{"id":343123,"date":"2026-04-02T23:27:20","date_gmt":"2026-04-02T23:27:20","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/343123\/"},"modified":"2026-04-02T23:27:20","modified_gmt":"2026-04-02T23:27:20","slug":"niepodleglosc-nie-jest-nam-dana-raz-na-zawsze-najwyzszy-czas-dzialac-fragment-ksiazki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/343123\/","title":{"rendered":"Niepodleg\u0142o\u015b\u0107 nie jest nam dana raz na zawsze. Najwy\u017cszy czas dzia\u0142a\u0107 [FRAGMENT KSI\u0104\u017bKI]"},"content":{"rendered":"<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Przedstawiamy fragment ksi\u0105\u017cki &#8222;Wojna, kt\u00f3rej nie chcemy. Ale czy jeste\u015bmy na ni\u0105 gotowi?&#8221;, autorstwa Bart\u0142omieja Wypartowicza i Wojciecha Kozio\u0142a, wydawnictwo Prze\u015bwity, Warszawa 2026.<\/p>\n<p>Niepodleg\u0142o\u015b\u0107 nie kosztuje dw\u00f3ch groszy i dw\u00f3ch kropli krwi <\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Nasza przysz\u0142o\u015b\u0107 jednak nie musi si\u0119 malowa\u0107 w tak ponurych barwach, jak opisali\u015bmy powy\u017cej. Historia nie raz i nie dwa pokazywa\u0142a, \u017ce przed Polsk\u0105 istnia\u0142o okienko szans i mo\u017cliwo\u015bci, kt\u00f3re wykorzystywali\u015bmy maksymalnie. Nie bez przyczyny tytu\u0142 podrozdzia\u0142u nawi\u0105zuje do s\u0142\u00f3w J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego, kt\u00f3re \u2014 wypowiedziane ponad 100 lat temu \u2014 nadal s\u0105 aktualne. Wtedy odradzaj\u0105ca si\u0119 Rzeczpospolita, jej elity stawa\u0142y na g\u0142owie, by odbudowa\u0107 pa\u0144stwo, kt\u00f3re wcale nie musia\u0142o powsta\u0107. Ani rodz\u0105cemu si\u0119 pa\u0144stwu sowieckiemu na wschodzie, ani przegranym Niemcom na zachodzie nie by\u0142o na r\u0119k\u0119 powstanie czegokolwiek w \u015brodku Europy, co mog\u0142oby prowadzi\u0107 samodzieln\u0105 polityk\u0119. Niemniej w tym najbardziej newralgicznym momencie, w latach 1918\u20131921 uda\u0142o si\u0119 dokona\u0107 niemo\u017cliwego i wznie\u015b\u0107 si\u0119 na szczyt \u00f3wczesnych mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">By\u0107 mo\u017ce, my dzi\u015b te\u017c znajdujemy si\u0119 w takim okienku czasowym, w kt\u00f3rym musimy wykorzysta\u0107 nasz potencja\u0142. Ju\u017c w 2021 roku wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce to wieko trumny nad Europ\u0105 \u015arodkow\u0105 zacznie si\u0119 domyka\u0107. Rosja by\u0142a na ostatniej prostej do uruchomienia Nord Streamu 2 i razem z Chinami oficjalnie rzuci\u0142a wyzwanie zachodniemu \u015bwiatu, kt\u00f3ry w tamtym czasie by\u0142 zagubiony znacznie bardziej ni\u017c jest teraz. By\u0142 to okres, kiedy otwarcie m\u00f3wiono o &#8222;\u015bmierci m\u00f3zgowej&#8221; NATO. Po 2022 roku i kl\u0119sce Rosjan pod Kijowem zn\u00f3w okaza\u0142o si\u0119, \u017ce jeszcze nie wszystko stracone i mamy czas na przygotowanie si\u0119 na najgorszy scenariusz.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">P\u00f3\u0142tora roku po rozpocz\u0119ciu pe\u0142noskalowej inwazji Rosji na Ukrain\u0119 Niemieckie Towarzystwo Polityki Zagranicznej opublikowa\u0142o dosy\u0107 obszern\u0105 analiz\u0119 potencja\u0142u Paktu P\u00f3\u0142nocnoatlantyckiego, jego zdolno\u015bci oraz mo\u017cliwo\u015bci produkcyjnych i skonfrontowa\u0142o je z potencja\u0142em Federacji Rosyjskiej. Wnioski by\u0142y jednoznaczne. Rosja wykazywa\u0142a si\u0119 znacznie wy\u017cszym &#8222;progiem b\u00f3lu&#8221; ni\u017c Ukraina czy pa\u0144stwa Zachodu, a jej zdolno\u015b\u0107 do przetrzymania konfliktu zbrojnego przewy\u017csza\u0142a nasze mo\u017cliwo\u015bci. W zwi\u0105zku z tym przyj\u0119to, \u017ce przed Sojuszem stoi kilka scenariuszy przygotowawczych, tak by zbudowa\u0107 si\u0142y na tyle odstraszaj\u0105ce Rosj\u0119, by ta nawet nie pomy\u015bla\u0142a o agresji na kolejne pa\u0144stwa. By\u0142 to jeden z pierwszych tak obszernych raport\u00f3w, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142 nam, \u017ce Moskwa z pewno\u015bci\u0105 nie &#8222;sch\u0142odzi&#8221; swojej machiny wojennej i konsekwentnie b\u0119dzie budowa\u0142a swoje zdolno\u015bci w taki spos\u00f3b, \u017ceby do trzech lat po zako\u0144czeniu konfliktu na Ukrainie odbudowa\u0107 poniesione straty. By\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie wtedy pojawi\u0142a si\u0119 my\u015bl, kt\u00f3r\u0105 sami cz\u0119sto przytaczamy, \u017ce Rosja b\u0119dzie potrzebowa\u0142a tych kilku lat w najbardziej niekorzystnej dla nas sytuacji.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Niemieckie Towarzystwo wywnioskowa\u0142o wtedy, \u017ce odbudowa potencja\u0142u NATO nie mo\u017ce czeka\u0107. Za\u0142o\u017cono nawet, \u017ce z pewnym obsuni\u0119ciem czasowym w perspektywie najbli\u017cszych sze\u015bciu lat (czyli do 2029 roku) b\u0119dziemy w stanie zbudowa\u0107 na tyle silny system odstraszania zbiorowego, \u017ce Moskwa nie zaryzykuje uderzenia. Dzi\u015b szacunki dotycz\u0105ce naszych i rosyjskich mo\u017cliwo\u015bci uleg\u0142y zmianie. Zar\u00f3wno Rosja zwi\u0119kszy\u0142a swoje zdolno\u015bci produkcyjne (cho\u0107 tak naprawd\u0119 nie mamy pewno\u015bci, jakie one s\u0105), jak i pa\u0144stwa europejskie zintensyfikowa\u0142y swoje inwestycje w zbrojenia. Nawet je\u015bli ich mozolno\u015b\u0107 jest krytykowana (sami nie szcz\u0119dzimy s\u0142\u00f3w krytyki), to s\u0105 to kroki w dobr\u0105 stron\u0119: programy, takie jak SAFE, ReArm Europe, PURL (dla Ukrainy), masowe kupowanie amunicji 155 mm, powracaj\u0105cy pob\u00f3r w r\u00f3\u017cnej formie, zwi\u0119kszone zakupy uzbrojenia. Wiemy to doskonale z autopsji.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Mo\u017ce to brzmie\u0107 abstrakcyjnie i dla niekt\u00f3rych wygl\u0105da\u0107 wr\u0119cz jak pr\u0119\u017cenie musku\u0142\u00f3w, ale Polska zawiesi\u0142a poprzeczk\u0119 naprawd\u0119 wysoko, staj\u0105c si\u0119 niejako przodownikiem zmian w Europie. Rzadko na to patrzymy w ten spos\u00f3b, ale w\u015br\u00f3d zagranicznych komentator\u00f3w nasze pa\u0144stwo czasem jest stawiane jako wz\u00f3r szybkiego adaptowania si\u0119 do zmian. Tak samo warto spojrze\u0107 na efekt naszych zakup\u00f3w i przyr\u00f3wna\u0107 to do innych pa\u0144stw w regionie. Tylko w 2026 roku (co wiemy dopiero na samym jego pocz\u0105tku) do Polski trafi\u0105 pierwsze egzemplarze F-35A; kolejne wyleasingowane AH-64 Apache; \u015bmig\u0142owce AW149; ma do nas dotrze\u0107 pierwszy aerostat Barbara; zostan\u0105 przekazane pierwsze operacyjne egzemplarze radar\u00f3w pasywnej lokalizacji; nast\u0105pi dalszy rozw\u00f3j program\u00f3w obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej Wis\u0142a, Narew i Pilica Plus; otrzymamy prawdopodobnie kolejne 133 czo\u0142gi Abrams M1A2 SEPv3 oraz wozy wsparcia; rozpocznie si\u0119 dostawa 180 czo\u0142g\u00f3w K2GF\u2026 i tak dalej, i tak dalej. Mo\u017cna wymienia\u0107 jeszcze bardzo d\u0142ugo, bo s\u0105 jeszcze nowe Borsuki, Rosomaki, Kleszcze, Legwany, Kraby, Homary\u2026<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Nie jest tak, \u017ce nasze pa\u0144stwo przesypia ten okres. By\u0107 mo\u017ce w niekt\u00f3rych kwestiach tak, na przyk\u0142ad je\u015bli chodzi o PPK Pirat, niekiedy \u017ale sformu\u0142owano umowy na sprz\u0119t, r\u00f3\u017cnego rodzaju drony i zabezpieczenia antydronowe, no i dla zaniedbanej przez lata Marynarki Wojennej RP. Jednak nale\u017cy odnotowa\u0107 wiele plus\u00f3w. Jako pa\u0144stwo nie robimy tego, \u017ceby sprz\u0119t wygl\u0105da\u0142 \u0142adnie na defiladach (bo brzydkim sprz\u0119tem trudno si\u0119 chwali\u0107) czy na poligonach, ale dlatego, by nikt nie pomy\u015bla\u0142 o zniszczeniu i odbieraniu nam czego\u015b, co jako nar\u00f3d budowali\u015bmy przez ostatnie kilkadziesi\u0105t lat. W czasach geopolitycznej niepewno\u015bci, destabilizacji systemu mi\u0119dzynarodowego i realnego zagro\u017cenia ze strony Federacji Rosyjskiej nie mo\u017cemy wychodzi\u0107 z za\u0142o\u017cenia, \u017ce nasze bezpiecze\u0144stwo uda si\u0119 zachowa\u0107 bez po\u015bwi\u0119ce\u0144. To zasada znana od staro\u017cytno\u015bci i czas\u00f3w Wegecjusza: je\u015bli chcesz pokoju, przygotuj si\u0119 do wojny. Czy my si\u0119 do niej szykujemy? Z pewno\u015bci\u0105 tak. Ale nie dlatego, \u017ce jej chcemy. Robimy to po to, by nigdy nie wkroczy\u0142a do naszego \u017cycia.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Pierwsza Rzeczpospolita utraci\u0142a swoj\u0105 niepodleg\u0142o\u015b\u0107 przez szereg b\u0142\u0119d\u00f3w i zaniedba\u0144, kt\u00f3rych mog\u0142a unikn\u0105\u0107. Niestety, s\u0142abo\u015b\u0107 w\u0142adzy centralnej, patologiczny rozw\u00f3j magnaterii, zwalczaj\u0105ce si\u0119 obozy polityczne pa\u0142aj\u0105ce wzajemn\u0105 nienawi\u015bci\u0105 doprowadzi\u0142o do tego, \u017ce pa\u0144stwo sta\u0142o si\u0119 niezdolne do realizowania skutecznych reform. Kiedy z jednej strony ros\u0142y w si\u0142\u0119 zmilitaryzowane Prusy, a z drugiej imperialne pa\u0144stwo rosyjskie, my toczyli\u015bmy walki wewn\u0119trzne, a nasi w\u0142adcy rwali w\u0142osy z g\u0142owy na my\u015bl, \u017ce szlachta zn\u00f3w nie pozwoli podnie\u015b\u0107 podatk\u00f3w na wzmocnienie wojska. W drugiej po\u0142owie XVIII wieku starano si\u0119 ratowa\u0107 pa\u0144stwo reformami, ale by\u0142o ju\u017c na to za p\u00f3\u017ano.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Druga Rzeczpospolita, cho\u0107 zacz\u0119\u0142a sw\u00f3j \u017cywot wielkimi zwyci\u0119stwami i niewiarygodn\u0105 wr\u0119cz polityczn\u0105 zgod\u0105 ponad podzia\u0142ami, z czasem zatraci\u0142a si\u0119 w samozachwycie i wewn\u0119trznej wojnie politycznej. Pod koniec lat 30. XX wieku w zasadzie nie by\u0142a ju\u017c w stanie wydosta\u0107 si\u0119 z patowej sytuacji. Nawet podczas wojny toczono polityczne spory, by przypadkiem laury nie spad\u0142y na kogo\u015b z przeciwnego obozu politycznego. T\u0119 wewn\u0119trzn\u0105 walk\u0119 wykorzysta\u0142 zar\u00f3wno Stalin, jak i nasi zachodni s\u0105siedzi. Wtedy przegrali\u015bmy nie tylko wojn\u0119 (cho\u0107 byli\u015bmy w obozie zwyci\u0119skim), ale i pok\u00f3j, kt\u00f3ry przymocowa\u0142 nas \u0142a\u0144cuchem do Kremla na kolejne p\u00f3\u0142 wieku.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Trzecia Rzeczpospolita, po upadku komunistycznego bloku, dokona\u0142a wielkiego skoku cywilizacyjnego. Dzi\u015b jest przez wielu stawiana jako wz\u00f3r przemian gospodarczych. Wiemy, \u017ce wiele rzeczy nam si\u0119 nie uda\u0142o, jednak ca\u0142o\u015bciowo odnie\u015bli\u015bmy niew\u0105tpliwy sukces. Nale\u017cy wskaza\u0107, \u017ce system ustawiony na pocz\u0105tku lat 90. XX wieku kruszeje i jest niedostosowany do aktualnych czas\u00f3w. Ale to temat na zupe\u0142nie inn\u0105 histori\u0119. Jednak filary, na kt\u00f3rych po transformacji systemowej zosta\u0142o postawione pa\u0144stwo polskie, ju\u017c w zasadzie nie istniej\u0105. Nale\u017ca\u0142oby pilnie szuka\u0107 rozwi\u0105za\u0144, by\u0107 mo\u017ce w formie radykalnej nowelizacji Konstytucji lub ustanowienia nowej, by kompetencje poszczeg\u00f3lnych organ\u00f3w nie nachodzi\u0142y na siebie i nie tworzy\u0142y warunk\u00f3w do wzajemnego zwalczania si\u0119. Zaogniaj\u0105ca si\u0119 w naszym kraju wojna polityczna do z\u0142udzenia przypomina okres, w kt\u00f3rym zaczyna\u0142 gni\u0107 system zar\u00f3wno I, jak i II Rzeczpospolitej. Tym razem mamy komfort \u2014 jeste\u015bmy znacznie silniejsi gospodarczo, militarnie i politycznie. Nie zwalnia nas to jednak z obowi\u0105zku odpowiedniego przystosowania naszego systemu politycznego do zachodz\u0105cych zmian.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Polska stoi dzisiaj przed wyborem, kt\u00f3rego konsekwencje b\u0119d\u0105 odczuwalne przez kolejne dekady. Wok\u00f3\u0142 nas wci\u0105\u017c trwaj\u0105 napi\u0119cia, a nasze bezpiecze\u0144stwo jest testowane w spos\u00f3b, kt\u00f3rego jako pa\u0144stwo nie do\u015bwiadczyli\u015bmy od dziesi\u0119cioleci. Ka\u017cda decyzja, kt\u00f3ra zapada w rz\u0105dzie, na poziomie administracji czy w instytucjach odpowiedzialnych za obronno\u015b\u0107, ma znaczenie nie tylko dla bie\u017c\u0105cej polityki, lecz tak\u017ce dla zdolno\u015bci narodu do zachowania suwerenno\u015bci w najbardziej dramatycznych chwilach. To, co dzisiaj mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 kwesti\u0105 techniczn\u0105 lub administracyjn\u0105, jutro mo\u017ce przes\u0105dza\u0107 o tym, czy Polska pozostanie pa\u0144stwem silnym i niezale\u017cnym. Wysi\u0142ek, kt\u00f3ry w ostatnich latach podj\u0119li\u015bmy w modernizacji armii, jest dopiero cz\u0119\u015bci\u0105 obrazu. Sama si\u0142a militarna nie stanowi gwarancji bezpiecze\u0144stwa, je\u015bli nie idzie w parze z odpowiednim przygotowaniem spo\u0142ecze\u0144stwa, zdolno\u015bci\u0105 instytucji do dzia\u0142ania w kryzysie oraz stabilno\u015bci\u0105 polityczn\u0105. Ka\u017cde pa\u0144stwo, kt\u00f3re nie potrafi w\u0142\u0105czy\u0107 swoich obywateli w proces obrony, staje si\u0119 \u0142atwym celem nawet dla agresora o ni\u017cszym potencjale. Wymaga to zmiany perspektywy \u2014 zamiast my\u015ble\u0107 o wojsku jako odseparowanej machinie, trzeba je postrzega\u0107 jako cz\u0119\u015b\u0107 organizmu pa\u0144stwowego, kt\u00f3rego sercem jest spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Bezpiecze\u0144stwa pa\u0144stwa nie mo\u017cna zbudowa\u0107 w miesi\u0105ce czy lata. To rezultat wieloletnich inwestycji, decyzji i konsekwentnych dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re wymagaj\u0105 cierpliwo\u015bci i przewidywania skutk\u00f3w swoich decyzji. Wsp\u00f3\u0142czesne zagro\u017cenia, cho\u0107 wydaj\u0105 si\u0119 abstrakcyjne, nie czekaj\u0105 na dogodny moment ani na pe\u0142n\u0105 gotowo\u015b\u0107 administracyjn\u0105. Pa\u0144stwo, kt\u00f3re nie potrafi reagowa\u0107 w czasie kryzysu, nawet przy ogromnym potencjale militarnym i gospodarczym, mo\u017ce szybko straci\u0107 inicjatyw\u0119 w dzia\u0142aniu a wraz z ni\u0105 suwerenno\u015b\u0107.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Poczucie odpowiedzialno\u015bci powinno przenika\u0107 ka\u017cd\u0105 dziedzin\u0119 \u017cycia publicznego. Nie chodzi jedynie o polityk\u0119 zagraniczn\u0105 czy inwestycje w sprz\u0119t wojskowy, ale o spos\u00f3b, w jaki traktujemy d\u0142ugofalowe planowanie i instytucje pa\u0144stwowe. Pa\u0144stwo, kt\u00f3re zaniedbuje kwestie proceduralne, kompetencyjne czy strategiczne, samo siebie ogranicza. Nawet najlepiej przygotowane armie i najnowocze\u015bniejszy sprz\u0119t nie mog\u0105 zast\u0105pi\u0107 sprawnego mechanizmu decyzyjnego i umiej\u0119tno\u015bci dzia\u0142ania w kryzysie.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Wsp\u00f3\u0142czesna Polska ma przewag\u0119, kt\u00f3rej nie mia\u0142y poprzednie Rzeczypospolite. Dysponujemy wiedz\u0105, do\u015bwiadczeniem historycznym i mo\u017cliwo\u015bci\u0105 obserwowania konflikt\u00f3w w realnym czasie, na przyk\u0142ad wojn\u0119 na Ukrainie. To do\u015bwiadczenie pozwala nam wyci\u0105ga\u0107 wnioski szybciej ni\u017c poprzednim pokoleniom, kt\u00f3re cz\u0119sto musia\u0142y dzia\u0142a\u0107 metod\u0105 pr\u00f3b i b\u0142\u0119d\u00f3w. Jednak \u015bwiadomo\u015b\u0107 zagro\u017ce\u0144 nie wystarczy, je\u015bli nie zostanie przekuta w konkretne dzia\u0142ania i systematyczne przygotowywanie si\u0119. Okres, w kt\u00f3rym si\u0119 znajdujemy, jest szczeg\u00f3lnie istotny, poniewa\u017c wymaga od nas my\u015blenia perspektywicznego. Wci\u0105\u017c mo\u017cemy wykorzysta\u0107 potencja\u0142 sojuszy, rozw\u00f3j przemys\u0142u obronnego i stabilno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 do budowania trwa\u0142ego fundamentu pa\u0144stwa. Ka\u017cdy element tego systemu, od edukacji po inwestycje strategiczne, jest po\u0142\u0105czony z innymi w spos\u00f3b, kt\u00f3ry trudno odtworzy\u0107 w sytuacji kryzysu. Brak konsekwencji w jednym obszarze os\u0142abia wszystkie pozosta\u0142e, a pa\u0144stwo staje si\u0119 w\u00f3wczas bardziej podatne na presj\u0119 zewn\u0119trzn\u0105.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Spo\u0142ecze\u0144stwo odgrywa w tym wszystkim rol\u0119, kt\u00f3rej cz\u0119sto nie dostrzegamy. O sile pa\u0144stwa decyduje nie tylko armia, ale i politycy, a tak\u017ce codzienna \u015bwiadomo\u015b\u0107 obywateli, ich gotowo\u015b\u0107 do dzia\u0142ania oraz zdolno\u015b\u0107 do wsp\u00f3\u0142pracy w obliczu zagro\u017cenia. Ka\u017cdy obywatel, kt\u00f3ry rozumie wag\u0119 odpowiedzialno\u015bci za wsp\u00f3lne bezpiecze\u0144stwo, staje si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 systemu odstraszania i obrony. Ta subtelna, niematerialna si\u0142a mo\u017ce przes\u0105dza\u0107 o tym, czy pa\u0144stwo zachowa niepodleg\u0142o\u015b\u0107, gdy nadejd\u0105 trudniejsze czasy.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Przygotowanie pa\u0144stwa na przysz\u0142o\u015b\u0107 wymaga r\u00f3wnie\u017c odwagi w podejmowaniu decyzji, kt\u00f3re nie zawsze przynosz\u0105 natychmiastowy efekt. Cz\u0119sto s\u0105 niewidoczne dla opinii publicznej, wymagaj\u0105 cierpliwego dzia\u0142ania i konsekwencji. To w\u0142a\u015bnie dzia\u0142ania decyduj\u0105 o tym, czy Polska b\u0119dzie w stanie skutecznie reagowa\u0107 na zagro\u017cenia i zachowa\u0107 autonomi\u0119 wobec pot\u0119\u017cnych s\u0105siad\u00f3w. Przysz\u0142o\u015b\u0107 nie jest wynikiem przypadku, lecz sumy decyzji podj\u0119tych w tera\u017aniejszo\u015bci. Kluczowe jest tu rozumienie w\u0142asnej historii nie jako mitu, ale jako zbioru do\u015bwiadcze\u0144, z kt\u00f3rych mo\u017cna wyci\u0105ga\u0107 wnioski. Przesz\u0142o\u015b\u0107 pokazuje nam momenty, w kt\u00f3rych brak konsekwencji i zgody prowadzi\u0142 do utraty suwerenno\u015bci, ale r\u00f3wnie\u017c chwile, w kt\u00f3rych zdolno\u015b\u0107 do szybkiego dzia\u0142ania i zjednoczenia si\u0119 pozwala\u0142a wyj\u015b\u0107 z kryzysu obronn\u0105 r\u0119k\u0105. \u015awiadomo\u015b\u0107 tych wzorc\u00f3w powinna kszta\u0142towa\u0107 nasze dzisiejsze decyzje, aby historia nie powtarza\u0142a si\u0119 w negatywnym sensie.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 i odporno\u015b\u0107 na wewn\u0119trzne napi\u0119cia nadaj\u0105 pa\u0144stwu stabilne instytucje. Bez sprawnego mechanizmu decyzyjnego ka\u017cda modernizacja armii, ka\u017cdy zakup strategiczny czy inwestycja w infrastruktur\u0119 obronn\u0105 mo\u017ce zosta\u0107 wypaczona przez chaos organizacyjny. O sile pa\u0144stwa w czasie kryzysu \u015bwiadczy to, jak dzia\u0142aj\u0105 jego podstawowe struktury, niezale\u017cnie od zmieniaj\u0105cych si\u0119 rz\u0105d\u00f3w i napi\u0119\u0107 politycznych.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Nie mo\u017cna zapomina\u0107 o planowania w skali dekad. Polska musi my\u015ble\u0107 nie tylko o tym, co przyniesie nast\u0119pny rok lub dwa lata, ale o tym, jak wygl\u0105da\u0107 b\u0119dzie sytuacja w perspektywie kolejnych dziesi\u0119cioleci. Ka\u017cda decyzja dotycz\u0105ca armii, edukacji, gospodarki, polityki zagranicznej powinna by\u0107 cz\u0119\u015bci\u0105 sp\u00f3jnej wizji, kt\u00f3ra przetrwa zmiany polityczne i gospodarcze. Jej brak prowadzi do dzia\u0142a\u0144 fragmentarycznych, kt\u00f3re nie buduj\u0105 trwa\u0142ej si\u0142y pa\u0144stwa.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Przygotowanie do przysz\u0142o\u015bci obejmuje r\u00f3wnie\u017c wychowanie spo\u0142ecze\u0144stwa w poczuciu odpowiedzialno\u015bci za w\u0142asny kraj. Ka\u017cdy obywatel powinien rozumie\u0107, \u017ce bezpiecze\u0144stwo pa\u0144stwa jest efektem dzia\u0142a\u0144 wszystkich jego obywateli. Tylko wsp\u00f3lne poczucie odpowiedzialno\u015bci mo\u017ce w d\u0142ugim okresie tworzy\u0107 system odporno\u015bci, kt\u00f3ry b\u0119dzie skuteczny wobec zagro\u017ce\u0144 zewn\u0119trznych i wewn\u0119trznych. Bez tego nawet najbardziej nowoczesne systemy militarne pozostan\u0105 fragmentaryczne i podatne na kryzys. Zdolno\u015b\u0107 pa\u0144stwa do reagowania w trudnych sytuacjach wymaga odwagi podejmowania decyzji, kt\u00f3re w danym momencie mog\u0105 by\u0107 politycznie niepopularne. Dzia\u0142ania strategiczne, cho\u0107 czasem trudne do wyja\u015bnienia opinii publicznej, s\u0105 konieczne, by pa\u0144stwo mog\u0142o skutecznie funkcjonowa\u0107. W historii Polski brak takiej odwagi wielokrotnie prowadzi\u0142 do os\u0142abienia kraju w momentach, gdy zewn\u0119trzne zagro\u017cenia by\u0142y najbardziej realne. Umiej\u0119tno\u015b\u0107 podejmowania trudnych decyzji jest wi\u0119c niezb\u0119dnym elementem dojrza\u0142o\u015bci pa\u0144stwowej. Proces ten nie ko\u0144czy si\u0119 na armii czy administracji. Ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwo, gospodarka, przemys\u0142, edukacja i kultura musz\u0105 funkcjonowa\u0107 sp\u00f3jnie i wzajemnie si\u0119 wzmacnia\u0107. S\u0142abe ogniwo w jednym z tych obszar\u00f3w mo\u017ce podwa\u017cy\u0107 si\u0142\u0119 ca\u0142ego pa\u0144stwa, a nawet zmieni\u0107 korzystne okno czasowe w utracon\u0105 szans\u0119. Dlatego dzia\u0142ania podejmowane dzi\u015b powinny by\u0107 rozumiane jako inwestycja w ca\u0142y organizm pa\u0144stwowy, a nie tylko w pojedyncze dziedziny. W miar\u0119 jak kolejne lata przynosz\u0105 zmiany geopolityczne, staje si\u0119 jasne, \u017ce Polska ma realn\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wzmocnienia swojej pozycji. To wymaga od nas konsekwencji, cierpliwo\u015bci i zdolno\u015bci do dzia\u0142ania ponad podzia\u0142ami. By wykorzysta\u0107 potencja\u0142, kt\u00f3ry obecnie mamy, ka\u017cda decyzja, ka\u017cdy krok powinien by\u0107 rozwa\u017cany w kontek\u015bcie d\u0142ugofalowym, a nie tylko bie\u017c\u0105cych potrzeb.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">Odpowiedzialno\u015b\u0107 za przysz\u0142o\u015b\u0107 kraju spoczywa nie tylko na elitach, lecz na ca\u0142ym spo\u0142ecze\u0144stwie. Pa\u0144stwo, kt\u00f3re potrafi zmobilizowa\u0107 swoich obywateli, zachowuje bezpiecze\u0144stwo oraz sp\u00f3jno\u015b\u0107 wewn\u0119trzn\u0105, kt\u00f3ra w kryzysie mo\u017ce przes\u0105dza\u0107 o jego przetrwaniu. Polska mo\u017ce wykorzysta\u0107 obecny moment jako czas budowy trwa\u0142ej si\u0142y, ale wymaga to odwagi, konsekwencji i zrozumienia lekcji historii. Ka\u017cdy krok dzi\u015b podj\u0119ty b\u0119dzie rzutowa\u0142 na losy pa\u0144stwa w przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n<p class=\"Paragraph_desktopParagraph__U31Gm\">By\u0142 to fragment ksi\u0105\u017cki &#8222;Wojna, kt\u00f3rej nie chcemy. Ale czy jeste\u015bmy na ni\u0105 gotowi?&#8221;, autorstwa Bart\u0142omieja Wypartowicza i Wojciecha Kozio\u0142a, wydawnictwo Prze\u015bwity, Warszawa 2026.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"Image_image__0tuHp Image_autoHeight__f2n87 \" height=\"400\" width=\"262\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/pG7k9kpTURBXy8xNjU4YTM5MzZhNzlhMWI4N2U4ZmQwNmYyMGUwMDQ2MS5wbmeTlQMAAM0BBs0BkJUCzQOsAMLDlQIAzQJLwsPeA.jpeg\" alt=\"&quot;Wojna, kt\u00f3rej nie chcemy. Ale czy jeste\u015bmy na ni\u0105 gotowi?&quot;\" loading=\"lazy\" \/>Partner Wydawnictwo Prze\u015bwity<\/p>\n<p>&#8222;Wojna, kt\u00f3rej nie chcemy. Ale czy jeste\u015bmy na ni\u0105 gotowi?&#8221;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Przedstawiamy fragment ksi\u0105\u017cki &#8222;Wojna, kt\u00f3rej nie chcemy. Ale czy jeste\u015bmy na ni\u0105 gotowi?&#8221;, autorstwa Bart\u0142omieja Wypartowicza i Wojciecha&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":343124,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[261,1816,53,56992,52,68,51,55,42,38,40,39,41,47,50,12947],"class_list":["post-343123","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-kultura","tag-mm","tag-new_header","tag-newbb_tst1","tag-onet3","tag-onet3d","tag-onet3d_2i","tag-phx","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-screening_general","tag-v2021","tag-wydawnictwo_przeswity"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116337707945821490","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/343123","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=343123"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/343123\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/343124"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=343123"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=343123"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=343123"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}