Ponad 100 tys. zabytk\u00f3w, w tym gliniane naczynie, kamienne narz\u0119dzia, neolityczne grobowce i ko\u015bci mamuta odkryto do tej pory podczas budowy drogi ekspresowej S17 na Zamojszczy\u017anie. Zdaniem archeologa Wies\u0142awa Komana, takie inwestycje s\u0105 szans\u0105 na lepsze poznanie historii regionu.<\/p>\n
Znaleziska archeologiczne na trasie S17 <\/p>\n
Droga ekspresowa S17 \u0142\u0105czy Warszaw\u0119 z Lublinem i obecnie ko\u0144czy si\u0119 w podlubelskich Piaskach. Na r\u00f3\u017cnych etapach budowy lub post\u0119powa\u0144 przetargowych jest 115-kilometrowy odcinek do polsko-ukrai\u0144skiej granicy w Hrebennem. W ramach inwestycji GDDKiA zleci\u0142a firmom archeologicznym przeprowadzenie prac poszukiwawczych, kt\u00f3re nadzoruje wsp\u00f3lnie z urz\u0119dem konserwatorskim.<\/p>\n
\u2014 To jest kolosalna szansa dla archeologii. Rozpoznajemy du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 stanowisk, na du\u017cej powierzchni. Pozyskujemy du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 materia\u0142u zabytkowego, kt\u00f3ra p\u00f3\u017aniej jest poddawana analizie pod wzgl\u0119dem chronologicznym, kulturowym, technologii produkcji, zdobnictwa \u2014 powiedzia\u0142 PAP archeolog z zamojskiej delegatury Wojew\u00f3dzkiego Urz\u0119du Ochrony Zabytk\u00f3w w Lublinie Wies\u0142aw Koman.<\/p>\n
Podczas zwyk\u0142ych bada\u0144 archeologicznych \u2014 wyja\u015bni\u0142 \u2014 standardowy wykop ma ok. 100 mkw. Natomiast wykopaliska prowadzone na placu budowy ekspres\u00f3wki maj\u0105 od 0,5 do nawet 3 ha.<\/p>\n
Skala i znaczenie odkry\u0107 <\/p>\n
\u2014 Ods\u0142aniana jest du\u017ca powierzchnia, na kt\u00f3rej dobrze wida\u0107 zarysy obiekt\u00f3w mieszkalnych, ich lokalizacja w stosunku do zabudowa\u0144 gospodarczych, studni, po\u0142o\u017cenie cmentarzysk, szczeg\u00f3lnie tych z epoki wczesnego br\u0105zu. To bardzo du\u017ca szansa przeprowadzenia bada\u0144 archeologicznych na du\u017c\u0105 skal\u0119 \u2014 stwierdzi\u0142 Koman.<\/p>\n
Jak poda\u0142, pierwsze badania wyprzedzaj\u0105ce archeolodzy rozpocz\u0119li w listopadzie 2024 r. Do tej pory znale\u017ali w sumie ok. 100 tys. fragment\u00f3w ceramiki, narz\u0119dzi krzemiennych, kamiennych i innych \u015blad\u00f3w osadnictwa m.in. w rejonie miejscowo\u015bci \u0141abunie, Barchacz\u00f3w, Tarnawatka, Be\u0142\u017cec, Kniazie i Lubycza Kr\u00f3lewska.<\/p>\n
Archeolog przyzna\u0142, \u017ce znaleziska s\u0105 niejednolite. W\u015br\u00f3d zabytk\u00f3w s\u0105 pozosta\u0142o\u015bci osad z okresu nowo\u017cytnego (XVIII\/XIX w.) i \u015bredniowiecza (VIII-XV w.). \u2014 Mamy liczne cmentarzyska \u015bredniowieczne z ca\u0142opalnymi grobami, kt\u00f3re s\u0105 datowane na prze\u0142om VII\/VIII w. \u2014 powiedzia\u0142 Koman. Uzupe\u0142ni\u0142, \u017ce S\u0142owianie na tych ziemiach pojawili si\u0119 najprawdopodobniej pod koniec VII w.<\/p>\n
R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i wiek znalezisk <\/p>\n
Do starszych zabytk\u00f3w nale\u017c\u0105 nieliczne relikty z okresu rzymskiego (II-IV w. n.e.), fragmenty glinianych naczy\u0144 kultury trzcinieckiej (1700-1500 r. p.n.e.) i neolityczne (2500-2000 r. p. n.e.) jamy grobowe, w kt\u00f3rych znaleziono elementy glinianych puchar\u00f3w, amfor, kamienne topory, siekiery, groty i kamie\u0144 \u017carnowy do rozdrabniania ziarna. To bogate wyposa\u017cenie \u2014 w ocenie badaczy \u2014 mia\u0142o prawdopodobnie s\u0142u\u017cy\u0107 zmar\u0142emu w za\u015bwiatach.<\/p>\n
Do najciekawszych i najstarszych znalezisk nale\u017c\u0105 ko\u015bci mamuta odnalezione w ubieg\u0142ym roku w miejscowo\u015bci \u0141abunie. Te majestatyczne tr\u0105bowce zamieszkiwa\u0142y Ziemi\u0119 w epoce plejstocenu (2,6 mln-11,7 tys. lat temu). Polowali na nie ludzie, kt\u00f3rzy wykorzystywali k\u0142y m.in. do budowy schronie\u0144. Badacze wst\u0119pnie datuj\u0105 szcz\u0105tki na 100 tys.-12 tys. r. p.n.e.<\/p>\n
R\u00f3wnie\u017c w ubieg\u0142ym roku w miejscowo\u015bci Be\u0142\u017cec archeolodzy znale\u017ali fortyfikacje polowe, a w nich m.in. puszki po konserwach i tubki z past\u0105 do z\u0119b\u00f3w, kt\u00f3re nale\u017ca\u0142y najprawdopodobniej do \u017co\u0142nierzy Korpusu Bezpiecze\u0144stwa Wewn\u0119trznego. Oddzia\u0142y KBW uczestniczy\u0142y w akcji „Wis\u0142a” i w dzia\u0142aniach przeciwko ugrupowaniom UPA w 1946 r.<\/p>\n
Kontynuacja prac i przysz\u0142o\u015b\u0107 znalezisk <\/p>\n
Koman poda\u0142, \u017ce wykopaliska b\u0119d\u0105 kontynuowane do zako\u0144czenia budowy drogi. Do przebadania pozosta\u0142y 22 stanowiska, ale nie wykluczy\u0142, \u017ce w miar\u0119 post\u0119pu prac ich liczba mo\u017ce jeszcze wzrosn\u0105\u0107. Du\u017cej liczby zabytk\u00f3w spodziewa si\u0119 zw\u0142aszcza w rejonie Starego Zamo\u015bcia i na planowanej obwodnicy Zamo\u015bcia. Wed\u0142ug zapowiedzi zabytki zostan\u0105 przeanalizowane i trafi\u0105 do muze\u00f3w.<\/p>\n
\u2014 Odkrycia nie wp\u0142ywaj\u0105 na post\u0119py prac budowlanych \u2014 poinformowa\u0142 rzecznik prasowy lubelskiego oddzia\u0142u GDDKiA \u0141ukasz Minkiewicz.<\/p>\n
Budowa 115-kilometrowej drogi ekspresowej S17 od Piask do granicy z Ukrain\u0105 podzielona jest na dziewi\u0119\u0107 odcink\u00f3w. GDDKiA podpisa\u0142a umowy z wykonawcami sze\u015bciu odcink\u00f3w, spo\u015br\u00f3d kt\u00f3rych prace trwaj\u0105 na fragmentach: Zamo\u015b\u0107 Wsch\u00f3d-Zamo\u015b\u0107 Po\u0142udnie (12 km), Zamo\u015b\u0107 Po\u0142udnie-Tomasz\u00f3w Lubelski P\u00f3\u0142noc (18 km) i Tomasz\u00f3w Lubelski Po\u0142udnie-Hrebenne (17 km).<\/p>\n
Docelowo S17, od skrzy\u017cowania z S8 pod Warszaw\u0105, przez Lublin, Piaski, Zamo\u015b\u0107 i Tomasz\u00f3w Lubelski do Hrebennego b\u0119dzie mia\u0142a ok. 320 km i u\u0142atwi dojazd m.in. do Lwowa.<\/p>\n
Podczas budowy drogi S17 na Zamojszczy\u017anie odkryto ponad 100 tys. zabytk\u00f3w, co stanowi ogromn\u0105 szans\u0119 na poznanie historii regionu. Znaleziska obejmuj\u0105 r\u00f3\u017cnorodne artefakty od neolitycznych grobowc\u00f3w po ko\u015bci mamuta. Prace archeologiczne prowadzone s\u0105 na du\u017c\u0105 skal\u0119, a odkrycia nie wp\u0142ywaj\u0105 na post\u0119py budowy drogi.<\/p>\n
\u0179r\u00f3d\u0142o informacji: Polska Agencja Prasowa<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ponad 100 tys. zabytk\u00f3w, w tym gliniane naczynie, kamienne narz\u0119dzia, neolityczne grobowce i ko\u015bci mamuta odkryto do tej…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":347639,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[32,33,105,36,37,27,369,34,35,28,31,53,25,52,68,51,55,42,38,40,39,41,6477,47,29,30,50,26],"class_list":["post-347638","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-ekonomia","tag-featured-news","tag-featurednews","tag-headlines","tag-kk","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-new_header","tag-news","tag-onet3","tag-onet3d","tag-onet3d_2i","tag-phx","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-ppo_aipap","tag-screening_general","tag-top-stories","tag-topstories","tag-v2021","tag-wiadomosci"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116351187335035506","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/347638","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=347638"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/347638\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/347639"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=347638"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=347638"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=347638"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}