{"id":26063,"date":"2025-10-01T13:31:09","date_gmt":"2025-10-01T13:31:09","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/26063\/"},"modified":"2025-10-01T13:31:09","modified_gmt":"2025-10-01T13:31:09","slug":"wielki-naplyw-mozgow-z-usa-do-europy-trump-strzelil-sobie-w-kolano-czolowi-naukowcy-uciekaja-z-ameryki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/26063\/","title":{"rendered":"Wielki „nap\u0142yw m\u00f3zg\u00f3w” z USA do Europy. Trump strzeli\u0142 sobie w kolano. Czo\u0142owi naukowcy uciekaj\u0105 z Ameryki"},"content":{"rendered":"

Nowa fala zainteresowania ameryka\u0144skich naukowc\u00f3w europejskimi grantami badawczymi pojawia si\u0119 w kontek\u015bcie coraz bardziej nieprzyjaznego stosunku administracji Donalda Trumpa do prowadzenia dzia\u0142a\u0144 naukowych.<\/p>\n

Europa sta\u0142a si\u0119 bezpieczn\u0105 przystani\u0105, k\u0142ad\u0105c nacisk na wolno\u015b\u0107 akademick\u0105 i zwi\u0119kszaj\u0105c fundusze dost\u0119pne dla os\u00f3b pragn\u0105cych przenie\u015b\u0107 si\u0119 na Stary Kontynent. Konsekwencje dla Ameryki s\u0105 op\u0142akane. Tam gdzie dw\u00f3ch si\u0119 bije<\/a>, korzysta… Europa.<\/p>\n

Jest to sukces przewodnicz\u0105cej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen, kt\u00f3ra osobi\u015bcie podj\u0119\u0142a wysi\u0142ki maj\u0105ce na celu przyci\u0105gni\u0119cie ameryka\u0144skich naukowc\u00f3w w bezpo\u015bredniej odpowiedzi na g\u0142\u0119bokie ci\u0119cia program\u00f3w akademickich dokonane przez administracj\u0119 Trumpa.<\/p>\n

Po II wojnie \u015bwiatowej dzi\u0119ki odp\u0142ywowi naukowc\u00f3w z Europy Ameryka sta\u0142a si\u0119 naukowym i technologicznym supermarketem \u2014 \u017caden inny kraj nie zdobywa wi\u0119cej Nagr\u00f3d Nobla. By\u0107 mo\u017ce jeste\u015bmy \u015bwiadkami ko\u0144ca tej ery<\/a>.<\/p>\n

\"Ursula<\/p>\n

Ursula von der LeyenOmar Havana \/ Stringer \/ Getty Images<\/p>\n

Europejska Rada ds. Bada\u0144 Naukowych, organ UE odpowiedzialny za finansowanie bada\u0144 podstawowych, og\u0142osi\u0142a wiosn\u0105 tego roku, \u017ce podwoi dodatkow\u0105 kwot\u0119 dost\u0119pn\u0105 dla naukowc\u00f3w pragn\u0105cych przenie\u015b\u0107 si\u0119 ze Stan\u00f3w Zjednoczonych z 1 mln euro (4 mln 260 tys. z\u0142) do 2 mln (8 mln 510 tys. z\u0142) euro. Oznacza to, \u017ce naukowcy ci mog\u0105 teraz ubiega\u0107 si\u0119 o finansowanie w \u0142\u0105cznej wysoko\u015bci do 4 mln 500 tys. euro (ok. 19 mln 150 tys. z\u0142) w okresie maksymalnie 5 lat.<\/p>\n

Wed\u0142ug danych z ostatniej rundy sk\u0142adania wniosk\u00f3w, kt\u00f3ra zako\u0144czy\u0142a si\u0119 pod koniec sierpnia, zach\u0119ta ta cieszy si\u0119 ogromn\u0105 popularno\u015bci\u0105. Zg\u0142oszono 114 wniosk\u00f3w ze Stan\u00f3w Zjednoczonych, co stanowi wzrost o 400 proc. w por\u00f3wnaniu z rund\u0105 w 2024 r., kiedy to UE otrzyma\u0142a 23 wnioski z USA. Obecne wydarzenia s\u0105 prawdopodobnie cz\u0119\u015bci\u0105 szerszego trendu.<\/p>\n

\u0141\u0105czna liczba wniosk\u00f3w wzros\u0142a o 31 proc., z 2 tys. 534 do 3 tys. 329. W\u015br\u00f3d nich znalaz\u0142o si\u0119 538 wniosk\u00f3w (o finansowanie) z Wielkiej Brytanii, natomiast w UE najwi\u0119cej wniosk\u00f3w pochodzi\u0142o z W\u0142och (445) i Hiszpanii (240).<\/p>\n

„To wielki zysk”<\/p>\n

W ca\u0142ej Europie kraje, regiony, uniwersytety i instytuty badawcze zainicjowa\u0142y programy maj\u0105ce na celu skorzystanie z ci\u0119\u0107 finansowych w Stanach Zjednoczonych.<\/p>\n

„Obecnie istnieje ponad 70 krajowych i regionalnych inicjatyw maj\u0105cych na celu przyci\u0105gni\u0119cie naukowc\u00f3w” \u2014 powiedzia\u0142a europejska komisarz do spraw bada\u0144 naukowych Ekaterina Zachariewa podczas spotkania w Brukseli w po\u0142owie wrze\u015bnia.<\/p>\n

Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n

Jako „bezpieczne miejsce dla nauki” dla ameryka\u0144skich naukowc\u00f3w reklamuje si\u0119 francuski Uniwersytet Aix-Marseille<\/a>. Rektor uczelni domaga\u0142 si\u0119 nawet stworzenia na t\u0119 okoliczno\u015b\u0107 statusu „uchod\u017acy naukowego”. \u2014 To, co dzieje si\u0119 dzisiaj w USA, przywodzi na my\u015bl inny mroczny okres naszej historii \u2014 podkre\u015bli\u0142 w rozmowie z POLITICO.<\/p>\n

Austriacka Akademia Nauk \u015bwi\u0119towa\u0142a w tym tygodniu to, co okre\u015bli\u0142a jako „nap\u0142yw m\u00f3zg\u00f3w” bezpo\u015brednio zwi\u0105zany z polityk\u0105 administracji Trumpa w zakresie bada\u0144 naukowych i akademickich. Og\u0142osi\u0142a przyj\u0119cie 25 naukowc\u00f3w, kt\u00f3rzy przenios\u0105 si\u0119 z instytucji ameryka\u0144skich w ramach nowego czteroletniego programu stypendialnego uruchomionego w czerwcu.<\/p>\n

\u2014 Wnosz\u0105 nowe pomys\u0142y, nowe perspektywy i mi\u0119dzynarodowe sieci kontakt\u00f3w \u2014 to wielki zysk dla austriackiej nauki i wa\u017cny impuls dla widoczno\u015bci naszej lokalizacji badawczej za granic\u0105 \u2014 powiedzia\u0142 w o\u015bwiadczeniu prezes akademii Heinz Fassmann. „Dzi\u0119ki Trumpowi obserwujemy nap\u0142yw m\u00f3zg\u00f3w”.<\/p>\n

Naukowcy przenosz\u0105 si\u0119 nie tylko do Europy, lecz tak\u017ce m.in. do Kanady. W\u015br\u00f3d znanych postaci, kt\u00f3re wynios\u0142y si\u0119 z USA do s\u0105siedniego kraju<\/a> s\u0105 m.in. ameryka\u0144scy historycy Timothy Snyder i Marci Shore (kt\u00f3ra jest \u017con\u0105 Snydera).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nowa fala zainteresowania ameryka\u0144skich naukowc\u00f3w europejskimi grantami badawczymi pojawia si\u0119 w kontek\u015bcie coraz bardziej nieprzyjaznego stosunku administracji Donalda…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":26064,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[56,32,33,44,27,34,35,28,31,48,120,25,46,4897,40,1314,41,47,80,29,30,71,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-26063","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-article_premium","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-donald_trump","12":"tag-headlines","13":"tag-latest-news","14":"tag-latestnews","15":"tag-naglowki","16":"tag-najwazniejsze-artykuly","17":"tag-nat_styl","18":"tag-nauka","19":"tag-news","20":"tag-omp","21":"tag-perso_tst0","22":"tag-polish","23":"tag-politico","24":"tag-polski","25":"tag-screening_general","26":"tag-swiat","27":"tag-top-stories","28":"tag-topstories","29":"tag-usa","30":"tag-wiadomosci","31":"tag-world","32":"tag-world-news","33":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26063","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26063"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26063\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/26064"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26063"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26063"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26063"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}