicie powstrzyma\u0107. Gospodarka te\u017c nie zosta\u0142a w tyle. Je\u015bli wcze\u015bniej niezmienne wydawa\u0142y si\u0119 przynajmniej rynkowe zasady gry, to obecnie przepisy \u015awiatowej Organizacji Handlu s\u0105 powszechnie \u0142amane. <\/li>\n
- Po drugie, jest jeszcze za wcze\u015bnie, aby m\u00f3wi\u0107 o jakim\u015b „nowym porz\u0105dku \u015bwiata”. Jego kontury nie s\u0105 jeszcze nawet nakre\u015blone. Stare zasady gry zosta\u0142y zast\u0105pione defragmentacj\u0105 i sojuszami sytuacyjnymi. „Zach\u00f3d”, UE, NATO czy BRICS staj\u0105 si\u0119 coraz bardziej poj\u0119ciami warunkowymi. Stany Zjednoczone mog\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z Rosj\u0105, a Unia Europejska z Indiami, w trybie pilnym uzgadniaj\u0105c stref\u0119 wolnego handlu, kt\u00f3rej utworzenie by\u0142o przedmiotem negocjacji trwaj\u0105cych 19 lat<\/a>. Wewn\u0105trz UE takie pa\u0144stwa jak W\u0119gry i S\u0142owacja mog\u0105 z powodzeniem torpedowa\u0107 europejsk\u0105 jedno\u015b\u0107 i blokowa\u0107 wa\u017cne decyzje. Nie ma \u017cadnej gwarancji, \u017ce w przypadku rosyjskiej agresji przeciwko jednemu z cz\u0142onk\u00f3w Sojuszu P\u00f3\u0142nocnoatlantyckiego wszyscy jego sojusznicy przyjd\u0105 mu z pomoc\u0105. D\u0142ugoterminowe strategie i podej\u015bcie oparte na warto\u015bciach zast\u0119puj\u0105 kr\u00f3tkoterminowe interesy. <\/li>\n
- Po trzecie, Trump nie jest wszechmocny. Tak, Stany Zjednoczone pozostaj\u0105 politycznym, gospodarczym i militarnym liderem \u015bwiata. Ameryka\u0144ski bud\u017cet obronny przewy\u017csza \u0142\u0105cznie bud\u017cety europejski i kanadyjski, a niedawna akcja w Wenezueli<\/a> lub powa\u017cne problemy rosyjskiej armii na froncie w Ukrainie po ograniczeniu dost\u0119pu do systemu Starlink<\/a> wyra\u017anie pokaza\u0142y ogromn\u0105 przewag\u0119 technologiczn\u0105 Waszyngtonu. Jednak nawet ameryka\u0144ski lider, pomimo ca\u0142ej swojej determinacji i stanowczo\u015bci, ma swoje ograniczenia. Wycofa\u0142 si\u0119 z pierwotnych plan\u00f3w<\/a> i uda\u0142o si\u0119 unikn\u0105\u0107 najgorszego. <\/li>\n
- Po czwarte, nie mo\u017cna nie zauwa\u017cy\u0107 rozczarowania ameryka\u0144sk\u0105 demokracj\u0105, kt\u00f3ra do niedawna by\u0142a uwa\u017cana za wzorcow\u0105. Zachowanie tradycji demokratycznych i r\u00f3wnowagi si\u0142 w Stanach Zjednoczonych jest wa\u017cne ze wzgl\u0119du na rol\u0119 tego kraju w procesach \u015bwiatowych nie tylko dla samej Ameryki. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 europejskich obserwator\u00f3w i polityk\u00f3w uwa\u017ca\u0142a, \u017ce 200-letni ameryka\u0144ski model, kt\u00f3ry przeszed\u0142 wiele pr\u00f3b, sprawdzi si\u0119 r\u00f3wnie\u017c tym razem. Opozycyjni demokraci i Kongres jako ca\u0142o\u015b\u0107, r\u00f3\u017cne nurty wewn\u0105trz Partii Republika\u0144skiej, silni gracze spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego, s\u0105dy i \u015brodowisko biznesowe stworz\u0105 swego rodzaju „gorset”, ograniczaj\u0105cy pole manewru Trumpa, nie pozwalaj\u0105cy mu na podejmowanie radykalnych decyzji lub, przeciwnie, zmuszaj\u0105cy go do podejmowania krok\u00f3w w imi\u0119 bezpiecze\u0144stwa narodowego USA i w interesie ca\u0142ego \u015bwiata zachodniego. Podstawy do takiej nadziei da\u0142a pierwsza kadencja prezydencka Trumpa. Najbardziej ekscentryczne pomys\u0142y g\u0142owy Bia\u0142ego Domu nie zosta\u0142y zrealizowane i zapomnia\u0142 o nich. Jednak w 2025 r. i na pocz\u0105tku 2026 r. wszystko potoczy\u0142o si\u0119 inaczej. Trump prawie nie napotyka oporu w Ameryce w swoich inicjatywach polityki zagranicznej i jest praktycznie nieograniczony w swoich dzia\u0142aniach. Protesty ameryka\u0144skich obywateli s\u0105 w najlepszym razie zwi\u0105zane z g\u0142o\u015bnymi wydarzeniami w samych Stanach Zjednoczonych.<\/a> <\/li>\n
- Po pi\u0105te, Europa jest s\u0142aba. Niekt\u00f3rzy europejscy komentatorzy i politycy pospieszyli si\u0119 z zapisaniem „zwyci\u0119stwa” w sporze z Waszyngtonem wok\u00f3\u0142 Grenlandii na konto zjednoczonej Europy. Ale tak nie jest. Decyzja Trumpa o wycofaniu si\u0119 z maksymalnych \u017c\u0105da\u0144 zrodzi\u0142a si\u0119 podczas rozmowy z (szefem NATO Markiem) Rutte<\/a>, cz\u0142owiekiem, do kt\u00f3rego prezydent USA \u017cywi osobist\u0105 sympati\u0119 ju\u017c od czas\u00f3w, gdy pe\u0142ni\u0142 on funkcj\u0119 premiera Holandii. Rutte nie tylko nie mia\u0142 mandatu negocjacyjnego od NATO i UE, ale tak\u017ce, jak si\u0119 wydaje, nie konsultowa\u0142 si\u0119 z tymi organizacjami przed decyduj\u0105c\u0105 rozmow\u0105 z Trumpem. Konflikt zosta\u0142 za\u017cegnany w trakcie prywatnej rozmowy mi\u0119dzy dwoma m\u0119\u017cczyznami, pod wp\u0142ywem argument\u00f3w jednego z rozm\u00f3wc\u00f3w i osobistych przemy\u015ble\u0144 drugiego, Trumpa, kt\u00f3rego popularno\u015b\u0107 w Stanach Zjednoczonych osi\u0105gn\u0119\u0142a rekordowo niski poziom, a wyborcy s\u0105 niezadowoleni z rosn\u0105cych cen i inflacji. <\/li>\n<\/ul>\n
Na dziewi\u0119\u0107 miesi\u0119cy przed wyborami uzupe\u0142niaj\u0105cymi do Kongresu ryzykowna „grenlandzka awantura” i nowa runda „wojny handlowej” z UE mog\u0142yby drogo kosztowa\u0107 republikan\u00f3w, dlatego Trump zwolni\u0142 tempo. Nie jest to jednak zas\u0142uga Europy. W przypadku konfrontacji si\u0142owej Europejczycy nie mieliby wiele do przeciwstawienia Amerykanom, a spersonalizowana, antyinstytucjonalna polityka oparta na osobistych porozumieniach przyw\u00f3dc\u00f3w jest nie do przyj\u0119cia dla Europy. W Brukseli, Berlinie, Pary\u017cu i Rzymie nie potrafi\u0105 i nie chc\u0105 tak post\u0119powa\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ameryka, kt\u00f3ra deklarowa\u0142a niedopuszczalno\u015b\u0107 si\u0142owego od\u0142\u0105czenia i przyw\u0142aszczenia terytori\u00f3w suwerennego pa\u0144stwa, pot\u0119pia\u0142a takie dzia\u0142ania, wprowadza\u0142a w zwi\u0105zku z…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":251207,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[56,32,33,44,189,9796,27,34,35,13445,28,31,48,25,46,40,41,47,80,29,30,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-251206","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-article_premium","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-donald_trump","12":"tag-europa","13":"tag-grenlandia","14":"tag-headlines","15":"tag-latest-news","16":"tag-latestnews","17":"tag-mark_rutte","18":"tag-naglowki","19":"tag-najwazniejsze-artykuly","20":"tag-nat_styl","21":"tag-news","22":"tag-omp","23":"tag-polish","24":"tag-polski","25":"tag-screening_general","26":"tag-swiat","27":"tag-top-stories","28":"tag-topstories","29":"tag-wiadomosci","30":"tag-world","31":"tag-world-news","32":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116043189020846582","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/251206","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=251206"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/251206\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/251207"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=251206"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=251206"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=251206"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
- Po drugie, jest jeszcze za wcze\u015bnie, aby m\u00f3wi\u0107 o jakim\u015b „nowym porz\u0105dku \u015bwiata”. Jego kontury nie s\u0105 jeszcze nawet nakre\u015blone. Stare zasady gry zosta\u0142y zast\u0105pione defragmentacj\u0105 i sojuszami sytuacyjnymi. „Zach\u00f3d”, UE, NATO czy BRICS staj\u0105 si\u0119 coraz bardziej poj\u0119ciami warunkowymi. Stany Zjednoczone mog\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z Rosj\u0105, a Unia Europejska z Indiami, w trybie pilnym uzgadniaj\u0105c stref\u0119 wolnego handlu, kt\u00f3rej utworzenie by\u0142o przedmiotem negocjacji trwaj\u0105cych 19 lat<\/a>. Wewn\u0105trz UE takie pa\u0144stwa jak W\u0119gry i S\u0142owacja mog\u0105 z powodzeniem torpedowa\u0107 europejsk\u0105 jedno\u015b\u0107 i blokowa\u0107 wa\u017cne decyzje. Nie ma \u017cadnej gwarancji, \u017ce w przypadku rosyjskiej agresji przeciwko jednemu z cz\u0142onk\u00f3w Sojuszu P\u00f3\u0142nocnoatlantyckiego wszyscy jego sojusznicy przyjd\u0105 mu z pomoc\u0105. D\u0142ugoterminowe strategie i podej\u015bcie oparte na warto\u015bciach zast\u0119puj\u0105 kr\u00f3tkoterminowe interesy. <\/li>\n
- Po trzecie, Dania zasygnalizowa\u0142a maksymaln\u0105 gotowo\u015b\u0107 do spe\u0142nienia \u017c\u0105da\u0144 Waszyngtonu, czy to w zakresie wielko\u015bci lub formy obecno\u015bci wojskowej USA, dost\u0119pu do zasob\u00f3w Grenlandii, czy te\u017c wzmocnienia patroli w Arktyce. Wszystko opr\u00f3cz naruszenia integralno\u015bci terytorialnej. Kopenhaga przypomnia\u0142a Bia\u0142emu Domowi, \u017ce w przesz\u0142o\u015bci odrzuci\u0142a bardzo kusz\u0105ce propozycje inwestycyjne Chin w\u0142a\u015bnie na pro\u015bb\u0119 Amerykan\u00f3w, ze wzgl\u0119du na bezpiecze\u0144stwo \u015bwiata zachodniego. <\/li>\n<\/ul>\n