„Zagro\u017cenie jest bardziej hipotetyczne ni\u017c realne” <\/p>\n
Styczniowa gro\u017aba Trumpa dotycz\u0105ca Grenlandii sta\u0142a si\u0119 punktem zwrotnym dla wielu kraj\u00f3w europejskich. Potwierdzi\u0142a ich przekonanie, \u017ce USA pozostanie nieprzewidywalnym sojusznikiem na d\u0142u\u017cej. Temat ten b\u0119dzie si\u0119 przewija\u0142 w weekend podczas Monachijskiej Konferencji Bezpiecze\u0144stwa<\/a>, gdzie sekretarz stanu USA Marco Rubio spotka si\u0119 z wieloma natowskimi liderami.<\/p>\n Eksperci podkre\u015blaj\u0105, \u017ce strach przed zagro\u017ceniem jest mocno przesadzony, a NATO jest w pe\u0142ni przygotowane, by poradzi\u0107 sobie z Rosj\u0105 w Arktyce. \u2014 Mam nadziej\u0119, \u017ce ogranicz\u0105 si\u0119 do zmiany nazwy prowadzonych ju\u017c dzia\u0142a\u0144 \u2014 m\u00f3wi Karsten Friis, profesor i ekspert do spraw bezpiecze\u0144stwa arktycznego z Norweskiego Instytutu Spraw Mi\u0119dzynarodowych. \u2014 Je\u015bli jednak pojawi si\u0119 masowe zaanga\u017cowanie personelu […], zw\u0142aszcza na Grenlandii, to b\u0119dzie to bardzo kosztowne.<\/p>\n \u2014 Zagro\u017cenie jest bardziej hipotetyczne ni\u017c realne \u2014 przyznaje jeden z dyplomat\u00f3w NATO, dodaj\u0105c, \u017ce inicjatywa ma wyra\u017anie symboliczny i komunikacyjny charakter.<\/p>\n „Nie s\u0105dz\u0119, aby NATO mia\u0142o jakiekolwiek braki w Arktyce” <\/p>\n Jak wynika z badania pracowni Public First na zlecenie POLITICO, przeprowadzonego w pi\u0119ciu krajach, wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b w USA, Kanadzie<\/a>, Francji, Wielkiej Brytanii i Niemczech uzna\u0142a, \u017ce Trump powa\u017cnie my\u015bla\u0142 o przej\u0119ciu Grenlandii \u2014 g\u0142\u00f3wnie po to, by zdoby\u0107 surowce naturalne i zwi\u0119kszy\u0107 kontrol\u0119 nad Arktyk\u0105. Tylko mniejszo\u015b\u0107 uwa\u017ca\u0142a, \u017ce motywowa\u0142o go zagro\u017cenie ze strony Rosji i Chin.<\/p>\n Prezydent USA najpierw wielokrotnie unika\u0142 wykluczenia u\u017cycia si\u0142y w celu przej\u0119cia Grenlandii. Jednak w zesz\u0142ym miesi\u0105cu ostatecznie wycofa\u0142 si\u0119 z tego pomys\u0142u. Do zmiany nastawienia przyczyni\u0142a si\u0119 m.in. obietnica Ruttego<\/a> i sojusznik\u00f3w, \u017ce NATO powa\u017cniej podejdzie do kwestii bezpiecze\u0144stwa Arktyki.<\/p>\n Eksperci jednak wci\u0105\u017c pow\u0105tpiewaj\u0105, czy taki krok ma militarne uzasadnienie. \u2014 Nie s\u0105dz\u0119, aby NATO mia\u0142o jakiekolwiek braki w zakresie zdolno\u015bci operacyjnych w Arktyce. […] Stany Zjednoczone w ka\u017cdej chwili mog\u0105 rozmie\u015bci\u0107 swoje si\u0142y na Grenlandii w celu obrony sojuszu \u2014 twierdzi Matthew Hickey, analityk i by\u0142y urz\u0119dnik rz\u0105dowego Ted Stevens Center for Arctic Security Studies w USA.<\/p>\n Jego zdaniem USA s\u0105 w stanie przerzuci\u0107 tysi\u0105ce \u017co\u0142nierzy z Alaski na Grenlandi\u0119 w ci\u0105gu 12\u201324 godzin, maj\u0105 te\u017c do\u015bwiadczenie w operacjach w tym regionie dzi\u0119ki cyklicznym manewrom Ice Exercises. \u2014 Jest to wi\u0119c bardziej problem komunikacyjny ni\u017c realny brak mo\u017cliwo\u015bci \u2014 podkre\u015bla Stevens.<\/p>\n J.D. Vance, wiceprezydent USA, z ameryka\u0144skimi \u017co\u0142nierzami. Stacja Pituffik na Grenlandii, 28 marca, 2025 r.<\/p>\n Waszyngton jako potencjalne zagro\u017cenia dla arktycznej wyspy wskazuje m.in. ogromn\u0105 flot\u0119 rosyjskich lodo\u0142amaczy i hipersoniczne pociski, kt\u00f3re w przysz\u0142o\u015bci mog\u0142yby lecie\u0107 nad Grenlandi\u0105 niezauwa\u017cone, coraz intensywniejsz\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 rosyjsko-chi\u0144sk\u0105<\/a> oraz ust\u0119powanie lodu, otwieraj\u0105ce nowe szlaki \u017ceglugowe dla podejrzanych statk\u00f3w. W praktyce jednak \u2014 jak podkre\u015bla profesor Friis \u2014 „zagro\u017cenie od czas\u00f3w zimnej wojny si\u0119 nie zmieni\u0142o”.<\/p>\n Jego zdaniem USA mog\u0105 bez trudu zmodernizowa\u0107 system radar\u00f3w wczesnego ostrzegania w Grenlandii, a topniej\u0105cy l\u00f3d sprawi jedynie, \u017ce marginalna trasa \u017ceglugowa na Morzu P\u00f3\u0142nocnym przy Rosji stanie si\u0119 nieco bardziej dost\u0119pna, co nie ma wi\u0119kszego znaczenia dla Grenlandii. Lodo\u0142amacze maj\u0105 te\u017c niewielkie zastosowanie militarne i s\u0105 \u0142atwe do namierzenia, dodaje Friis.<\/p>\n Wsp\u00f3\u0142praca rosyjsko-chi\u0144ska w Arktyce pozostanie „w du\u017cej mierze symboliczna”, jak zauwa\u017ca z kolei Marc Lanteigne, politolog i znawca Chin z Uniwersytetu Arktycznego w Norwegii. Moskwa podchodzi bowiem „nerwowo” do d\u0142ugofalowych plan\u00f3w Pekinu wobec tego regionu i ma\u0142o prawdopodobne, by da\u0142a do niego Chinom wi\u0119kszy dost\u0119p.<\/p>\n Je\u015bli gdzie\u015b faktycznie istnieje zagro\u017cenie, to w europejskiej cz\u0119\u015bci Arktyki. Tam Flota P\u00f3\u0142nocna Rosji<\/a> z bazy na P\u00f3\u0142wyspie Kolskim ma do dyspozycji sze\u015b\u0107 operacyjnych okr\u0119t\u00f3w podwodnych z broni\u0105 j\u0105drow\u0105, podkre\u015bla Stale Ulriksen, wyk\u0142adowca Akademii Marynarki Wojennej w Norwegii.<\/p>\n Mimo to Rosja jest „znacznie s\u0142absza od NATO” \u2014 ocenia Sidharth Kaushal, starszy analityk think tanku Royal United Services Institute. Od rozpocz\u0119cia pe\u0142noskalowej wojny przeciwko Ukrainie Moskwa straci\u0142a dwie z trzech brygad stacjonuj\u0105cych na dalekiej p\u00f3\u0142nocy. Wyszkolenie ich nast\u0119pc\u00f3w potrwa „co najmniej p\u00f3\u0142 dekady”. Tymczasem Norwegia, Niemcy, Dania i Wielka Brytania kupuj\u0105 samoloty patrolowe Boeing P-8, by lepiej monitorowa\u0107 region.<\/p>\n Po wybuchu wojny Szwecja i Finlandia wst\u0105pi\u0142y do NATO<\/a>, wzmacniaj\u0105c obecno\u015b\u0107 sojuszu w Arktyce. W efekcie dodatkowa misja arktyczna, skupiona na Grenlandii, wydaje si\u0119 „nieco bezcelowa”, twierdzi Ulriksen.<\/p>\n Fi\u0144scy \u017co\u0142nierze podczas \u0107wicze\u0144 NATO w Hetta na p\u00f3\u0142nocy Finlandii, 5 marca 2024 r.<\/p>\n Jednak oficjalnie NATO podkre\u015bla, \u017ce to istotne wzmocnienie si\u0142. Przedstawiciel sojuszu przekaza\u0142 POLITICO, \u017ce inicjatywa ta „dodatkowo wzmocni pozycj\u0119 NATO w Arktyce”, m.in. poprzez wsp\u00f3lne \u0107wiczenia „z udzia\u0142em dziesi\u0105tek tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy i sprz\u0119tu, […] umo\u017cliwiaj\u0105cego skuteczne dzia\u0142anie w warunkach arktycznych”.<\/p>\n Polarne problemy <\/p>\n Na pocz\u0105tek misja Arktyczna Stra\u017c ma obj\u0105\u0107 ju\u017c istniej\u0105ce \u0107wiczenia, takie jak du\u0144ska Arktyczna Wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 na Grenlandii, pod dow\u00f3dztwem Po\u0142\u0105czonego Dow\u00f3dztwa NATO w Wirginii. Docelowo mog\u0142oby to oznacza\u0107 wysy\u0142anie samolot\u00f3w i patroli morskich, jak twierdz\u0105 dwaj natowscy dyplomaci, lub nawet utworzenie sta\u0142ego dow\u00f3dztwa.<\/p>\n Wewn\u0105trz sojuszu pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c przekonanie, \u017ce misja mog\u0142aby dzia\u0142a\u0107 jak sygna\u0142 ostrzegawczy dla Rosji i Chin, by w przysz\u0142o\u015bci trzyma\u0142y si\u0119 z dala od Grenlandii. Zw\u0142aszcza je\u015bli wyspa zdecydowa\u0142aby si\u0119 na niepodleg\u0142o\u015b\u0107 i opuszczenie sojuszu (czemu jej przyw\u00f3dcy obecnie stanowczo zaprzeczaj\u0105), jak m\u00f3wi\u0105 natowscy dyplomaci.<\/p>\n \u2014 Gdyby Grenlandia uzyska\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107, to mieliby\u015bmy kraj, kt\u00f3ry automatycznie znalaz\u0142by si\u0119 poza NATO i m\u00f3g\u0142by pa\u015b\u0107 ofiar\u0105 wp\u0142yw\u00f3w naszych przeciwnik\u00f3w \u2014 powiedzia\u0142 we wtorek ambasador USA przy NATO, Matthew Whitaker<\/a>. Misja sojuszu powinna wi\u0119c „zapewni\u0107 nam wiedz\u0119, kto tam przebywa lub kto przez ten region si\u0119 przemieszcza” \u2014 doda\u0142 w rozmowie z POLITICO.<\/p>\n Jak uwa\u017ca Kaushal, cytowany wy\u017cej analityk, pewne dodatkowe dzia\u0142ania rzeczywi\u015bcie mog\u0142yby by\u0107 pomocne: np. rozmieszczenie wi\u0119kszej liczby bezza\u0142ogowych jednostek nawodnych do \u015bledzenia rosyjskich okr\u0119t\u00f3w podwodnych oraz uzupe\u0142nienie brak\u00f3w operator\u00f3w sonar\u00f3w na morzu.<\/p>\n Ameryka\u0144ska \u017co\u0142nierka oprowadza dziennikarzy po bazie lotniczej Thule (obecnie Pituffik Space Base) na Grenlandii, 8 pa\u017adziernika 2019 r.<\/p>\n Sta\u0142a obecno\u015b\u0107 wojskowa na morzu w Arktyce by\u0142aby jednak „ca\u0142kowicie zb\u0119dna, a nawet niebezpieczna”, podkre\u015bla Kaushal. \u2014 To oznacza\u0142oby, \u017ce okr\u0119ty znajdowa\u0142yby si\u0119 w trudnych warunkach, blisko rosyjskich terytori\u00f3w, gdzie jedyn\u0105 infrastruktur\u0119 wsparcia posiadaj\u0105 Rosjanie.<\/p>\n![\"J.D.](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/YEek9kpTURBXy9kZDBjYjE3YWVkODhiNTk4NmUzMjU1MmIyY2M3YWVhMS5qcGeSlQLNA6wAwsOVAgDNAkvCw94AA6EwAaExAaEzw.jpeg\")
JIM WATSON \/ AFP<\/p>\n![\"Fi\u0144scy](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/TOkk9kpTURBXy8zYjBiZjYzZmFlODk4ODI2ZjFjMjlmZWVhNjJkZmMxNC5qcGeSlQLNA6wAwsOVAgDNAkvCw94AA6EwAaExAaEzw.jpeg\")
EPA\/Anders Wiklund \/ PAP<\/p>\n![\"Ameryka\u0144ska](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Iagk9kpTURBXy80NGU1MzhjMDJjMzJmMjI1MzZkNjYzNjdiMmIxMjE1NS5qcGeSlQLNA6wAwsOVAgDNAkvCw94AA6EwAaExAaEzw.jpeg\")
EPA\/Ida Guldbaek Arentsen \/ PAP<\/p>\n